Dane pochodzą z oficjalnych ulotek i ChPL. Zostały wyodrębnione automatycznie (częściowo z użyciem AI), więc treści mogą być niepełne, przybliżone lub błędne. Wiążący jest zawsze oryginalny dokument. Brak informacji w serwisie nie oznacza, że jej nie ma. To nie jest porada medyczna, ranking ani polecenie leku: o wyborze i dawkowaniu decyduje lekarz lub farmaceuta. Nie odstawiaj leków na własną rękę. W razie nagłego, ciężkiego objawu dzwoń pod 112.
Ramiprilum 2,5 mg (kapsułki twarde)
Dane z dokumentów wyodrębnione automatycznie
- Przechowywanie
- źródło: ChPL, pkt 6.4
- Termin ważności
- 2 lata (opakowanie nieotwarte)
źródło: ChPL, pkt 6.3
- Substancje pomocnicze
- Skrobia żelowana, kukurydziana; Otoczka kapsułki; Żelatyna; Żołcień pomarańczowa (E110); Czerwień koszenilowa 4R (E124); Karmoizyna (E122); Tytanu dwutlenek (E171); Sodu laurylosiarczan; Metylu parahydroksybenzoesan (E218); Propylu parahydroksybenzoesan (E216) źródło: ChPL, pkt 6.1
- Substancje wymienione w dokumencie (m.in. alergeny, cukry, alkohol, sód)
- barwniki: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie (Zawartość kapsułki)
- parabeny: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie (Zawartość kapsułki)
źródło: ChPL, pkt 4.4, ChPL, pkt 6.1
Pokazane są tylko substancje wymienione w dokumencie; brak wzmianki nie oznacza, że substancji nie ma w leku.
- Opakowanie i akcesoria
- opakowanie bezpośrednie: blister
źródło: ChPL, pkt 6.5
- Wygląd
- biały pomarańczowy czerwony niebieski brązowy
Lek Ramve 2,5 mg - kapsułki koloru pomarańczowego i białego. Lek Ramve 5 mg - kapsułki koloru brunatno-czerwonego i białego. Lek Ramve 10 mg - kapsułki koloru niebieskiego i białego. źródło: Ulotka, pkt 6 - biały pomarańczowy nadruk: 4
Kapsułki żelatynowe, koloru pomarańczowo-białego; rozmiar „4”. źródło: ChPL, pkt 3
- Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
- dokument: możliwy wpływ lub zalecana ostrożność źródło: „Niektóre działania niepożądane (np. objawy zmniejszenia ciśnienia tętniczego krwi, takie jak zawroty głowy) mogą powodować zaburzenia zdolności pacjenta do koncentracji i reagowania, przez co stanowić mogą ryzyko w sytuacjach, w których zdolności te mają szczególne znaczenie (np. prowadzenie pojazdów mechanicznych i obsługiwanie urządzeń mechanicznych w ruchu). Ma to miejsce szczególnie na początku leczenia lub w przypadku zmiany leczenia z innych preparatów. Nie zaleca się prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługiwania urządzeń mechanicznych w ruchu przez kilka godzin po przyjęciu pierwszej dawki leku lub po zwiększeniu dawki.” · ChPL, pkt 4.7
- Działania niepożądane
117 pozycji, według częstości
- często: - -; Ból głowy; zawroty głowy; Bezproduktyw -ny łaskoczący kaszel; zapalenie oskrzeli; zapalenie zatok; duszność; Zapalenie żołądka i jelit; zaburzenia trawienia; dolegliwości brzuszne; niestrawność; biegunka; nudności; wymioty; Wysypka; szczególnie grudkowoplamkowa; Skurcze mięśni; ból mięśni; Zwiększenie stężenia potasu we krwi; Niedociśnienie; ortostatyczne zmniejszenie ciśnienia krwi; omdlenie; Ból w klatce piersiowej
- niezbyt często: Niedokrwienie mięśnia sercowego, w tym dusznica bolesna lub zawał mięśnia sercowego; tachykardia; arytmia; kołatanie serca; obrzęk obwodowy; Eozynofilia; Uczucie chwiejności; parestezje; brak odczuwania smaku; zaburzenia smaku; Zaburzenia widzenia, w tym niewyraźne widzenie; - -; Skurcz oskrzeli, w tym zaostrzenie astmy; przekrwienie błony śluzowej nosa; Zapalenie trzustki (przypadki zejścia śmiertelnego zgłaszane były wyjątkowo sporadycznie przy stosowaniu inhibitorów ACE); zwiększenie aktywności enzymów trzustkowych; obrzęk naczynioruchowy jelita cienkiego; ból w górnej okolicy brzusznej, w tym zapalenie żołądka; zaparcie; suchość jamy ustnej; Zaburzenia czynności nerek, w tym ostra niewydolność; zwiększenie ilości oddawanego moczu; zaostrzenie wcześniej występującej proteinurii; zwiększenie stężenia mocznika we krwi; zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi; Sporadycznie: obrzęk naczynioruchowy; niedrożność dróg oddechowych w wyniku obrzęku naczynioruchowego może doprowadzić do zejścia śmiertelnego; świąd; nadmierne pocenie się; Ból stawów; Jadłowstręt; zmniejszenie łaknienia; Nagłe zaczerwienienie; Gorączka; Zwiększenie stężenia enzymów wątrobowych i (lub) bilirubiny związanej; Przejściowa impotencja; obniżenie libido; Uczucie przygnębienia; lęk; nerwowość; niepokój; zaburzenia snu, w tym senność
- rzadko: - -; Zmniejszenie liczby białych krwinek (w tym neutropenia i agranulocytoza); zmniejszenie liczby czerwonych krwinek; zmniejszenie stężenia hemoglobiny; zmniejszenie liczby płytek; Drżenia; zaburzenia równowagi; Zapalenie spojówek; Zaburzenie słyszenia; szumy w uszach; Zapalenie języka; Złuszczające zapalenie skóry; pokrzywka; oddzielanie się paznokcia od łożyska; Zwężenie naczyń; zmniejszony przepływ krwi; zapalenie naczyń; Osłabienie; Żółtaczka; cholestatyczna; uszkodzenie komórek wątroby; Stan splątania
- bardzo rzadko: - -; Reakcja fotowrażliwości
- częstość nieznana: - -; Niewydolność szpiku kości; pancytopenia; niedokrwistość hemolityczna; Niedokrwienie mózgu, w tym udar niedokrwienny i przemijający napad niedokrwienny; zaburzenia funkcji psychomotorycznych; uczucie pieczenia; omamy węchowe; Aftowe zapalenie jamy ustnej; Martwica toksycznorozpływna naskórka; zespół Stevensa-Johnsona; rumień wielopostaciowy; pęcherzyca; zaostrzenie łuszczycy; zapalenie skóry; łuszczycopodobna; pęcherzykowata lub liszajowata wysypka na skórze lub wysypka na błonach śluzowych; łysienie; Zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH); Zmniejszenie stężenia sodu we krwi; Objaw Raynauda; Reakcje anafilaktyczne lub rzekomoanafilaktyczne; zwiększenie ilości przeciwciał przeciwjądrowych; Ostra niewydolność wątroby; cholestatyczne lub cytolityczne zapalenie wątroby; (sporadycznie dochodziło do zejścia śmiertelnego); Ginekomastia; Zaburzenia koncentracji
Lista może być niepełna: wyodrębniono tylko zapisy w układzie „Często: …”. Pełna lista jest w ChPL.
źródło: ChPL, pkt 4.8
Dawkowanie wg dokumentu wyodrębnione automatycznie
- Wiek i masa ciała
-
- nie zaleca się poniżej 18 lat (dzieci, młodzież)
źródło: „Lek Ramve nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat, ponieważ skuteczność i bezpieczeństwo stosowania ramiprylu u dzieci nie zostały jeszcze ustalone.” · Ulotka, pkt 2
- Maksymalna dawka wg dokumentu
-
1 kapsułka 2,5 mg = 25% maksymalnej dawki dobowej dla dorosłych wg ChPL (10 mg na dobę; ChPL, pkt 4.2). Udział jednej jednostki w liczbie z dokumentu, nie zalecenie. Liczone automatycznie i mogą być błędne; dawkę ustala lekarz lub farmaceuta, a wiążąca jest ulotka.
- 10 mg na dobę · dorośli · pod nagłówkiem „Dostosowywanie dawki i dawka podtrzymująca”
źródło: „Maksymalna dopuszczalna dawka ramiprylu wynosi 10 mg na dobę.” · ChPL, pkt 4.2
- 10 mg na dobę · niewydolność nerek · pod nagłówkiem „Szczególne grupy pacjentów”
źródło: „• jeśli klirens kreatyniny wynosi 60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 10 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 30-60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 10-30 ml/min, dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę), a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • pacjenci z nadciśnieniem poddawani hemodializie: ramipryl ulega hemodializie w niewielkim stopniu; dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę, a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg; produkt leczniczy powinien być podany kilka godzin po przeprowadzeniu hemodializy.” · ChPL, pkt 4.2
- 5 mg na dobę · niewydolność nerek · pod nagłówkiem „Szczególne grupy pacjentów”
źródło: „• jeśli klirens kreatyniny wynosi 60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 10 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 30-60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 10-30 ml/min, dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę), a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • pacjenci z nadciśnieniem poddawani hemodializie: ramipryl ulega hemodializie w niewielkim stopniu; dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę, a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg; produkt leczniczy powinien być podany kilka godzin po przeprowadzeniu hemodializy.” · ChPL, pkt 4.2
- 2,5 mg na dobę · niewydolność wątroby · pod nagłówkiem „Leczenie po zawale serca”
źródło: „W przypadku zaburzeń wątroby, leczenie pacjenta ramiprylem można rozpocząć jedynie przy ścisłym nadzorze lekarskim, przy maksymalnej dawce leku Ramve wynoszącej 2,5 mg na dobę.” · Ulotka, pkt 3
- Dawkowanie wg grup (cytat)
-
Dorośli
„Dorośli Pacjenci przyjmujący leki moczopędne Po rozpoczęciu leczenia ramiprylem może wystąpić niedociśnienie. Prawdopodobieństwo wystąpienia jest największe u pacjentów leczonych jednocześnie lekami moczopędnymi. Należy więc zachować ostrożność, ponieważ u tych pacjentów może nastąpić utrata objętości krwi krążącej i (lub) elektrolitów. Jeśli jest to możliwe, należy odstawić leki moczopędne 2-3 dni przed rozpoczęciem leczenia ramiprylem (patrz punkt 4.4).”
Dzieci i młodzież
„Dzieci i młodzież Nie ustalono jak dotąd bezpieczeństwa stosowania i skuteczności ramiprylu u dzieci.. Dostępne obecnie dane dotyczące ramiprylu zostały zamieszczone w punktach 4.8, 5.1, 5.2 i 5.3, ale nie można określić szczególnych zaleceń dotyczących dawkowania.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zalecana dawka początkowa wynosi 2,5 mg ramiprylu raz na dobę.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zaleca się podwojenie dawki po jednym lub dwóch tygodniach leczenia i – po następnych dwóch do trzech tygodni – zwiększenie jej do docelowej dawki podtrzymującej wynoszącej 10 mg ramiprylu raz na dobę.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zalecana dawka początkowa wynosi 1,25 mg ramiprylu raz na dobę.”
źródło: ChPL, pkt 4.2
- Grupy szczególne (cytat)
-
Pacjenci z zaburzeniami nerek
„Pacjenci z zaburzeniami nerek Dawka dobowa u pacjentów z zaburzeniami nerek powinna być obliczona na podstawie wartości klirensu kreatyniny (patrz punkt 5.2): • jeśli klirens kreatyniny wynosi 60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 10 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 30-60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 10-30 ml/min, dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę), a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • pacjenci z nadciśnieniem poddawani hemodializie: ramipryl ulega” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie) źródło: ChPL, pkt 4.2
Pacjenci w podeszłym wieku
„Pacjenci w podeszłym wieku Początkowa dawka powinna być zmniejszona, a następujące potem dostosowanie dawki odbywać się powinno bardziej stopniowo, ponieważ istnieje większe ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie u pacjentów w bardzo zaawansowanym wieku i słabych. Należy rozważyć podanie zmniejszonej dawki początkowej ramiprylu wynoszącej 1,25 mg.” źródło: ChPL, pkt 4.2
Ciąża
„Ciąża Nie zaleca się stosowania produktu leczniczego RAMVE w pierwszym trymestrze ciąży (patrz punkt 4.4), a stosowanie produktu leczniczego RAMVE jest przeciwwskazane w drugim i trzecim trymestrze ciąży (patrz punkt 4.3). Dane epidemiologiczne odnośnie ryzyka działania teratogennego związanego z ekspozycją na inhibitory ACE w okresie pierwszego trymestru ciąży nie pozwalają na wyciągnięcie jednoznacznych wniosków, jednakże nie można wykluczyć niewielkiego zwiększenia ryzyka. Jeśli kontynuowanie leczenia inhibitorami ACE nie jest konieczne, u pacjentek planujących ciążę należy rozpocząć alternatywne leczenie obniżające ciśnienie o udowodnionym profilu bezpieczeństwa stosowania w ciąży.” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie) źródło: ChPL, pkt 4.6
Karmienie piersią
„Karmienie piersią Ponieważ brak wystarczających danych na temat stosowania ramiprylu w okresie karmienia piersią, nie zaleca się stosowania produktu leczniczego RAMVE w tym okresie (patrz punkt 5.2). Zalecane jest rozpoczęcie alternatywnego leczenia o lepiej udowodnionym profilu bezpieczeństwa odnośnie stosowania w okresie karmienia piersią, szczególnie w przypadku karmienia noworodków i wcześniaków.” źródło: ChPL, pkt 4.6
- Pacjenci z zaburzeniami wątroby: „Pacjenci z zaburzeniami wątroby W przypadku zaburzeń wątroby, leczenie pacjenta ramiprylem można rozpocząć jedynie przy ścisłym nadzorze lekarskim, przy maksymalnej dawce leku Ramve wynoszącej 2,5 mg na dobę.” źródło: Ulotka, pkt 3
- Jedzenie, napoje i alkohol (cytat)
-
- jedzenie i napoje: „Obecność pokarmu nie wpływa na biodostępność ramilprylu (patrz punkt 5.2), dlatego też można go przyjmować przed, w czasie lub po posiłku.” źródło: ChPL, pkt 4.2
alkohol
„Leki zmniejszające ciśnienie tętnicze krwi (np. leki moczopędne) i inne substancje zmniejszające ciśnienie krwi (np. azotany, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki znieczulające, ostre zatrucie alkoholem, baklofen, alfuzosyna, doksazosyna, prazosyna, tamsulosyna, terazosyna): można oczekiwać nasilenia ryzyka wystąpienia niedociśnienia (patrz punkt 4.2 leki moczopędne).” źródło: ChPL, pkt 4.5
Z ulotkiOficjalna informacja dla pacjenta dołączana do opakowania leku. i ChPLOficjalny dokument dla lekarzy i farmaceutów z pełnymi informacjami o leku. wyodrębnione automatycznie
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed zastosowaniem leku Ramve
Kiedy nie stosować leku Ramve:
• Jeśli pacjent ma uczulenie na ramipryl lub inny lek z grupy inhibitorów ACE, lub którykolwiek z
pozostałych składników tego leku (wymienionych w punkcie 6). Objawy uczulenia (reakcji
alergicznej) mogą obejmować wysypkę, trudności w połykaniu lub oddychaniu, obrzęk warg,
twarzy, gardła lub języka.
• Jeśli kiedykolwiek wystąpiła ciężka reakcja uczuleniowa w postaci tak zwanego „obrzęku
naczynioruchowego”. Objawy obejmują świąd, pokrzywkę, czerwone plamy na dłoniach, stopach i
gardle, obrzęk gardła i języka, obrzęk dookoła oczu i warg, trudności z oddychaniem i połykaniem.
• Jeśli pacjent przyjmował lub przyjmuje lek złożony zawierający sakubitryl i walsartan, stosowany
w leczeniu pewnego typu przewlekłej niewydolności serca u dorosłych.
• Jeśli pacjent poddawany jest dializie lub innemu typowi filtrowania krwi. W zależności od
stosowanej aparatury/błony, lek Ramve może nie być odpowiednim lekiem.
• Jeśli występują zaburzenia nerek, w których zmniejszony jest dopływ krwi do nerek (zwężenie
tętnic nerkowych).
• Jeśli ciśnienie krwi pacjenta jest wyjątkowo niskie lub niestabilne lekarz będzie musiał dokonać
odpowiedniej oceny.
• Jeśli pacjent ma cukrzycę lub zaburzenia czynności nerek i jest leczony lekiem obniżającym
ciśnienie krwi zawierającym aliskiren.
• Jeśli pacjentka jest w ostatnich 6 miesiącach ciąży (patrz poniżej, punkt: „Ciąża i karmienie
piersią”).
Jeśli którykolwiek z wymienionych wyżej punktów ma zastosowanie nie należy zażywać leku Ramve.
W razie wątpliwości należy porozumieć się z lekarzem.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem przyjmowania leku Ramve należy omówić to z lekarzem lub farmaceutą:
• W przypadku zaburzeń serca, wątroby lub nerek.
• W przypadku utraty dużej ilości elektrolitów (soli) lub płynów (w wyniku wymiotów, biegunki,
nadmiernej potliwości, diety ubogiej w sól, stosowania przez długi czas leków moczopędnych lub
po przebyciu dializy).
• W przypadku planowanego leczenia prowadzącego do złagodzenia uczulenia na użądlenia pszczół
lub os (odczulanie).
• W przypadku planowanego znieczulenia. Lek znieczulający może być zastosowany w związku z
zabiegiem chirurgicznym lub jakimkolwiek zabiegiem stomatologicznym. Konieczne może być
zaprzestanie przyjmowania leku Ramve jeden dzień przed zabiegiem. Należy zwrócić się o poradę
do lekarza.
• W przypadku dużego stężenia potasu we krwi (wykazanego w badaniach krwi).
• W przypadku stosowania leków, które mogą zmniejszać stężenie sodu we krwi lub znajdowania
się w stanie zdrowia powodującym obniżenie stężenia sodu we krwi. Lekarz może regularnie
przeprowadzać badania krwi, szczególnie do sprawdzania poziomu sodu we krwi, zwłaszcza u
osób starszych.
• Jeśli pacjent stosuje leki, które mogą zwiększać ryzyko wystąpienia obrzęku naczynioruchowego,
czyli poważnej reakcji alergicznej, takie jak inhibitory kinazy mTOR (np. temsyrolimus,
ewerolimus, syrolimus) lub wildagliptynę, inhibitory neprylizyny (NEP) (takie jak racekadotryl)
lub lek złożony zawierający sakubitryl i walsartan. Dla leku złożonego zawierającego sakubitryl i
walsartan patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy nie stosować leku Ramve”.
• W przypadku kolagenowych chorób naczyń, jak twardzina skóry, ogólnoustrojowy toczeń
rumieniowaty.
• Należy poinformować lekarza o istniejącej (lub podejrzewanej) ciąży. Lek Ramve nie jest
zalecany w okresie pierwszych 3 miesięcy ciąży i może powodować ciężkie efekty szkodliwe u
dziecka, jeśli jest przyjmowany po trzecim miesiącu ciąży, patrz punkt: „Ciąża i karmienie
piersią”.
• Jeśli pacjent przyjmuje którykolwiek z poniższych leków, stosowanych w leczeniu wysokiego
ciśnienia krwi:
- antagonistę receptora angiotensyny II (ang. Angiotensin Receptor Blockers, ARB) (znane
również jako sartany – na przykład walsartan, telmisartan, irbesartan), zwłaszcza jeśli pacjent
ma zaburzenia czynności nerek związane z cukrzycą.
- aliskiren.
Lekarz prowadzący może monitorować czynność nerek, ciśnienie krwi oraz stężenie elektrolitów (np.
potasu) we krwi w regularnych odstępach czasu.
Patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy nie stosować leku Ramve"
Dzieci i młodzież
Lek Ramve nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat, ponieważ
skuteczność i bezpieczeństwo stosowania ramiprylu u dzieci nie zostały jeszcze ustalone.
Jeśli zachodzi którakolwiek z powyższych sytuacji (lub w przypadku braku pewności) przed
rozpoczęciem przyjmowania leku Ramve należy zwrócić się do lekarza.
Lek Ramve a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach przyjmowanych przez pacjenta
obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje stosować.
Należy poinformować lekarza o przyjmowaniu następujących leków. Mogą niekorzystnie wpłynąć na
działanie leku Ramve:
• Leki stosowane do łagodzenia bólu i zapalenia (np. niesteroidowe leki przeciwzapalne
(NLPZ) takie jak ibuprofen lub indometacyna i aspiryna),
• Leki stosowane do leczenia niskiego ciśnienia krwi, wstrząsu, niewydolności serca, astmy,
uczulenia (alergii), takie jak efedryna, noradrenalina i adrenalina.
Lekarz powinien zmierzyć ciśnienie krwi.
Należy poinformować lekarza o przyjmowaniu następujących leków. Mogą one zwiększyć
prawdopodobieństwo wystąpienia działań niepożądanych, jeśli zastosowane zostaną jednocześnie z
lekiem Ramve:
• Lek złożony zawierający sakubitryl i walsartan, stosowany w leczeniu pewnego typu
przewlekłej niewydolności serca u dorosłych (patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy
nie stosować leku Ramve”).
• Leki stosowane do zmniejszenia bólu i zapalenia (np. niesteroidowe leki przeciwzapalne
(NLPZ) takie jak ibuprofen lub indometacyna i kwas acetylosalicylowy).
• Leki stosowane w leczeniu nowotworów (chemioterapia).
• Leki zapobiegające odrzuceniu narządów po przeszczepieniu, takie jak cyklosporyna.
• Diuretyki (leki moczopędne), takie jak furosemid.
• Leki, które mogą zwiększyć stężenie potasu we krwi, takie jak spironolakton, triamteren,
amyloryd, sole potasu, trimetoprim lub trimetropim w skojarzeniu z sulfametoksazolem
(stosowane w leczeniu zakażeń) i heparyna (stosowana do rozrzedzenia krwi).
• Steroidowe leki przeciwzapalne, takie jak prednizolon.
• Allopurynol (stosowany do zmniejszenia stężenia kwasu moczowego we krwi).
• Prokainamid (stosowany przy zaburzeniach rytmu serca).
• Trimetoprim i ko-trimoksazol (stosowane w leczeniu zakażeń bakteryjnych).
• Temsyrolimus (stosowany w leczeniu nowotworów złośliwych).
• Ewerolimus, syrolimus (stosowany w zapobieganiu odrzucenia przeszczepu).
• Wildagliptyna (stosowana w leczeniu cukrzycy typu 2).
• Racekadotryl (stosowany w leczeniu biegunki).
• Lekarz prowadzący być może będzie musiał zmienić dawkę i (lub) zastosować inne środki
ostrożności: jeśli pacjent przyjmuje antagonistę receptora angiotensyny II (ARB) lub aliskiren
(patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy nie stosować leku Ramve” oraz „Ostrzeżenia
i środki ostrożności”).
Należy poinformować lekarza o stosowaniu następujących leków, ponieważ lek Ramve może
wpływać na ich działanie:
• Leki przeciwcukrzycowe, takie jak doustne leki zmniejszające stężenie glukozy oraz insulina.
Lek Ramve może zmniejszać stężenie cukru we krwi. Należy dokładnie kontrolować stężenie
cukru we krwi w trakcie przyjmowania leku Ramve.
• Lit (stosowany przy zaburzeniach psychicznych). Lek Ramve może zwiększać stężenie litu we
krwi. Konieczne będzie dokładne kontrolowanie przez lekarza stężenia litu we krwi.
Jeśli zachodzi którakolwiek z powyższych sytuacji (lub w przypadku braku pewności), przed
rozpoczęciem przyjmowania leku Ramve należy zwrócić się do lekarza.
Ramve z jedzeniem i alkoholem
• Spożywanie alkoholu w czasie przyjmowania leku Ramve może wywoływać zawroty głowy i
uczucie oszołomienia. W razie wątpliwości dotyczących ilości alkoholu dozwolonych podczas
przyjmowania leku Ramve, należy omówić to z lekarzem, ponieważ alkohol może wzmacniać
działanie leków obniżających ciśnienie.
• Lek Ramve można przyjmować razem z posiłkiem lub niezależnie od posiłku.
Ciąża i karmienie piersią
Pacjentki, które są w ciąży lub podejrzewają ciążę powinny poinformować o tym lekarza.
Nie należy stosować leku Ramve w okresie pierwszych 12 tygodni ciąży. Nie wolno stosować leku
Ramve po 13 tygodniu ciąży, ponieważ może to być szkodliwe dla dziecka.
Pacjentki, które zaszły w ciążę w trakcie stosowania leku Ramve powinny natychmiast poinformować
o tym lekarza. Przed planowaną ciążą należy zamienić leczenie na inne, bardziej odpowiednie leczenie
alternatywne.
Nie należy stosować leku Ramve w okresie karmienia piersią.
Przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku należy poradzić się lekarza lub farmaceuty.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Lek Ramve może powodować zawroty głowy. Zdarza się to częściej w początkowym okresie
stosowania leku lub po zwiększeniu dawki. W przypadku wystąpienia objawów nie należy prowadzić
pojazdów mechanicznych ani obsługiwać urządzeń mechanicznych.
Ważne informacje o niektórych składnikach leku Ramve
• Lek Ramve zawiera metylu parahydroksybenzoesan oraz propylu parahydroksybenzoesan,
które mogą powodować reakcje alergiczne (możliwe reakcje typu późnego) oraz sporadycznie
skurcz oskrzeli.
• Kapsułki 2,5 mg, 5 mg oraz 10 mg zawierają ponadto barwnik karmoizynę, który może
powodować reakcje alergiczne.
• Kapsułki 2,5 mg zawierają barwnik żółcień pomarańczową, który może powodować reakcje
alergiczne.
• Kapsułki 2,5 mg oraz 5 mg zawierają ponadto czerwień koszenilową, która może powodować
reakcje alergiczne.
Mimo, że lek Ramve zawiera bardzo niewielkie ilości powyższych substancji, w przypadku
wiedzy, że jest się uczulonym na nie, przed zastosowaniem leku należy skontaktować się z
lekarzem lub farmaceutą.
Ulotka, pkt 4: Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
Należy przerwać stosowanie leku Ramve i natychmiast skontaktować się z lekarzem w
przypadku wystąpienia któregokolwiek z następujących ciężkich działań niepożądanych –
możliwe, że wymagana będzie natychmiastowa interwencja lekarska:
• Obrzęk twarzy, ust lub gardła powodujący trudności w połykaniu lub oddychaniu, jak również
pokrzywka i wysypka. Może to być objaw ciężkiej reakcji uczuleniowej na lek Ramve.
• Ciężkie reakcje skórne, w tym wysypka, owrzodzenie jamy ustnej, zaostrzenie wcześniej
występujących chorób skóry, zaczerwienienie, wypryski odwarstwianie skóry (takie jak zespół
Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze odwarstwianie naskórka i rumień wielopostaciowy).
Należy natychmiast poinformować lekarza o wystąpieniu:
• Przyspieszonego rytmu serca, nierównego lub gwałtownego rytmu (kołatania) serca, bólu w
klatce piersiowej, uczucia ucisku w klatce piersiowej lub poważniejszych zaburzeń, w tym
zawału serca i udaru.
• Przyspieszenia oddechu i kaszlu. Mogą to być objawy zaburzeń płuc.
• Łatwiejszego powstawania sińców, krwawienia przez dłuższy czas niż zazwyczaj,
jakiejkolwiek oznaki krwawienia (np. krwawienie z dziąseł), ciemno-czerwonych plamach,
przebarwieniach lub nabywaniu zakażeń łatwiej niż zwykle, bólu gardła lub gorączce, uczuciu
zmęczenia, omdleniach, zawrotach głowy lub bladości skóry. Mogą to być objawy zaburzeń
krwi lub szpiku kostnego.
• Ciężkiego bólu żołądka mogącego promieniować do pleców. Może to być objaw zapalenia
trzustki.
• Gorączki, dreszczy, zmęczenia, utraty łaknienia, bólu żołądka, nudności, zażółcenia skóry lub
oczu (żółtaczka). Mogą to być objawy zaburzeń wątroby, takich jak zapalenie wątroby lub
uszkodzenie wątroby.
• Zaburzenia czynności nerek, w tym ostrej niewydolności. Objawy mogą obejmować
zmniejszenie ilości wydalanego moczu, utratę łaknienia, zmęczenie, obrzęk rąk i stóp, suchość
i swędzenie skóry itp.
Inne działania niepożądane obejmują:
Należy poinformować lekarza, jeśli którykolwiek z następujących objawów zaostrzy się lub utrzymuje
się ponad kilka dni.
Częste (mogą dotyczyć do 1 na 10 osób)
• Ból głowy lub uczucie zmęczenia.
• Zawroty głowy. Objaw ten występuje częściej przy rozpoczęciu stosowania leku Ramve lub
po zwiększeniu dawki.
• Omdlenia, niedociśnienie (nienaturalnie niskie ciśnienie tętnicze krwi), szczególnie podczas
gwałtownego wstawania lub siadania.
• Suchy, łaskoczący kaszel, zapalenie zatok lub zapalenie oskrzeli, przyspieszenie oddechu.
• Ból żołądka lub jelit, biegunka, niestrawność, nudności.
• Wysypka skórna z obszarem wyniesionym lub bez.
• Ból w klatce piersiowej.
• Skurcze lub ból mięśni.
• Zwiększone stężenie potasu wykazane w badaniu krwi.
Niezbyt często (mogą dotyczyć do 1 na 100 osób)
• Zaburzenia równowagi, zawroty głowy.
• Świąd lub nieprawidłowe odczucia skórne, takie jak zdrętwienie, mrowienie, kłucie, pieczenie
lub cierpnięcie (parestezje).
• Utrata lub zaburzenia odczuwania smaku.
• Zaburzenia snu.
• Uczucie przygnębienia, lęk, nerwowość lub niepokój.
• Uczucie niedrożności nosa, trudności w oddychaniu, zaostrzenie astmy.
• Obrzęk jelit zwany „jelitowym obrzękiem naczynioruchowym”, charakteryzujący się takimi
objawami, jak bóle brzucha, wymioty i biegunka.
• Zgaga, zaparcie, suchość w jamie ustnej.
• Wydalanie (z moczem) większej ilości wody niż zazwyczaj w ciągu dnia.
• Nadmierna potliwość.
• Utrata lub zmniejszenie łaknienia (anoreksja).
• Zwiększenie częstości lub nieregularny rytm serca.
• Obrzęk rąk i nóg. Może to być objaw większego niż zazwyczaj zatrzymywania wody
w organizmie.
• Nagłe zaczerwienienie twarzy.
• Niewyraźne widzenie.
• Ból stawów.
• Gorączka.
• Impotencja u mężczyzn, zmniejszenie popędu płciowego u mężczyzn i kobiet.
• Zwiększenie liczby niektórych białych krwinek (eozynofilia) stwierdzone podczas badania
krwi.
• Wyniki badań krwi wykazujące zaburzenia wątroby, trzustki lub nerek.
Rzadko (mogą dotyczyć do 1 na 1000 osób)
• Uczucie roztrzęsienia lub splątania.
• Zaczerwienienie i obrzęk języka.
• Ostre łuszczenie skóry, swędząca, guzowata wysypka.
• Zaburzenia paznokci (np. utrata lub oddzielanie paznokcia od łożyska).
• Wysypka skórna lub zasinienie.
• Przebarwienia skóry i zimne kończyny.
• Zaczerwienienie, swędzenie, obrzęk lub łzawienie oczu.
• Zaburzenia słyszenia lub dzwonienie w uszach.
• Uczucie osłabienia.
• Wyniki badania krwi wykazujące zmniejszenie liczby czerwonych krwinek, białych krwinek,
lub płytek krwi lub zmniejszenie stężenia hemoglobiny.
Bardzo rzadko (mogą dotyczyć do 1 na 10 000 osób)
• Większa niż zazwyczaj wrażliwość na słońce.
Inne zgłaszane działania niepożądane:
Należy poinformować lekarza, jeśli którykolwiek z następujących objawów zaostrzy się lub utrzymuje
się ponad kilka dni.
• Trudności z koncentracją.
• Obrzęk ust.
• Za mała liczba komórek krwi wykazana w badaniach krwi.
• Za małe stężenie sodu wykazane w badaniach krwi.
• Wzrost stężenia przeciwciał przeciwjądrowych w organizmie wykazany w badaniach krwi.
• Zmiana zabarwienia palców rąk i nóg w przypadku zimna, z następującym mrowieniem lub
bólem przy ich rozgrzewaniu (objaw Raynauda).
• Powiększenie piersi u mężczyzn.
• Spowolnione lub zaburzone reagowanie.
• Uczucie pieczenia.
• Pęcherze na skórze i błonach śluzowych.
• Nasilenie występowania czerwonych, łuszczących się obszarów skóry tworzących skorupę,
pokrytych srebrnymi łuskami.
• Czerwone, błyszczące guzki na skórze.
• Małe plamki na błonach śluzowych.
• Ciemnoczerwone, ostro odgraniczone, łuszczące się plamy na skórze.
• Zaburzenia węchu.
• Wypadanie włosów.
• Stężony mocz (o ciemnym zabarwieniu), nudności lub wymioty, kurcze mięśni, uczucie
splątania i napady drgawkowe, które mogą być wynikiem nieprawidłowego wydzielania ADH
(ang. anti-diuretic hormone – wazopresyna, hormon antydiuretyczny). Jeżeli wystąpią
wymienione objawy należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza prowadzącego.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można zgłaszać
bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al.
Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, e-mail:
ndl@urpl.gov.pl.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.
Działania niepożądane można również zgłaszać podmiotowi odpowiedzialnemu.
ChPL, pkt 4.3: Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na substancję czynną, inne inhibitory ACE (enzym konwertujący angiotensynę)
lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1).
• Obrzęk naczynioruchowy (dziedziczny, idiopatyczny lub spowodowany wcześniejszym
wystąpieniem obrzęku naczynioruchowego) związany ze stosowaniem inhibitorów ACE (lub
antagonistów receptora angiotensyny II - AIIRA) w wywiadzie.
• Jednoczesne stosowanie z produktem złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan (patrz punkty
4.4 i 4.5).
• Leczenie pozaustrojowe prowadzące do kontaktu krwi z powierzchniami ujemnie naładowanymi
(patrz punkt 4.5).
• Istotne obustronne zwężenie tętnic nerkowych lub zwężenie tętnicy nerkowej w jednej czynnej
nerce.
• Drugi i trzeci trymestr ciąży (patrz punkty 4.4 i 4.6).
• Nie należy stosować ramiprylu u pacjentów z hipotonią i niestabilnych hemodynamicznie.
• Jednoczesne stosowanie produktu leczniczego RAMVE z produktami zawierającymi aliskiren jest
przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniem czynności nerek (współczynnik
filtracji kłębuszkowej, GFR<60 ml/min/1,73 m2) (patrz punkty 4.5 i 5.1).
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Szczególne grupy pacjentów
Ciąża
Nie należy rozpoczynać leczenia inhibitorami ACE, takimi jak ramipryl, lub antagonistami receptora
angiotensyny II (AIIRA) w okresie ciąży. Jeśli nie jest konieczne kontynuowanie leczenia
inhibitorami ACE /AIIRA, u pacjentek planujących ciążę należy rozpocząć alternatywne leczenie
przeciwnadciśnieniowe o udowodnionym profilu bezpieczeństwa w zakresie stosowania w okresie
ciąży. W przypadku stwierdzenia ciąży należy natychmiast przerwać stosowanie inhibitorów
ACE/AIIRA i jeśli jest to wskazane, rozpocząć leczenie alternatywne (patrz punkt 4.3 i 4.6).
Pacjenci o szczególnie wysokim ryzyku wystąpienia niedociśnienia
Pacjenci z wysoką aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron
U pacjentów z wysoką aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron istnieje ryzyko
wystąpienia nagłego zmniejszenia ciśnienia tętniczego krwi i pogorszenia czynności nerek
spowodowanego zahamowaniem ACE, szczególnie w przypadku, gdy inhibitor ACE lub jednocześnie
stosowany lek moczopędny podawane są po raz pierwszy lub przy pierwszym zwiększeniu dawki.
Ponieważ znacznej aktywacji układu renina-angiotensyna-aldosteron spodziewać się można u niżej
wymienionych grup pacjentów, konieczne jest zapewnienie im nadzoru lekarza, w tym z
monitorowaniem ciśnienia tętniczego krwi. Dotyczy to:
- pacjentów z ciężkim nadciśnieniem,
- pacjentów z zastoinową niewyrównaną niewydolnością serca,
- pacjentów z hemodynamicznie znaczącym utrudnieniem dopływu lub odpływu krwi z lewej komory
(np. zwężenie zastawki aorty lub zastawki dwudzielnej),
- pacjentów z jednostronnym zwężeniem tętnicy nerkowej z drugą nerką czynną,
- pacjentów, u których istnieje lub może wystąpić utrata płynów lub elektrolitów (w tym pacjentów
stosujących leki moczopędne),
- pacjentów z marskością wątroby i (lub) wodobrzuszem,
- pacjentów poddawanym poważnym zabiegom chirurgicznym lub znieczulanych lekami
wywołującymi niedociśnienie.
Ogólnie, zaleca się wyrównywanie odwodnienia, hipowolemii i utraty elektrolitów (niedoboru sodu)
przed rozpoczęciem leczenia (u pacjentów z niewydolnością serca proces wyrównywania powinien
być przeprowadzany wyjątkowo starannie, aby nie doprowadzić do przeciążenia objętościowego).
Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) (ang. Renin-Angiotensin-
Aldosterone-system, RAAS)
Istnieją dowody, iż jednoczesne stosowanie inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE) (ang.
Angiotensin Converting Enzyme Inhibitors, ACEi), antagonistów receptora angiotensyny II (ang.
Angiotensin Receptor Blockers, ARB) lub aliskirenu zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii
oraz zaburzenia czynności nerek (w tym ostrej niewydolności nerek). W związku z tym nie zaleca się
podwójnego blokowania układu RAA poprzez jednoczesne zastosowanie inhibitorów ACE,
antagonistów receptora angiotensyny II lub aliskirenu (patrz punkty 4.5 i 5.1). Jeśli zastosowanie
podwójnej blokady układu RAA jest absolutnie konieczne, powinno być prowadzone wyłącznie pod
nadzorem specjalisty, a parametry życiowe pacjenta, takie jak: czynność nerek, stężenie elektrolitów
oraz ciśnienie krwi powinny być ściśle monitorowane. U pacjentów z nefropatią cukrzycową nie
należy stosować jednocześnie inhibitorów ACE oraz antagonistów receptora angiotensyny II.
Przemijająca lub przetrwała niewydolność serca po przebytym zawale mięśnia sercowego
Pacjenci w grupie ryzyka wystąpienia niedokrwienia serca lub mózgu w przypadku ostrego
niedociśnienia.
W początkowej fazie leczenia konieczna jest ścisła kontrola lekarska.
Pacjenci w podeszłym wieku
Patrz punkt 4.2.
Zabiegi chirurgiczne
Jeśli to możliwe, zaleca się przerwanie leczenia inhibitorami konwertazy angiotensyny, takimi jak
ramipryl, na jeden dzień przed zabiegiem chirurgicznym.
Monitorowanie czynności nerek
Przed rozpoczęciem leczenia i w jego trakcie należy ocenić czynność nerek i dostosować dawkę,
szczególnie w okresie początkowych tygodni leczenia. Szczególnie dokładne monitorowanie
wymagane jest u pacjentów z niewydolnością nerek (patrz punkt 4.2). Istnieje ryzyko wystąpienia
zaburzeń czynności nerek, szczególnie u pacjentów z zastoinową niewydolnością serca lub po
przeszczepieniu nerki.
Obrzęk naczynioruchowy
U pacjentów leczonych inhibitorami ACE, w tym ramiprylem, stwierdzono występowanie obrzęku
naczynioruchowego (patrz punkt 4.8). Ryzyko obrzęku naczynioruchowego może być zwiększone u
pacjentów jednocześnie stosujących leki mogące powodować obrzęk naczynioruchowy, takie jak
inhibitory kinazy mTOR, ang. mammalian Target Of Rapamycin (np. temsyrolimus, ewerolimus,
syrolimus), wildagliptynę lub inhibitory neprylizyny (NEP) (takie jak racekadotryl). Stosowanie
ramiprylu w skojarzeniu z produktem leczniczym zawierającym sakubitryl i walsartan jest
przeciwwskazane w związku ze zwiększonym ryzykiem obrzęku naczynioruchowego (patrz punkty
4.3 i 4.5).
W przypadku wystąpienia obrzęku naczynioruchowego należy przerwać stosowanie produktu
leczniczego RAMVE.
Należy natychmiast rozpocząć leczenie ratujące życie. Pacjenci powinni pozostawać pod obserwacją
przez co najmniej 12 do 24 godzin, a zwolnienie może nastąpić dopiero po całkowitym ustąpieniu
objawów.
U pacjentów leczonych inhibitorami ACE ,w tym ramiprylem, zgłaszano wystąpienie obrzęku
naczynioruchowego jelit (patrz punkt 4.8). U pacjentów tych wstępował ból brzucha (z nudnościami i
wymiotami lub bez).
Reakcje anafilaktyczne w trakcie odczulania
W związku z zahamowaniem ACE zwiększa się prawdopodobieństwo i stopień ciężkości reakcji
anafilaktycznych i rzekomoanafilaktycznych spowodowanych jadem owadów lub innymi alergenami.
Przed rozpoczęciem odczulania zaleca się rozważenie okresowego przerwania stosowania ramiprylu.
Monitorowanie elektrolitów: hiperkaliemia
U niektórych pacjentów leczonych inhibitorami ACE, w tym ramiprylem, obserwowano zwiększone
stężenie potasu w surowicy. Do pacjentów zagrożonych rozwojem hiperkaliemii należą: pacjenci z
niewydolnością nerek, pacjenci w wieku powyżej 70 lat, pacjenci z niekontrolowaną cukrzycą lub
stosujący sole potasu, leki moczopędne oszczędzające potas lub przyjmujący inne leki zwiększające
stężenie potasu w surowicy albo prowadzące do odwodnienia, z ostrą dekompensacja serca, kwasicą
metaboliczną. Jeśli równoczesne stosowanie wyżej wymienionych leków jest uznawane za konieczne,
zaleca się regularne kontrolowanie stężenia potasu w surowicy (patrz punkt 4.5).
Monitorowanie elektrolitów: hiponatremia
U niektórych pacjentów leczonych ramiprylem obserwowano zespół nieadekwatnego wydzielania
wazopresyny (ang. Syndrome of inappropriate antidiuretic hormone secretion, SIADH) i w
konsekwencji hiponatremię. U osób w podeszłym wieku oraz u innych pacjentów z ryzykiem
wystąpienia hiponatremii zalecane jest regularne kontrolowanie stężenia sodu w surowicy.
Neutropenia/Agranulocytoza
Rzadko obserwowano występowanie neutropenii/agranulocytozy, jak również małopłytkowości i
niedokrwistości. Zgłaszano również zahamowanie czynności szpiku. Zaleca się kontrolę liczby
białych krwinek, w celu umożliwienia wykrycia możliwej leukopenii. U pacjentów w początkowej
fazie leczenia, pacjentów z zaburzeniami nerek i pacjentów z wrodzoną kolagenozą (np. toczeń
rumieniowaty lub twardziel skóry) oraz wszystkich tych, którzy leczeni są innymi produktami
leczniczymi mogącymi zmieniać obraz krwi zaleca się częstszą kontrolę (patrz punkt 4.5 i 4.8).
Różnice etniczne
Inhibitory konwertazy angiotensyny częściej zwiększają występowanie przypadków obrzęku
naczynioruchowego w populacji pacjentów rasy czarnej niż w pozostałych grupach etnicznych.
Podobnie jak w przypadku innych inhibitorów ACE, ramipryl może być mniej skuteczny w
zmniejszaniu ciśnienia tętniczego krwi u osób rasy czarnej niż u pacjentów pozostałych ras,
prawdopodobnie ze względu na częstsze występowanie nadciśnienia ze zmniejszonym poziomem
reniny u pacjentów rasy czarnej z nadciśnieniem.
Kaszel
W związku ze stosowaniem inhibitorów ACE opisywano występowanie kaszlu. Zwykle kaszel jest
nieproduktywny, uporczywy i ustępuje po odstawieniu leczenia. Kaszel wywołany inhibitorem ACE
powinien być brany pod uwagę w diagnostyce różnicowej kaszlu.
Ważne informacje o niektórych składnikach produktu leczniczego RAMVE
Produkt leczniczy RAMVE zawiera metylu parahydroksybenzoesan (E218) i propylu
parahydroksybenzoesan (E216) mogące powodować reakcje alergiczne (możliwe reakcje typu
późnego) i sporadycznie skurcz oskrzeli.
Kapsułki z ramiprylem zawierają ponadto karmoizynę (E122), żółcień pomarańczową (E110) i
czerwień koszenilową 4R (E124) mogące powodować reakcje alergiczne.
ChPL, pkt 4.5: Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Dane z badania klinicznego wykazały, że podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron
(RAA) w wyniku jednoczesnego zastosowania inhibitorów ACE, antagonistów receptora
angiotensyny II lub aliskirenu jest związana z większą częstością występowania zdarzeń
niepożądanych, takich jak: niedociśnienie, hiperkaliemia oraz zaburzenia czynności nerek (w tym
ostra niewydolność nerek) w porównaniu z zastosowaniem leku z grupy antagonistów układu RAA w
monoterapii (patrz punkty 4.3, 4.4 i 5.1).
Połączenia przeciwwskazane
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE z produktem złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan
jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego (patrz punkty
4.3 i 4.4). Nie wolno rozpoczynać leczenia ramiprylem do 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki
produktu złożonego zawierającego sakubitryl i walsartan. Nie wolno rozpoczynać leczenia produktem
złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan do 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki rampirylu.
Leczenie pozaustrojowe prowadzące do kontaktu krwi z ujemnie naładowanymi powierzchniami, takie
jak dializa lub hemofiltracja z pewnymi błonami o wysokiej przepuszczalności (np. błony
poliakrylonitrylowe) oraz afereza lipoprotein o niskiej gęstości z zastosowaniem siarczanu dekstranu,
przy zwiększonym ryzyku ciężkich reakcji rzekomoanafilaktycznych (patrz punkt 4.3). W razie
konieczności podjęcia takiego leczenia należy rozważyć zastosowanie błon dializacyjnych innego typu
lub leku przeciwnadciśnieniowego z innej grupy.
Połączenia wymagające zachowania środków ostrożności
Sole potasu, heparyna, leki moczopędne oszczędzające potas i inne substancje czynne zwiększające
stężenie potasu w surowicy (w tym antagoniści receptora Angiotensyny II, trimetoprym, również
występujący w produktach złożonych z sulfametoksazolem, takrolimus, cyklosporyna): może wystąpić
hiperkaliemia, dlatego wymagane jest dokładne kontrolowanie stężenia potasu w surowicy.
Leki zmniejszające ciśnienie tętnicze krwi (np. leki moczopędne) i inne substancje zmniejszające
ciśnienie krwi (np. azotany, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki znieczulające, ostre zatrucie
alkoholem, baklofen, alfuzosyna, doksazosyna, prazosyna, tamsulosyna, terazosyna): można
oczekiwać nasilenia ryzyka wystąpienia niedociśnienia (patrz punkt 4.2 leki moczopędne).
Sympatykomimetyczne leki zwężające naczynia krwionośne i inne substancje (np. izoproterenol,
dobutamina, dopamina, adrenalina) mogące osłabiać zmniejszające ciśnienie tętnicze działanie
produktu leczniczego RAMVE: zaleca się kontrolowanie ciśnienia tętniczego krwi.
Allopurynol, leki immunosupresyjne, kortykosteroidy, prokainamid, cytostatyki i inne substancje, które
mogą zmieniać liczbę komórek krwi: występuje zwiększone prawdopodobieństwo reakcji
hematologicznych (patrz również punkt 4.4).
Sole litu: inhibitory ACE mogą zmniejszać wydalanie litu, przez co mogą zwiększyć toksyczność litu.
Należy monitorować stężenie litu.
Leki przeciwcukrzycowe, w tym insulina: mogą wystąpić reakcje hipoglikemiczne. Zaleca się
kontrolowanie stężenia cukru we krwi.
Niesteroidowe leki przeciwzapalne i kwas acetylosalicylowy: spodziewać się można osłabienia
działania obniżającego ciśnienie tętnicze produktu leczniczego RAMVE. Ponadto, leczenie skojarzone
inhibitorami ACE i niesterydowymi lekami przeciwzapalnymi może prowadzić do zwiększenia ryzyka
pogorszenia się czynności nerek i zwiększenia stężenia potasu we krwi.
Inhibitory kinazy mTOR lub inhibitory DPP-IV: U pacjentów przyjmujących jednocześnie takie leki,
jak inhibitory mTOR (np. temsyrolimus, ewerolimus, syrolimus) lub wildagliptynę może zwiększać
się ryzyko obrzęku naczynioruchowego. Należy zachować ostrożność na początku leczenia (patrz
punkt 4.4).
Inhibitory neprylizyny (NEP): W przypadku jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE oraz
inhibitorów obojętnej endopeptydazy (ang. neutral endopeptidase, NEP), jak np. racekadotryl,
zgłaszano zwiększenie ryzyka wystąpienia obrzęku naczynioruchowego (patrz punkt 4.4).
Sakubitryl/walsartan
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE z produktem złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan
jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego.
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
Podsumowanie profilu bezpieczeństwa
Profil działań niepożądanych ramiprylu obejmuje przewlekły, suchy kaszel i reakcje spowodowane
zmniejszeniem ciśnienia. Ciężkie działania niepożądane obejmują obrzęk naczynioruchowy,
hiperkaliemię, zaburzenie czynności nerek lub wątroby, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne oraz
neutropenię/agranulocytozę.
Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych
Częstość występowania działań niepożądanych definiowana jest w następujący sposób:
Bardzo często (≥1/10); często (≥1/100, <1/10); niezbyt często (≥1/1000,<1/100); rzadko
(≥1/10 000,<1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na
podstawie dostępnych danych).
Dla każdej grupy częstości przedstawiono działania niepożądane w porządku zgodnym ze
zmniejszaniem stopnia ciężkości.
Często: - -
Niezbyt często: Niedokrwienie mięśnia sercowego, w tym dusznica bolesna lub zawał mięśnia sercowego, tachykardia, arytmia, kołatanie serca, obrzęk obwodowy
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
9
Często: - -
Niezbyt często: Eozynofilia
Rzadko: Zmniejszenie liczby białych krwinek (w tym neutropenia i agranulocytoza), zmniejszenie liczby czerwonych krwinek, zmniejszenie stężenia hemoglobiny, zmniejszenie liczby płytek,
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Niewydolność szpiku kości, pancytopenia, niedokrwistość hemolityczna
Często: Ból głowy, zawroty głowy
Niezbyt często: Uczucie chwiejności, parestezje, brak odczuwania smaku, zaburzenia smaku
Rzadko: Drżenia, zaburzenia równowagi
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Niedokrwienie mózgu, w tym udar niedokrwienny i przemijający napad niedokrwienny, zaburzenia funkcji psychomotorycznych, uczucie pieczenia, omamy węchowe
Często: - -
Niezbyt często: Zaburzenia widzenia, w tym niewyraźne widzenie
Rzadko: Zapalenie spojówek
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: - -
Niezbyt często: - -
Rzadko: Zaburzenie słyszenia, szumy w uszach
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: Bezproduktyw -ny łaskoczący kaszel, zapalenie oskrzeli, zapalenie zatok, duszność
Niezbyt często: Skurcz oskrzeli, w tym zaostrzenie astmy, przekrwienie błony śluzowej nosa
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: Zapalenie żołądka i jelit, zaburzenia trawienia, dolegliwości brzuszne, niestrawność, biegunka, nudności, wymioty
Niezbyt często: Zapalenie trzustki (przypadki zejścia śmiertelnego zgłaszane były wyjątkowo sporadycznie przy stosowaniu inhibitorów ACE), zwiększenie aktywności enzymów trzustkowych, obrzęk naczynioruchowy jelita cienkiego, ból w górnej okolicy brzusznej, w tym zapalenie żołądka, zaparcie,
Rzadko: Zapalenie języka
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Aftowe zapalenie jamy ustnej
10
Niezbyt często: suchość jamy ustnej
Często: - -
Niezbyt często: Zaburzenia czynności nerek, w tym ostra niewydolność, zwiększenie ilości oddawanego moczu, zaostrzenie wcześniej występującej proteinurii, zwiększenie stężenia mocznika we krwi, zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: Wysypka, szczególnie grudkowoplamkowa
Niezbyt często: Sporadycznie: obrzęk naczynioruchowy, niedrożność dróg oddechowych w wyniku obrzęku naczynioruchowego może doprowadzić do zejścia śmiertelnego; świąd, nadmierne pocenie się
Rzadko: Złuszczające zapalenie skóry, pokrzywka, oddzielanie się paznokcia od łożyska
Bardzo rzadko: Reakcja fotowrażliwości
Częstość nieznana: Martwica toksycznorozpływna naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy, pęcherzyca, zaostrzenie łuszczycy, zapalenie skóry, łuszczycopodobna, pęcherzykowata lub liszajowata wysypka na skórze lub wysypka na błonach śluzowych, łysienie
Często: Skurcze mięśni, ból mięśni
Niezbyt często: Ból stawów
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Częstość nieznana: Zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH)
Często: Zwiększenie stężenia potasu we krwi
Niezbyt często: Jadłowstręt, zmniejszenie łaknienia,
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Zmniejszenie stężenia sodu we krwi
Często: Niedociśnienie , ortostatyczne zmniejszenie ciśnienia krwi, omdlenie
Niezbyt często: Nagłe zaczerwienienie
Rzadko: Zwężenie naczyń, zmniejszony przepływ krwi, zapalenie naczyń
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Objaw Raynauda
Często: Ból w klatce piersiowej,
Niezbyt często: Gorączka
Rzadko: Osłabienie
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
11
Często: - -
Niezbyt często: - -
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Reakcje anafilaktyczne lub rzekomoanafilaktyczne, zwiększenie ilości przeciwciał przeciwjądrowych
Często: - -
Niezbyt często: Zwiększenie stężenia enzymów wątrobowych i (lub) bilirubiny związanej
Rzadko: Żółtaczka, cholestatyczna, uszkodzenie komórek wątroby
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Ostra niewydolność wątroby, cholestatyczne lub cytolityczne zapalenie wątroby, (sporadycznie dochodziło do zejścia śmiertelnego)
Często: - -
Niezbyt często: Przejściowa impotencja, obniżenie libido
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Ginekomastia
Często: - -
Niezbyt często: Uczucie przygnębienia, lęk, nerwowość, niepokój, zaburzenia snu, w tym senność.
Rzadko: Stan splątania
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Zaburzenia koncentracji
Dzieci i młodzież
Bezpieczeństwo stosowania ramiprylu oceniano w trakcie dwóch badań klinicznych u 325 dzieci i
młodzieży w wieku od 2 do 16 lat. Wprawdzie rodzaj i nasilenie działań niepożądanych były podobne
do obserwowanych u dorosłych, ale niżej wymienione działania występowały częściej u dzieci:
• tachykardia, przekrwienie i zapalenie błony śluzowej nosa: u dzieci i młodzieży: „często” (tzn. od
≥1/100 do < 1/10), a u dorosłych: „ niezbyt często” (tzn. od ≥ 1/1000 do < 1/100).
• zapalenie spojówek: u dzieci i młodzieży: „często” (tzn.od ≥ 1/100 do < 1/10), u dorosłych: „rzadko”
(tzn. od ≥ 1/10 000 do < 1/1000).
• drżenie i pokrzywka: u dzieci i młodzieży: „niezbyt często” (tzn. od ≥ 1/1000 do < 1/100), u
dorosłych: „rzadko” (tzn. od ≥ 1/10 000 do < 1/1000).
Ogólny profil bezpieczeństwa ramiprylu u dzieci i młodzieży nie różni się znacząco od profilu
bezpieczeństwa u dorosłych pacjentów.
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać
wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem do Departamentu Monitorowania
Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych,
Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa,
tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, e-mail: ndl@urpl.gov.pl.
Działania niepożądane można również zgłaszać podmiotowi odpowiedzialnemu.
Ramiprilum 5 mg (kapsułki twarde)
Dane z dokumentów wyodrębnione automatycznie
- Przechowywanie
- źródło: ChPL, pkt 6.4
- Termin ważności
- 2 lata (opakowanie nieotwarte)
źródło: ChPL, pkt 6.3
- Substancje pomocnicze
- Skrobia żelowana, kukurydziana; Otoczka kapsułki; Żelatyna; Czerwień koszenilowa 4R (E124); Błękit brylantowy (E133); Karmoizyna (E122); Tytanu dwutlenek (E171); Sodu laurylosiarczan; Metylu parahydroksybenzoesan (E218); Propylu parahydroksybenzoesan (E216) źródło: ChPL, pkt 6.1
- Substancje wymienione w dokumencie (m.in. alergeny, cukry, alkohol, sód)
- barwniki: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie (Zawartość kapsułki)
- parabeny: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie (Zawartość kapsułki)
źródło: ChPL, pkt 4.4, ChPL, pkt 6.1
Pokazane są tylko substancje wymienione w dokumencie; brak wzmianki nie oznacza, że substancji nie ma w leku.
- Opakowanie i akcesoria
- opakowanie bezpośrednie: blister
źródło: ChPL, pkt 6.5
- Wygląd
- biały pomarańczowy czerwony niebieski brązowy
Lek Ramve 2,5 mg - kapsułki koloru pomarańczowego i białego. Lek Ramve 5 mg - kapsułki koloru brunatno-czerwonego i białego. Lek Ramve 10 mg - kapsułki koloru niebieskiego i białego. źródło: Ulotka, pkt 6 - biały czerwony brązowy nadruk: 4
Kapsułki żelatynowe, koloru brunatno-czerwono -białego; rozmiar „4”. źródło: ChPL, pkt 3
- Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
- dokument: możliwy wpływ lub zalecana ostrożność źródło: „Niektóre działania niepożądane (np. objawy zmniejszenia ciśnienia tętniczego krwi, takie jak zawroty głowy) mogą powodować zaburzenia zdolności pacjenta do koncentracji i reagowania, przez co stanowić mogą ryzyko w sytuacjach, w których zdolności te mają szczególne znaczenie (np. prowadzenie pojazdów mechanicznych i obsługiwanie urządzeń mechanicznych w ruchu). Ma to miejsce szczególnie na początku leczenia lub w przypadku zmiany leczenia z innych preparatów. Nie zaleca się prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługiwania urządzeń mechanicznych w ruchu przez kilka godzin po przyjęciu pierwszej dawki leku lub po zwiększeniu dawki.” · ChPL, pkt 4.7
- Działania niepożądane
120 pozycji, według częstości
- często: - -; Ból głowy; zawroty głowy; Bezproduktyw -ny łaskoczący kaszel; zapalenie oskrzeli; zapalenie zatok; duszność; Zapalenie żołądka i jelit; zaburzenia trawienia; dolegliwości brzuszne; niestrawność; biegunka; nudności; wymioty; Wysypka; szczególnie grudkowoplamkowa; Skurcze mięśni; ból mięśni; Zwiększenie stężenia potasu we krwi; Niedociśnienie; ortostatyczne zmniejszenie ciśnienia krwi; omdlenie; Ból w klatce piersiowej
- niezbyt często: Niedokrwienie mięśnia sercowego, w tym dusznica bolesna lub zawał mięśnia sercowego; tachykardia; arytmia; kołatanie serca; obrzęk obwodowy; Eozynofilia; Uczucie chwiejności; parestezje; brak odczuwania smaku; zaburzenia smaku; Zaburzenia widzenia, w tym niewyraźne widzenie; - -; Skurcz oskrzeli, w tym zaostrzenie astmy; przekrwienie błony śluzowej nosa; Zapalenie trzustki (przypadki zejścia śmiertelnego zgłaszane były wyjątkowo sporadycznie przy stosowaniu inhibitorów ACE); zwiększenie aktywności enzymów trzustkowych; obrzęk naczynioruchowy jelita cienkiego; ból w górnej okolicy brzusznej, w tym zapalenie żołądka; zaparcie; suchość jamy ustnej; Zaburzenia czynności nerek; w tym; ostra niewydolność; zwiększenie ilości oddawanego moczu; zaostrzenie wcześniej występującej proteinurii; zwiększenie stężenia mocznika we krwi; zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi; Sporadycznie: obrzęk naczynioruchowy; niedrożność dróg oddechowych w wyniku obrzęku naczynioruchowego może doprowadzić do zejścia śmiertelnego; świąd; nadmierne pocenie się; Ból stawów; Jadłowstręt; zmniejszenie łaknienia; Nagłe zaczerwienienie; Gorączka; Zwiększenie stężenia enzymów wątrobowych i (lub) bilirubiny związanej; Przejściowa impotencja; obniżenie libido; Uczucie przygnębienia; lęk; nerwowość; niepokój; zaburzenia snu, w tym senność
- rzadko: - -; Zmniejszenie liczby białych krwinek (w tym neutropenia i agranulocytoza); zmniejszenie liczby czerwonych krwinek; zmniejszenie stężenia hemoglobiny; zmniejszenie liczby płytek; Drżenia; zaburzenia równowagi; Zapalenie spojówek; Zaburzenie słyszenia; szumy w uszach; Zapalenie języka; Złuszczające zapalenie skóry; pokrzywka; oddzielanie się paznokcia od łożyska; Zwężenie naczyń; zmniejszony przepływ krwi; zapalenie naczyń; Osłabienie; Żółtaczka; cholestatyczna; uszkodzenie komórek wątroby; Stan splątania
- bardzo rzadko: - -; Reakcja fotowrażliwości
- częstość nieznana: - -; Niewydolność szpiku kości; pancytopenia; niedokrwistość hemolityczna; Niedokrwienie mózgu, w tym udar niedokrwienny i przemijający napad niedokrwienny; zaburzenia funkcji psychomotorycznych; uczucie pieczenia; omamy węchowe; Aftowe zapalenie jamy ustnej; Martwica toksycznorozpływna naskórka; zespół Stevensa-Johnsona; rumień wielopostaciowy; pęcherzyca; zaostrzenie łuszczycy; zapalenie skóry; łuszczycopodobna; pęcherzykowata lub liszajowata wysypka na skórze lub wysypka na błonach śluzowych; łysienie; Zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH); Zmniejszenie stężenia sodu we krwi; Objaw Raynauda; Reakcje anafilaktyczne lub rzekomoanafilak-; tyczne; zwiększenie ilości przeciwciał przeciwjądrowych; Ostra niewydolność wątroby; cholestatyczne lub cytolityczne zapalenie wątroby; (sporadycznie dochodziło do zejścia śmiertelnego); Ginekomastia; Zaburzenia koncentracji
Lista może być niepełna: wyodrębniono tylko zapisy w układzie „Często: …”. Pełna lista jest w ChPL.
źródło: ChPL, pkt 4.8
Dawkowanie wg dokumentu wyodrębnione automatycznie
- Wiek i masa ciała
-
- nie zaleca się poniżej 18 lat (dzieci, młodzież)
źródło: „Lek Ramve nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat, ponieważ skuteczność i bezpieczeństwo stosowania ramiprylu u dzieci nie zostały jeszcze ustalone.” · Ulotka, pkt 2
- Maksymalna dawka wg dokumentu
-
1 kapsułka 5 mg = 50% maksymalnej dawki dobowej dla dorosłych wg ChPL (10 mg na dobę; ChPL, pkt 4.2). Udział jednej jednostki w liczbie z dokumentu, nie zalecenie. Liczone automatycznie i mogą być błędne; dawkę ustala lekarz lub farmaceuta, a wiążąca jest ulotka.
- 10 mg na dobę · dorośli · pod nagłówkiem „Dostosowywanie dawki i dawka podtrzymująca”
źródło: „Maksymalna dopuszczalna dawka ramiprylu wynosi 10 mg na dobę.” · ChPL, pkt 4.2
- 10 mg na dobę · niewydolność nerek · pod nagłówkiem „Szczególne grupy pacjentów”
źródło: „• jeśli klirens kreatyniny wynosi 60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 10 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 30-60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 10-30 ml/min, dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę), a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • pacjenci z nadciśnieniem poddawani hemodializie: ramipryl ulega hemodializie w niewielkim stopniu; dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę, a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg; produkt leczniczy powinien być podany kilka godzin po przeprowadzeniu hemodializy.” · ChPL, pkt 4.2
- 5 mg na dobę · niewydolność nerek · pod nagłówkiem „Szczególne grupy pacjentów”
źródło: „• jeśli klirens kreatyniny wynosi 60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 10 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 30-60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 10-30 ml/min, dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę), a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • pacjenci z nadciśnieniem poddawani hemodializie: ramipryl ulega hemodializie w niewielkim stopniu; dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę, a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg; produkt leczniczy powinien być podany kilka godzin po przeprowadzeniu hemodializy.” · ChPL, pkt 4.2
- 2,5 mg na dobę · niewydolność wątroby · pod nagłówkiem „Leczenie po zawale serca”
źródło: „W przypadku zaburzeń wątroby, leczenie pacjenta ramiprylem można rozpocząć jedynie przy ścisłym nadzorze lekarskim, przy maksymalnej dawce leku Ramve wynoszącej 2,5 mg na dobę.” · Ulotka, pkt 3
- Dawkowanie wg grup (cytat)
-
Dorośli
„Dorośli Pacjenci przyjmujący leki moczopędne Po rozpoczęciu leczenia ramiprylem może wystąpić niedociśnienie. Prawdopodobieństwo wystąpienia jest największe u pacjentów leczonych jednocześnie lekami moczopędnymi. Należy więc zachować ostrożność, ponieważ u tych pacjentów może nastąpić utrata objętości krwi krążącej i (lub) elektrolitów. Jeśli jest to możliwe, należy odstawić leki moczopędne 2-3 dni przed rozpoczęciem leczenia ramiprylem (patrz punkt 4.4).”
Dzieci i młodzież
„Dzieci i młodzież Nie ustalono jak dotąd bezpieczeństwa stosowania i skuteczności ramiprylu u dzieci.. Dostępne obecnie dane dotyczące ramiprylu zostały zamieszczone w punktach 4.8, 5.1, 5.2 i 5.3, ale nie można określić szczególnych zaleceń dotyczących dawkowania.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zalecana dawka początkowa wynosi 2,5 mg ramiprylu raz na dobę.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zaleca się podwojenie dawki po jednym lub dwóch tygodniach leczenia i – po następnych dwóch do trzech tygodni – zwiększenie jej do docelowej dawki podtrzymującej wynoszącej 10 mg ramiprylu raz na dobę.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zalecana dawka początkowa wynosi 1,25 mg ramiprylu raz na dobę.”
źródło: ChPL, pkt 4.2
- Grupy szczególne (cytat)
-
Pacjenci z zaburzeniami nerek
„Pacjenci z zaburzeniami nerek Dawka dobowa u pacjentów z zaburzeniami nerek powinna być obliczona na podstawie wartości klirensu kreatyniny (patrz punkt 5.2): • jeśli klirens kreatyniny wynosi 60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 10 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 30-60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 10-30 ml/min, dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę), a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • pacjenci z nadciśnieniem poddawani hemodializie: ramipryl ulega” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie) źródło: ChPL, pkt 4.2
Pacjenci w podeszłym wieku
„Pacjenci w podeszłym wieku Początkowa dawka powinna być zmniejszona, a następujące potem dostosowanie dawki odbywać się powinno bardziej stopniowo, ponieważ istnieje większe ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie u pacjentów w bardzo zaawansowanym wieku i słabych. Należy rozważyć podanie zmniejszonej dawki początkowej ramiprylu wynoszącej 1,25 mg.” źródło: ChPL, pkt 4.2
Ciąża
„Ciąża Nie zaleca się stosowania produktu leczniczego RAMVE w pierwszym trymestrze ciąży (patrz punkt 4.4), a stosowanie produktu leczniczego RAMVE jest przeciwwskazane w drugim i trzecim trymestrze ciąży (patrz punkt 4.3). Dane epidemiologiczne odnośnie ryzyka działania teratogennego związanego z ekspozycją na inhibitory ACE w okresie pierwszego trymestru ciąży nie pozwalają na wyciągnięcie jednoznacznych wniosków, jednakże nie można wykluczyć niewielkiego zwiększenia ryzyka. Jeśli kontynuowanie leczenia inhibitorami ACE nie jest konieczne, u pacjentek planujących ciążę należy rozpocząć alternatywne leczenie obniżające ciśnienie o udowodnionym profilu bezpieczeństwa stosowania w ciąży.” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie) źródło: ChPL, pkt 4.6
Karmienie piersią
„Karmienie piersią Ponieważ brak wystarczających danych na temat stosowania ramiprylu w okresie karmienia piersią, nie zaleca się stosowania produktu leczniczego RAMVE w tym okresie (patrz punkt 5.2). Zalecane jest rozpoczęcie alternatywnego leczenia o lepiej udowodnionym profilu bezpieczeństwa odnośnie stosowania w okresie karmienia piersią, szczególnie w przypadku karmienia noworodków i wcześniaków.” źródło: ChPL, pkt 4.6
- Pacjenci z zaburzeniami wątroby: „Pacjenci z zaburzeniami wątroby W przypadku zaburzeń wątroby, leczenie pacjenta ramiprylem można rozpocząć jedynie przy ścisłym nadzorze lekarskim, przy maksymalnej dawce leku Ramve wynoszącej 2,5 mg na dobę.” źródło: Ulotka, pkt 3
- Jedzenie, napoje i alkohol (cytat)
-
- jedzenie i napoje: „Obecność pokarmu nie wpływa na biodostępność ramilprylu (patrz punkt 5.2), dlatego też można go przyjmować przed, w czasie lub po posiłku.” źródło: ChPL, pkt 4.2
alkohol
„Leki zmniejszające ciśnienie tętnicze krwi (np. leki moczopędne) i inne substancje zmniejszające ciśnienie krwi (np. azotany, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki znieczulające, ostre zatrucie alkoholem, baklofen, alfuzosyna, doksazosyna, prazosyna, tamsulosyna, terazosyna): można oczekiwać nasilenia ryzyka wystąpienia niedociśnienia (patrz punkt 4.2 leki moczopędne).” źródło: ChPL, pkt 4.5
Z ulotkiOficjalna informacja dla pacjenta dołączana do opakowania leku. i ChPLOficjalny dokument dla lekarzy i farmaceutów z pełnymi informacjami o leku. wyodrębnione automatycznie
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed zastosowaniem leku Ramve
Kiedy nie stosować leku Ramve:
• Jeśli pacjent ma uczulenie na ramipryl lub inny lek z grupy inhibitorów ACE, lub którykolwiek z
pozostałych składników tego leku (wymienionych w punkcie 6). Objawy uczulenia (reakcji
alergicznej) mogą obejmować wysypkę, trudności w połykaniu lub oddychaniu, obrzęk warg,
twarzy, gardła lub języka.
• Jeśli kiedykolwiek wystąpiła ciężka reakcja uczuleniowa w postaci tak zwanego „obrzęku
naczynioruchowego”. Objawy obejmują świąd, pokrzywkę, czerwone plamy na dłoniach, stopach i
gardle, obrzęk gardła i języka, obrzęk dookoła oczu i warg, trudności z oddychaniem i połykaniem.
• Jeśli pacjent przyjmował lub przyjmuje lek złożony zawierający sakubitryl i walsartan, stosowany
w leczeniu pewnego typu przewlekłej niewydolności serca u dorosłych.
• Jeśli pacjent poddawany jest dializie lub innemu typowi filtrowania krwi. W zależności od
stosowanej aparatury/błony, lek Ramve może nie być odpowiednim lekiem.
• Jeśli występują zaburzenia nerek, w których zmniejszony jest dopływ krwi do nerek (zwężenie
tętnic nerkowych).
• Jeśli ciśnienie krwi pacjenta jest wyjątkowo niskie lub niestabilne lekarz będzie musiał dokonać
odpowiedniej oceny.
• Jeśli pacjent ma cukrzycę lub zaburzenia czynności nerek i jest leczony lekiem obniżającym
ciśnienie krwi zawierającym aliskiren.
• Jeśli pacjentka jest w ostatnich 6 miesiącach ciąży (patrz poniżej, punkt: „Ciąża i karmienie
piersią”).
Jeśli którykolwiek z wymienionych wyżej punktów ma zastosowanie nie należy zażywać leku Ramve.
W razie wątpliwości należy porozumieć się z lekarzem.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem przyjmowania leku Ramve należy omówić to z lekarzem lub farmaceutą:
• W przypadku zaburzeń serca, wątroby lub nerek.
• W przypadku utraty dużej ilości elektrolitów (soli) lub płynów (w wyniku wymiotów, biegunki,
nadmiernej potliwości, diety ubogiej w sól, stosowania przez długi czas leków moczopędnych lub
po przebyciu dializy).
• W przypadku planowanego leczenia prowadzącego do złagodzenia uczulenia na użądlenia pszczół
lub os (odczulanie).
• W przypadku planowanego znieczulenia. Lek znieczulający może być zastosowany w związku z
zabiegiem chirurgicznym lub jakimkolwiek zabiegiem stomatologicznym. Konieczne może być
zaprzestanie przyjmowania leku Ramve jeden dzień przed zabiegiem. Należy zwrócić się o poradę
do lekarza.
• W przypadku dużego stężenia potasu we krwi (wykazanego w badaniach krwi).
• W przypadku stosowania leków, które mogą zmniejszać stężenie sodu we krwi lub znajdowania
się w stanie zdrowia powodującym obniżenie stężenia sodu we krwi. Lekarz może regularnie
przeprowadzać badania krwi, szczególnie do sprawdzania poziomu sodu we krwi, zwłaszcza u
osób starszych.
• Jeśli pacjent stosuje leki, które mogą zwiększać ryzyko wystąpienia obrzęku naczynioruchowego,
czyli poważnej reakcji alergicznej, takie jak inhibitory kinazy mTOR (np. temsyrolimus,
ewerolimus, syrolimus) lub wildagliptynę, inhibitory neprylizyny (NEP) (takie jak racekadotryl)
lub lek złożony zawierający sakubitryl i walsartan. Dla leku złożonego zawierającego sakubitryl i
walsartan patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy nie stosować leku Ramve”.
• W przypadku kolagenowych chorób naczyń, jak twardzina skóry, ogólnoustrojowy toczeń
rumieniowaty.
• Należy poinformować lekarza o istniejącej (lub podejrzewanej) ciąży. Lek Ramve nie jest
zalecany w okresie pierwszych 3 miesięcy ciąży i może powodować ciężkie efekty szkodliwe u
dziecka, jeśli jest przyjmowany po trzecim miesiącu ciąży, patrz punkt: „Ciąża i karmienie
piersią”.
• Jeśli pacjent przyjmuje którykolwiek z poniższych leków, stosowanych w leczeniu wysokiego
ciśnienia krwi:
- antagonistę receptora angiotensyny II (ang. Angiotensin Receptor Blockers, ARB) (znane
również jako sartany – na przykład walsartan, telmisartan, irbesartan), zwłaszcza jeśli pacjent
ma zaburzenia czynności nerek związane z cukrzycą.
- aliskiren.
Lekarz prowadzący może monitorować czynność nerek, ciśnienie krwi oraz stężenie elektrolitów (np.
potasu) we krwi w regularnych odstępach czasu.
Patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy nie stosować leku Ramve"
Dzieci i młodzież
Lek Ramve nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat, ponieważ
skuteczność i bezpieczeństwo stosowania ramiprylu u dzieci nie zostały jeszcze ustalone.
Jeśli zachodzi którakolwiek z powyższych sytuacji (lub w przypadku braku pewności) przed
rozpoczęciem przyjmowania leku Ramve należy zwrócić się do lekarza.
Lek Ramve a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach przyjmowanych przez pacjenta
obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje stosować.
Należy poinformować lekarza o przyjmowaniu następujących leków. Mogą niekorzystnie wpłynąć na
działanie leku Ramve:
• Leki stosowane do łagodzenia bólu i zapalenia (np. niesteroidowe leki przeciwzapalne
(NLPZ) takie jak ibuprofen lub indometacyna i aspiryna),
• Leki stosowane do leczenia niskiego ciśnienia krwi, wstrząsu, niewydolności serca, astmy,
uczulenia (alergii), takie jak efedryna, noradrenalina i adrenalina.
Lekarz powinien zmierzyć ciśnienie krwi.
Należy poinformować lekarza o przyjmowaniu następujących leków. Mogą one zwiększyć
prawdopodobieństwo wystąpienia działań niepożądanych, jeśli zastosowane zostaną jednocześnie z
lekiem Ramve:
• Lek złożony zawierający sakubitryl i walsartan, stosowany w leczeniu pewnego typu
przewlekłej niewydolności serca u dorosłych (patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy
nie stosować leku Ramve”).
• Leki stosowane do zmniejszenia bólu i zapalenia (np. niesteroidowe leki przeciwzapalne
(NLPZ) takie jak ibuprofen lub indometacyna i kwas acetylosalicylowy).
• Leki stosowane w leczeniu nowotworów (chemioterapia).
• Leki zapobiegające odrzuceniu narządów po przeszczepieniu, takie jak cyklosporyna.
• Diuretyki (leki moczopędne), takie jak furosemid.
• Leki, które mogą zwiększyć stężenie potasu we krwi, takie jak spironolakton, triamteren,
amyloryd, sole potasu, trimetoprim lub trimetropim w skojarzeniu z sulfametoksazolem
(stosowane w leczeniu zakażeń) i heparyna (stosowana do rozrzedzenia krwi).
• Steroidowe leki przeciwzapalne, takie jak prednizolon.
• Allopurynol (stosowany do zmniejszenia stężenia kwasu moczowego we krwi).
• Prokainamid (stosowany przy zaburzeniach rytmu serca).
• Trimetoprim i ko-trimoksazol (stosowane w leczeniu zakażeń bakteryjnych).
• Temsyrolimus (stosowany w leczeniu nowotworów złośliwych).
• Ewerolimus, syrolimus (stosowany w zapobieganiu odrzucenia przeszczepu).
• Wildagliptyna (stosowana w leczeniu cukrzycy typu 2).
• Racekadotryl (stosowany w leczeniu biegunki).
• Lekarz prowadzący być może będzie musiał zmienić dawkę i (lub) zastosować inne środki
ostrożności: jeśli pacjent przyjmuje antagonistę receptora angiotensyny II (ARB) lub aliskiren
(patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy nie stosować leku Ramve” oraz „Ostrzeżenia
i środki ostrożności”).
Należy poinformować lekarza o stosowaniu następujących leków, ponieważ lek Ramve może
wpływać na ich działanie:
• Leki przeciwcukrzycowe, takie jak doustne leki zmniejszające stężenie glukozy oraz insulina.
Lek Ramve może zmniejszać stężenie cukru we krwi. Należy dokładnie kontrolować stężenie
cukru we krwi w trakcie przyjmowania leku Ramve.
• Lit (stosowany przy zaburzeniach psychicznych). Lek Ramve może zwiększać stężenie litu we
krwi. Konieczne będzie dokładne kontrolowanie przez lekarza stężenia litu we krwi.
Jeśli zachodzi którakolwiek z powyższych sytuacji (lub w przypadku braku pewności), przed
rozpoczęciem przyjmowania leku Ramve należy zwrócić się do lekarza.
Ramve z jedzeniem i alkoholem
• Spożywanie alkoholu w czasie przyjmowania leku Ramve może wywoływać zawroty głowy i
uczucie oszołomienia. W razie wątpliwości dotyczących ilości alkoholu dozwolonych podczas
przyjmowania leku Ramve, należy omówić to z lekarzem, ponieważ alkohol może wzmacniać
działanie leków obniżających ciśnienie.
• Lek Ramve można przyjmować razem z posiłkiem lub niezależnie od posiłku.
Ciąża i karmienie piersią
Pacjentki, które są w ciąży lub podejrzewają ciążę powinny poinformować o tym lekarza.
Nie należy stosować leku Ramve w okresie pierwszych 12 tygodni ciąży. Nie wolno stosować leku
Ramve po 13 tygodniu ciąży, ponieważ może to być szkodliwe dla dziecka.
Pacjentki, które zaszły w ciążę w trakcie stosowania leku Ramve powinny natychmiast poinformować
o tym lekarza. Przed planowaną ciążą należy zamienić leczenie na inne, bardziej odpowiednie leczenie
alternatywne.
Nie należy stosować leku Ramve w okresie karmienia piersią.
Przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku należy poradzić się lekarza lub farmaceuty.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Lek Ramve może powodować zawroty głowy. Zdarza się to częściej w początkowym okresie
stosowania leku lub po zwiększeniu dawki. W przypadku wystąpienia objawów nie należy prowadzić
pojazdów mechanicznych ani obsługiwać urządzeń mechanicznych.
Ważne informacje o niektórych składnikach leku Ramve
• Lek Ramve zawiera metylu parahydroksybenzoesan oraz propylu parahydroksybenzoesan,
które mogą powodować reakcje alergiczne (możliwe reakcje typu późnego) oraz sporadycznie
skurcz oskrzeli.
• Kapsułki 2,5 mg, 5 mg oraz 10 mg zawierają ponadto barwnik karmoizynę, który może
powodować reakcje alergiczne.
• Kapsułki 2,5 mg zawierają barwnik żółcień pomarańczową, który może powodować reakcje
alergiczne.
• Kapsułki 2,5 mg oraz 5 mg zawierają ponadto czerwień koszenilową, która może powodować
reakcje alergiczne.
Mimo, że lek Ramve zawiera bardzo niewielkie ilości powyższych substancji, w przypadku
wiedzy, że jest się uczulonym na nie, przed zastosowaniem leku należy skontaktować się z
lekarzem lub farmaceutą.
Ulotka, pkt 4: Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
Należy przerwać stosowanie leku Ramve i natychmiast skontaktować się z lekarzem w
przypadku wystąpienia któregokolwiek z następujących ciężkich działań niepożądanych –
możliwe, że wymagana będzie natychmiastowa interwencja lekarska:
• Obrzęk twarzy, ust lub gardła powodujący trudności w połykaniu lub oddychaniu, jak również
pokrzywka i wysypka. Może to być objaw ciężkiej reakcji uczuleniowej na lek Ramve.
• Ciężkie reakcje skórne, w tym wysypka, owrzodzenie jamy ustnej, zaostrzenie wcześniej
występujących chorób skóry, zaczerwienienie, wypryski odwarstwianie skóry (takie jak zespół
Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze odwarstwianie naskórka i rumień wielopostaciowy).
Należy natychmiast poinformować lekarza o wystąpieniu:
• Przyspieszonego rytmu serca, nierównego lub gwałtownego rytmu (kołatania) serca, bólu w
klatce piersiowej, uczucia ucisku w klatce piersiowej lub poważniejszych zaburzeń, w tym
zawału serca i udaru.
• Przyspieszenia oddechu i kaszlu. Mogą to być objawy zaburzeń płuc.
• Łatwiejszego powstawania sińców, krwawienia przez dłuższy czas niż zazwyczaj,
jakiejkolwiek oznaki krwawienia (np. krwawienie z dziąseł), ciemno-czerwonych plamach,
przebarwieniach lub nabywaniu zakażeń łatwiej niż zwykle, bólu gardła lub gorączce, uczuciu
zmęczenia, omdleniach, zawrotach głowy lub bladości skóry. Mogą to być objawy zaburzeń
krwi lub szpiku kostnego.
• Ciężkiego bólu żołądka mogącego promieniować do pleców. Może to być objaw zapalenia
trzustki.
• Gorączki, dreszczy, zmęczenia, utraty łaknienia, bólu żołądka, nudności, zażółcenia skóry lub
oczu (żółtaczka). Mogą to być objawy zaburzeń wątroby, takich jak zapalenie wątroby lub
uszkodzenie wątroby.
• Zaburzenia czynności nerek, w tym ostrej niewydolności. Objawy mogą obejmować
zmniejszenie ilości wydalanego moczu, utratę łaknienia, zmęczenie, obrzęk rąk i stóp, suchość
i swędzenie skóry itp.
Inne działania niepożądane obejmują:
Należy poinformować lekarza, jeśli którykolwiek z następujących objawów zaostrzy się lub utrzymuje
się ponad kilka dni.
Częste (mogą dotyczyć do 1 na 10 osób)
• Ból głowy lub uczucie zmęczenia.
• Zawroty głowy. Objaw ten występuje częściej przy rozpoczęciu stosowania leku Ramve lub
po zwiększeniu dawki.
• Omdlenia, niedociśnienie (nienaturalnie niskie ciśnienie tętnicze krwi), szczególnie podczas
gwałtownego wstawania lub siadania.
• Suchy, łaskoczący kaszel, zapalenie zatok lub zapalenie oskrzeli, przyspieszenie oddechu.
• Ból żołądka lub jelit, biegunka, niestrawność, nudności.
• Wysypka skórna z obszarem wyniesionym lub bez.
• Ból w klatce piersiowej.
• Skurcze lub ból mięśni.
• Zwiększone stężenie potasu wykazane w badaniu krwi.
Niezbyt często (mogą dotyczyć do 1 na 100 osób)
• Zaburzenia równowagi, zawroty głowy.
• Świąd lub nieprawidłowe odczucia skórne, takie jak zdrętwienie, mrowienie, kłucie, pieczenie
lub cierpnięcie (parestezje).
• Utrata lub zaburzenia odczuwania smaku.
• Zaburzenia snu.
• Uczucie przygnębienia, lęk, nerwowość lub niepokój.
• Uczucie niedrożności nosa, trudności w oddychaniu, zaostrzenie astmy.
• Obrzęk jelit zwany „jelitowym obrzękiem naczynioruchowym”, charakteryzujący się takimi
objawami, jak bóle brzucha, wymioty i biegunka.
• Zgaga, zaparcie, suchość w jamie ustnej.
• Wydalanie (z moczem) większej ilości wody niż zazwyczaj w ciągu dnia.
• Nadmierna potliwość.
• Utrata lub zmniejszenie łaknienia (anoreksja).
• Zwiększenie częstości lub nieregularny rytm serca.
• Obrzęk rąk i nóg. Może to być objaw większego niż zazwyczaj zatrzymywania wody
w organizmie.
• Nagłe zaczerwienienie twarzy.
• Niewyraźne widzenie.
• Ból stawów.
• Gorączka.
• Impotencja u mężczyzn, zmniejszenie popędu płciowego u mężczyzn i kobiet.
• Zwiększenie liczby niektórych białych krwinek (eozynofilia) stwierdzone podczas badania
krwi.
• Wyniki badań krwi wykazujące zaburzenia wątroby, trzustki lub nerek.
Rzadko (mogą dotyczyć do 1 na 1000 osób)
• Uczucie roztrzęsienia lub splątania.
• Zaczerwienienie i obrzęk języka.
• Ostre łuszczenie skóry, swędząca, guzowata wysypka.
• Zaburzenia paznokci (np. utrata lub oddzielanie paznokcia od łożyska).
• Wysypka skórna lub zasinienie.
• Przebarwienia skóry i zimne kończyny.
• Zaczerwienienie, swędzenie, obrzęk lub łzawienie oczu.
• Zaburzenia słyszenia lub dzwonienie w uszach.
• Uczucie osłabienia.
• Wyniki badania krwi wykazujące zmniejszenie liczby czerwonych krwinek, białych krwinek,
lub płytek krwi lub zmniejszenie stężenia hemoglobiny.
Bardzo rzadko (mogą dotyczyć do 1 na 10 000 osób)
• Większa niż zazwyczaj wrażliwość na słońce.
Inne zgłaszane działania niepożądane:
Należy poinformować lekarza, jeśli którykolwiek z następujących objawów zaostrzy się lub utrzymuje
się ponad kilka dni.
• Trudności z koncentracją.
• Obrzęk ust.
• Za mała liczba komórek krwi wykazana w badaniach krwi.
• Za małe stężenie sodu wykazane w badaniach krwi.
• Wzrost stężenia przeciwciał przeciwjądrowych w organizmie wykazany w badaniach krwi.
• Zmiana zabarwienia palców rąk i nóg w przypadku zimna, z następującym mrowieniem lub
bólem przy ich rozgrzewaniu (objaw Raynauda).
• Powiększenie piersi u mężczyzn.
• Spowolnione lub zaburzone reagowanie.
• Uczucie pieczenia.
• Pęcherze na skórze i błonach śluzowych.
• Nasilenie występowania czerwonych, łuszczących się obszarów skóry tworzących skorupę,
pokrytych srebrnymi łuskami.
• Czerwone, błyszczące guzki na skórze.
• Małe plamki na błonach śluzowych.
• Ciemnoczerwone, ostro odgraniczone, łuszczące się plamy na skórze.
• Zaburzenia węchu.
• Wypadanie włosów.
• Stężony mocz (o ciemnym zabarwieniu), nudności lub wymioty, kurcze mięśni, uczucie
splątania i napady drgawkowe, które mogą być wynikiem nieprawidłowego wydzielania ADH
(ang. anti-diuretic hormone – wazopresyna, hormon antydiuretyczny). Jeżeli wystąpią
wymienione objawy należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza prowadzącego.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można zgłaszać
bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al.
Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, e-mail:
ndl@urpl.gov.pl.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.
Działania niepożądane można również zgłaszać podmiotowi odpowiedzialnemu.
ChPL, pkt 4.3: Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na substancję czynną, inne inhibitory ACE (enzym konwertujący angiotensynę)
lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1).
• Obrzęk naczynioruchowy (dziedziczny, idiopatyczny lub spowodowany wcześniejszym
wystąpieniem obrzęku naczynioruchowego) związany ze stosowaniem inhibitorów ACE (lub
antagonistów receptora angiotensyny II - AIIRA) w wywiadzie.
• Jednoczesne stosowanie z produktem złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan (patrz punkty
4.4 i 4.5).
• Leczenie pozaustrojowe prowadzące do kontaktu krwi z powierzchniami ujemnie naładowanymi
(patrz punkt 4.5).
• Istotne obustronne zwężenie tętnic nerkowych lub zwężenie tętnicy nerkowej w jednej czynnej
nerce.
• Drugi i trzeci trymestr ciąży (patrz punkty 4.4 i 4.6).
• Nie należy stosować ramiprylu u pacjentów z hipotonią i niestabilnych hemodynamicznie.
• Jednoczesne stosowanie produktu leczniczego RAMVE z produktami zawierającymi aliskiren jest
przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniem czynności nerek (współczynnik
filtracji kłębuszkowej, GFR<60 ml/min/1,73 m2) (patrz punkty 4.5 i 5.1).
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Szczególne grupy pacjentów
Ciąża
Nie należy rozpoczynać leczenia inhibitorami ACE, takimi jak ramipryl, lub antagonistami receptora
angiotensyny II (AIIRA) w okresie ciąży. Jeśli nie jest konieczne kontynuowanie leczenia
inhibitorami ACE /AIIRA, u pacjentek planujących ciążę należy rozpocząć alternatywne leczenie
przeciwnadciśnieniowe o udowodnionym profilu bezpieczeństwa w zakresie stosowania w okresie
ciąży. W przypadku stwierdzenia ciąży należy natychmiast przerwać stosowanie inhibitorów
ACE/AIIRA i jeśli jest to wskazane, rozpocząć leczenie alternatywne (patrz punkt 4.3 i 4.6).
Pacjenci o szczególnie wysokim ryzyku wystąpienia niedociśnienia
Pacjenci z wysoką aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron
U pacjentów z wysoką aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron istnieje ryzyko
wystąpienia nagłego zmniejszenia ciśnienia tętniczego krwi i pogorszenia czynności nerek
spowodowanego zahamowaniem ACE, szczególnie w przypadku, gdy inhibitor ACE lub jednocześnie
stosowany lek moczopędny podawane są po raz pierwszy lub przy pierwszym zwiększeniu dawki.
Ponieważ znacznej aktywacji układu renina-angiotensyna-aldosteron spodziewać się można u niżej
wymienionych grup pacjentów, konieczne jest zapewnienie im nadzoru lekarza, w tym z
monitorowaniem ciśnienia tętniczego krwi. Dotyczy to:
- pacjentów z ciężkim nadciśnieniem,
- pacjentów z zastoinową niewyrównaną niewydolnością serca,
- pacjentów z hemodynamicznie znaczącym utrudnieniem dopływu lub odpływu krwi z lewej komory
(np. zwężenie zastawki aorty lub zastawki dwudzielnej),
- pacjentów z jednostronnym zwężeniem tętnicy nerkowej z drugą nerką czynną,
- pacjentów, u których istnieje lub może wystąpić utrata płynów lub elektrolitów (w tym pacjentów
stosujących leki moczopędne),
- pacjentów z marskością wątroby i (lub) wodobrzuszem,
- pacjentów poddawanym poważnym zabiegom chirurgicznym lub znieczulanych lekami
wywołującymi niedociśnienie.
Ogólnie, zaleca się wyrównywanie odwodnienia, hipowolemii i utraty elektrolitów (niedoboru sodu)
przed rozpoczęciem leczenia (u pacjentów z niewydolnością serca proces wyrównywania powinien
być przeprowadzany wyjątkowo starannie, aby nie doprowadzić do przeciążenia objętościowego).
Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) (ang. Renin-Angiotensin-
Aldosterone-system, RAAS)
Istnieją dowody, iż jednoczesne stosowanie inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE) (ang.
Angiotensin Converting Enzyme Inhibitors, ACEi), antagonistów receptora angiotensyny II (ang.
Angiotensin Receptor Blockers, ARB) lub aliskirenu zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii
oraz zaburzenia czynności nerek (w tym ostrej niewydolności nerek). W związku z tym nie zaleca się
podwójnego blokowania układu RAA poprzez jednoczesne zastosowanie inhibitorów ACE,
antagonistów receptora angiotensyny II lub aliskirenu (patrz punkty 4.5 i 5.1). Jeśli zastosowanie
podwójnej blokady układu RAA jest absolutnie konieczne, powinno być prowadzone wyłącznie pod
nadzorem specjalisty, a parametry życiowe pacjenta, takie jak: czynność nerek, stężenie elektrolitów
oraz ciśnienie krwi powinny być ściśle monitorowane. U pacjentów z nefropatią cukrzycową nie
należy stosować jednocześnie inhibitorów ACE oraz antagonistów receptora angiotensyny II.
Przemijająca lub przetrwała niewydolność serca po przebytym zawale mięśnia sercowego
Pacjenci w grupie ryzyka wystąpienia niedokrwienia serca lub mózgu w przypadku ostrego
niedociśnienia.
W początkowej fazie leczenia konieczna jest ścisła kontrola lekarska.
Pacjenci w podeszłym wieku
Patrz punkt 4.2.
Zabiegi chirurgiczne
Jeśli to możliwe, zaleca się przerwanie leczenia inhibitorami konwertazy angiotensyny, takimi jak
ramipryl, na jeden dzień przed zabiegiem chirurgicznym.
Monitorowanie czynności nerek
Przed rozpoczęciem leczenia i w jego trakcie należy ocenić czynność nerek i dostosować dawkę,
szczególnie w okresie początkowych tygodni leczenia. Szczególnie dokładne monitorowanie
wymagane jest u pacjentów z niewydolnością nerek (patrz punkt 4.2). Istnieje ryzyko wystąpienia
zaburzeń czynności nerek, szczególnie u pacjentów z zastoinową niewydolnością serca lub po
przeszczepieniu nerki.
Obrzęk naczynioruchowy
U pacjentów leczonych inhibitorami ACE, w tym ramiprylem, stwierdzono występowanie obrzęku
naczynioruchowego (patrz punkt 4.8). Ryzyko obrzęku naczynioruchowego może być zwiększone u
pacjentów jednocześnie stosujących leki mogące powodować obrzęk naczynioruchowy, takie jak
inhibitory kinazy mTOR, ang. mammalian Target Of Rapamycin (np. temsyrolimus, ewerolimus,
syrolimus), wildagliptynę lub inhibitory neprylizyny (NEP) (takie jak racekadotryl). Stosowanie
ramiprylu w skojarzeniu z produktem leczniczym zawierającym sakubitryl i walsartan jest
przeciwwskazane w związku ze zwiększonym ryzykiem obrzęku naczynioruchowego (patrz punkty
4.3 i 4.5).
W przypadku wystąpienia obrzęku naczynioruchowego należy przerwać stosowanie produktu
leczniczego RAMVE.
Należy natychmiast rozpocząć leczenie ratujące życie. Pacjenci powinni pozostawać pod obserwacją
przez co najmniej 12 do 24 godzin, a zwolnienie może nastąpić dopiero po całkowitym ustąpieniu
objawów.
U pacjentów leczonych inhibitorami ACE ,w tym ramiprylem, zgłaszano wystąpienie obrzęku
naczynioruchowego jelit (patrz punkt 4.8). U pacjentów tych wstępował ból brzucha (z nudnościami i
wymiotami lub bez).
Reakcje anafilaktyczne w trakcie odczulania
W związku z zahamowaniem ACE zwiększa się prawdopodobieństwo i stopień ciężkości reakcji
anafilaktycznych i rzekomoanafilaktycznych spowodowanych jadem owadów lub innymi alergenami.
Przed rozpoczęciem odczulania zaleca się rozważenie okresowego przerwania stosowania ramiprylu.
Monitorowanie elektrolitów: hiperkaliemia
U niektórych pacjentów leczonych inhibitorami ACE, w tym ramiprylem, obserwowano zwiększone
stężenie potasu w surowicy. Do pacjentów zagrożonych rozwojem hiperkaliemii należą: pacjenci z
niewydolnością nerek, pacjenci w wieku powyżej 70 lat, pacjenci z niekontrolowaną cukrzycą lub
stosujący sole potasu, leki moczopędne oszczędzające potas lub przyjmujący inne leki zwiększające
stężenie potasu w surowicy albo prowadzące do odwodnienia, z ostrą dekompensacja serca, kwasicą
metaboliczną. Jeśli równoczesne stosowanie wyżej wymienionych leków jest uznawane za konieczne,
zaleca się regularne kontrolowanie stężenia potasu w surowicy (patrz punkt 4.5).
Monitorowanie elektrolitów: hiponatremia
U niektórych pacjentów leczonych ramiprylem obserwowano zespół nieadekwatnego wydzielania
wazopresyny (ang. Syndrome of inappropriate antidiuretic hormone secretion, SIADH) i w
konsekwencji hiponatremię. U osób w podeszłym wieku oraz u innych pacjentów z ryzykiem
wystąpienia hiponatremii zalecane jest regularne kontrolowanie stężenia sodu w surowicy.
Neutropenia/Agranulocytoza
Rzadko obserwowano występowanie neutropenii/agranulocytozy, jak również małopłytkowości i
niedokrwistości. Zgłaszano również zahamowanie czynności szpiku. Zaleca się kontrolę liczby
białych krwinek, w celu umożliwienia wykrycia możliwej leukopenii. U pacjentów w początkowej
fazie leczenia, pacjentów z zaburzeniami nerek i pacjentów z wrodzoną kolagenozą (np. toczeń
rumieniowaty lub twardziel skóry) oraz wszystkich tych, którzy leczeni są innymi produktami
leczniczymi mogącymi zmieniać obraz krwi zaleca się częstszą kontrolę (patrz punkt 4.5 i 4.8).
Różnice etniczne
Inhibitory konwertazy angiotensyny częściej zwiększają występowanie przypadków obrzęku
naczynioruchowego w populacji pacjentów rasy czarnej niż w pozostałych grupach etnicznych.
Podobnie jak w przypadku innych inhibitorów ACE, ramipryl może być mniej skuteczny w
zmniejszaniu ciśnienia tętniczego krwi u osób rasy czarnej niż u pacjentów pozostałych ras,
prawdopodobnie ze względu na częstsze występowanie nadciśnienia ze zmniejszonym poziomem
reniny u pacjentów rasy czarnej z nadciśnieniem.
Kaszel
W związku ze stosowaniem inhibitorów ACE opisywano występowanie kaszlu. Zwykle kaszel jest
nieproduktywny, uporczywy i ustępuje po odstawieniu leczenia. Kaszel wywołany inhibitorem ACE
powinien być brany pod uwagę w diagnostyce różnicowej kaszlu.
Ważne informacje o niektórych składnikach produktu leczniczego RAMVE
Produkt leczniczy RAMVE zawiera metylu parahydroksybenzoesan (E218) i propylu
parahydroksybenzoesan (E216) mogące powodować reakcje alergiczne (możliwe reakcje typu
późnego) i sporadycznie skurcz oskrzeli.
Kapsułki z ramiprylem zawierają ponadto karmoizynę (E122) i czerwień koszenilową 4R (E124)
mogące powodować reakcje alergiczne.
ChPL, pkt 4.5: Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Dane z badania klinicznego wykazały, że podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron
(RAA) w wyniku jednoczesnego zastosowania inhibitorów ACE, antagonistów receptora
angiotensyny II lub aliskirenu jest związana z większą częstością występowania zdarzeń
niepożądanych, takich jak: niedociśnienie, hiperkaliemia oraz zaburzenia czynności nerek (w tym
ostra niewydolność nerek) w porównaniu z zastosowaniem leku z grupy antagonistów układu RAA w
monoterapii (patrz punkty 4.3, 4.4 i 5.1).
Połączenia przeciwwskazane
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE z produktem złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan
jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego (patrz punkty
4.3 i 4.4). Nie wolno rozpoczynać leczenia ramiprylem do 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki
produktu złożonego zawierającego sakubitryl i walsartan. Nie wolno rozpoczynać leczenia produktem
złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan do 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki rampirylu.
Leczenie pozaustrojowe prowadzące do kontaktu krwi z ujemnie naładowanymi powierzchniami, takie
jak dializa lub hemofiltracja z pewnymi błonami o wysokiej przepuszczalności (np. błony
poliakrylonitrylowe) oraz afereza lipoprotein o niskiej gęstości z zastosowaniem siarczanu dekstranu,
przy zwiększonym ryzyku ciężkich reakcji rzekomoanafilaktycznych (patrz punkt 4.3). W razie
konieczności podjęcia takiego leczenia należy rozważyć zastosowanie błon dializacyjnych innego typu
lub leku przeciwnadciśnieniowego z innej grupy.
Połączenia wymagające zachowania środków ostrożności
Sole potasu, heparyna, leki moczopędne oszczędzające potas i inne substancje czynne zwiększające
stężenie potasu w surowicy (w tym antagoniści receptora Angiotensyny II, trimetoprym, również
występujący w produktach złożonych z sulfametoksazolem, takrolimus, cyklosporyna): może wystąpić
hiperkaliemia, dlatego wymagane jest dokładne kontrolowanie stężenia potasu w surowicy.
Leki zmniejszające ciśnienie tętnicze krwi (np. leki moczopędne) i inne substancje zmniejszające
ciśnienie krwi (np. azotany, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki znieczulające, ostre zatrucie
alkoholem, baklofen, alfuzosyna, doksazosyna, prazosyna, tamsulosyna, terazosyna): można
oczekiwać nasilenia ryzyka wystąpienia niedociśnienia (patrz punkt 4.2 leki moczopędne).
Sympatykomimetyczne leki zwężające naczynia krwionośne i inne substancje (np. izoproterenol,
dobutamina, dopamina, adrenalina) mogące osłabiać zmniejszające ciśnienie tętnicze działanie
produktu leczniczego RAMVE: zaleca się kontrolowanie ciśnienia tętniczego krwi.
Allopurynol, leki immunosupresyjne, kortykosteroidy, prokainamid, cytostatyki i inne substancje, które
mogą zmieniać liczbę komórek krwi: występuje zwiększone prawdopodobieństwo reakcji
hematologicznych (patrz również punkt 4.4).
Sole litu: inhibitory ACE mogą zmniejszać wydalanie litu, przez co mogą zwiększyć toksyczność litu.
Należy monitorować stężenie litu.
Leki przeciwcukrzycowe, w tym insulina: mogą wystąpić reakcje hipoglikemiczne. Zaleca się
kontrolowanie stężenia cukru we krwi.
Niesteroidowe leki przeciwzapalne i kwas acetylosalicylowy: spodziewać się można osłabienia
działania obniżającego ciśnienie tętnicze produktu leczniczego RAMVE. Ponadto, leczenie skojarzone
inhibitorami ACE i niesterydowymi lekami przeciwzapalnymi może prowadzić do zwiększenia ryzyka
pogorszenia się czynności nerek i zwiększenia stężenia potasu we krwi.
Inhibitory kinazy mTOR lub inhibitory DPP-IV: U pacjentów przyjmujących jednocześnie takie leki,
jak inhibitory mTOR (np. temsyrolimus, ewerolimus, syrolimus) lub wildagliptynę może zwiększać
się ryzyko obrzęku naczynioruchowego. Należy zachować ostrożność na początku leczenia (patrz
punkt 4.4).
Inhibitory neprylizyny (NEP): W przypadku jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE oraz
inhibitorów obojętnej endopeptydazy (ang. neutral endopeptidase, NEP), jak np. racekadotryl,
zgłaszano zwiększenie ryzyka wystąpienia obrzęku naczynioruchowego (patrz punkt 4.4).
Sakubitryl/walsartan
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE z produktem złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan
jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego.
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
Podsumowanie profilu bezpieczeństwa
Profil działań niepożądanych ramiprylu obejmuje przewlekły, suchy kaszel i reakcje spowodowane
zmniejszeniem ciśnienia. Ciężkie działania niepożądane obejmują obrzęk naczynioruchowy,
hiperkaliemię, zaburzenie czynności nerek lub wątroby, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne oraz
neutropenię/agranulocytozę.
Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych
Częstość występowania działań niepożądanych definiowana jest w następujący sposób:
Bardzo często (≥1/10); często (≥1/100, <1/10); niezbyt często (≥1/1000,<1/100); rzadko
(≥1/10 000,<1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na
podstawie dostępnych danych).
Dla każdej grupy częstości przedstawiono działania niepożądane w porządku zgodnym ze
zmniejszaniem stopnia ciężkości.
Często: - -
Niezbyt często: Niedokrwienie mięśnia sercowego, w tym dusznica bolesna lub zawał mięśnia sercowego, tachykardia, arytmia, kołatanie serca, obrzęk obwodowy
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: - -
Niezbyt często: Eozynofilia
Rzadko: Zmniejszenie liczby białych krwinek (w tym neutropenia i agranulocytoza),
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Niewydolność szpiku kości, pancytopenia, niedokrwistość hemolityczna
9
Rzadko: zmniejszenie liczby czerwonych krwinek, zmniejszenie stężenia hemoglobiny, zmniejszenie liczby płytek,
Często: Ból głowy, zawroty głowy
Niezbyt często: Uczucie chwiejności, parestezje, brak odczuwania smaku, zaburzenia smaku
Rzadko: Drżenia, zaburzenia równowagi
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Niedokrwienie mózgu, w tym udar niedokrwienny i przemijający napad niedokrwienny, zaburzenia funkcji psychomotorycznych, uczucie pieczenia, omamy węchowe
Często: - -
Niezbyt często: Zaburzenia widzenia, w tym niewyraźne widzenie
Rzadko: Zapalenie spojówek
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: - -
Niezbyt często: - -
Rzadko: Zaburzenie słyszenia, szumy w uszach
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: Bezproduktyw -ny łaskoczący kaszel, zapalenie oskrzeli, zapalenie zatok, duszność
Niezbyt często: Skurcz oskrzeli, w tym zaostrzenie astmy, przekrwienie błony śluzowej nosa
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: Zapalenie żołądka i jelit, zaburzenia trawienia, dolegliwości brzuszne, niestrawność, biegunka, nudności, wymioty
Niezbyt często: Zapalenie trzustki (przypadki zejścia śmiertelnego zgłaszane były wyjątkowo sporadycznie przy stosowaniu inhibitorów ACE), zwiększenie aktywności enzymów trzustkowych, obrzęk naczynioruchowy jelita cienkiego, ból w górnej okolicy brzusznej, w tym zapalenie żołądka, zaparcie, suchość jamy ustnej
Rzadko: Zapalenie języka
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Aftowe zapalenie jamy ustnej
Często: - -
Niezbyt często: Zaburzenia czynności nerek, w tym
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
10
Niezbyt często: ostra niewydolność, zwiększenie ilości oddawanego moczu, zaostrzenie wcześniej występującej proteinurii, zwiększenie stężenia mocznika we krwi, zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi
Często: Wysypka, szczególnie grudkowoplamkowa
Niezbyt często: Sporadycznie: obrzęk naczynioruchowy, niedrożność dróg oddechowych w wyniku obrzęku naczynioruchowego może doprowadzić do zejścia śmiertelnego; świąd, nadmierne pocenie się
Rzadko: Złuszczające zapalenie skóry, pokrzywka, oddzielanie się paznokcia od łożyska
Bardzo rzadko: Reakcja fotowrażliwości
Częstość nieznana: Martwica toksycznorozpływna naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy, pęcherzyca, zaostrzenie łuszczycy, zapalenie skóry, łuszczycopodobna, pęcherzykowata lub liszajowata wysypka na skórze lub wysypka na błonach śluzowych, łysienie
Często: Skurcze mięśni, ból mięśni
Niezbyt często: Ból stawów
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Częstość nieznana: Zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH)
Często: Zwiększenie stężenia potasu we krwi
Niezbyt często: Jadłowstręt, zmniejszenie łaknienia,
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Zmniejszenie stężenia sodu we krwi
Często: Niedociśnienie , ortostatyczne zmniejszenie ciśnienia krwi, omdlenie
Niezbyt często: Nagłe zaczerwienienie
Rzadko: Zwężenie naczyń, zmniejszony przepływ krwi, zapalenie naczyń
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Objaw Raynauda
Często: Ból w klatce piersiowej,
Niezbyt często: Gorączka
Rzadko: Osłabienie
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: - -
Niezbyt często: - -
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Reakcje anafilaktyczne lub rzekomoanafilak-
11
Częstość nieznana: tyczne, zwiększenie ilości przeciwciał przeciwjądrowych
Często: - -
Niezbyt często: Zwiększenie stężenia enzymów wątrobowych i (lub) bilirubiny związanej
Rzadko: Żółtaczka, cholestatyczna, uszkodzenie komórek wątroby
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Ostra niewydolność wątroby, cholestatyczne lub cytolityczne zapalenie wątroby, (sporadycznie dochodziło do zejścia śmiertelnego)
Często: - -
Niezbyt często: Przejściowa impotencja, obniżenie libido
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Ginekomastia
Często: - -
Niezbyt często: Uczucie przygnębienia, lęk, nerwowość, niepokój, zaburzenia snu, w tym senność.
Rzadko: Stan splątania
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Zaburzenia koncentracji
Dzieci i młodzież
Bezpieczeństwo stosowania ramiprylu oceniano w trakcie dwóch badań klinicznych u 325 dzieci i
młodzieży w wieku od 2 do 16 lat. Wprawdzie rodzaj i nasilenie działań niepożądanych były podobne
do obserwowanych u dorosłych, ale niżej wymienione działania występowały częściej u dzieci:
• tachykardia, przekrwienie i zapalenie błony śluzowej nosa: u dzieci i młodzieży: „często” (tzn. od
≥1/100 do < 1/10), a u dorosłych: „ niezbyt często” (tzn. od ≥ 1/1000 do < 1/100).
• zapalenie spojówek: u dzieci i młodzieży: „często” (tzn.od ≥ 1/100 do < 1/10), u dorosłych: „rzadko”
(tzn. od ≥ 1/10 000 do < 1/1000).
• drżenie i pokrzywka: u dzieci i młodzieży: „niezbyt często” (tzn. od ≥ 1/1000 do < 1/100), u
dorosłych: „rzadko” (tzn. od ≥ 1/10 000 do < 1/1000).
Ogólny profil bezpieczeństwa ramiprylu u dzieci i młodzieży nie różni się znacząco od profilu
bezpieczeństwa u dorosłych pacjentów.
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać
wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem do Departamentu Monitorowania
Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych,
Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +
48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, e-mail: ndl@urpl.gov.pl.
Działania niepożądane można również zgłaszać podmiotowi odpowiedzialnemu.
Ramiprilum 10 mg (kapsułki twarde)
Dane z dokumentów wyodrębnione automatycznie
- Przechowywanie
- źródło: ChPL, pkt 6.4
- Termin ważności
- 2 lata (opakowanie nieotwarte)
źródło: ChPL, pkt 6.3
- Substancje pomocnicze
- Skrobia żelowana, kukurydziana; Otoczka kapsułki; Żelatyna; Błękit brylantowy (E133); Karmoizyna (E122); Erytrozyna (E127); Tytanu dwutlenek (E171); Sodu laurylosiarczan; Metylu parahydroksybenzoesan (E218); Propylu parahydroksybenzoesan (E216) źródło: ChPL, pkt 6.1
- Substancje wymienione w dokumencie (m.in. alergeny, cukry, alkohol, sód)
- barwniki: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie (Zawartość kapsułki)
- parabeny: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie (Zawartość kapsułki)
źródło: ChPL, pkt 4.4, ChPL, pkt 6.1
Pokazane są tylko substancje wymienione w dokumencie; brak wzmianki nie oznacza, że substancji nie ma w leku.
- Opakowanie i akcesoria
- opakowanie bezpośrednie: blister
źródło: ChPL, pkt 6.5
- Wygląd
- biały pomarańczowy czerwony niebieski brązowy
Lek Ramve 2,5 mg - kapsułki koloru pomarańczowego i białego. Lek Ramve 5 mg - kapsułki koloru brunatno-czerwonego i białego. Lek Ramve 10 mg - kapsułki koloru niebieskiego i białego. źródło: Ulotka, pkt 6 - biały niebieski nadruk: 4
Kapsułki żelatynowe, koloru niebiesko-białego; rozmiar „4”. źródło: ChPL, pkt 3
- Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
- dokument: możliwy wpływ lub zalecana ostrożność źródło: „Niektóre działania niepożądane (np. objawy zmniejszenia ciśnienia tętniczego krwi, takie jak zawroty głowy) mogą powodować zaburzenia zdolności pacjenta do koncentracji i reagowania, przez co stanowić mogą ryzyko w sytuacjach, w których zdolności te mają szczególne znaczenie (np. prowadzenie pojazdów mechanicznych i obsługiwanie urządzeń mechanicznych w ruchu). Ma to miejsce szczególnie na początku leczenia lub w przypadku zmiany leczenia z innych preparatów. Nie zaleca się prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługiwania urządzeń mechanicznych w ruchu przez kilka godzin po przyjęciu pierwszej dawki leku lub po zwiększeniu dawki.” · ChPL, pkt 4.7
- Działania niepożądane
120 pozycji, według częstości
- często: - -; Ból głowy; zawroty głowy; Bezproduktyw -ny łaskoczący kaszel; zapalenie oskrzeli; zapalenie zatok; duszność; Zapalenie żołądka i jelit; zaburzenia trawienia; dolegliwości brzuszne; niestrawność; biegunka; nudności; wymioty; Wysypka; szczególnie grudkowoplamkowa; Skurcze mięśni; ból mięśni; Zwiększenie stężenia potasu we krwi; Niedociśnienie; ortostatyczne zmniejszenie ciśnienia krwi; omdlenie; Ból w klatce piersiowej
- niezbyt często: Niedokrwienie mięśnia sercowego, w tym dusznica bolesna lub zawał mięśnia sercowego; tachykardia; arytmia; kołatanie serca; obrzęk obwodowy; Eozynofilia; Uczucie chwiejności; parestezje; brak odczuwania smaku; zaburzenia smaku; Zaburzenia widzenia, w tym niewyraźne widzenie; - -; Skurcz oskrzeli, w tym zaostrzenie astmy; przekrwienie błony śluzowej nosa; Zapalenie trzustki (przypadki zejścia śmiertelnego zgłaszane były wyjątkowo sporadycznie przy stosowaniu inhibitorów ACE); zwiększenie aktywności enzymów trzustkowych; obrzęk naczynioruchowy jelita cienkiego; ból w górnej okolicy brzusznej, w tym zapalenie żołądka; zaparcie; suchość jamy ustnej; Zaburzenia czynności nerek; w tym; ostra niewydolność; zwiększenie ilości oddawanego moczu; zaostrzenie wcześniej występującej proteinurii; zwiększenie stężenia mocznika we krwi; zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi; Sporadycznie: obrzęk naczynioruchowy; niedrożność dróg oddechowych w wyniku obrzęku naczynioruchowego może doprowadzić do zejścia śmiertelnego; świąd; nadmierne pocenie się; Ból stawów; Jadłowstręt; zmniejszenie łaknienia; Nagłe zaczerwienienie; Gorączka; Zwiększenie stężenia enzymów wątrobowych i (lub) bilirubiny związanej; Przejściowa impotencja; obniżenie libido; Uczucie przygnębienia; lęk; nerwowość; niepokój; zaburzenia snu, w tym senność
- rzadko: - -; Zmniejszenie liczby białych krwinek (w tym neutropenia i agranulocytoza); zmniejszenie liczby czerwonych krwinek; zmniejszenie stężenia hemoglobiny; zmniejszenie liczby płytek; Drżenia; zaburzenia równowagi; Zapalenie spojówek; Zaburzenie słyszenia; szumy w uszach; Zapalenie języka; Złuszczające zapalenie skóry; pokrzywka; oddzielanie się paznokcia od łożyska; Zwężenie naczyń; zmniejszony przepływ krwi; zapalenie naczyń; Osłabienie; Żółtaczka; cholestatyczna; uszkodzenie komórek wątroby; Stan splątania
- bardzo rzadko: - -; Reakcja fotowrażliwości
- częstość nieznana: - -; Niewydolność szpiku kości; pancytopenia; niedokrwistość hemolityczna; Niedokrwienie mózgu, w tym udar niedokrwienny i przemijający napad niedokrwienny; zaburzenia funkcji psychomotorycznych; uczucie pieczenia; omamy węchowe; Aftowe zapalenie jamy ustnej; Martwica toksycznorozpływna naskórka; zespół Stevensa-Johnsona; rumień wielopostaciowy; pęcherzyca; zaostrzenie łuszczycy; zapalenie skóry; łuszczycopodobna; pęcherzykowata lub liszajowata wysypka na skórze lub wysypka na błonach śluzowych; łysienie; Zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH); Zmniejszenie stężenia sodu we krwi; Objaw Raynauda; Reakcje anafilaktyczne lub rzekomoanafilak-; tyczne; zwiększenie ilości przeciwciał przeciwjądrowych; Ostra niewydolność wątroby; cholestatyczne lub cytolityczne zapalenie wątroby; (sporadycznie dochodziło do zejścia śmiertelnego); Ginekomastia; Zaburzenia koncentracji
Lista może być niepełna: wyodrębniono tylko zapisy w układzie „Często: …”. Pełna lista jest w ChPL.
źródło: ChPL, pkt 4.8
Dawkowanie wg dokumentu wyodrębnione automatycznie
- Wiek i masa ciała
-
- nie zaleca się poniżej 18 lat (dzieci, młodzież)
źródło: „Lek Ramve nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat, ponieważ skuteczność i bezpieczeństwo stosowania ramiprylu u dzieci nie zostały jeszcze ustalone.” · Ulotka, pkt 2
- Maksymalna dawka wg dokumentu
-
1 kapsułka 10 mg = 100% maksymalnej dawki dobowej dla dorosłych wg ChPL (10 mg na dobę; ChPL, pkt 4.2). Udział jednej jednostki w liczbie z dokumentu, nie zalecenie. Liczone automatycznie i mogą być błędne; dawkę ustala lekarz lub farmaceuta, a wiążąca jest ulotka.
- 10 mg na dobę · dorośli · pod nagłówkiem „Dostosowywanie dawki i dawka podtrzymująca”
źródło: „Maksymalna dopuszczalna dawka ramiprylu wynosi 10 mg na dobę.” · ChPL, pkt 4.2
- 10 mg na dobę · niewydolność nerek · pod nagłówkiem „Szczególne grupy pacjentów”
źródło: „• jeśli klirens kreatyniny wynosi 60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 10 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 30-60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 10-30 ml/min, dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę), a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • pacjenci z nadciśnieniem poddawani hemodializie: ramipryl ulega hemodializie w niewielkim stopniu; dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę, a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg; produkt leczniczy powinien być podany kilka godzin po przeprowadzeniu hemodializy.” · ChPL, pkt 4.2
- 5 mg na dobę · niewydolność nerek · pod nagłówkiem „Szczególne grupy pacjentów”
źródło: „• jeśli klirens kreatyniny wynosi 60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 10 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 30-60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 10-30 ml/min, dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę), a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • pacjenci z nadciśnieniem poddawani hemodializie: ramipryl ulega hemodializie w niewielkim stopniu; dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę, a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg; produkt leczniczy powinien być podany kilka godzin po przeprowadzeniu hemodializy.” · ChPL, pkt 4.2
- 2,5 mg na dobę · niewydolność wątroby · pod nagłówkiem „Leczenie po zawale serca”
źródło: „W przypadku zaburzeń wątroby, leczenie pacjenta ramiprylem można rozpocząć jedynie przy ścisłym nadzorze lekarskim, przy maksymalnej dawce leku Ramve wynoszącej 2,5 mg na dobę.” · Ulotka, pkt 3
- Dawkowanie wg grup (cytat)
-
Dorośli
„Dorośli Pacjenci przyjmujący leki moczopędne Po rozpoczęciu leczenia ramiprylem może wystąpić niedociśnienie. Prawdopodobieństwo wystąpienia jest największe u pacjentów leczonych jednocześnie lekami moczopędnymi. Należy więc zachować ostrożność, ponieważ u tych pacjentów może nastąpić utrata objętości krwi krążącej i (lub) elektrolitów. Jeśli jest to możliwe, należy odstawić leki moczopędne 2-3 dni przed rozpoczęciem leczenia ramiprylem (patrz punkt 4.4).”
Dzieci i młodzież
„Dzieci i młodzież Nie ustalono jak dotąd bezpieczeństwa stosowania i skuteczności ramiprylu u dzieci.. Dostępne obecnie dane dotyczące ramiprylu zostały zamieszczone w punktach 4.8, 5.1, 5.2 i 5.3, ale nie można określić szczególnych zaleceń dotyczących dawkowania.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zalecana dawka początkowa wynosi 2,5 mg ramiprylu raz na dobę.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zaleca się podwojenie dawki po jednym lub dwóch tygodniach leczenia i – po następnych dwóch do trzech tygodni – zwiększenie jej do docelowej dawki podtrzymującej wynoszącej 10 mg ramiprylu raz na dobę.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zalecana dawka początkowa wynosi 1,25 mg ramiprylu raz na dobę.”
źródło: ChPL, pkt 4.2
- Grupy szczególne (cytat)
-
Pacjenci z zaburzeniami nerek
„Pacjenci z zaburzeniami nerek Dawka dobowa u pacjentów z zaburzeniami nerek powinna być obliczona na podstawie wartości klirensu kreatyniny (patrz punkt 5.2): • jeśli klirens kreatyniny wynosi 60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 10 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 30-60 ml/min, nie ma konieczności dostosowywania dawki początkowej (2.5 mg/dobę); maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • jeśli klirens kreatyniny wynosi pomiędzy 10-30 ml/min, dawka początkowa wynosi 1,25 mg/dobę), a maksymalna dawka dobowa wynosi 5 mg/dobę, • pacjenci z nadciśnieniem poddawani hemodializie: ramipryl ulega” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie) źródło: ChPL, pkt 4.2
Pacjenci w podeszłym wieku
„Pacjenci w podeszłym wieku Początkowa dawka powinna być zmniejszona, a następujące potem dostosowanie dawki odbywać się powinno bardziej stopniowo, ponieważ istnieje większe ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie u pacjentów w bardzo zaawansowanym wieku i słabych. Należy rozważyć podanie zmniejszonej dawki początkowej ramiprylu wynoszącej 1,25 mg.” źródło: ChPL, pkt 4.2
Ciąża
„Ciąża Nie zaleca się stosowania produktu leczniczego RAMVE w pierwszym trymestrze ciąży (patrz punkt 4.4), a stosowanie produktu leczniczego RAMVE jest przeciwwskazane w drugim i trzecim trymestrze ciąży (patrz punkt 4.3). Dane epidemiologiczne odnośnie ryzyka działania teratogennego związanego z ekspozycją na inhibitory ACE w okresie pierwszego trymestru ciąży nie pozwalają na wyciągnięcie jednoznacznych wniosków, jednakże nie można wykluczyć niewielkiego zwiększenia ryzyka. Jeśli kontynuowanie leczenia inhibitorami ACE nie jest konieczne, u pacjentek planujących ciążę należy rozpocząć alternatywne leczenie obniżające ciśnienie o udowodnionym profilu bezpieczeństwa stosowania w ciąży.” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie) źródło: ChPL, pkt 4.6
Karmienie piersią
„Karmienie piersią Ponieważ brak wystarczających danych na temat stosowania ramiprylu w okresie karmienia piersią, nie zaleca się stosowania produktu leczniczego RAMVE w tym okresie (patrz punkt 5.2). Zalecane jest rozpoczęcie alternatywnego leczenia o lepiej udowodnionym profilu bezpieczeństwa odnośnie stosowania w okresie karmienia piersią, szczególnie w przypadku karmienia noworodków i wcześniaków.” źródło: ChPL, pkt 4.6
- Pacjenci z zaburzeniami wątroby: „Pacjenci z zaburzeniami wątroby W przypadku zaburzeń wątroby, leczenie pacjenta ramiprylem można rozpocząć jedynie przy ścisłym nadzorze lekarskim, przy maksymalnej dawce leku Ramve wynoszącej 2,5 mg na dobę.” źródło: Ulotka, pkt 3
- Jedzenie, napoje i alkohol (cytat)
-
- jedzenie i napoje: „Obecność pokarmu nie wpływa na biodostępność ramilprylu (patrz punkt 5.2), dlatego też można go przyjmować przed, w czasie lub po posiłku.” źródło: ChPL, pkt 4.2
alkohol
„Leki zmniejszające ciśnienie tętnicze krwi (np. leki moczopędne) i inne substancje zmniejszające ciśnienie krwi (np. azotany, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki znieczulające, ostre zatrucie alkoholem, baklofen, alfuzosyna, doksazosyna, prazosyna, tamsulosyna, terazosyna): można oczekiwać nasilenia ryzyka wystąpienia niedociśnienia (patrz punkt 4.2 leki moczopędne).” źródło: ChPL, pkt 4.5
Z ulotkiOficjalna informacja dla pacjenta dołączana do opakowania leku. i ChPLOficjalny dokument dla lekarzy i farmaceutów z pełnymi informacjami o leku. wyodrębnione automatycznie
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed zastosowaniem leku Ramve
Kiedy nie stosować leku Ramve:
• Jeśli pacjent ma uczulenie na ramipryl lub inny lek z grupy inhibitorów ACE, lub którykolwiek z
pozostałych składników tego leku (wymienionych w punkcie 6). Objawy uczulenia (reakcji
alergicznej) mogą obejmować wysypkę, trudności w połykaniu lub oddychaniu, obrzęk warg,
twarzy, gardła lub języka.
• Jeśli kiedykolwiek wystąpiła ciężka reakcja uczuleniowa w postaci tak zwanego „obrzęku
naczynioruchowego”. Objawy obejmują świąd, pokrzywkę, czerwone plamy na dłoniach, stopach i
gardle, obrzęk gardła i języka, obrzęk dookoła oczu i warg, trudności z oddychaniem i połykaniem.
• Jeśli pacjent przyjmował lub przyjmuje lek złożony zawierający sakubitryl i walsartan, stosowany
w leczeniu pewnego typu przewlekłej niewydolności serca u dorosłych.
• Jeśli pacjent poddawany jest dializie lub innemu typowi filtrowania krwi. W zależności od
stosowanej aparatury/błony, lek Ramve może nie być odpowiednim lekiem.
• Jeśli występują zaburzenia nerek, w których zmniejszony jest dopływ krwi do nerek (zwężenie
tętnic nerkowych).
• Jeśli ciśnienie krwi pacjenta jest wyjątkowo niskie lub niestabilne lekarz będzie musiał dokonać
odpowiedniej oceny.
• Jeśli pacjent ma cukrzycę lub zaburzenia czynności nerek i jest leczony lekiem obniżającym
ciśnienie krwi zawierającym aliskiren.
• Jeśli pacjentka jest w ostatnich 6 miesiącach ciąży (patrz poniżej, punkt: „Ciąża i karmienie
piersią”).
Jeśli którykolwiek z wymienionych wyżej punktów ma zastosowanie nie należy zażywać leku Ramve.
W razie wątpliwości należy porozumieć się z lekarzem.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem przyjmowania leku Ramve należy omówić to z lekarzem lub farmaceutą:
• W przypadku zaburzeń serca, wątroby lub nerek.
• W przypadku utraty dużej ilości elektrolitów (soli) lub płynów (w wyniku wymiotów, biegunki,
nadmiernej potliwości, diety ubogiej w sól, stosowania przez długi czas leków moczopędnych lub
po przebyciu dializy).
• W przypadku planowanego leczenia prowadzącego do złagodzenia uczulenia na użądlenia pszczół
lub os (odczulanie).
• W przypadku planowanego znieczulenia. Lek znieczulający może być zastosowany w związku z
zabiegiem chirurgicznym lub jakimkolwiek zabiegiem stomatologicznym. Konieczne może być
zaprzestanie przyjmowania leku Ramve jeden dzień przed zabiegiem. Należy zwrócić się o poradę
do lekarza.
• W przypadku dużego stężenia potasu we krwi (wykazanego w badaniach krwi).
• W przypadku stosowania leków, które mogą zmniejszać stężenie sodu we krwi lub znajdowania
się w stanie zdrowia powodującym obniżenie stężenia sodu we krwi. Lekarz może regularnie
przeprowadzać badania krwi, szczególnie do sprawdzania poziomu sodu we krwi, zwłaszcza u
osób starszych.
• Jeśli pacjent stosuje leki, które mogą zwiększać ryzyko wystąpienia obrzęku naczynioruchowego,
czyli poważnej reakcji alergicznej, takie jak inhibitory kinazy mTOR (np. temsyrolimus,
ewerolimus, syrolimus) lub wildagliptynę, inhibitory neprylizyny (NEP) (takie jak racekadotryl)
lub lek złożony zawierający sakubitryl i walsartan. Dla leku złożonego zawierającego sakubitryl i
walsartan patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy nie stosować leku Ramve”.
• W przypadku kolagenowych chorób naczyń, jak twardzina skóry, ogólnoustrojowy toczeń
rumieniowaty.
• Należy poinformować lekarza o istniejącej (lub podejrzewanej) ciąży. Lek Ramve nie jest
zalecany w okresie pierwszych 3 miesięcy ciąży i może powodować ciężkie efekty szkodliwe u
dziecka, jeśli jest przyjmowany po trzecim miesiącu ciąży, patrz punkt: „Ciąża i karmienie
piersią”.
• Jeśli pacjent przyjmuje którykolwiek z poniższych leków, stosowanych w leczeniu wysokiego
ciśnienia krwi:
- antagonistę receptora angiotensyny II (ang. Angiotensin Receptor Blockers, ARB) (znane
również jako sartany – na przykład walsartan, telmisartan, irbesartan), zwłaszcza jeśli pacjent
ma zaburzenia czynności nerek związane z cukrzycą.
- aliskiren.
Lekarz prowadzący może monitorować czynność nerek, ciśnienie krwi oraz stężenie elektrolitów (np.
potasu) we krwi w regularnych odstępach czasu.
Patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy nie stosować leku Ramve"
Dzieci i młodzież
Lek Ramve nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat, ponieważ
skuteczność i bezpieczeństwo stosowania ramiprylu u dzieci nie zostały jeszcze ustalone.
Jeśli zachodzi którakolwiek z powyższych sytuacji (lub w przypadku braku pewności) przed
rozpoczęciem przyjmowania leku Ramve należy zwrócić się do lekarza.
Lek Ramve a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach przyjmowanych przez pacjenta
obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje stosować.
Należy poinformować lekarza o przyjmowaniu następujących leków. Mogą niekorzystnie wpłynąć na
działanie leku Ramve:
• Leki stosowane do łagodzenia bólu i zapalenia (np. niesteroidowe leki przeciwzapalne
(NLPZ) takie jak ibuprofen lub indometacyna i aspiryna),
• Leki stosowane do leczenia niskiego ciśnienia krwi, wstrząsu, niewydolności serca, astmy,
uczulenia (alergii), takie jak efedryna, noradrenalina i adrenalina.
Lekarz powinien zmierzyć ciśnienie krwi.
Należy poinformować lekarza o przyjmowaniu następujących leków. Mogą one zwiększyć
prawdopodobieństwo wystąpienia działań niepożądanych, jeśli zastosowane zostaną jednocześnie z
lekiem Ramve:
• Lek złożony zawierający sakubitryl i walsartan, stosowany w leczeniu pewnego typu
przewlekłej niewydolności serca u dorosłych (patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy
nie stosować leku Ramve”).
• Leki stosowane do zmniejszenia bólu i zapalenia (np. niesteroidowe leki przeciwzapalne
(NLPZ) takie jak ibuprofen lub indometacyna i kwas acetylosalicylowy).
• Leki stosowane w leczeniu nowotworów (chemioterapia).
• Leki zapobiegające odrzuceniu narządów po przeszczepieniu, takie jak cyklosporyna.
• Diuretyki (leki moczopędne), takie jak furosemid.
• Leki, które mogą zwiększyć stężenie potasu we krwi, takie jak spironolakton, triamteren,
amyloryd, sole potasu, trimetoprim lub trimetropim w skojarzeniu z sulfametoksazolem
(stosowane w leczeniu zakażeń) i heparyna (stosowana do rozrzedzenia krwi).
• Steroidowe leki przeciwzapalne, takie jak prednizolon.
• Allopurynol (stosowany do zmniejszenia stężenia kwasu moczowego we krwi).
• Prokainamid (stosowany przy zaburzeniach rytmu serca).
• Trimetoprim i ko-trimoksazol (stosowane w leczeniu zakażeń bakteryjnych).
• Temsyrolimus (stosowany w leczeniu nowotworów złośliwych).
• Ewerolimus, syrolimus (stosowany w zapobieganiu odrzucenia przeszczepu).
• Wildagliptyna (stosowana w leczeniu cukrzycy typu 2).
• Racekadotryl (stosowany w leczeniu biegunki).
• Lekarz prowadzący być może będzie musiał zmienić dawkę i (lub) zastosować inne środki
ostrożności: jeśli pacjent przyjmuje antagonistę receptora angiotensyny II (ARB) lub aliskiren
(patrz także informacje pod nagłówkiem „Kiedy nie stosować leku Ramve” oraz „Ostrzeżenia
i środki ostrożności”).
Należy poinformować lekarza o stosowaniu następujących leków, ponieważ lek Ramve może
wpływać na ich działanie:
• Leki przeciwcukrzycowe, takie jak doustne leki zmniejszające stężenie glukozy oraz insulina.
Lek Ramve może zmniejszać stężenie cukru we krwi. Należy dokładnie kontrolować stężenie
cukru we krwi w trakcie przyjmowania leku Ramve.
• Lit (stosowany przy zaburzeniach psychicznych). Lek Ramve może zwiększać stężenie litu we
krwi. Konieczne będzie dokładne kontrolowanie przez lekarza stężenia litu we krwi.
Jeśli zachodzi którakolwiek z powyższych sytuacji (lub w przypadku braku pewności), przed
rozpoczęciem przyjmowania leku Ramve należy zwrócić się do lekarza.
Ramve z jedzeniem i alkoholem
• Spożywanie alkoholu w czasie przyjmowania leku Ramve może wywoływać zawroty głowy i
uczucie oszołomienia. W razie wątpliwości dotyczących ilości alkoholu dozwolonych podczas
przyjmowania leku Ramve, należy omówić to z lekarzem, ponieważ alkohol może wzmacniać
działanie leków obniżających ciśnienie.
• Lek Ramve można przyjmować razem z posiłkiem lub niezależnie od posiłku.
Ciąża i karmienie piersią
Pacjentki, które są w ciąży lub podejrzewają ciążę powinny poinformować o tym lekarza.
Nie należy stosować leku Ramve w okresie pierwszych 12 tygodni ciąży. Nie wolno stosować leku
Ramve po 13 tygodniu ciąży, ponieważ może to być szkodliwe dla dziecka.
Pacjentki, które zaszły w ciążę w trakcie stosowania leku Ramve powinny natychmiast poinformować
o tym lekarza. Przed planowaną ciążą należy zamienić leczenie na inne, bardziej odpowiednie leczenie
alternatywne.
Nie należy stosować leku Ramve w okresie karmienia piersią.
Przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku należy poradzić się lekarza lub farmaceuty.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Lek Ramve może powodować zawroty głowy. Zdarza się to częściej w początkowym okresie
stosowania leku lub po zwiększeniu dawki. W przypadku wystąpienia objawów nie należy prowadzić
pojazdów mechanicznych ani obsługiwać urządzeń mechanicznych.
Ważne informacje o niektórych składnikach leku Ramve
• Lek Ramve zawiera metylu parahydroksybenzoesan oraz propylu parahydroksybenzoesan,
które mogą powodować reakcje alergiczne (możliwe reakcje typu późnego) oraz sporadycznie
skurcz oskrzeli.
• Kapsułki 2,5 mg, 5 mg oraz 10 mg zawierają ponadto barwnik karmoizynę, który może
powodować reakcje alergiczne.
• Kapsułki 2,5 mg zawierają barwnik żółcień pomarańczową, który może powodować reakcje
alergiczne.
• Kapsułki 2,5 mg oraz 5 mg zawierają ponadto czerwień koszenilową, która może powodować
reakcje alergiczne.
Mimo, że lek Ramve zawiera bardzo niewielkie ilości powyższych substancji, w przypadku
wiedzy, że jest się uczulonym na nie, przed zastosowaniem leku należy skontaktować się z
lekarzem lub farmaceutą.
Ulotka, pkt 4: Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
Należy przerwać stosowanie leku Ramve i natychmiast skontaktować się z lekarzem w
przypadku wystąpienia któregokolwiek z następujących ciężkich działań niepożądanych –
możliwe, że wymagana będzie natychmiastowa interwencja lekarska:
• Obrzęk twarzy, ust lub gardła powodujący trudności w połykaniu lub oddychaniu, jak również
pokrzywka i wysypka. Może to być objaw ciężkiej reakcji uczuleniowej na lek Ramve.
• Ciężkie reakcje skórne, w tym wysypka, owrzodzenie jamy ustnej, zaostrzenie wcześniej
występujących chorób skóry, zaczerwienienie, wypryski odwarstwianie skóry (takie jak zespół
Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze odwarstwianie naskórka i rumień wielopostaciowy).
Należy natychmiast poinformować lekarza o wystąpieniu:
• Przyspieszonego rytmu serca, nierównego lub gwałtownego rytmu (kołatania) serca, bólu w
klatce piersiowej, uczucia ucisku w klatce piersiowej lub poważniejszych zaburzeń, w tym
zawału serca i udaru.
• Przyspieszenia oddechu i kaszlu. Mogą to być objawy zaburzeń płuc.
• Łatwiejszego powstawania sińców, krwawienia przez dłuższy czas niż zazwyczaj,
jakiejkolwiek oznaki krwawienia (np. krwawienie z dziąseł), ciemno-czerwonych plamach,
przebarwieniach lub nabywaniu zakażeń łatwiej niż zwykle, bólu gardła lub gorączce, uczuciu
zmęczenia, omdleniach, zawrotach głowy lub bladości skóry. Mogą to być objawy zaburzeń
krwi lub szpiku kostnego.
• Ciężkiego bólu żołądka mogącego promieniować do pleców. Może to być objaw zapalenia
trzustki.
• Gorączki, dreszczy, zmęczenia, utraty łaknienia, bólu żołądka, nudności, zażółcenia skóry lub
oczu (żółtaczka). Mogą to być objawy zaburzeń wątroby, takich jak zapalenie wątroby lub
uszkodzenie wątroby.
• Zaburzenia czynności nerek, w tym ostrej niewydolności. Objawy mogą obejmować
zmniejszenie ilości wydalanego moczu, utratę łaknienia, zmęczenie, obrzęk rąk i stóp, suchość
i swędzenie skóry itp.
Inne działania niepożądane obejmują:
Należy poinformować lekarza, jeśli którykolwiek z następujących objawów zaostrzy się lub utrzymuje
się ponad kilka dni.
Częste (mogą dotyczyć do 1 na 10 osób)
• Ból głowy lub uczucie zmęczenia.
• Zawroty głowy. Objaw ten występuje częściej przy rozpoczęciu stosowania leku Ramve lub
po zwiększeniu dawki.
• Omdlenia, niedociśnienie (nienaturalnie niskie ciśnienie tętnicze krwi), szczególnie podczas
gwałtownego wstawania lub siadania.
• Suchy, łaskoczący kaszel, zapalenie zatok lub zapalenie oskrzeli, przyspieszenie oddechu.
• Ból żołądka lub jelit, biegunka, niestrawność, nudności.
• Wysypka skórna z obszarem wyniesionym lub bez.
• Ból w klatce piersiowej.
• Skurcze lub ból mięśni.
• Zwiększone stężenie potasu wykazane w badaniu krwi.
Niezbyt często (mogą dotyczyć do 1 na 100 osób)
• Zaburzenia równowagi, zawroty głowy.
• Świąd lub nieprawidłowe odczucia skórne, takie jak zdrętwienie, mrowienie, kłucie, pieczenie
lub cierpnięcie (parestezje).
• Utrata lub zaburzenia odczuwania smaku.
• Zaburzenia snu.
• Uczucie przygnębienia, lęk, nerwowość lub niepokój.
• Uczucie niedrożności nosa, trudności w oddychaniu, zaostrzenie astmy.
• Obrzęk jelit zwany „jelitowym obrzękiem naczynioruchowym”, charakteryzujący się takimi
objawami, jak bóle brzucha, wymioty i biegunka.
• Zgaga, zaparcie, suchość w jamie ustnej.
• Wydalanie (z moczem) większej ilości wody niż zazwyczaj w ciągu dnia.
• Nadmierna potliwość.
• Utrata lub zmniejszenie łaknienia (anoreksja).
• Zwiększenie częstości lub nieregularny rytm serca.
• Obrzęk rąk i nóg. Może to być objaw większego niż zazwyczaj zatrzymywania wody
w organizmie.
• Nagłe zaczerwienienie twarzy.
• Niewyraźne widzenie.
• Ból stawów.
• Gorączka.
• Impotencja u mężczyzn, zmniejszenie popędu płciowego u mężczyzn i kobiet.
• Zwiększenie liczby niektórych białych krwinek (eozynofilia) stwierdzone podczas badania
krwi.
• Wyniki badań krwi wykazujące zaburzenia wątroby, trzustki lub nerek.
Rzadko (mogą dotyczyć do 1 na 1000 osób)
• Uczucie roztrzęsienia lub splątania.
• Zaczerwienienie i obrzęk języka.
• Ostre łuszczenie skóry, swędząca, guzowata wysypka.
• Zaburzenia paznokci (np. utrata lub oddzielanie paznokcia od łożyska).
• Wysypka skórna lub zasinienie.
• Przebarwienia skóry i zimne kończyny.
• Zaczerwienienie, swędzenie, obrzęk lub łzawienie oczu.
• Zaburzenia słyszenia lub dzwonienie w uszach.
• Uczucie osłabienia.
• Wyniki badania krwi wykazujące zmniejszenie liczby czerwonych krwinek, białych krwinek,
lub płytek krwi lub zmniejszenie stężenia hemoglobiny.
Bardzo rzadko (mogą dotyczyć do 1 na 10 000 osób)
• Większa niż zazwyczaj wrażliwość na słońce.
Inne zgłaszane działania niepożądane:
Należy poinformować lekarza, jeśli którykolwiek z następujących objawów zaostrzy się lub utrzymuje
się ponad kilka dni.
• Trudności z koncentracją.
• Obrzęk ust.
• Za mała liczba komórek krwi wykazana w badaniach krwi.
• Za małe stężenie sodu wykazane w badaniach krwi.
• Wzrost stężenia przeciwciał przeciwjądrowych w organizmie wykazany w badaniach krwi.
• Zmiana zabarwienia palców rąk i nóg w przypadku zimna, z następującym mrowieniem lub
bólem przy ich rozgrzewaniu (objaw Raynauda).
• Powiększenie piersi u mężczyzn.
• Spowolnione lub zaburzone reagowanie.
• Uczucie pieczenia.
• Pęcherze na skórze i błonach śluzowych.
• Nasilenie występowania czerwonych, łuszczących się obszarów skóry tworzących skorupę,
pokrytych srebrnymi łuskami.
• Czerwone, błyszczące guzki na skórze.
• Małe plamki na błonach śluzowych.
• Ciemnoczerwone, ostro odgraniczone, łuszczące się plamy na skórze.
• Zaburzenia węchu.
• Wypadanie włosów.
• Stężony mocz (o ciemnym zabarwieniu), nudności lub wymioty, kurcze mięśni, uczucie
splątania i napady drgawkowe, które mogą być wynikiem nieprawidłowego wydzielania ADH
(ang. anti-diuretic hormone – wazopresyna, hormon antydiuretyczny). Jeżeli wystąpią
wymienione objawy należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza prowadzącego.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można zgłaszać
bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al.
Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, e-mail:
ndl@urpl.gov.pl.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.
Działania niepożądane można również zgłaszać podmiotowi odpowiedzialnemu.
ChPL, pkt 4.3: Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na substancję czynną, inne inhibitory ACE (enzym konwertujący angiotensynę)
lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1).
• Obrzęk naczynioruchowy (dziedziczny, idiopatyczny lub spowodowany wcześniejszym
wystąpieniem obrzęku naczynioruchowego) związany ze stosowaniem inhibitorów ACE (lub
antagonistów receptora angiotensyny II - AIIRA) w wywiadzie.
• Jednoczesne stosowanie z produktem złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan (patrz punkty
4.4 i 4.5).
• Leczenie pozaustrojowe prowadzące do kontaktu krwi z powierzchniami ujemnie naładowanymi
(patrz punkt 4.5).
• Istotne obustronne zwężenie tętnic nerkowych lub zwężenie tętnicy nerkowej w jednej czynnej
nerce.
• Drugi i trzeci trymestr ciąży (patrz punkty 4.4 i 4.6).
• Nie należy stosować ramiprylu u pacjentów z hipotonią i niestabilnych hemodynamicznie.
• Jednoczesne stosowanie produktu leczniczego RAMVE z produktami zawierającymi aliskiren jest
przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniem czynności nerek (współczynnik
filtracji kłębuszkowej, GFR<60 ml/min/1,73 m2) (patrz punkty 4.5 i 5.1).
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Szczególne grupy pacjentów
Ciąża
Nie należy rozpoczynać leczenia inhibitorami ACE, takimi jak ramipryl, lub antagonistami receptora
angiotensyny II (AIIRA) w okresie ciąży. Jeśli nie jest konieczne kontynuowanie leczenia
inhibitorami ACE /AIIRA, u pacjentek planujących ciążę należy rozpocząć alternatywne leczenie
przeciwnadciśnieniowe o udowodnionym profilu bezpieczeństwa w zakresie stosowania w okresie
ciąży. W przypadku stwierdzenia ciąży należy natychmiast przerwać stosowanie inhibitorów
ACE/AIIRA i jeśli jest to wskazane, rozpocząć leczenie alternatywne (patrz punkt 4.3 i 4.6).
Pacjenci o szczególnie wysokim ryzyku wystąpienia niedociśnienia
Pacjenci z wysoką aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron
U pacjentów z wysoką aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron istnieje ryzyko
wystąpienia nagłego zmniejszenia ciśnienia tętniczego krwi i pogorszenia czynności nerek
spowodowanego zahamowaniem ACE, szczególnie w przypadku, gdy inhibitor ACE lub jednocześnie
stosowany lek moczopędny podawane są po raz pierwszy lub przy pierwszym zwiększeniu dawki.
Ponieważ znacznej aktywacji układu renina-angiotensyna-aldosteron spodziewać się można u niżej
wymienionych grup pacjentów, konieczne jest zapewnienie im nadzoru lekarza, w tym z
monitorowaniem ciśnienia tętniczego krwi. Dotyczy to:
- pacjentów z ciężkim nadciśnieniem,
- pacjentów z zastoinową niewyrównaną niewydolnością serca,
- pacjentów z hemodynamicznie znaczącym utrudnieniem dopływu lub odpływu krwi z lewej komory
(np. zwężenie zastawki aorty lub zastawki dwudzielnej),
- pacjentów z jednostronnym zwężeniem tętnicy nerkowej z drugą nerką czynną,
- pacjentów, u których istnieje lub może wystąpić utrata płynów lub elektrolitów (w tym pacjentów
stosujących leki moczopędne),
- pacjentów z marskością wątroby i (lub) wodobrzuszem,
- pacjentów poddawanym poważnym zabiegom chirurgicznym lub znieczulanych lekami
wywołującymi niedociśnienie.
Ogólnie, zaleca się wyrównywanie odwodnienia, hipowolemii i utraty elektrolitów (niedoboru sodu)
przed rozpoczęciem leczenia (u pacjentów z niewydolnością serca proces wyrównywania powinien
być przeprowadzany wyjątkowo starannie, aby nie doprowadzić do przeciążenia objętościowego).
Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) (ang. Renin-Angiotensin-
Aldosterone-system, RAAS)
Istnieją dowody, iż jednoczesne stosowanie inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE) (ang.
Angiotensin Converting Enzyme Inhibitors, ACEi), antagonistów receptora angiotensyny II (ang.
Angiotensin Receptor Blockers, ARB) lub aliskirenu zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii
oraz zaburzenia czynności nerek (w tym ostrej niewydolności nerek). W związku z tym nie zaleca się
podwójnego blokowania układu RAA poprzez jednoczesne zastosowanie inhibitorów ACE,
antagonistów receptora angiotensyny II lub aliskirenu (patrz punkty 4.5 i 5.1). Jeśli zastosowanie
podwójnej blokady układu RAA jest absolutnie konieczne, powinno być prowadzone wyłącznie pod
nadzorem specjalisty, a parametry życiowe pacjenta, takie jak: czynność nerek, stężenie elektrolitów
oraz ciśnienie krwi powinny być ściśle monitorowane. U pacjentów z nefropatią cukrzycową nie
należy stosować jednocześnie inhibitorów ACE oraz antagonistów receptora angiotensyny II.
Przemijająca lub przetrwała niewydolność serca po przebytym zawale mięśnia sercowego
Pacjenci w grupie ryzyka wystąpienia niedokrwienia serca lub mózgu w przypadku ostrego
niedociśnienia.
W początkowej fazie leczenia konieczna jest ścisła kontrola lekarska.
Pacjenci w podeszłym wieku
Patrz punkt 4.2.
Zabiegi chirurgiczne
Jeśli to możliwe, zaleca się przerwanie leczenia inhibitorami konwertazy angiotensyny, takimi jak
ramipryl, na jeden dzień przed zabiegiem chirurgicznym
Monitorowanie czynności nerek
Przed rozpoczęciem leczenia i w jego trakcie należy ocenić czynność nerek i dostosować dawkę,
szczególnie w okresie początkowych tygodni leczenia. Szczególnie dokładne monitorowanie
wymagane jest u pacjentów z niewydolnością nerek (patrz punkt 4.2). Istnieje ryzyko wystąpienia
zaburzeń czynności nerek, szczególnie u pacjentów z zastoinową niewydolnością serca lub po
przeszczepieniu nerki.
Obrzęk naczynioruchowy
U pacjentów leczonych inhibitorami ACE, w tym ramiprylem, stwierdzono występowanie obrzęku
naczynioruchowego (patrz punkt 4.8). Ryzyko obrzęku naczynioruchowego może być zwiększone u
pacjentów jednocześnie stosujących leki mogące powodować obrzęk naczynioruchowy, takie jak
inhibitory kinazy mTOR, ang. mammalian Target Of Rapamycin (np. temsyrolimus, ewerolimus,
syrolimus), wildagliptynę lub inhibitory neprylizyny (NEP) (takie jak racekadotryl). Stosowanie
ramiprylu w skojarzeniu z produktem leczniczym zawierającym sakubitryl i walsartan jest
przeciwwskazane w związku ze zwiększonym ryzykiem obrzęku naczynioruchowego (patrz punkty
4.3 i 4.5).
W przypadku wystąpienia obrzęku naczynioruchowego należy przerwać stosowanie produktu
leczniczego RAMVE.
Należy natychmiast rozpocząć leczenie ratujące życie. Pacjenci powinni pozostawać pod obserwacją
przez co najmniej 12 do 24 godzin, a zwolnienie może nastąpić dopiero po całkowitym ustąpieniu
objawów.
U pacjentów leczonych inhibitorami ACE ,w tym ramiprylem, zgłaszano wystąpienie obrzęku
naczynioruchowego jelit (patrz punkt 4.8). U pacjentów tych wstępował ból brzucha (z nudnościami i
wymiotami lub bez).
Monitorowanie elektrolitów: hiperkaliemia
U niektórych pacjentów leczonych inhibitorami ACE, w tymrampirylem, obserwowano zwiększone
stężenie potasu w surowicy. Do pacjentów zagrożonych rozwojem hiperkaliemii należą: pacjenci z
niewydolnością nerek, pacjenci w wieku powyżej 70 lat, pacjenci z niekontrolowaną cukrzycą lub
stosujący sole potasu, leki moczopędne oszczędzające potas lub przyjmujący inne leki zwiększające
stężenie potasu w surowicy albo prowadzące do odwodnienia, z ostrą dekompensacja serca, kwasicą
metaboliczną. Jeśli równoczesne stosowanie wyżej wymienionych leków jest uznawane za konieczne,
zaleca się regularne kontrolowanie stężenia potasu w surowicy (patrz punkt 4.5).
Monitorowanie elektrolitów: hiponatremia
U niektórych pacjentów leczonych ramiprylem obserwowano zespół nieadekwatnego wydzielania
wazopresyny (ang. Syndrome of inappropriate antidiuretic hormone secretion, SIADH) i w
konsekwencji hiponatremię. U osób w podeszłym wieku oraz u innych pacjentów z ryzykiem
wystąpienia hiponatremii zalecane jest regularne kontrolowanie stężenia sodu w surowicy.
Reakcje anafilaktyczne w trakcie odczulania
W związku z zahamowaniem ACE zwiększa się prawdopodobieństwo i stopień ciężkości reakcji
anafilaktycznych i rzekomoanafilaktycznych spowodowanych jadem owadów lub innymi alergenami.
Przed rozpoczęciem odczulania zaleca się rozważenie okresowego przerwania stosowania ramiprylu.
Neutropenia/Agranulocytoza
Rzadko obserwowano występowanie neutropenii/agranulocytozy, jak również małopłytkowości i
niedokrwistości. Zgłaszano również zahamowanie czynności szpiku. Zaleca się kontrolę liczby
białych krwinek, w celu umożliwienia wykrycia możliwej leukopenii. U pacjentów w początkowej
fazie leczenia, pacjentów z zaburzeniami nerek i pacjentów z wrodzoną kolagenozą (np. toczeń
rumieniowaty lub twardziel skóry) oraz wszystkich tych, którzy leczeni są innymi produktami
leczniczymi mogącymi zmieniać obraz krwi zaleca się częstszą kontrolę (patrz punkt 4.5 i 4.8).
Różnice etniczne
Inhibitory konwertazy angiotensyny częściej zwiększają występowanie przypadków obrzęku
naczynioruchowego w populacji pacjentów rasy czarnej niż w pozostałych grupach etnicznych.
Podobnie jak w przypadku innych inhibitorów ACE, ramipryl może być mniej skuteczny w
zmniejszaniu ciśnienia tętniczego krwi u osób rasy czarnej niż u pacjentów pozostałych ras,
prawdopodobnie ze względu na częstsze występowanie nadciśnienia ze zmniejszonym poziomem
reniny u pacjentów rasy czarnej z nadciśnieniem.
Kaszel
W związku ze stosowaniem inhibitorów ACE opisywano występowanie kaszlu. Zwykle kaszel jest
nieproduktywny, uporczywy i ustępuje po odstawieniu leczenia. Kaszel wywołany inhibitorem ACE
powinien być brany pod uwagę w diagnostyce różnicowej kaszlu.
Ważne informacje o niektórych składnikach produktu leczniczego RAMVE
Produkt leczniczy RAMVE zawiera metylu parahydroksybenzoesan (E218) i propylu
parahydroksybenzoesan (E216) mogące powodować reakcje alergiczne (możliwe reakcje typu
późnego) i sporadycznie skurcz oskrzeli.
Kapsułki z ramiprylem zawierają ponadto karmoizynę (E122) mogącą powodować reakcje alergiczne.
ChPL, pkt 4.5: Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Dane z badania klinicznego wykazały, że podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron
(RAA) w wyniku jednoczesnego zastosowania inhibitorów ACE, antagonistów receptora
angiotensyny II lub aliskirenu jest związana z większą częstością występowania zdarzeń
niepożądanych, takich jak: niedociśnienie, hiperkaliemia oraz zaburzenia czynności nerek (w tym
ostra niewydolność nerek) w porównaniu z zastosowaniem leku z grupy antagonistów układu RAA w
monoterapii (patrz punkty 4.3, 4.4 i 5.1).
Połączenia przeciwwskazane
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE z produktem złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan
jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego (patrz punkty
4.3 i 4.4). Nie wolno rozpoczynać leczenia ramiprylem do 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki
produktu złożonego zawierającego sakubitryl i walsartan. Nie wolno rozpoczynać leczenia produktem
złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan do 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki rampirylu.
Leczenie pozaustrojowe prowadzące do kontaktu krwi z ujemnie naładowanymi powierzchniami, takie
jak dializa lub hemofiltracja z pewnymi błonami o wysokiej przepuszczalności (np. błony
poliakrylonitrylowe) oraz afereza lipoprotein o niskiej gęstości z zastosowaniem siarczanu dekstranu,
przy zwiększonym ryzyku ciężkich reakcji rzekomoanafilaktycznych (patrz punkt 4.3). W razie
konieczności podjęcia takiego leczenia należy rozważyć zastosowanie błon dializacyjnych innego typu
lub leku przeciwnadciśnieniowego z innej grupy.
Połączenia wymagające zachowania środków ostrożności
Sole potasu, heparyna, leki moczopędne oszczędzające potas i inne substancje czynne zwiększające
stężenie potasu w surowicy (w tym antagoniści receptora Angiotensyny II, trimetoprym, również
występujący w produktach złożonych z sulfametoksazolem, takrolimus, cyklosporyna): może wystąpić
hiperkaliemia, dlatego wymagane jest dokładne kontrolowanie stężenia potasu w surowicy.
Leki zmniejszające ciśnienie tętnicze krwi (np. leki moczopędne) i inne substancje zmniejszające
ciśnienie krwi (np. azotany, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki znieczulające, ostre zatrucie
alkoholem, baklofen, alfuzosyna, doksazosyna, prazosyna, tamsulosyna, terazosyna): można
oczekiwać nasilenia ryzyka wystąpienia niedociśnienia (patrz punkt 4.2 leki moczopędne).
Sympatykomimetyczne leki zwężające naczynia krwionośne i inne substancje (np. izoproterenol,
dobutamina, dopamina, adrenalina) mogące osłabiać zmniejszające ciśnienie tętnicze działanie
produktu leczniczego RAMVE: zaleca się kontrolowanie ciśnienia tętniczego krwi.
Allopurynol, leki immunosupresyjne, kortykosteroidy, prokainamid, cytostatyki i inne substancje, które
mogą zmieniać liczbę komórek krwi: występuje zwiększone prawdopodobieństwo reakcji
hematologicznych (patrz również punkt 4.4).
Sole litu: inhibitory ACE mogą zmniejszać wydalanie litu, przez co mogą zwiększyć toksyczność litu.
Należy monitorować stężenie litu.
Leki przeciwcukrzycowe, w tym insulina: mogą wystąpić reakcje hipoglikemiczne. Zaleca się
kontrolowanie stężenia cukru we krwi.
Niesteroidowe leki przeciwzapalne i kwas acetylosalicylowy: spodziewać się można osłabienia
działania obniżającego ciśnienie tętnicze produktu leczniczego RAMVE. Ponadto, leczenie skojarzone
inhibitorami ACE i niesterydowymi lekami przeciwzapalnymi może prowadzić do zwiększenia ryzyka
pogorszenia się czynności nerek i zwiększenia stężenia potasu we krwi.
Inhibitory kinazy mTOR lub inhibitory DPP-IV: U pacjentów przyjmujących jednocześnie takie leki,
jak inhibitory mTOR (np. temsyrolimus, ewerolimus, syrolimus) lub wildagliptynę może zwiększać
się ryzyko obrzęku naczynioruchowego. Należy zachować ostrożność na początku leczenia (patrz
punkt 4.4).
Inhibitory neprylizyny (NEP): W przypadku jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE oraz
inhibitorów obojętnej endopeptydazy (ang. neutral endopeptidase, NEP), jak np. racekadotryl,
zgłaszano zwiększenie ryzyka wystąpienia obrzęku naczynioruchowego (patrz punkt 4.4).
Sakubitryl/walsartan
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE z produktem złożonym zawierającym sakubitryl i walsartan
jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego.
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
Podsumowanie profilu bezpieczeństwa
Profil działań niepożądanych ramiprylu obejmuje przewlekły, suchy kaszel i reakcje spowodowane
zmniejszeniem ciśnienia. Ciężkie działania niepożądane obejmują obrzęk naczynioruchowy,
hiperkaliemię, zaburzenie czynności nerek lub wątroby, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne oraz
neutropenię/agranulocytozę.
Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych
Częstość występowania działań niepożądanych definiowana jest w następujący sposób:
Bardzo często (≥1/10); często (≥1/100, <1/10); niezbyt często (≥1/1000,<1/100); rzadko
(≥1/10 000,<1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na
podstawie dostępnych danych).
Dla każdej grupy częstości przedstawiono działania niepożądane w porządku zgodnym ze
zmniejszaniem stopnia ciężkości.
Często: - -
Niezbyt często: Niedokrwienie mięśnia sercowego, w tym dusznica bolesna lub zawał mięśnia sercowego, tachykardia, arytmia, kołatanie serca, obrzęk obwodowy
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: - -
Niezbyt często: Eozynofilia
Rzadko: Zmniejszenie liczby białych krwinek (w tym neutropenia i agranulocytoza),
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Niewydolność szpiku kości, pancytopenia, niedokrwistość hemolityczna
9
Rzadko: zmniejszenie liczby czerwonych krwinek, zmniejszenie stężenia hemoglobiny, zmniejszenie liczby płytek,
Często: Ból głowy, zawroty głowy
Niezbyt często: Uczucie chwiejności, parestezje, brak odczuwania smaku, zaburzenia smaku
Rzadko: Drżenia, zaburzenia równowagi
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Niedokrwienie mózgu, w tym udar niedokrwienny i przemijający napad niedokrwienny, zaburzenia funkcji psychomotorycznych, uczucie pieczenia, omamy węchowe
Często: - -
Niezbyt często: Zaburzenia widzenia, w tym niewyraźne widzenie
Rzadko: Zapalenie spojówek
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: - -
Niezbyt często: - -
Rzadko: Zaburzenie słyszenia, szumy w uszach
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: Bezproduktyw -ny łaskoczący kaszel, zapalenie oskrzeli, zapalenie zatok, duszność
Niezbyt często: Skurcz oskrzeli, w tym zaostrzenie astmy, przekrwienie błony śluzowej nosa
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: Zapalenie żołądka i jelit, zaburzenia trawienia, dolegliwości brzuszne, niestrawność, biegunka, nudności, wymioty
Niezbyt często: Zapalenie trzustki (przypadki zejścia śmiertelnego zgłaszane były wyjątkowo sporadycznie przy stosowaniu inhibitorów ACE), zwiększenie aktywności enzymów trzustkowych, obrzęk naczynioruchowy jelita cienkiego, ból w górnej okolicy brzusznej, w tym zapalenie żołądka, zaparcie, suchość jamy ustnej
Rzadko: Zapalenie języka
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Aftowe zapalenie jamy ustnej
Często: - -
Niezbyt często: Zaburzenia czynności nerek, w tym
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
10
Niezbyt często: ostra niewydolność, zwiększenie ilości oddawanego moczu, zaostrzenie wcześniej występującej proteinurii, zwiększenie stężenia mocznika we krwi, zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi
Często: Wysypka, szczególnie grudkowoplamkowa
Niezbyt często: Sporadycznie: obrzęk naczynioruchowy, niedrożność dróg oddechowych w wyniku obrzęku naczynioruchowego może doprowadzić do zejścia śmiertelnego; świąd, nadmierne pocenie się
Rzadko: Złuszczające zapalenie skóry, pokrzywka, oddzielanie się paznokcia od łożyska
Bardzo rzadko: Reakcja fotowrażliwości
Częstość nieznana: Martwica toksycznorozpływna naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy, pęcherzyca, zaostrzenie łuszczycy, zapalenie skóry, łuszczycopodobna, pęcherzykowata lub liszajowata wysypka na skórze lub wysypka na błonach śluzowych, łysienie
Często: Skurcze mięśni, ból mięśni
Niezbyt często: Ból stawów
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Częstość nieznana: Zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH)
Często: Zwiększenie stężenia potasu we krwi
Niezbyt często: Jadłowstręt, zmniejszenie łaknienia,
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Zmniejszenie stężenia sodu we krwi
Często: Niedociśnienie , ortostatyczne zmniejszenie ciśnienia krwi, omdlenie
Niezbyt często: Nagłe zaczerwienienie
Rzadko: Zwężenie naczyń, zmniejszony przepływ krwi, zapalenie naczyń
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Objaw Raynauda
Często: Ból w klatce piersiowej,
Niezbyt często: Gorączka
Rzadko: Osłabienie
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: - -
Często: - -
Niezbyt często: - -
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Reakcje anafilaktyczne lub rzekomoanafilak-
11
Częstość nieznana: tyczne, zwiększenie ilości przeciwciał przeciwjądrowych
Często: - -
Niezbyt często: Zwiększenie stężenia enzymów wątrobowych i (lub) bilirubiny związanej
Rzadko: Żółtaczka, cholestatyczna, uszkodzenie komórek wątroby
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Ostra niewydolność wątroby, cholestatyczne lub cytolityczne zapalenie wątroby, (sporadycznie dochodziło do zejścia śmiertelnego)
Często: - -
Niezbyt często: Przejściowa impotencja, obniżenie libido
Rzadko: - -
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Ginekomastia
Często: - -
Niezbyt często: Uczucie przygnębienia, lęk, nerwowość, niepokój, zaburzenia snu, w tym senność.
Rzadko: Stan splątania
Bardzo rzadko: - -
Częstość nieznana: Zaburzenia koncentracji
Dzieci i młodzież
Bezpieczeństwo stosowania ramiprylu oceniano w trakcie dwóch badań klinicznych u 325 dzieci i
młodzieży w wieku od 2 do 16 lat. Wprawdzie rodzaj i nasilenie działań niepożądanych były podobne
do obserwowanych u dorosłych, ale niżej wymienione działania występowały częściej u dzieci:
• tachykardia, przekrwienie i zapalenie błony śluzowej nosa: u dzieci i młodzieży: „często” (tzn. od
≥1/100 do < 1/10), a u dorosłych: „ niezbyt często” (tzn. od ≥ 1/1000 do < 1/100).
• zapalenie spojówek: u dzieci i młodzieży: „często” (tzn.od ≥ 1/100 do < 1/10), u dorosłych: „rzadko”
(tzn. od ≥ 1/10 000 do < 1/1000).
• drżenie i pokrzywka: u dzieci i młodzieży: „niezbyt często” (tzn. od ≥ 1/1000 do < 1/100), u
dorosłych: „rzadko” (tzn. od ≥ 1/10 000 do < 1/1000).
Ogólny profil bezpieczeństwa ramiprylu u dzieci i młodzieży nie różni się znacząco od profilu
bezpieczeństwa u dorosłych pacjentów.
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać
wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem do Departamentu Monitorowania
Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych,
Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa,
tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, e-mail: ndl@urpl.gov.pl.
Działania niepożądane można również zgłaszać podmiotowi odpowiedzialnemu.