Dane pochodzą z oficjalnych ulotek i ChPL. Zostały wyodrębnione automatycznie (częściowo z użyciem AI), więc treści mogą być niepełne, przybliżone lub błędne. Wiążący jest zawsze oryginalny dokument. Brak informacji w serwisie nie oznacza, że jej nie ma. To nie jest porada medyczna, ranking ani polecenie leku: o wyborze i dawkowaniu decyduje lekarz lub farmaceuta. Nie odstawiaj leków na własną rękę. W razie nagłego, ciężkiego objawu dzwoń pod 112.
Clarithromycinum 500 mg (tabletki powlekane)
Dane z dokumentów wyodrębnione automatycznie
- Przechowywanie
- brak specjalnych zaleceń (wg dokumentu)
- chronić przed wilgocią / przechowywać w suchym miejscu
- w oryginalnym lub zewnętrznym opakowaniu
źródło: ChPL, pkt 6.4
- Termin ważności
- 3 lata (opakowanie nieotwarte)
źródło: ChPL, pkt 6.3
- Substancje pomocnicze
- Celuloza mikrokrystaliczna; Kroskarmeloza sodowa; Powidon; Magnezu stearynian; Talk; PL/H/0619/001-002/IA/057; Krzemionka koloidalna bezwodna; Kwas stearynowy
- Substancja powlekająca: Opadry 20H 52875 zawierająca: Hypromeloza; Hydroksypropyloceluloza; Glikol propylenowy; Wanilina; Tytanu dwutlenek (E 171); Talk; Żółcień chinolinowa (E 104), lak
źródło: ChPL, pkt 6.1
- Substancje wymienione w dokumencie (m.in. alergeny, cukry, alkohol, sód)
- barwniki: w składzie (Substancja powlekająca: Opadry 20H 52875 zawierająca)
- glikol propylenowy: w składzie (Substancja powlekająca: Opadry 20H 52875 zawierająca)
- sód: mniej niż 1 mmol (23 mg) na dawkę (ChPL pkt 4.4)
źródło: ChPL, pkt 4.4, ChPL, pkt 6.1
Pokazane są tylko substancje wymienione w dokumencie; brak wzmianki nie oznacza, że substancji nie ma w leku.
- Opakowanie i akcesoria
- opakowanie bezpośrednie: blister
źródło: ChPL, pkt 6.5
- Wygląd
- owalny z linią podziału nadruk: C nadruk: 2
Klabax, 500 mg: tabletki powlekane, są jasnożółte, owalne, dwuwypukłe, z wytłoczonym napisem „C” na jednej stronie i „2” na drugiej stronie linii dzielącej, z nacięciem po obu stronach. Tabletkę można podzielić na równe dawki. źródło: Ulotka, pkt 6, ChPL, pkt 3
- Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
- dokument: możliwy wpływ lub zalecana ostrożność źródło: „Brak informacji odnośnie wpływu klarytromycyny na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn. Przed prowadzeniem pojazdów lub obsługą maszyn należy wziąć pod uwagę możliwość wystąpienia zawrotów głowy, w tym pochodzenia błędnikowego, splątania i dezorientacji.” · ChPL, pkt 4.7
- Działania niepożądane
124 pozycji wyodrębnione przez model AI
- bardzo często: Zapalenie tkanki łącznej; kandydoza; nieżyt żołądka i jelit; zakażenie; zakażenie pochwy; Leukopenia; neutropenia; trombocytemia; eozynofilia; Reakcje rzekomoanafilaktyczne; nadwrażliwość; Jadłowstręt; zmniejszenie łaknienia; Bezsenność; Utrata przytomności; Zaburzenia smaku; ból głowy; dyskineza; zawroty głowy; senność; drżenie; Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego; zaburzenia słuchu; szumy uszne; Zatrzymanie akcji serca; migotanie przedsionków; wydłużenie odstępu QT w EKG; skurcze przedwczesne serca; kołatanie serca
- często: Rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego; róża; Agranulocytoza; trombocytopenia; Reakcja anafilaktyczna; obrzęk naczynioruchowy; Lęk; nerwowość; Drgawki; utrata odczuwania smaku; omamy węchowe; utrata odczuwania zapachów; parestezje; Głuchota; Zaburzenia typu torsade de pointes; częstoskurcz komorowy; migotanie komór
- rzadko: duszność
- częstość nieznana: Zaburzenia psychotyczne; stany splątania; depersonalizacja; depresja; dezorientacja; omamy; nietypowe sny; mania
- częstość niepodana w tekście: Rozszerzenie naczyń krwionośnych; Krwotok; Astma; krwawienie z nosa; zator płucny; Biegunka; wymioty; niestrawność; nudności; ból brzucha; Zapalenie przełyku; choroba refluksowa przełyku; zapalenie błony śluzowej żołądka; ból odbytu; zapalenie błony śluzowej jamy ustnej; zapalenie języka; powiększenie obwodu brzucha; zaparcia; suchość błon śluzowych jamy ustnej; odbijanie się; wzdęcia z oddawaniem gazów; Ostre zapalenie trzustki; przebarwienia języka; przebarwienia zębów; Nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby; Cholestaza; zapalenie wątroby; zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej; zwiększenie aktywności aminotransferazy asparaginianowej; zwiększenie aktywności gammaglutamylotransferazy; Niewydolność wątroby; żółtaczka miąższowa; Wysypka; nadmierne pocenie się; Pęcherzowe zapalenie skóry; świąd; pokrzywka; wysypka grudkowo-plamkowa; Zespół Stevensa-Johnsona; martwica toksyczno-rozpływna naskórka; wysypka polekowa z eozynofilią i objawami układowymi (DRESS ang. Drug Reaction with Eosinophilia and Systemic Symptoms); trądzik; ciężkie skórne działania niepożądane (ang. SCAR) np. ostra uogólniona osutka krostkowa (ang. AGEP); Skurcze mięśni; sztywność mięśniowoszkieletowa; bóle mięśniowe; Rabdomioliza; miopatia; Zwiększone stężenie kreatyniny we krwi; zwiększone stężenie mocznika we krwi; Niewydolność nerek; śródmiąższowe zapalenie nerek; Zapalenie żyły w miejscu wstrzyknięcia; Ból w miejscu wstrzyknięcia; stan zapalny w miejscu wstrzyknięcia; Złe samopoczucie; gorączka; astenia; ból w klatce piersiowej; dreszcze; zmęczenie; Nieprawidłowa wartość stosunku albumin do globulin; zwiększona aktywność fosfatazy alkalicznej we krwi; zwiększona aktywność dehydrogenazy mleczanowej we krwi; Wzrost wartości międzynarodowego współczynnika znormalizowanego; wydłużenie czasu protrombinowego; nieprawidłowe zabarwienie moczu; wzdęcia z oddawaniem wiatrów; wzrost aktywności w surowicy transaminazy kwasu szczawio-octowego (ang. Serum Glutamic Oxaloacetic Transaminase, SGOT) i transaminazy kwasu pirogronowego w surowicy (ang. Serum Glutamic Pyruvate Transaminase, SGPT)
Ten układ ChPL nie dał się odczytać regułami, więc listę wyodrębnił model językowy (AI) z punktu 4.8; może być niepełna lub błędna, a częstość podano tylko tam, gdzie tekst ją zawiera. Sprawdź w ChPL.
źródło: ChPL, pkt 4.8
Dawkowanie wg dokumentu wyodrębnione automatycznie
- Czas stosowania
-
- nie dłużej niż 14 dni
źródło: „Nie należy podawać leku dłużej niż przez 14 dni.” · ChPL, pkt 4.2
- Dawkowanie wg grup (cytat)
-
- Dorośli: „Dorośli W ciężkich zakażeniach 500 mg klarytromycyny dwa razy na dobę (co 12 godzin). Zazwyczaj czas leczenia wynosi od 5 do 14 dni, z wyjątkiem zapalenia płuc i zapalenia zatok, kiedy to leczenie powinno trwać 6 do 14 dni.”
- Młodzież w wieku powyżej 12 lat: „Młodzież w wieku powyżej 12 lat: dawkowanie tak jak u dorosłych.”
- Dzieci w wieku 12 lat i młodsze: „Dzieci w wieku 12 lat i młodsze: Nie badano stosowania klarytromycyny w postaci tabletek powlekanych u dzieci w wieku poniżej 12 lat.”
- dawkowanie (zdanie bez nagłówka grupy): „Zalecana dawka dla dorosłych wynosi 500 mg klarytromycyny dwa razy na dobę.”
źródło: ChPL, pkt 4.2
- Grupy szczególne (cytat)
-
Ciąża
„Ciąża Nie ustalono bezpieczeństwa stosowania klarytromycyny w okresie ciąży. Zmienne dane z badań na zwierzętach oraz doświadczenie ze stosowania u ludzi wskazują, że nie można wykluczyć niepożądanego wpływu klarytromycyny na rozwój zarodka i płodu. W niektórych badaniach obserwacyjnych oceniających narażenie na klarytromycynę podczas pierwszego i drugiego trymestru stwierdzono zwiększone ryzyko poronienia w porównaniu do niestosowania antybiotyków lub stosowania innych antybiotyków w tym samym okresie. Dostępne badania epidemiologiczne dotyczące ryzyka poważnych wad wrodzonych podczas stosowania makrolidów, w tym klarytromycyny, w okresie ciąży dają sprzeczne wyniki.” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie) źródło: ChPL, pkt 4.6
Karmienie piersią
„Karmienie piersią Bezpieczeństwo stosowania klarytromycyny podczas karmienia piersią nie zostało ustalone. Klarytromycyna przenika w małych ilościach do mleka ludzkiego. Szacuje się, że niemowlę karmione wyłącznie piersią otrzymałoby około 1,7% dawki klarytromycyny dostosowanej do masy ciała matki.” źródło: ChPL, pkt 4.6
- Płodność: „Płodność W badaniach nad płodnością u szczurów nie wykazano szkodliwego działania (patrz punkt 5.3).” źródło: ChPL, pkt 4.6
Pacjenci z niewydolnością nerek
„Pacjenci z niewydolnością nerek Lekarz może zalecić zmniejszenie dawki leku o połowę, co oznacza podawanie jednej tabletki 250 mg raz na dobę. W ciężkich zakażeniach – po jednej tabletce 250 mg dwa razy na dobę. Zaleca się wówczas stosowanie leku Klabax zawierającego 250 mg klarytromycyny w tabletce.” źródło: Ulotka, pkt 3
- Jedzenie, napoje i alkohol (cytat)
-
- jedzenie i napoje: „Tabletki można przyjmować z jedzeniem lub na czczo.” źródło: Ulotka, pkt 3
Z ulotkiOficjalna informacja dla pacjenta dołączana do opakowania leku. i ChPLOficjalny dokument dla lekarzy i farmaceutów z pełnymi informacjami o leku. wyodrębnione automatycznie
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed zastosowaniem leku Klabax
Kiedy nie stosować leku Klabax
PL/H/0619/001-002/IA/052
- jeśli pacjent ma uczulenie na klarytromycynę, inne antybiotyki makrolidowe, takie jak
erytromycyna lub azytromycyna, lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku
(wymienionych w punkcie 6);
- jeśli pacjent stosuje alkaloidy sporyszu, takie jak ergotamina lub dihydroergotamina (leki
stosowane między innymi w migrenie) lub midazolam podawany doustnie (lek stosowany w
stanach lękowych i bezsenności);
- jeśli pacjent stosuje leki mogące powodować ciężkie zaburzenia rytmu serca;
- jeśli pacjent stosuje astemizol lub terfenadynę (leki stosowane w alergii), cyzapryd lub
domperydon (lek stosowany w zaburzeniach czynności przewodu pokarmowego), pimozyd (lek
stosowany w zaburzeniach psychicznych), ponieważ jednoczesne stosowanie ich z lekiem Klabax
może powodować ciężkie zaburzenia rytmu serca;
- jeśli pacjent stosuje tikagrelor (lek hamujący agregację płytek krwi), iwabradynę lub ranolazynę
(lek nasercowy);
- jeśli u pacjenta stwierdzono niskie stężenie potasu lub magnezu we krwi (hipokaliemia lub
hipomagnezemia);
- jeśli pacjent stosuje lowastatynę, symwastatynę (leki z grupy statyn, stosowane w celu
zmniejszenia stężenia cholesterolu we krwi);
- jeśli u pacjenta stwierdzono ciężką niewydolność wątroby ze współistniejącą niewydolnością
nerek;
- jeśli u pacjenta lub w jego rodzinie w przeszłości występowały zaburzenia rytmu serca
(komorowe zaburzenia rytmu, w tym torsade de pointes) lub nieprawidłowości w
elektrokardiogramie (EKG, rejestracja czynności elektrycznej serca) zwane „zespołem
wydłużonego odstępu QT”;
- jeśli pacjent stosuje kolchicynę (lek stosowany w leczeniu dny moczanowej);
- jeśli pacjent przyjmuje lek zawierający lomitapid.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem przyjmowania leku Klabax należy omówić to z lekarzem lub farmaceutą, jeżeli:
- pacjentka jest w ciąży lub podejrzewa, że jest w ciąży;
- pacjent ma zaburzenia czynności wątroby lub nerek;
- u pacjenta występuje oporność na inne antybiotyki, takie jak klindamycyna, linkomycyna;
- u pacjenta stwierdzono chorobę wieńcową, ciężką niewydolność serca, spowolnienie czynności
serca;
- pacjent stosuje którykolwiek z leków wymienionych w punkcie „Klabax a inne leki”.
Jeśli podczas stosowania leku Klabax wystąpią niżej opisane sytuacje, należy powiedzieć o tym
lekarzowi.
- Ciężkie reakcje nadwrażliwości takie, jak wysypka plamisto-grudkowa, pokrzywka, wybroczyny,
obrzęk krtani, skurcz oskrzeli. Należy natychmiast zgłosić się do lekarza, który zastosuje odpowiednie
leczenie.
- Biegunka, zwłaszcza ostra lub przedłużająca się. Należy jak najszybciej o tym powiedzieć lekarzowi.
Jeśli to będzie konieczne lekarz zaleci odpowiednie leczenie. Nie należy stosować leków
przeciwbiegunkowych.
- Objawy świadczące o zaburzeniach czynności wątroby takie, jak brak łaknienia, żółtaczka, ciemna
barwa moczu, świąd lub bolesność brzucha. Należy przerwać leczenie i zgłosić się do lekarza.
- Nowe zakażenie (nadkażenie) bakteriami niewrażliwymi na klarytromycynę lub grzybami, zwłaszcza
podczas długotrwałego stosowania antybiotyku. Lekarz zaleci odpowiednie leczenie.
Ponadto podczas stosowania leku Klabax może wystąpić:
- oporność krzyżowa bakterii (bakterie niewrażliwe na działanie klarytromycyny mogą wykazywać
również oporność na inne antybiotyki makrolidowe oraz linkomycynę i klindamycynę);
- lekooporność bakterii (np. leczenie zakażenia Helicobacter pylori może doprowadzić do
wyodrębnienia się drobnoustrojów opornych na działanie leków).
PL/H/0619/001-002/IA/052
Klabax a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi o wszystkich obecnie lub ostatnio przyjmowanych lekach, a także o
lekach, które pacjent planuje stosować.
Należy koniecznie poinformować lekarza, jeśli pacjent stosuje jeden z poniżej wymienionych
leków, ponieważ ich stosowanie z lekiem Klabax jest przeciwwskazane:
- alkaloidy sporyszu, takie jak ergotamina lub dihydroergotamina (leki stosowane między innymi w
migrenie)
- astemizol lub terfenadyna (leki stosowane w alergii)
- cyzapryd lub domperydon (lek stosowany w zaburzeniach czynności przewodu pokarmowego)
- pimozyd (lek stosowany w zaburzeniach psychicznych)
- tikagrelor, ranolazyna (leki stosowany w chorobach serca i krążenia)
- kolchicyna (lek stosowany w dnie moczanowej)
- statyny − lowastatyna, symwastatyna (leki obniżające stężenie cholesterolu we krwi)
- midazolam podawany doustnie (lek stosowany w stanach lękowych lub bezsenności)
Należy poinformować lekarza, jeśli pacjent stosuje którykolwiek z wymienionych poniżej leków,
ponieważ konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności podczas stosowania ich z lekiem
Klabax:
- ryfampicyna, ryfapentyna, ryfabutyna (antybiotyki stosowane w leczeniu gruźlicy)
- flukonazol, itrakonazol (leki przeciwgrzybicze)
- atazanawir, efawirenz, etrawiryna, newirapina, rytonawir, sakwinawir, zydowudyna (stosowane w
leczeniu zakażenia HIV)
- digoksyna, chinidyna, dyzopiramid, werapamil, amlodypina, diltiazem (stosowane w leczeniu
zaburzeń rytmu serca lub nadciśnienia tętniczego)
- alprazolam, triazolam, midazolam podawany dożylnie lub na błonę śluzową jamy ustnej (leki
stosowane w stanach lękowych lub bezsenności)
- warfaryna lub jakikolwiek inny lek przeciwzakrzepowy, np. dabigatran, rywaroksaban, apiksaban,
edoksaban
- kwetiapina lub inny atypowy lek przeciwpsychotyczny
- karbamazepina, walproinian, fenytoina (leki przeciwpadaczkowe)
- metyloprednizolon (lek przeciwzapalny)
- omeprazol (lek zmniejszający wydzielanie soku żołądkowego)
- cylostazol (lek stosowany w chromaniu przestankowym, które objawia się bólem mięśni kończyn
dolnych występującym podczas wysiłku i ustępującym po krótkim odpoczynku)
- cyklosporyna, takrolimus, syrolimus (leki stosowane między innymi po przeszczepach)
- syldenafil, tadalafil, wardenafil (leki stosowane w zaburzeniach erekcji)
- ibrutynib lub winblastyna (leki stosowane w chemioterapii nowotworów)
- teofilina (lek stosowany w astmie oskrzelowej)
- tolterodyna (lek stosowany w nietrzymaniu moczu)
- fenobarbital (lek przeciwdrgawkowy)
- ziele dziurawca zwyczajnego (lek roślinny stosowany w lekkiej depresji)
- sulfonylomocznik, nateglinid, repaglinid, insulina (leki stosowane w cukrzycy)
- hydroksychlorochina lub chlorochina (stosowane w leczeniu między innymi reumatoidalnego
zapalenia stawów, w leczeniu lub zapobieganiu malarii). Przyjmowanie tych leków jednocześnie z
klarytromycyną może zwiększać ryzyko zaburzeń rytmu serca i innych ciężkich działań niepożądanych
wpływających na serce.
- kortykosteroidy podawane doustnie, we wstrzyknięciu lub wziewnie (stosowane w celu tłumienia
działania układu odpornościowego organizmu, co jest przydatne w leczeniu wielu różnych schorzeń)
Ciąża i karmienie piersią
Jeżeli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza że może być w ciąży lub gdy planuje mieć
dziecko, powinna poradzić się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem tego leku, ponieważ
bezpieczeństwo stosowania klarytromycyny w ciąży lub podczas karmienia piersią nie jest znane.
Klabax może być stosowany w ciąży jedynie w przypadkach, gdy w opinii lekarza korzyść dla matki
przeważa nad potencjalnym zagrożeniem dla płodu.
PL/H/0619/001-002/IA/052
Ponieważ klarytromycyna przenika do mleka ludzkiego, kobieta karmiąca piersią powinna zachować
szczególną ostrożność stosując lek Klabax.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Lek może powodować zawroty głowy, splątanie i dezorientację, co może mieć wpływ na zdolność
prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
Klabax zawiera sód
Ten lek zawiera m niej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, to znaczy lek uznaje się za „wolny od
sodu”.
Ulotka, pkt 4: Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, ten lek może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
Jeśli wystąpi u pacjenta, na dowolnym etapie przyjmowania leku, następujące działanie niepożądane,
należy przestać przyjmować lek Klabax i natychmiast skonsultować się z lekarzem:
- wstrząs anafilaktyczny - ostra zagrażająca życiu reakcja uczuleniowa, objawiająca się m.in.
splątaniem, bladością skóry, spadkiem ciśnienia krwi, poceniem się, wytwarzaniem małej ilości moczu,
przyspieszonym oddechem, osłabieniem i omdleniem
- reakcje uczuleniowe: wysypka (występująca często), świąd, pokrzywka (występujące niezbyt często),
obrzęk naczynioruchowy twarzy, języka, ust, oczu i gardła, trudności w oddychaniu
- ciężkie reakcje skórne:
• ostra uogólniona osutka krostkowa - czerwona, łuszcząca się wysypka z guzkami pod skórą i
pęcherzami
• pęcherzowy rumień wielopostaciowy (zespół Stevensa-Johnsona) objawiający się nagle pojawiającą
się gorączką i krostami, szybko i samoistnie ustępującymi po odstawieniu leku; ciężka choroba
objawiająca się pęcherzami i nadżerkami na skórze, w obrębie jamy ustnej, oczu i narządów płciowych,
gorączką i bólami stawowymi
• toksyczna nekroliza naskórka (zespół Lyella) - ciężka gwałtownie przebiegająca choroba objawiająca
się pękającymi olbrzymimi pęcherzami podnaskórkowymi, rozległymi nadżerkami na skórze,
złuszczaniem dużych płatów naskórka oraz gorączką
• zespół DRESS - ciężka (zagrażająca życiu) wysypka polekowa przebiegająca ze zwiększeniem liczby
granulocytów kwasochłonnych i zajęciem narządów wewnętrznych
- ciężka lub przedłużająca się biegunka, z możliwą domieszką krwi lub śluzu w stolcu
(rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego). Biegunka może wystąpić nawet po dwóch miesiącach po
zakończeniu leczenia klarytromycyną. W takim przypadku również należy skontaktować się z lekarzem
- zażółcenie skóry (żółtaczka), podrażnienie skóry, jasne zabarwienie stolca, ciemne zabarwienie
moczu, tkliwość dotykowa brzucha lub utrata apetytu. Mogą to być objawy niewydolności wątroby,
cholestazy (zwiększenie stężenia składników żółci we krwi), zapalenia wątroby (niezbyt często).
Działania te występują z nieznaną częstością, o ile nie podano inaczej.
Inne działania niepożądane
PL/H/0619/001-002/IA/052
W badaniach klinicznych i po wprowadzeniu do obrotu klarytromycyny często zgłaszano następujące
działania niepożądane (występują u 1 do 10 na 100 pacjentów):
- bezsenność
- zaburzenia smaku, ból głowy
- biegunka, wymioty, niestrawność, nudności, bóle brzucha
- nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby
- nadmierne pocenie się
Działania niepożądane zgłaszane niezbyt często (występują u 1 do 10 na 1000 pacjentów):
- kandydoza (grzybica), zakażenie pochwy
- zmniejszenie liczby krwinek białych, zmniejszenie liczby granulocytów obojętnochłonnych i
zwiększenie liczby granulocytów kwasochłonnych
- jadłowstręt, zmniejszenie apetytu
- niepokój
- zawroty głowy, senność, drżenia
- zaburzenia równowagi, niedosłuch, szumy uszne
- kołatanie serca, zmiany w zapisie EKG (wydłużenie odstępu QT)
- zapalenie żołądka, zapalenia jamy ustnej, zapalenie języka, rozdęcie brzucha, zaparcia, suchość w
jamie ustnej, odbijanie, wzdęcia z oddawaniem gazów
- zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych: aminotransferazy alaninowej, zwiększenie
aktywności aminotransferazy asparaginianowej, zwiększenie aktywności gamma-glutamylotransferazy
- uczucie rozbicia, astenia (osłabienie, brak sił), ból w klatce piersiowej, dreszcze, zmęczenie
- zwiększenie we krwi aktywności enzymów: fosfatazy zasadowej i dehydrogenazy mleczanowej
Poniżej wymieniono działania niepożądane, o nieznanej częstości występowania (częstość nie może
być określona na podstawie dostępnych danych), zgłaszane po wprowadzeniu do obrotu leku Klabax w
postaci tabletek i zawiesiny:
- róża
- agranulocytoza (zmniejszenie liczby granulocytów we krwi), trombocytopenia (zmniejszenie liczby
płytek krwi)
- trądzik
- zaburzenie psychotyczne, stan splątania, depersonalizacja, depresja, dezorientacja, omamy, niezwykłe
sny, mania
- drgawki, brak smaku, węch opaczny, utrata węchu, parestezje (drętwienie, mrowienie)
- głuchota
- zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, migotanie komór
- krwotok
- ostre zapalenie trzustki, przebarwienie języka, przebarwienie zębów
- miopatia (choroba mięśni z osłabieniem siły mięśniowej)
- niewydolność nerek, śródmiąższowe zapalenie nerek
- zmiana wyników badań diagnostycznych (zwiększenie wartości międzynarodowego wskaźnika
znormalizowanego (INR), wydłużenie czasu protrombinowego, nieprawidłowa barwa moczu)
Pacjenci z obniżoną odpornością
Oprócz objawów wynikających z przebiegu choroby, u dorosłych pacjentów z obniżoną odpornością
obserwowano następujące działania niepożądane:
- nudności, wymioty, zmiany w odczuwaniu smaku, zaparcia, ból brzucha, biegunka, wzdęcia z
oddawaniem gazów, suchość w jamie ustnej
- ból głowy, zaburzenia słuchu
- wysypka
- duszność, bezsenność
- nieprawidłowe wyniki badań laboratoryjnych: zwiększenie aktywności aminotransferazy
asparaginianowej (AspAT) i aminotransferazy alaninowej (AlAT), zwiększenie stężenia azotu
mocznikowego we krwi oraz zmniejszenie liczby płytek krwi i białych krwinek
Zgłaszanie działań niepożądanych
PL/H/0619/001-002/IA/052
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w tej ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie, lub pielęgniarce. Działania
niepożądane można zgłaszać bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań
Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i
Produktów Biobójczych:
Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
Tel.: 22 49-21-301
Fax: 22 49-21-309,
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl.
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.
ChPL, pkt 4.3: Przeciwwskazania
Klarytromycyna jest przeciwwskazana do stosowania u pacjentów ze stwierdzoną nadwrażliwością na
antybiotyki z grupy makrolidów lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1.
Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie klarytromycyny i alkaloidów sporyszu (np. ergotaminy lub
dihydroergotaminy), ponieważ może to prowadzić do wystąpienia objawów toksyczności sporyszu (patrz
punkt 4.5).
PL/H/0619/001-002/IA/057
3
Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie klarytromycyny z którymkolwiek z następujących leków:
astemizol, cyzapryd, domperydon, pimozyd i terfenadyna, ponieważ może to spowodować wydłużenie
odstępu QT oraz arytmie, w tym częstoskurcz komorowy, migotanie komór oraz komorowe zaburzenia
rytmu serca typu torsade de pointes (patrz punkt 4.4 i 4.5).
Jednoczesne stosowanie klarytromycyny oraz midazolamu w postaci doustnej jest przeciwwskazane
(patrz punkt 4.5).
Klarytromycyny nie należy podawać pacjentom, u których w przeszłości występowało wydłużenie
odstępu QT (wrodzone lub nabyte potwierdzone wydłużenie odstępu QT) lub arytmia komorowa, w tym
torsade de pointes (patrz punkty 4.4 i 4.5).
Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie produktu leczniczego z tikagrelorem, iwabradyną lub
ranolazyną.
Klarytromycyny nie należy stosować jednocześnie z inhibitorami reduktazy HMG-CoA (statyny), które
są metabolizowane głównie przez CYP3A4 (lowastatyną lub symwastatyną), z uwagi na zwiększone
ryzyko wystąpienia miopatii, w tym rabdomiolizy (patrz punkty 4.4).
Tak jak w przypadku innych silnych inhibitorów CYP3A4, klarytromycyny nie należy stosować
u pacjentów przyjmujących kolchicynę (patrz punkty 4.4 i 4.5).
Klarytromycyny nie należy podawać pacjentom z zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemią lub
hipomagnezemią, ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT).
Klarytromycyny nie należy stosować u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby i zaburzeniem
czynności nerek.
Podawanie klarytromycyny równocześnie z lomitapidem jest przeciwwskazane (patrz punkt 4.5)
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Stosowanie antybiotyków, takich jak klarytromycyna w leczeniu zakażenia Helicobacter pylori może
doprowadzić do wyodrębnienia się lekoopornych mikroorganizmów.
Lekarz nie powinien przepisywać klarytromycyny kobietom w ciąży bez dokładnego rozważenia
stosunku korzyści do ryzyka, w szczególności w pierwszych trzech miesiącach ciąży.
Długotrwałe stosowanie może, jak w przypadku innych antybiotyków, spowodować rozwój
niewrażliwych bakterii i grzybów. W razie wystąpienia nadkażenia należy rozpocząć odpowiednie
leczenie.
Klarytromycyna jest metabolizowana głównie w wątrobie. Dlatego też należy zachować ostrożność w
przypadku stosowania tego antybiotyku u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Należy również
zachować ostrożność podczas podawania klarytromycyny pacjentom z umiarkowaną do ciężkiej
niewydolnością nerek.
Podczas stosowania klarytromycyny notowano zaburzenia czynności wątroby, w tym zwiększenie
aktywności enzymów wątrobowych oraz miąższowe i (lub) cholestatyczne zapalenie wątroby z żółtaczką
lub bez. Takie zaburzenie czynności wątroby może być ciężkie i jest na ogół przemijające. W niektórych
przypadkach notowano niewydolność wątroby prowadzącą do zgonu. Na ogół było to związane z
poważnymi chorobami podstawowymi i (lub) stosowanymi równocześnie lekami. Pacjentów należy
PL/H/0619/001-002/IA/057
4
poinstruować, aby natychmiast zaprzestali terapii i skontaktowali się z lekarzem, jeżeli wystąpią u nich
objawy choroby wątroby, w tym jadłowstręt, żółtaczka, ciemne zabarwienie moczu, świąd lub tkliwość
brzucha.
Odnotowano przypadki rzekomobłoniastego zapalenia jelita grubego w przypadku stosowania prawie
wszystkich środków przeciwbakteryjnych, w tym antybiotyków makrolidowych, a jego nasilenie może
wahać się od łagodnego do zagrażającego życiu. Przypadki biegunki wywołanej przez Clostridium
difficile (ang. Clostridium difficile-associated diarrhea, CDAD) odnotowano po przyjęciu prawie
wszystkich środków przeciwbakteryjnych, w tym klarytromycyny, a jej nasilenie może wahać się od
łagodnej biegunki do zapalenia jelita grubego zakończonego zgonem. Podanie antybiotyków zmienia
prawidłową florę jelita grubego, co może prowadzić do nadmiernego wzrostu C. difficile. CDAD należy
wziąć pod uwagę u wszystkich pacjentów, u których po zastosowaniu antybiotyku wystąpiła biegunka.
Konieczne jest przeprowadzenie starannego wywiadu, ponieważ występowanie CDAD odnotowano po
ponad dwóch miesiącach po podawaniu antybiotyków.
Kolchicyna
Po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu zgłaszano przypadki toksyczności kolchicyny
stosowanej w skojarzeniu z klarytromycyną, w szczególności u pacjentów w podeszłym wieku, przy
czym niektóre z nich wystąpiły u pacjentów z niewydolnością nerek. U niektórych z tych pacjentów
działanie to prowadziło do zgonu (patrz punkt 4.5). Jednoczesne podawanie klarytromycyny i kolchicyny
jest przeciwwskazane (patrz punkt 4.3).
Zaleca się zachować ostrożność podczas jednoczesnego podawania klarytromycyny
i triazolobenzodiazepin, takich jak triazolam i midazolam podawany dożylnie i na błony śluzowe jamy
ustnej (patrz punkt 4.5).
Zdarzenia sercowo-naczyniowe
U pacjentów leczonych makrolidami, w tym klarytromycyną, obserwowano wydłużenie odstępu QT,
mające wpływ na repolaryzację serca, niosące ze sobą ryzyko zaburzeń rytmu serca i zaburzeń typu
torsade de pointes (patrz punkt 4.8). W związku ze zwiększeniem ryzyka wydłużenia odstępu QT i
ryzyka arytmii komorowych (w tym zaburzeń typu torsade de pointes) stosowanie klarytromycyny jest
przeciwwskazane u pacjentów przyjmujących astemizol, cyzapryd, domperydon, pimozyd i terfenadynę,
u pacjentów z hipokaliemią, u pacjentów z wydłużeniem odstępu QT i arytmią komorową w wywiadzie
(patrz punkt 4.3).
Ponadto należy zachować ostrożność stosując klarytromycynę w niżej opisanych przypadkach:
• pacjenci z chorobą tętnic wieńcowych, ciężką niewydolnością serca, zaburzeniami przewodzenia serca
lub klinicznie istotną bradykardią
• pacjenci przyjmujący równocześnie inne produkty lecznicze wydłużające odstęp QT, inne niż te, które
są przeciwwskazane
Wyniki badań oceniających ryzyko działania niepożądanego makrolidów na układ sercowo-naczyniowy
są zmienne. W niektórych badaniach obserwacyjnych stwierdzono rzadkie, krótkoterminowe ryzyko
zaburzeń rytmu serca, zawału mięśnia sercowego lub zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych, związane
ze stosowaniem makrolidów, w tym klarytromycyny. Przepisując klarytromycynę, należy brać pod uwagę
zarówno te obserwacje, jak i korzyści terapeutyczne z zastosowania leku.
Zapalenie płuc: W związku z pojawiającą się opornością Streptococcus pneumoniae na antybiotyki
makrolidowe, ważne jest, aby przepisując klarytromycynę w przypadku pozaszpitalnego zapalenia płuc
przeprowadzić badanie wrażliwości. W przypadku szpitalnego zapalenia płuc, klarytromycynę należy
stosować w skojarzeniu z innymi odpowiednimi antybiotykami.
PL/H/0619/001-002/IA/057
5
Zakażenia skóry i tkanki podskórnej o nasileniu łagodnym do umiarkowanego: Zakażenia te powodują
najczęściej Staphylococcus aureus i Streptococcus pyogenes, przy czym oba z nich mogą być oporne na
antybiotyki makrolidowe. Dlatego też ważne jest przeprowadzenie badania wrażliwości. Jeśli nie można
stosować antybiotyków beta-laktamowych (np. alergia), lekami pierwszego wyboru mogą stać się inne
antybiotyki, takie jak klindamycyna. Obecnie uważa się, że antybiotyki makrolidowe można stosować
jedynie w leczeniu niektórych zakażeń skóry i tkanek miękkich, np. wywołanych przez Corynebacterium
minutissimum, trądziku i róży oraz gdy nie można zastosować penicyliny.
Jeżeli wystąpią ciężkie, ostre reakcje nadwrażliwości, np. anafilaksja, ciężkie skórne działania
niepożądane (ang. SCAR, severe cutaneous adverse reactions) [np. ostra uogólniona osutka krostkowa
(ang. acute generalised exanthematous pustulosis, AGEP), zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne
martwicze oddzielanie się naskórka i wysypka polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (ang. drug
rash with eosinophilia and systemic symptoms, DRESS)], należy niezwłocznie przerwać podawanie
klarytromycyny i natychmiast wdrożyć odpowiednie leczenie.
Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego podawania klarytromycyny z lekami indukującymi
CYP3A4 (patrz punkt 4.5).
Bakterie oporne na klarytromycynę mogą wykazywać również oporność na inne antybiotyki
makrolidowe, linkomycynę i klindamycynę (tzw. oporność krzyżowa).
Inhibitory reduktazy HMG-CoA (statyny): Jednoczesne stosowanie klarytromycyny z lowastatyną lub
symwastatyną jest przeciwwskazane (patrz punkt 4.3). Należy zachować ostrożność przepisując
klarytromycynę z innymi statynami. U pacjentów przyjmujących jednocześnie klarytromycynę i statyny
odnotowano przypadki rabdomiolizy. Pacjentów należy obserwować pod kątem występowania objawów
podmiotowych i przedmiotowych miopatii.
Jeśli nie można uniknąć jednoczesnego zastosowania klarytromycyny i statyn, zaleca się przepisywanie
najniższej zarejestrowanej dawki statyny. Można rozważyć zastosowanie statyny niezależnej od
metabolizmu CYP3A (np. fluwastatyny) (patrz punkt 4.5).
Doustne leki przeciwcukrzycowe i (lub) insulina: Jednoczesne stosowanie klarytromycyny i doustnych
leków przeciwcukrzycowych (takich jak sulfonylomoczniki) i (lub) insuliny może prowadzić do ciężkiej
hipoglikemii. Zaleca się staranne kontrolowanie stężenia glukozy.
Doustne leki przeciwzakrzepowe: Istnieje ryzyko ciężkiego krwotoku i znacznego wzrostu wartości
międzynarodowego współczynnika znormalizowanego (ang. International Normalized Ratio, INR)
i wydłużenia czasu protrombinowego, gdy klarytromycyna jest podawana w skojarzeniu z warfaryną.
Należy często kontrolować wartość INR i czas protrombinowy u pacjentów, którzy otrzymują
jednocześnie klarytromycynę i doustne leki przeciwzakrzepowe. Należy zachować ostrożność podczas
jednoczesnego stosowania klarytromycyny i doustnych leków przeciwzakrzepowych o działaniu
bezpośrednim, takich jak dabigatran, rywaroksaban, apiksaban i edoksaban, szczególnie u pacjentów z
grupy wysokiego ryzyka wystąpienia krwawienia (patrz punkt 4.5).
Substancje pomocnicze
Produkt leczniczy zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na dawkę, to znaczy produkt leczniczy uznaje
się za „wolny od sodu”.
ChPL, pkt 4.5: Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Stosowanie następujących leków jest surowo zabronione z uwagi na możliwość wystąpienia ciężkich
interakcji:
PL/H/0619/001-002/IA/057
6
Cyzapryd, pimozyd, domperydon, astemizol i terfenadyna
U pacjentów otrzymujących jednocześnie klarytromycynę i cyzapryd odnotowano zwiększone stężenia
cyzaprydu. Może to spowodować zmiany w zapisie EKG - wydłużenie odstępu QT oraz arytmii, w tym
częstoskurczu komorowego, migotania komór oraz zaburzeń typu torsade de pointes. Podobne skutki
obserwowano u pacjentów przyjmujących klarytromycynę jednocześnie z pimozydem (patrz punkt 4.3).
Odnotowano, że makrolidy wpływają na metabolizm terfenadyny prowadząc do wzrostu stężenia
terfenadyny, co w rzadkich przypadkach wiązało się z występowaniem arytmii, w tym wydłużenia
odstępu QT, częstoskurczu komorowego oraz zaburzeń typu torsade de pointes (patrz punkt 4.3). W
jednym badaniu u 14 zdrowych ochotników skojarzone stosowanie klarytromycyny i terfenadyny
spowodowało dwa do trzech razy większe stężenie w surowicy kwasowego metabolitu terfenadyny
i wydłużenie odstępu QT, co nie wywołało klinicznie wykrywalnych skutków. Podobny wpływ
obserwowano przy jednoczesnym stosowaniu astemizolu i innych makrolidów.
Alkaloidy sporyszu
Badania przeprowadzone po wprowadzeniu leku do obrotu wykazują, że skojarzone stosowanie
klarytromycyny z ergotaminą lub dihydroergotaminą wiązało się z występowaniem ostrej toksyczności
sporyszu charakteryzującej się skurczem naczyń oraz niedokrwieniem kończyn i innych tkanek, w tym
ośrodkowego układu nerwowego. Jednoczesne stosowanie klarytromycyny i alkaloidów sproryszu jest
przeciwwskazane (patrz punkt 4.3).
Midazolam podawany doustnie
Gdy klarytromycynę w postaci tabletek (500 mg dwa razy na dobę) podawano równocześnie z
midazolamem podawanym doustnie, pole pod krzywą (AUC) midazolamu zwiększyło się 7-krotnie.
Jednoczesne doustne podawanie midazolamu i klarytromycyny jest przeciwwskazane (patrz punkt 4.3).
Inhibitory reduktazy HMG-CoA (statyny)
Jednoczesne stosowanie klarytromycyny z lowastatyną lub symwastatyną jest przeciwwskazane (patrz
punkt 4.3), ponieważ statyny te są w dużej mierze metabolizowane przez CYP3A4. Jednoczesne leczenie
klarytromycyną zwiększa ich stężenie w osoczu, przez co wzrasta ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy.
Zgłaszano przypadki rabdomiolizy u pacjentów przyjmujących klarytromycynę równocześnie z tymi
statynami. Jeśli nie można uniknąć leczenia klarytromycyną, należy w tym czasie zaprzestać stosowania
lowastyny lub symwastyny.
Należy zachować ostrożność przepisując klarytromycynę ze statynami. Jeśli nie można uniknąć
równoczesnego stosowania klarytromycyny ze statynami, zaleca się przepisanie najniższej
zarejestrowanej dawki statyn. Można rozważyć zastosowanie statyny niezależnej od metabolizmu
izoenzymu CYP3A (np. fluwastatyny). Pacjentów należy obserwować w kierunku przedmiotowych
i podmiotowych objawów miopatii.
Podawanie klarytromycyny równocześnie z lomitapidem jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko
znacznego zwiększenia aktywności aminotransferaz (patrz punkt 4.3).
Wpływ innych produktów leczniczych na klarytromycynę
Produkty lecznicze będące induktorami enzymu CYP3A (np. ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina,
fenobarbital, ziele dziurawca) mogą pobudzać metabolizm klarytromycyny. Może to spowodować, że
stężenie klarytromycyny będzie poniżej stężenia terapeutycznego i doprowadzić do zmniejszenia jej
skuteczności. Ponadto, konieczne może być kontrolowanie stężenia induktora CYP3A w osoczu,
ponieważ może ono być zwiększone z powodu hamującego wpływu klarytromycyny na CYP3A (patrz
również odpowiednie informacje o produkcie, dotyczące podawanego induktora CYP3A4). Jednoczesne
PL/H/0619/001-002/IA/057
7
stosowanie ryfabutyny i klarytromycyny spowodowało odpowiednio zwiększenie i zmniejszenie stężenia
w surowicy, a w efekcie zwiększenie ryzyka zapalenia błony naczyniowej oka.
Stwierdzono lub podejrzewa się, że poniższe leki mają wpływ na stężenia klarytromycyny we krwi;
konieczne może być dostosowanie dawki lub rozważenie zmiany leczenia.
Efawirenz, newirapina, ryfampicyna, ryfabutyna i ryfapentyna
Silne induktory metabolizmu cytochromu P450, takie jak efawirenz, newirapina, ryfampicyna, ryfabutyna
i ryfapentyna mogą przyspieszać metabolizm klarytromycyny tym samym zmniejszając stężenie
klarytromycyny w osoczu, jednocześnie zwiększając stężenie 14-OH-klarytromycyny, metabolitu, który
jest również czynny mikrobiologicznie. Ponieważ aktywność klarytromycyny i 14-OH-klarytromycyny
jest różna w stosunku do różnych bakterii, zamierzony skutek terapeutyczny mógłby zostać zaburzony w
trakcie jednoczesnego podawania klarytromycyny i induktorów enzymu.
Etrawiryna
Etrawiryna zmniejszała wpływ klarytromycyny na organizm, jednak stężenie czynnego metabolitu,
14-OH-klarytromycyny było zwiększone. Ponieważ 14-OH-klarytromycyna wykazuje słabsze działanie
na kompleks Mycobacterium avium (MAC), może zmienić się całkowite działanie produktu leczniczego
na ten patogen. Z tego powodu w leczeniu zakażenia wywołanego przez MAC należy rozważyć
zastosowanie innego produktu leczniczego.
Flukonazol
Jednoczesne podawanie flukonazolu w dawce 200 mg na dobę oraz klarytromycyny w dawce 500 mg na
dobę 21 zdrowym ochotnikom prowadziło do zwiększenia średniego minimalnego stężenia
klarytromycyny w stanie stacjonarnym (Cmin) i pola pod krzywą (AUC) odpowiednio o 33% i 18%.
Stężenia czynnego metabolitu 14-OH-klarytromycyny w stanie stacjonarnym nie uległy znaczącej
zmianie podczas jednoczesnego stosowania flukonazolu. Nie ma konieczności dostosowania dawki
klarytromycyny.
Rytonawir
Badanie farmakokinetyczne wykazało, że jednoczesne stosowanie rytonawiru w dawce 200 mg co osiem
godzin i klarytromycyny 500 mg co 12 godzin prowadziło do znacznego zahamowania metabolizmu
klarytromycyny. Przy jednoczesnym stosowaniu rytonawiru Cmax klarytromycyny wzrosło o 31%, Cmin
wzrosło o 182% a AUC wzrosło o 77%. Tworzenie czynnego metabolitu 14-OH-klarytromycyny było
prawie całkowicie zahamowane. Z uwagi na duże okno terapeutyczne klarytromycyny nie jest konieczne
zmniejszenie dawki u pacjentów z prawidłową czynnością nerek. U pacjentów z zaburzeniem czynności
nerek należy jednak rozważyć zastosowanie następującej zmiany dawkowania: u pacjentów z klirensem
kreatyniny od 30 do 60 mL/min, dawkę klarytromycyny należy zmniejszyć o 50%; u pacjentów
z klirensem kreatyniny < 30 mL/min dawkę należy zmniejszyć o 75%. Nie należy podawać więcej niż 1g
klarytromycyny na dobę w skojarzeniu z rytonawirem.
Podobne dostosowanie dawki należy wziąć pod uwagę u pacjentów z obniżoną czynnością nerek, gdy
rytonawir jest stosowany jako środek nasilający właściwości farmakokinetyczne z innymi inhibitorami
proteazy HIV, w tym atazanawiru i sakwinawiru (patrz punkt poniżej, „Dwukierunkowe interakcje
leków”).
Wpływ klarytromycyny na inne produkty lecznicze
Interakcje związane z CYP3A
Jednoczesne podawanie klarytromycyny, o której wiadomo, że hamuje CYP3A, z lekiem
metabolizowanym głównie przez CYP3A może wiązać się ze zwiększeniem stężenia leku, co może
zwiększyć lub wydłużyć zarówno działanie terapeutyczne, jak i występowanie działań niepożądanych
wywołanych stosowaniem leku skojarzonego.
PL/H/0619/001-002/IA/057
8
Stosowanie klarytromycyny jest przeciwwskazane u pacjentów przyjmujących substraty izoenzymu
CYP3A - astemizol, cyzapryd, domperydon, pimozyd i terfenadynę, z powodu ryzyka wydłużenia
odstępu QT i zaburzeń rytmu serca, w tym tachykardii komorowej, migotania komór i zaburzeń typu
torsade de pointes (patrz punkt 4.3 i 4.4).
Również przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie klarytromycyny z alkaloidami sporyszu,
doustnym midazolem, inhibitorami reduktazy HMG CoA metabolizowanymi głównie przez CYP3A4
(np. lowastatyna i symwastatyna), kolichicyną, tikagrelorem, iwabradyną i ranolazyną (patrz punkt 4.3).
Klarytromycynę należy ostrożnie stosować u pacjentów otrzymujących inne leki będące substratami
enzymu CYP3A, w szczególności jeżeli substrat CYP3A charakteryzuje się wąskim marginesem
bezpieczeństwa (np. karbamazepina) i (lub) substrat jest w dużym stopniu metabolizowany przez ten
enzym.
Należy wziąć pod uwagę dostosowanie dawki oraz gdy jest to możliwe kontrolować stężenia w osoczu
leków metabolizowanych głównie przez CYP3A, u pacjentów jednocześnie otrzymujących
klarytromycynę.
Wiadomo lub podejrzewa się, że następujące leki lub grupy leków są metabolizowane przez ten sam
izoenzym CYP3A (choć nie jest to pełna lista): alprazolam, karbamazepina, cylostazol, cyklosporyna,
dyzopiramid, ibrutynib, metyloprednizolon, midazolam (dożylny), omeprazol, doustne leki
przeciwzakrzepowe (np. warfaryna, rywaroksaban, apiksaban), atypowe leki przeciwpsychotyczne (np.
kwetiapina), chinidyna, ryfabutyna, syldenafil, syrolimus, takrolimus, triazolam i winblastyna. Do leków
wchodzących w interakcje o podobnych mechanizmach przy udziale innych izoenzymów układu
cytochromu P450 zalicza się fenytoinę, teofilinę i walproinian.
Kortykosteroidy
Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania klarytromycyny z podawanymi
ogólnoustrojowo lub wziewnie kortykosteroidami, które są metabolizowane głównie przez CYP3A, ze
względu na możliwość zwiększonego ogólnoustrojowego narażenia na kortykosteroidy. Jeśli stosuje się
je jednocześnie, należy uważnie obserwować, czy u pacjenta nie występują ogólnoustrojowe działania
niepożądane kortykosteroidów.
Leki przeciwarytmiczne
Po wprowadzeniu leku do obrotu donoszono o przypadkach zaburzeń typu torsade de pointes
występujących przy jednoczesnym stosowaniu klarytromycyny i chinidyny lub dyzopiramidu. W trakcie
jednoczesnego podawania klarytromycyny i tych leków należy monitorować zapis EKG w kierunku
wydłużenia odstępu QT. W trakcie leczenia klarytromycyną należy kontrolować stężenia chinidyny
i dyzopiramidu w surowicy.
Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano przypadki hipoglikemii podczas jednoczesnego podawania
klarytromycyny i dyzopiramidu. Z tego powodu, podczas skojarzonego podawania klarytromycyny
i dyzopiramidu należy kontrolować stężenia glukozy we krwi.
Doustne leki przeciwcukrzycowe i (lub) insulina
Podczas jednoczesnego stosowania leków przeciwcukrzycowych, takich jak nateglinid i repaglinid, może
dojść do zahamowania CYP3A przez klarytromycynę, co może powodować hipoglikemię. Zaleca się
staranne kontrolowanie stężeń glukozy.
Omeprazol
Klarytromycynę (500 mg co 8 godzin) podawano w skojarzeniu z omeprazolem (40 mg na dobę)
zdrowym dorosłym ochotnikom. Przy jednoczesnym stosowaniu klarytromycyny stężenia omeprazolu
PL/H/0619/001-002/IA/057
9
w stanie stacjonarnym wzrosły (Cmax, AUC0-24, i t1/2 wzrosły odpowiednio o 30%, 89% i 34%). Średnia
wartość pH w żołądku w ciągu 24 godzin wynosiła 5,2 przy podawaniu samego omeprazolu i 5,7, gdy
omeprazol podawany był w skojarzeniu z klarytromycyną.
Sildenafil, tadalafil i wardenafil
Każdy z tych inhibitorów fosfodiesterazy jest co najmniej częściowo metabolizowany przez CYP3A,
a CYP3A może być hamowany przez jednoczesne stosowanie klarytromycyny. Skojarzone podawanie
klarytromycyny z sildenafilem, tadalafilem lub wardenafilem może prowadzić do zwiększenia ekspozycji
na inhibitor fosfodiesterazy. Należy wziąć pod uwagę zmniejszenie dawki sildenafilu, tadalafilu
i wardenafilu, gdy leki te są podawane w skojarzeniu z klarytromycyną.
Teofilina, karbamazepina
Wyniki badań klinicznych wykazują umiarkowany, ale znaczący statystycznie (p≤0,05) wzrost stężenia
teofiliny lub karbamazepiny we krwi, gdy którykolwiek z tych leków podawany był jednocześnie
z klarytromycyną. Należy rozważyć zmniejszenie dawki.
Tolterodyna
Metabolizm tolterodyny odbywa się głównie przy udziale izoenzymu 2D6 cytochromu P450 (CYP2D6).
Jednak u części populacji pozbawionej CYP2D6, metabolizm odbywa się przy udziale CYP3A. U tej
części populacji, zahamowanie CYP3A prowadzi do znacząco wyższego stężenia tolterodyny
w surowicy. Konieczne może być zmniejszenie dawki tolterodyny w obecności inhibitorów CYP3A,
takich jak klarytromycyna, w populacji o zmniejszonym metabolizmie CYP2D6.
Triazolobenzodiazepiny (np. alprazolam, midazolam, triazolam)
Jednoczesne podawanie midazolamu dożylnie z klarytromycyną (tabletki 500 mg dwa razy na dobę),
zwiększyło AUC midazolamu 2,7-krotnie. Jeśli midazolam podaje się dożylnie w skojarzeniu z
klarytromycyną, należy dokładnie kontrolować pacjenta w celu dostosowania dawki. Podawanie
midazolamu na błonę śluzową jamy ustnej może spowodować ominięcie metabolizmu pierwszego
przejścia i będzie raczej prowadzić do podobnej interakcji jak po podaniu dożylnym midazolamu niż jak
po podaniu doustnym. Należy zastosować te same środki ostrożności w stosunku do innych
benzodiazepin metabolizowanych przez CYP3A, w szczególności do triazolamu i alprazolamu. Istnieje
małe prawdopodobieństwo wystąpienia interakcji o znaczeniu klinicznym z klarytromycyną w przypadku
innych benzodiazepin, które nie są metabolizowane przez CYP3A (temazepam, nitrazepam, lorazepam).
Po wprowadzeniu leku do obrotu, przy jednoczesnym stosowaniu klarytromycyny i triazolamu,
odnotowano przypadki interakcji leków i wpływu na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) (np. senność
i splątanie). Zaleca się kontrolowanie pacjenta w kierunku wzrostu nasilenia działania farmakologicznego
na OUN.
Doustne leki przeciwzakrzepowe o działaniu bezpośrednim (DOAC)
Dabigatran i edoksaban, leki z grupy DOAC, są substratami białka transportującego pompy lekowej, P-gp
(glikoproteina P). Rywaroksaban i apiksaban są metabolizowane przez cytochrom CYP3A4 i także
stanowią substraty P-gp. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania
klarytromycyny i tych leków, szczególnie u pacjentów z grupy wysokiego ryzyka wystąpienia
krwawienia (patrz punkt 4.4).
Inne interakcje produktów leczniczych
Hydroksychlorochina i chlorochina. Należy zachować ostrożność podczas stosowania klarytromycyny u
pacjentów przyjmujących te leki, o których wiadomo, że wydłużają odstęp QT, ze względu na możliwość
wywoływania zaburzeń rytmu serca i ciężkich zdarzeń niepożądanych ze strony układu sercowo-
naczyniowego.
PL/H/0619/001-002/IA/057
10
Kolchicyna
Kolchicyna jest substratem zarówno dla CYP3A jak i dla glikoproteiny P (P-gp), która bierze udział
w transporcie na zewnątrz komórki. Klarytromycyna i inne antybiotyki makrolidowe są znanymi
inhibitorami CYP3A i P-gp. Podczas jednoczesnego podawania klarytromycyny i kolchicyny, hamowanie
P-gp i (lub) CYP3A przez klarytromycynę może powodować zwiększenie narażenia na kolchicynę (patrz
punkty 4.3 i 4.4).
Digoksyna
Digoksyna jest substratem dla glikoproteiny P (P-gp), która bierze udział w transporcie na zewnątrz
komórki. Klarytromycyna hamuje P-gp. Jeśli klarytromycyna i digoksyna podawane są jednocześnie,
zahamowanie P-gp przez klarytromycynę może prowadzić do zwiększonego narażenia na digoksynę. Po
wprowadzeniu leku do obrotu obserwowano również zwiększone stężenia digoksyny w surowicy
u pacjentów otrzymujących jednocześnie klarytromycynę i digoksynę . U niektórych pacjentów
stwierdzono kliniczne objawy pokrywające się z objawami toksyczności digoksyny, w tym potencjalnie
śmiertelne arytmie. Podczas jednoczesnego stosowania digoksyny z klarytromycyną należy kontrolować
stężenie digoksyny w surowicy .
Zydowudyna
Jednoczesne doustne stosowanie klarytromycyny w tabletkach i zydowudyny u dorosłych pacjentów
zakażonych wirusem HIV może doprowadzić do zmniejszenia stężenia zydowudyny w stanie
stacjonarnym. Ponieważ klarytromycyna zaburza wchłanianie jednocześnie podawanej doustnie
zydowudyny, interakcji tej można w dużym stopniu uniknąć ustalając dawki tak, aby pomiędzy
przyjmowaniem leków następowała 4-godzinna przerwa. Nie odnotowano takiej interakcji u pacjentów
pediatrycznych zakażonych wirusem HIV, otrzymujących klarytromycynę w postaci zawiesiny
z zydowudyną lub dideoksyinozyną. Prawdopodobieństwo wystąpienia tej reakcji jest małe, gdy
klarytromycyna jest podawana w postaci infuzji dożylnej.
Fenytoina i walproinian
Istnieją spontaniczne lub opublikowane doniesienia dotyczące interakcji inhibitorów CYP3A, w tym
klarytromycyny, z lekami o których wiadomo, że nie są metabolizowane przez CYP3A (np. fenytoina
i walproinian). Zaleca się kontrolowanie stężeń tych leków w surowicy, jeżeli są podawane jednocześnie
z klarytromycyną. Odnotowano przypadki zwiększenia stężenia w surowicy.
Wzajemne oddziaływanie klarytromycyny i innych produktów leczniczych
Atazanawir
Zarówno klarytromycyna jak i atazanawir są substratami i inhibitorami CYP3A, i istnieją dowody na
dwukierunkowe interakcje tych leków. Jednoczesne stosowanie klarytromycyny (500 mg dwa razy na
dobę) z atazanawirem (400 mg raz na dobę) prowadziło do 2-krotnego wzrostu narażenia na
klarytromycynę oraz 70% spadku narażenia na 14-OH-klarytromycynę, przy 28% wzroście AUC
atazanawiru. Z uwagi na duże okno terapeutyczne klarytromycyny, u pacjentów z prawidłową czynnością
nerek nie ma potrzeby zmniejszenia dawki. U pacjentów z umiarkowanym upośledzeniem czynności
nerek (klirens kreatyniny od 30 do 60 mL/min), dawkę klarytromycyny należy zmniejszyć o 50%.
U pacjentów z klirensem kreatyniny <30 mL/min, dawkę klarytromycyny należy zmniejszyć o 75%,
stosując odpowiednią postać klarytromycyny. Dawek klarytromycyny przekraczających 1000 mg na dobę
nie należy podawać w skojarzeniu z inhibitorami proteazy.
Antagoniści kanału wapniowego
Zaleca się zachować ostrożność podczas skojarzonego podawania klarytromycyny i antagonistów kanału
wapniowego metabolizowanych przez CYP3A4 (np. werapamilu, amlodypiny, diltiazemu) ze względu na
ryzyko hipotensji. Stężenia klarytromycyny i antagonistów kanału wapniowego w osoczu mogą
zwiększać się ze względu na tę interakcję. U pacjentów przyjmujących jednocześnie klarytromycynę
i werapamil obserwowano hipotensję, bradyarytmię i kwasicę mleczanową.
PL/H/0619/001-002/IA/057
11
Itrakonazol
Zarówno klarytromycyna jak i itrakonazol są substratami i inhibitorami CYP3A, co prowadzi do
dwukierunkowych interakcji między tymi lekami. Klarytromycyna może zwiększać stężenie itrakonazolu
w osoczu, jak i itrakonazol może zwiększać stężenie klarytromycyny w osoczu. Pacjentów przyjmujących
jednocześnie itrakonazol i klarytromycynę należy ściśle obserwować w kierunku występowania objawów
podmiotowych i przedmiotowych zwiększonego lub wydłużonego działania farmakologicznego.
Sakwinawir
Zarówno klarytromycyna, jak i sakwinawir są substratami oraz inhibitorami CYP3A i istnieją dowody na
dwukierunkową interakcję między tymi lekami. Podczas podawania 12 zdrowym ochotnikom
jednocześnie klarytromycyny (500 mg dwa razy na dobę) i sakwinawiru (kapsułki miękkie, 1200 mg trzy
razy na dobę) w stanie stacjonarnym wartości AUC i Cmax sakwinawiru były o 177% i 187% większe niż
wtedy, gdy podawano wyłącznie sakwinawir. Wartości AUC i Cmax klarytromycyny były w przybliżeniu
o 40% większe od obserwowanych, gdy podawano wyłącznie klarytromycynę. Nie jest konieczne
dostosowanie dawki, gdy oba leki są podawane w badanych dawkach oraz postaciach farmaceutycznych
przez ograniczony czas. Z badań wynika, że interakcje leków występujące podczas stosowania kapsułek
miękkich i twardych mogą się różnić. Interakcje leków obserwowane podczas badań, w których
stosowano wyłącznie sakwinawir mogą różnić się od interakcji występujących podczas leczenia
sakwinawirem z rytonawirem. Gdy sakwinawir podawany jest w skojarzeniu z rytonawirem, należy brać
pod uwagę możliwy wpływ rytonawiru na klarytromycynę (patrz powyżej - „Rytonawir”).
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
PL/H/0619/001-002/IA/057
12
Najczęstsze i najbardziej powszechne działania niepożądane związane z leczeniem klarytromycyną,
zarówno u pacjentów dorosłych jak u dzieci, to ból brzucha, biegunka, nudności, wymioty oraz
zaburzenia smaku. Te reakcje niepożądane mają zazwyczaj łagodne nasilenie i pokrywają się z profilem
bezpieczeństwa antybiotyków makrolidowych.
W badaniach klinicznych nie stwierdzono znaczącej różnicy pomiędzy częstością występowania tych
reakcji niepożądanych ze strony układu pokarmowego pomiędzy pacjentami z wcześniejszym
zakażeniem mykobakteryjnym lub bez wcześniejszego zakażenia mykobakteryjnego.
Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane odnotowane w badaniach klinicznych oraz po
wprowadzeniu do obrotu klarytromycyny w postaci tabletek o natychmiastowym uwalnianiu, granulatu
do sporządzania zawiesiny doustnej, proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań oraz tabletek o
zmodyfikowanym uwalnianiu.
Działania niepożądane, które mogą być związane są ze stosowaniem klarytromycyny zostały
przedstawione zgodnie z klasyfikacją układów i narządów, w następujący sposób: bardzo często (≥1/10);
często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) i nieznana (działania niepożądane
występujące po wprowadzeniu leku do obrotu; częstość nie może być określona na podstawie dostępnych
danych). W obrębie każdej grupy o określonej częstości występowania objawy niepożądane są
wymienione zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem, gdy istniała możliwość oceny nasilenia.
Klasyfikacja
układów i
narządów
Bardzo często
(≥1/10
Często
≥ 1/100 do <
1/10
Niezbyt często
≥1/1 000 do < 1/100
Nieznana*
(częstość nie może
być określona na
podstawie
dostępnych danych)
Zakażenia
i zarażenia
pasożytnicze
Zapalenie tkanki
łącznej1, kandydoza,
nieżyt żołądka i jelit2,
zakażenie3, zakażenie
pochwy
Rzekomobłoniaste
zapalenie jelita
grubego, róża
Zaburzenia krwi i
układu chłonnego
Leukopenia,
neutropenia4,
trombocytemia3,
eozynofilia4
Agranulocytoza,
trombocytopenia
Zaburzenia układu
immunologicznego5 Reakcje rzekomoanafilaktyczne1,
nadwrażliwość
Reakcja
anafilaktyczna,
obrzęk
naczynioruchowy
Zaburzenia
metabolizmu
i odżywiania
Jadłowstręt,
zmniejszenie łaknienia
Zaburzenia
psychiczne
Bezsenność
Lęk, nerwowość3 Zaburzenia
psychotyczne, stany
splątania,
depersonalizacja,
depresja,
dezorientacja,
omamy, nietypowe
sny, mania
Zaburzenia Zaburzenia Utrata przytomności1, Drgawki, utrata
PL/H/0619/001-002/IA/057
13
nerwowe smaku, ból
głowy,
dyskineza1, zawroty
głowy, senność, drżenie
odczuwania smaku,
omamy węchowe,
utrata odczuwania
zapachów, parestezje
Zaburzenia ucha i
błędnika
Zawroty głowy
pochodzenia
błędnikowego,
zaburzenia słuchu,
szumy uszne
Głuchota
Zaburzenia serca Zatrzymanie akcji
serca1, migotanie
przedsionków1,
wydłużenie odstępu QT
w EKG, skurcze
przedwczesne serca1,
kołatanie serca
Zaburzenia typu
torsade de pointes,
częstoskurcz
komorowy,
migotanie komór
Zaburzenia
naczyniowe
Rozszerzenie
naczyń
krwionoś-
nych1
Krwotok
Zaburzenia układu
oddechowego,
klatki piersiowej
i śródpiersia
Astma1, krwawienie z
nosa2, zator płucny1
Zaburzenia żołądka
i jelit
Biegunka,
wymioty,
niestrawność,
nudności, ból
brzucha
Zapalenie przełyku1,
choroba refluksowa
przełyku2, zapalenie
błony śluzowej żołądka,
ból odbytu2, zapalenie
błony śluzowej jamy
ustnej, zapalenie języka,
powiększenie obwodu
brzucha4, zaparcia,
suchość błon śluzowych
jamy ustnej, odbijanie
się, wzdęcia z
oddawaniem gazów
Ostre zapalenie
trzustki,
przebarwienia
języka,
przebarwienia zębów
Zaburzenia wątroby
i dróg żółciowych
Nieprawidłowe
wyniki badań
czynności
wątroby
Cholestaza4, zapalenie
wątroby4, zwiększenie
aktywności
aminotransferazy
alaninowej, zwiększenie
aktywności
aminotransferazy
asparaginianowej,
zwiększenie aktywności
gamma-
glutamylotransferazy4
Niewydolność
wątroby, żółtaczka
miąższowa
Zaburzenia skóry i
tkanki podskórnej
Wysypka,
nadmierne
pocenie się
Pęcherzowe zapalenie
skóry1, świąd,
pokrzywka, wysypka
grudkowo-plamkowa3
Zespół Stevensa-
Johnsona, martwica
toksyczno-rozpływna
naskórka, wysypka
PL/H/0619/001-002/IA/057
14
polekowa z
eozynofilią i
objawami
układowymi
(DRESS ang. Drug
Reaction with
Eosinophilia and
Systemic
Symptoms), trądzik,
ciężkie skórne
działania
niepożądane (ang.
SCAR) np. ostra
uogólniona osutka
krostkowa (ang.
AGEP)
Zaburzenia
mięśniowo-
szkieletowe i tkanki
łącznej
Skurcze mięśni3,
sztywność mięśniowo-
szkieletowa1, bóle
mięśniowe2
Rabdomioliza2**,
miopatia
Zaburzenia nerek i
dróg moczowych
Zwiększone stężenie
kreatyniny we krwi1,
zwiększone stężenie
mocznika we krwi1
Niewydolność nerek,
śródmiąższowe
zapalenie nerek
Zaburzenia ogólne i
stany w miejscu
podania
Zapalenie
żyły w
miejscu
wstrzyknięcia1
Ból w miejscu
wstrzyknięcia1,
stan zapalny w
miejscu
wstrzyknięcia1
Złe samopoczucie4,
gorączka3, astenia, ból
w klatce piersiowej4,
dreszcze4, zmęczenie4
Badania
diagnostyczne
Nieprawidłowa wartość
stosunku albumin do
globulin1, zwiększona
aktywność fosfatazy
alkalicznej we krwi4,
zwiększona aktywność
dehydrogenazy
mleczanowej we krwi4
Wzrost wartości
międzynarodowego
współczynnika
znormalizowanego,
wydłużenie czasu
protrombinowego,
nieprawidłowe
zabarwienie moczu
1 Działania niepożądane odnotowane wyłącznie w przypadku stosowania proszku do sporządzania
roztworu do wstrzykiwań
2 Działania niepożądane odnotowane wyłącznie w przypadku stosowania tabletek o zmodyfikowanym
uwalnianiu
3 Działania niepożądane odnotowane wyłącznie w przypadku stosowania granulatu do sporządzania
zawiesiny doustnej
4 Działania niepożądane odnotowane wyłącznie w przypadku stosowania tabletek o natychmiastowym
uwalnianiu
* Ze względu na to, że te działania niepożądane są odnotowywane na ochotniczej grupie o nieustalonej
wielkości, nie zawsze jest możliwa rzetelna ocena ich częstości jak również ustalenia przyczynowego
związku z odpowiedzią na lek. Szacuje się, że pacjentów przyjmujących klarytromycynę każdego dnia jest
więcej niż milion.
PL/H/0619/001-002/IA/057
15
** W niektórych notowanych przypadkach rabdomiolizy klarytromycynę podawano jednocześnie z innymi
lekami, o których wiadomo, że mogą spowodować rabdomiolizę (takimi jak statyny, fibraty, kolchicyna,
allopurynol).
Uważa się, że częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych u dzieci będą takie same, jak u
pacjentów dorosłych.
Pacjenci z obniżoną odpornością
U pacjentów z AIDS oraz u innych pacjentów z obniżoną odpornością leczonych większymi dawkami
klarytromycyny przez dłuższe okresy czasu w kierunku zakażeń mykobakteryjnych, często trudno było
rozróżnić działania niepożądane prawdopodobnie związane ze stosowaniem klarytromycyny od tych
wywołanych objawami ludzkiego wirusa upośledzenia odporności (ang. Human Immunodeficiency
Virus, HIV) lub innej współistniejącej choroby.
U dorosłych pacjentów najczęstszymi działaniami niepożądanymi odnotowanymi u pacjentów
otrzymujących całkowite dawki dobowe wynoszące 1000 mg klarytromycyny były: nudności, wymioty,
zaburzenia smaku, ból brzucha, biegunka, wysypka, wzdęcia z oddawaniem wiatrów, ból głowy,
zaparcia, zaburzenia słuchu, wzrost aktywności w surowicy transaminazy kwasu szczawio-octowego
(ang. Serum Glutamic Oxaloacetic Transaminase, SGOT) i transaminazy kwasu pirogronowego w
surowicy (ang. Serum Glutamic Pyruvate Transaminase, SGPT). Ponadto, rzadko występowała duszność,
bezsenność i suchość błon śluzowych jamy ustnej.
U tych pacjentów z obniżoną odpornością, ocena badań laboratoryjnych dla określonych testów odbywała
się na podstawie analizy tych wartości poza znacznie zaburzonym poziomem (tj. ekstremalnie wysoka lub
niska granica). Na podstawie tych kryteriów, u około 2% do 3% pacjentów, którzy otrzymywali 1000 mg
klarytromycyny na dobę wystąpiły znacznie podwyższone poziomy SGOT i SGPT, oraz nietypowo niska
liczba białych krwinek i płytek krwi. U niższego odsetka pacjentów w tych dwóch grupach dawkowania
również wystąpiło zwiększenie stężenia azotu mocznikowego we krwi.
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie
podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych
Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i
Produktów Biobójczych:
Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49-21-301, fax: +48 22 49-21-309,
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl.
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.