Dane pochodzą z oficjalnych ulotek i ChPL. Zostały wyodrębnione automatycznie (częściowo z użyciem AI), więc treści mogą być niepełne, przybliżone lub błędne. Wiążący jest zawsze oryginalny dokument. Brak informacji w serwisie nie oznacza, że jej nie ma. To nie jest porada medyczna, ranking ani polecenie leku: o wyborze i dawkowaniu decyduje lekarz lub farmaceuta. Nie odstawiaj leków na własną rękę. W razie nagłego, ciężkiego objawu dzwoń pod 112.
Dokumenty: wspólne dla wszystkich mocy
Dotyczy wszystkich mocy: te bloki mają dla każdej mocy ten sam zapis w dokumentach, więc są pokazane raz. Linki do plików ulotki i ChPL każdej mocy są w tabeli „Dostępne moce i opakowania”.
Dane z dokumentów wyodrębnione automatycznie
- Przechowywanie
- poniżej 30 °C
- przechowywać szczelnie zamknięte
źródło: ChPL, pkt 6.4
- Termin ważności
- 3 lata (opakowanie nieotwarte)
źródło: ChPL, pkt 6.3
- Substancje pomocnicze
- Zawartość kapsułki; Amoniowego metakrylanu kopolimer (typ B); Makrogol 6000; Sacharoza, ziarenka (skrobia kukurydziana i sacharoza); Kwasu metakrylowego i metylu metakrylanu kopolimer (1:1); Talk; Trietylu cytrynian; Otoczka kapsułki; Żelatyna; Tytanu dwutlenek (E 171); Żelaza tlenek czarny i żelaza tlenek czerwony (E 172) (dla mocy 10, 40 i 60 mg); Żelaza tlenek żółty (E 172) (dla mocy 10, 30, 40 i 60 mg); Tusz do nadruku; Szelak (E 904); Tlenek żelaza czerwony (E 172); Tlenek żelaza żółty (E 172); Tytanu dwutlenek (E 171); Potasu wodorotlenek (E 525); Amoniak (E 527); Glikol propylenowy (E 1520) źródło: ChPL, pkt 6.1
- Substancje wymienione w dokumencie (m.in. alergeny, cukry, alkohol, sód)
- barwniki: w składzie
- fruktoza: wymieniona w ChPL pkt 4.4
- glikol propylenowy: w składzie
- glukoza: wymieniona w ChPL pkt 4.4
- laktoza: wymieniona w ChPL pkt 4.4
- sacharoza: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie
źródło: ChPL, pkt 4.4, ChPL, pkt 6.1
Pokazane są tylko substancje wymienione w dokumencie; brak wzmianki nie oznacza, że substancji nie ma w leku.
- Wygląd
- biały żółty bezbarwny nadruk: NVR nadruk: R10 nadruk: R20 nadruk: R30 nadruk: R40 nadruk: R60
Lek Cognimentin LA, 10 mg to twarda kapsułka żelatynowa z jasnobrązowym przezroczystym wieczkiem i białym nieprzezroczystym korpusem, z nadrukiem „NVR” na wieczku i „R10” na korpusie. Kapsułka zawiera granulki w kolorze od białego do białawego. Lek Cognimentin LA, 20 mg to biała, twarda, nieprzezroczysta kapsułka żelatynowa z nadrukiem „NVR” na wieczku i „R20” na korpusie. Kapsułka zawiera granulki w kolorze od białego do białawego. Lek Cognimentin LA, 30 mg to żółta, twarda, nieprzezroczysta kapsułka żelatynowa z nadrukiem „NVR” na wieczku i „R30” na korpusie. Kapsułka zawiera granulki w kolorze od białego do białawego. Lek Cognimentin LA, 40 mg to jasnobrązowa, twarda, nieprzezroczysta kapsułka żelatynowa z nadrukiem „NVR” na wieczku i „R40” na korpusie. Kapsułka zawiera granulki w kolorze od białego do białawego. Lek Cognimentin LA, 60 mg to twarda kapsułka żelatynowa z jasnobrązowym nieprzezroczystym wieczkiem i żółtym nieprzezroczystym korpusem, z nadrukiem „NVR” na wieczku i „R60” na korpusie. Kapsułka zawiera granulki w kolorze od białego do białawego. źródło: Ulotka, pkt 6, ChPL, pkt 3
- Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
- dokument: możliwy wpływ lub zalecana ostrożność źródło: „Metylofenidat może powodować zawroty głowy, senność, zaburzenia widzenia w tym trudności z akomodacją, podwójne widzenie, niewyraźnie widzenie. Może to mieć umiarkowany wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwanie maszyn. Pacjentów należy ostrzec o możliwości wystąpienia tych działań niepożądanych i doradzić im, że jeżeli objawy te u nich wystąpią, powinni unikać podejmowania potencjalnie ryzykownych aktywności, takich jak prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn” · ChPL, pkt 4.7
- Działania niepożądane
152 pozycji wyodrębnione przez model AI
- bardzo często: zmniejszony apetyt; ból głowy; bezsenność; nerwowość; nudności; suchość w jamie ustnej
- często: zapalenie jamy nosowo-gardłowej; jadłowstręt; umiarkowane zmniejszenie przyrostu masy ciała i wzrostu w trakcie przedłużonego stosowania u dzieci; drżenie; zawroty głowy; dyskineza; hiperaktywność psychoruchowa; senność; chwiejność emocjonalna; agresja; rozdrażnienie; lęk; depresja; drażliwość; nietypowe zachowanie; niepokój ruchowy; zaburzenia snu; zmniejszone libido; atak paniki; stres; bruksizm; arytmia; tachykardia; kołatanie serca; nadciśnienie tętnicze; chłód obwodowy; kaszel; ból gardłowo-krtaniowy; duszność; ból brzucha; biegunka; dyskomfort żołądka; wymioty; niestrawność; ból zęba; ból stawów; gorączka; opóźnienie wzrastania w czasie przedłużonego stosowania u dzieci; uczucie roztrzęsienia; wyczerpanie; pragnienie; zmiany ciśnienia krwi i częstości pracy serca (zwykle zwiększenie); zmniejszenie masy ciała
- niezbyt często: zapalenie żołądka i jelit; obrzęk naczynioruchowy; reakcje anafilaktyczne; obrzęk ucha; choroby pęcherzowe; złuszczania się naskórka; pokrzywka; świąd; wysypki i wypryski; sedacja; akatyzja; zaburzenia psychotyczne; omamy słuchowe, wzrokowe i dotykowe; złość; myśli samobójcze; zmieniony nastrój; wahania nastroju; płaczliwość; tiki; nasilenie wcześniej występujących tików lub zespół Tourette’a; nadmierna czujność; napięcie; podwójne widzenie; niewyraźne widzenie; zespół suchego oka; ból w klatce piersiowej; zaparcia; wzrost aktywności enzymów wątrobowych; ból mięśni; drgania mięśni; sztywność mięśni; krwiomocz; szmery w sercu
- rzadko: mania; dezorientacja; zaburzenia libido; zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne; problemy z akomodacją oka; rozszerzenie źrenic; zaburzenia widzenia; dławica piersiowa; nadmierna potliwość; łysienie; wysypka; złuszczanie się naskórka; wysypka plamista; rumień; ginekomastia
- bardzo rzadko: niedokrwistość; leukopenia; małopłytkowość; plamica małopłytkowa; drgawki; ruchy choreoatetotyczne; odwracalny niedokrwienny deficyt neurologiczny; złośliwy zespół neuroleptyczny; próba samobójcza (łącznie z popełnionym samobójstwem); przejściowo depresyjny nastrój; nietypowe myślenie; apatia; zatrzymanie pracy serca; zawał mięśnia sercowego; zapalenie tętnic mózgowych i (lub) okluzja mózgowa; zespół Raynauda; zaburzenia czynności wątroby, łącznie ze śpiączką wątrobową; rumień wielopostaciowy; złuszczające zapalenie skóry; trwała wysypka polekowa; skurcze mięśni; nagła śmierć sercowa; zwiększenie aktywności fosfatazy zasadowej we krwi; zwiększenie stężenia bilirubiny we krwi; obniżony poziom płytek krwi; nieprawidłowy poziom
- częstość nieznana: pancytopenia; zaburzenia naczyniowo-mózgowe; zapalenie naczyń; krwotoki mózgowe; incydenty naczyniowo-mózgowe; zapalenie tętnic mózgowych; niedrożność naczyń mózgu; napady drgawkowe typu grand mal; migrena; urojenia; zaburzenia myśli; stan splątania; uzależnienie; słowotok; jąkanie się; podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe; jaskra; tachykardia nadkomorowa; bradykardia; dodatkowe skurcze komorowe; dodatkowe skurcze; krwawienie z jamy nosowej; szczękościsk; nietrzymanie moczu; zaburzenia erekcji; priapizm; nasilona lub przedłużona erekcja; dyskomfort w klatce piersiowej; wysoka gorączka
Ten układ ChPL nie dał się odczytać regułami, więc listę wyodrębnił model językowy (AI) z punktu 4.8; może być niepełna lub błędna, a częstość podano tylko tam, gdzie tekst ją zawiera. Sprawdź w ChPL.
źródło: ChPL, pkt 4.8
Dawkowanie wg dokumentu wyodrębnione automatycznie
- Wiek i masa ciała
-
- nie stosować poniżej 6 lat
źródło: „Nie należy stosować metylofenidatu u dzieci w wieku poniżej 6 lat.” · ChPL, pkt 4.2
- Maksymalna dawka wg dokumentu
-
- 60 mg na dobę · dzieci, młodzież · pod nagłówkiem „Dostosowywanie dawki”
„Maksymalna dawka dobowa metylofenidatu to 60 mg.”
- 80 mg na dobę · dorośli · pod nagłówkiem „Dostosowywanie dawki”
„Nie należy przekraczać maksymalnej dobowej dawki 80 mg.”
- 60 mg na dobę · dzieci · pod nagłówkiem „Przestawienie leczenia pacjenta na produkt leczniczy Cognimentin LA”
„Zalecana dawka produktu leczniczego Cognimentin LA powinna być równa całkowitej dawce dobowej produktu leczniczego o natychmiastowym uwalnianiu, nie przekraczając całkowitej dawki dobowej 60 mg u dzieci i 80 mg u dorosłych.”
- 60 mg na dobę · dzieci · pod nagłówkiem „Tabela 1”
„Maksymalna dawka dobowa metylofenidatu wynosi 60 mg w leczeniu ADHD u dzieci i 80 mg w leczeniu”
źródło: ChPL, pkt 4.2
- Dawkowanie wg grup (cytat)
-
Dzieci i młodzież (w wieku 6 lat i więcej)
„Dzieci i młodzież (w wieku 6 lat i więcej) Produkt leczniczy Cognimentin LA w postaci kapsułek jest przeznaczony do podawania doustnego raz na dobę rano. Ogólnie, stosując konwencjonalną postać o natychmiastowym uwalnianiu, zalecana dawka początkowa metylofenidatu wynosi 5 mg raz lub dwa razy na dobę (rano i w porze obiadu). Dawkowanie jest zwiększane w razie potrzeby o tygodniowe przyrosty 5-10 mg w dawce dobowej. Kapsułki produktu leczniczego Cognimentin LA 10 mg raz na dobę mogą być stosowane zamiast metylofenidatu o natychmiastowym uwalnianiu 5 mg dwa razy na dobę od początku leczenia, gdy lekarz prowadzący uzna, że 10 mg jest odpowiednią dawką początkową.” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie)
Dorośli
„Dorośli U młodzieży, których objawy utrzymują się do dorosłości, i którzy wykazali wyraźną korzyść z leczenia, odpowiednie może być kontynuowanie leczenia do dorosłości. Jednak rozpoczęcie leczenia produktem leczniczym Cognimentin LA u dorosłych nie jest odpowiednie (patrz punkty 4.4 i 5.1). Leczenie musi być prowadzone pod nadzorem specjalisty w zakresie leczenia zaburzeń zachowania, takiego jak psychiatra. U dorosłych do leczenia ADHD powinna być stosowana wyłącznie postać produktu leczniczego Cognimentin LA. Bezpieczeństwo i skuteczność innych postaci farmaceutycznych tego produktu leczniczego nie zostały ustalone w tej grupie wiekowej.” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie)
- Dzieci i młodzież (w wieku poniżej 6 lat): „Dzieci i młodzież (w wieku poniżej 6 lat) Nie należy stosować metylofenidatu u dzieci w wieku poniżej 6 lat. Bezpieczeństwo i skuteczność nie zostały ocenione w tej grupie wiekowej.”
źródło: ChPL, pkt 4.2
- Grupy szczególne (cytat)
-
- Pacjenci w podeszłym wieku (w wieku 65 lat i starsi): „Pacjenci w podeszłym wieku (w wieku 65 lat i starsi) Nie należy stosować metylofenidatu u pacjentów w wieku podeszłym. Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania metylofenidatu w tej grupie pacjentów nie zostały ocenione.” źródło: ChPL, pkt 4.2
- Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby: „Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby Nie przeprowadzono badań z udziałem pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Należy zachować ostrożność u tych pacjentów.” źródło: ChPL, pkt 4.2
- Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: „Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek Nie przeprowadzono badań z udziałem pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Należy zachować ostrożność u tych pacjentów.” źródło: ChPL, pkt 4.2
Ciąża
„Ciąża Dane z badania kohortowego obejmującego łącznie ok. 3400 ciąż z ekspozycją w pierwszym trymestrze nie wskazują na zwiększone ryzyko ogólnych wad rozwojowych. Obserwowano niewielki wzrost częstości występowania fizycznych wad serca (dostosowane ryzyko względne, 1,3; 95% CI, 1,0-1,6) odpowiadający 3 dodatkowym noworodkom z wrodzonymi fizycznymi wadami serca na każde 1000 kobiet, które otrzymywały metylofenidat w pierwszym trymestrze ciąży, w porównaniu z ciążami nienarażonymi. Zgłaszano spontanicznie przypadki objawów toksyczności krążeniowo-oddechowej u noworodków, a zwłaszcza tachykardii płodu i zespołu niewydolności oddechowej.” (początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie) źródło: ChPL, pkt 4.6
Karmienie piersią
„Karmienie piersią Metylofenidat przenika do mleka kobiet karmiących, leczonych tym lekiem. Zgłoszono jeden przypadek nieokreślonej utraty masy ciała u niemowlęcia w okresie ekspozycji na lek. Niemowlę przybrało na wadze, kiedy matka przerwała leczenie metylofenidatem. Nie można wykluczyć istnienia ryzyka dla niemowląt karmionych piersią, których matki stosują ten lek. Należy podjąć decyzję, czy przerwać karmienie piersią czy przerwać podawanie metylofenidatu, biorąc pod uwagę korzyści z karmienia piersią dla dziecka i korzyści z leczenia dla matki.” źródło: ChPL, pkt 4.6
- Płodność: „Płodność Nie są dostępne żadne dane od ludzi dotyczące wpływu metylofenidatu na płodność. Badania na zwierzętach nie wykazały wpływu na płodność (patrz punkt 5.3).” źródło: ChPL, pkt 4.6
- Jedzenie, napoje i alkohol (cytat)
-
- jedzenie i napoje: „Produkt leczniczy Cognimentin LA w postaci kapsułek można podawać z posiłkiem lub niezależnie od posiłku.” źródło: ChPL, pkt 4.2
- alkohol: „Metylofenidat powinien być stosowany ostrożnie u pacientów z rozpoznanym uzależnieniem od narkotyków lub alkoholu ze względu na potencjalne nadużywanie, nielegalne stosowanie, bądź niewłaściwe stosowanie leku.” źródło: ChPL, pkt 4.4
alkohol
„Wiek pacjenta, występowanie czynników ryzyka uzależnienia od alkoholu/narkotyków (takich jak współistniejące zaburzenia opozycyjno-buntownicze, zaburzenia zachowania i choroba afektywna dwubiegunowa), wcześniejsze lub obecne nadużywanie alkoholu/narkotyków, powinny być brane pod uwagę podczas wyboru terapii ADHD.” źródło: ChPL, pkt 4.4
- alkohol: „Ostrożność jest zalecana w przypadku niestabilnych emocjonalnie pacjentów, takich jak osoby z przebytym uzależnieniem od alkoholu bądź narkotyków, ponieważ tacy pacjenci mogą sami z własnej inicjatywy zwiększać dawkowanie.” źródło: ChPL, pkt 4.4
- alkohol: „W przypadku pacjentów o wysokim ryzyku nadużywania alkoholu/narkotyków metylofenidat i inne środki stymulujące mogą nie być właściwe i należy rozważyć leczenie bez ich użycia.” źródło: ChPL, pkt 4.4
- alkohol: „Stosowanie z alkoholem” źródło: ChPL, pkt 4.5
- alkohol: „Alkohol może nasilać niepożądane działania na ośrodkowy układ nerwowy leków psychoaktywnych, w tym metylofenidatu.” źródło: ChPL, pkt 4.5
- alkohol: „Dlatego zaleca się pacjentom powstrzymywanie się od spożywania alkoholu w czasie leczenia.” źródło: ChPL, pkt 4.5
- alkohol: „W przypadku bardzo wysokich stężeń alkoholu profil kinetyczny może się zmienić w kierunku wzoru bardziej natychmiastowego uwalniania.” źródło: ChPL, pkt 4.5
Z ulotkiOficjalna informacja dla pacjenta dołączana do opakowania leku. i ChPLOficjalny dokument dla lekarzy i farmaceutów z pełnymi informacjami o leku. wyodrębnione automatycznie
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed przyjęciem leku Cognimentin LA
Kiedy nie przyjmować leku Cognimentin LA
• jeśli pacjent ma uczulenie na chlorowodorek metylofenidatu lub którykolwiek z pozostałych
składników tego leku (wymienionych w punkcie 6)
• jeśli u pacjenta występuje choroba tarczycy
• jeśli u pacjenta występuje podwyższone ciśnienie w oku (jaskra)
• jeśli u pacjenta występuje guz nadnerczy (guz chromochłonny)
• jeśli pacjent ma problemy z odżywianiem, kiedy pacjent nie odczuwa głodu lub nie chce jeść,
np. w przypadku „jadłowstrętu psychicznego”
• jeśli u pacjenta występuje bardzo wysokie ciśnienie tętnicze krwi lub zwężenie naczyń
krwionośnych, które może powodować ból w rękach i nogach
• jeśli u pacjenta występowały kiedykolwiek problemy z sercem, takie jak zawał serca, nierówne
bicie serca, ból i dyskomfort w obrębie klatki piersiowej, niewydolność serca, choroba serca lub
jeśli pacjent ma wrodzoną wadę serca
• jeśli u pacjenta występowała choroba naczyń krwionośnych mózgu, taka jak udar, obrzmienie
i osłabienie części naczynia krwionośnego (tętniak), zwężenie lub zamknięcie naczyń
krwionośnych lub zapalenie naczyń krwionośnych
• jeśli u pacjenta występują zaburzenia psychiczne, takie jak:
• „zaburzenia psychopatyczne” lub „osobowość typu borderline”
• odbiegające od normy myśli/urojenia albo zaburzenie psychiczne charakteryzujące się
takimi objawami jak złudzenia, postrzeganie nieistniejących rzeczy i stopniowa zmiana
osobowości (schizofrenia)
• oznaki poważnych zaburzeń nastroju, takie jak:
- myśli samobójcze
- ciężka depresja, połączona z silnym smutkiem, poczuciem bezwartościowości i
beznadziei
- uczucie niezwykłej ekscytacji, nadaktywności i brak zahamowań (mania).
jeśli pacjent stosuje leki przeciwdepresyjne o nazwie inhibitory monoaminooksydazy (ang.
monoamine oxidase inhibitors, IMAO). Stosowanie inhibitora MAO równocześnie z metylofenidatem
może powodować nagły wzrost ciśnienia tętniczego krwi.
Nie należy stosować metylofenidatu, jeśli którekolwiek z powyższych stwierdzeń dotyczy pacjenta. W
razie wątpliwości należy porozmawiać z lekarzem lub farmaceutą przed rozpoczęciem stosowania
metylofenidatu. Jest to ważne, ponieważ metylofenidat może powodować nasilenie tych problemów.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem przyjmowania leku Cognimentin LA należy omówić to z lekarzem lub
farmaceutą, jeśli u pacjenta:
• występują problemy z wątrobą lub nerkami
• wystąpiły napady (drgawek, konwulsji, padaczki) lub nieprawidłowe wyniki badań mózgu
(EEG)
• kiedykolwiek wystąpiło nadużywanie lub uzależnienie od alkoholu, leków wydawanych na
receptę lub narkotyków
• (płci żeńskiej) rozpoczęło się miesiączkowanie (patrz punkt „Ciąża, karmienie piersią i wpływ
na płodność” poniżej)
• występują trudne do opanowania, powtarzające się drgania różnych części ciała lub powtarzanie
dźwięków i słów
• występuje wysokie ciśnienie krwi
• występuje choroba serca niewymieniona w punkcie „Kiedy nie przyjmować leku Cognimentin
LA” powyżej
• występują zaburzenia zdrowia psychicznego niewymienione w punkcie „Kiedy nie przyjmować
leku Cognimentin LA” powyżej. Do innych zaburzeń zdrowia psychicznego należą:
• (doświadczanie) wahań nastroju (od manii do depresji, czyli tzw. zaburzenie afektywne
dwubiegunowe)
• pojawia się zachowanie agresywne lub wrogie albo jeśli agresja się nasila
• widzenie, słyszenie lub odczuwanie rzeczy, których nie ma (omamy)
• wierzenie w rzeczy, które nie są prawdziwe (urojenia)
• odczuwanie niezwykłej podejrzliwości (paranoja)
• uczucie pobudzenia, niepokoju lub napięcia
• uczucie przygnębienia lub winy.
Metylofenidat może nasilać wyżej wymienione problemy. Lekarz będzie kontrolował, w jaki sposób
ten lek wpływa na stan pacjenta.
Jeśli u pacjenta wystąpią zaburzenia widzenia lub inne zaburzenia wzroku, należy skontaktować się z
lekarzem. Lekarz może rozważyć zaprzestanie stosowania Cognimentin LA.
W trakcie leczenia chłopcy i nastolatki płci męskiej mogą nieoczekiwanie doświadczać przedłużonej
erekcji. Może ona być bolesna i może wystąpić w każdym momencie. Należy się koniecznie od razu
skontaktować ze swoim lekarzem, jeśli erekcja trwa dłużej niż przez 2 godziny, szczególnie jeśli jest
bolesna.
Badania, które lekarz przeprowadzi przed rozpoczęciem leczenia tym lekiem:
Te kontrole mają na celu określenie, czy metylofenidat jest odpowiednim lekiem dla pacjenta. Lekarz
porozmawia z pacjentem o:
• wszelkich innych lekach przyjmowanych przez pacjenta
• występowaniu przypadków nagłej i niewyjaśnionej śmierci w rodzinie
• wszelkich innych problemach natury medycznej (np. chorobach serca), jakie mogą występować
u pacjenta lub członków jego rodziny
• samopoczuciu pacjenta, np. jego przygnębieniu lub euforii, nietypowych myślach lub
występowaniu takich stanów u pacjenta w przeszłości
• występowaniu tików (trudnych do opanowania, powtarzających się drgań dowolnych części
ciała lub powtarzania dźwięków lub słów) u członków rodziny pacjenta
• wszelkich problemach dotyczących zdrowia psychicznego lub zachowania, jakie kiedykolwiek
występowały u pacjenta lub u członków jego rodziny. Lekarz omówi, czy u pacjenta występuje
ryzyko wahań nastroju (od manii do depresji – tak zwanej „choroby dwubiegunowej”). Zbierze
też wywiad dotyczący zdrowia psychicznego pacjenta oraz ustali, czy w rodzinie pacjenta nie
było przypadków samobójstw, zaburzeń maniakalno-depresyjnych (choroba dwubiegunowa)
lub depresji.
Ważne jest, aby pacjent podał jak najwięcej informacji. Na tej podstawie lekarz określi, czy
metylofenidat jest odpowiednim lekiem dla pacjenta. Lekarz może też zdecydować, czy przed
rozpoczęciem podawania tego leku konieczne jest wykonanie innych badań lekarskich.
Lek Cognimentin LA a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach przyjmowanych przez pacjenta
obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje przyjmować.
Jeśli pacjent stosuje inne leki, metylofenidat może wpływać na sposób działania tych leków lub ich
działania niepożądane. Może być konieczne dostosowanie dawki lub przerwanie podawania
metylofenidatu lub tych innych leków. Jeśli pacjent przyjmuje którykolwiek z następujących leków,
należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą przed przyjęciem przez pacjenta metylofenidatu:
• inne leki przeciwdepresyjne
• leki na ciężkie zaburzenia zdrowia psychicznego
• leki przeciwpadaczkowe
• leki stosowane do zmniejszenia lub zwiększenia ciśnienia krwi
• niektóre leki na kaszel i przeziębienie zawierające substancje, które mogą wpływać na ciśnienie
Kupując którykolwiek z tych produktów, należy się skonsultować z farmaceutą.
• leki rozrzedzające krew w celu zapobiegania zakrzepom krwi
Jeśli pojawią się jakiekolwiek wątpliwości, czy którykolwiek z przyjmowanych przez pacjenta
znajduje się na powyższej liście, należy zapytać lekarza lub farmaceutę przez przyjęciem
metylofenidatu.
Zabieg chirurgiczny
Należy poinformować lekarza o planowanym zabiegu chirurgicznym u pacjenta. Metylofenidat nie
powinien być przyjmowany przez pacjenta w dniu zabiegu, jeśli będzie zastosowany określony typ
znieczulenia. Jest to związane z możliwością nagłego wzrostu ciśnienia tętniczego krwi w czasie
zabiegu.
Testy na obecność narkotyków
W testach laboratoryjnych na amfetaminy metylofenidat może dawać fałszywie dodatni wynik,
szczególnie w immunologicznych testach przesiewowych.
Lek Cognimentin LA z jedzeniem, piciem i alkoholem
Pacjent nie może pić alkoholu podczas przyjmowania tego leku. Alkohol może nasilać działania
niepożądane tego leku. Należy pamiętać, że niektóre produkty spożywcze i leki zawierają alkohol.
Ciąża, karmienie piersią i wpływ na płodność
Dostępne dane nie wskazują zwiększonego ryzyka ogólnych wad wrodzonych, ale nie można
wykluczyć niewielkiego wzrostu ryzyka wad rozwojowych serca w przypadku stosowania w trzech
pierwszych miesiącach ciąży. Lekarz będzie w stanie podać pacjentowi więcej informacji o tym
ryzyku. Nie stwierdzono żadnego wpływu na płodność u zwierząt. Lekarz będzie w stanie podać
pacjentowi więcej informacji o tym ryzyku. Nie stwierdzono żadnego wpływu na płodność u zwierząt.
Przed zastosowaniem metylofenidatu należy poinformować lekarza lub farmaceutę, jeśli pacjentka:
• jest aktywna seksualnie. Lekarz omówi antykoncepcję z pacjentką.
• jest w ciąży, przypuszcza, że może być w ciąży albo planuje mieć dziecko. Lekarz zdecyduje,
czy pacjentka powinna przyjmować metylofenidat.
• karmi piersią lub planuje karmienie piersią. Możliwe, że metylofenidat przenika do mleka
ludzkiego. W związku z tym lekarz zdecyduje, czy pacjentka powinna karmić piersią podczas
przyjmowania metylofenidatu.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Podczas przyjmowania metylofenidatu u pacjenta mogą wystąpić zawroty głowy, senność, trudności
ze zogniskowaniem wzroku lub niewyraźne widzenie. Jeśli wystąpią takie objawy, wykonywanie
czynności, takich jak prowadzenie pojazdów, obsługa maszyn, jazda na rowerze lub jazda konna lub
wspinanie się na drzewa, może okazać się niebezpieczne.
Lek Cognimentin LA zawiera sacharozę
Jeżeli stwierdzono wcześniej u pacjenta nietolerancję niektórych cukrów, pacjent powinien
skontaktować się z lekarzem przed przyjęciem tego leku.
Ulotka, pkt 4: Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
Niektóre działania niepożądane mogą być ciężkie.
W razie wystąpienia któregokolwiek z poniższych działań niepożądanych u pacjenta należy
natychmiast skontaktować się z lekarzem.
Często (występują u nie więcej niż 1 na 10 osób)
• zaburzenia pracy serca (arytmia), zwiększona częstość bicia serca (tachykardia), silne uderzenia
serca (kołatania)
• zmiany lub wahania nastroju albo zmiany osobowości
Niezbyt często (występują u nie więcej niż 1 na 100 osób)
• myśli lub skłonności samobójcze
• odczuwanie lub słyszenie rzeczy, które nie są rzeczywiste; są to oznaki psychozy
• niekontrolowana mowa i ruchy ciała (tiki lub zespół Tourette’a)
• oznaki alergii, takie jak wysypka, świąd lub pokrzywka na skórze, opuchlizna twarzy, warg,
języka lub innych części ciała, duszność, świszczący oddech lub problemy z oddychaniem
Rzadko (występują u nie więcej niż 1 na 1000 osób)
• uczucie niezwykłej ekscytacji, nadaktywności i brak zahamowań (mania)
Bardzo rzadko (występują u nie więcej niż 1 na 10 000 osób)
• zawał mięśnia sercowego
• napady (drgawki, konwulsje, padaczka)
• łuszcząca się skóra albo purpurowo-czerwone plamy na skórze
• niekontrolowane skurcze mięśni oczu, głowy, szyi, ciała i układu nerwowego – spowodowane
przez czasowy brak dopływu krwi do mózgu
• porażenie lub problemy z poruszaniem się, wzrokiem lub trudności z mową (mogą one być
oznakami problemów z naczyniami krwionośnymi w mózgu)
• zmniejszona liczba krwinek (krwinek białych i płytek krwi), która może zwiększać podatność
na zakażenia oraz zwiększać skłonność do krwawień i siniaków
• nagły wzrost temperatury ciała, bardzo wysokie ciśnienie tętnicze krwi i silne drgawki (złośliwy
zespół neuroleptyczny, NMS). Nie ma pewności, że to działanie niepożądane jest spowodowane
przez metylofenidat czy inne leki, które mogą być przyjmowane w skojarzeniu z
metylofenidatem.
Inne działania niepożądane (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)
• niechciane myśli, które nawracają
• omdlenie z nieznanego powodu, ból w klatce piersiowej, duszność (mogą być oznakami
problemów z sercem)
W razie wystąpienia któregokolwiek z powyższych działań niepożądanych u pacjenta należy
natychmiast skontaktować się z lekarzem.
Inne działania niepożądane
Jeżeli te działania niepożądane się nasilą, należy o nich powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie:
Bardzo często (występują u więcej niż 1 na 10 osób)
• ból głowy
• zmniejszony apetyt
• nerwowość
• bezsenność
• nudności
• suchość w jamie ustnej
Często (występują u nie więcej niż 1 na 10 osób)
• ból stawów (np. kolan, stawu skokowego lub barku)
• wysoka temperatura ciała (gorączka)
• przeziębienie (zapalenie jamy nosowo-gardłowej)
• nietypowe wypadanie lub przerzedzenie włosów
• nietypowe uczucie senności lub ospałości
• zmęczenie
• pragnienie
• nadmierna potliwość
• świąd, wysypka lub czerwone swędzące wykwity na skórze (pokrzywka)
• kaszel, ból gardła lub nosa i podrażnienie gardła, duszność
• wysokie ciśnienie tętnicze krwi, zimne ręce i stopy (chłód obwodowy)
• zawroty głowy, wykonywanie niekontrolowanych ruchów (dyskineza), trzęsienie się lub drżenie
ciała, nadmierna aktywność
• uczucie agresji, pobudzenia, przygnębienia, rozdrażnienia, niepokoju lub niespokojność
• wykazywanie nietypowego zachowania, obniżony popęd seksualny, trudności ze snem, napad
paniki, uczucie zestresowania
• ból zęba
• zmęczenie
• ból żołądka, biegunka, dolegliwości żołądkowe, niestrawność z uczuciem pełności lub bólu w
brzuch, odbijanie się, nudności, wymioty i zgaga (niestrawność) i wymioty. Te działania
niepożądane występują na początku leczenia i można je złagodzić, przyjmując ten lek z
posiłkiem.
• zmniejszenie masy ciała
• uczucie bardzo dużej nerwowości
• nadmierne zgrzytanie zębami (bruksizm)
Niezbyt często (występują u nie więcej niż 1 na 100 osób)
• zaparcia
• obecność krwi w moczu
• podwójne widzenie lub niewyraźne widzenie
• ból mięśni, drżenie mięśni, sztywność mięśni
• ból w klatce piersiowej
• podwyższone wyniki w analizie wątroby (ustalone w wyniku analizy krwi)
• złość, płaczliwość, napięcie, nadmiernie silne odbieranie bodźców z otoczenia (nadmierna
czujność)
• niezdolność do spokojnego stania lub siedzenia (akatyzja)
• zapalenie żołądka i jelit
• ospałość, senność (sedacja)
• zespół suchego oka
Rzadko (występują u nie więcej niż 1 na 1 000 osób)
• zmiany w popędzie płciowym
• uczucie dezorientacji
• rozszerzenie źrenic (mydriaza), problemy z widzeniem
• opuchlizna piersi u chłopców/mężczyzn
• zaczerwienienie skóry, czerwone swędzące wykwity na skórze
• ucisk, uczucie bólu w klatce piersiowej (dusznica bolesna)
• zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne (ang. obsessive-compulsive disorder, OCD) (w tym
nieodparta potrzeba wyrywania włosów, skubania skóry, powtarzające się niechciane myśli,
uczucia, obrazy lub pragnienia (obsesyjne myśli), wykonywanie powtarzających się zachowań
lub umysłowych rytuałów (kompulsje)).
Bardzo rzadko (występują u nie więcej niż 1 na 10 000 osób)
• zawał mięśnia sercowego
• nagły zgon
• skurcze mięśni
• niewielkie czerwone plamki na skórze
• zapalenie lub niedrożność tętnic w mózgu
• nieprawidłowa czynność wątroby, łącznie z niewydolnością wątroby i śpiączką
• zmiany w wynikach analiz laboratoryjnych (łącznie z testami wątrobowymi i analizami krwi)
• próba samobójcza, zaburzenia myślenia, brak odczuwania lub emocji, nieustanne powtarzanie
tych samych czynności, obsesyjne zainteresowanie jedną rzeczą
• drętwienie palców u rąk i stóp, mrowienie i zmiana zabarwienia skóry (z bladego na siny, a
następnie na czerwony) pod wpływem zimna (objaw Raynauda).
• niedokrwistość
Inne działania niepożądane (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)
• migrena
• bardzo wysoka gorączka
• wolne, szybkie lub dodatkowe uderzenia serca
• nasilone drgawki (napad drgawkowy typu grand mal)
• wiara w rzeczy, które nie są prawdziwe, dezorientacja
• nadmierne niekontrolowane mówienie (słowotok)
• silny ból żołądka, często z nudnościami i wymiotami
• problemy z naczyniami krwionośnymi mózgu (udar, zapalenie tętnic w mózgu, niedrożność
tętnicy mózgowej)
• impotencja
• przedłużone erekcje, czasem bolesne, albo zwiększona liczba erekcji
• uzależnienie
• urojenia
• niezdolność do kontrolowania wydalania moczu (nietrzymanie moczu)
• skurcz mięśni szczęki, utrudniający otwieranie ust (szczękościsk)
• jąkanie
• krwawienie z nosa
• zwiększone ciśnienie w gałce ocznej
• choroby oczu, które mogą powodować pogorszenie wzroku z powodu uszkodzenia nerwu
wzrokowego (jaskra)
Wpływ na wzrost
W przypadku stosowania przez dłużej niż rok metylofenidat może powodować osłabienie wzrastania u
niektórych dzieci. Dotyczy to mniej niż 1 na 10 dzieci.
• Dziecko może nie przybierać na wadze lub nie rosnąć.
• Lekarz będzie uważnie obserwował wzrost i masę ciała dziecka, a także sposób jego
odżywiania.
• Jeśli dziecko nie rośnie zgodnie z oczekiwaniami, leczenie metylofenidatem może być przerwane
na krótki czas.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli u pacjenta wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane
niewymienione w tej ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania
niepożądane można zgłaszać bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań
Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i
Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, faks: +48
22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.
ChPL, pkt 4.3: Przeciwwskazania
• Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w
punkcie 6.1;
• Jaskra;
• Guz chromochłonny nadnerczy;
• Jednoczesne stosowanie inhibitorów monoaminooksydazy (ang. monoamine oxidase inhibitors,
MAO) jest przeciwwskazane z powodu ryzyka wystąpienia przełomu nadciśnieniowego (patrz
punkt 4.5). Leczenie może być rozpoczęte:
- Dwa tygodnie po odstawieniu nieodwracalnego inhibitora MAO lub,
- Co najmniej 24 godziny po odstawieniu odwracalnego inhibitora MAO (np. moklobemidu);
• Nadczynność tarczycy lub tyreotoksykoza;
• Występowanie obecnie lub w przeszłości ciężkiej depresji, jadłowstrętu psychicznego/zaburzeń
anorektycznych, skłonności samobójczych, objawów psychotycznych, ciężkich zaburzeń nastroju,
manii, schizofrenii albo zaburzeń psychopatycznych/osobowości z pogranicza (borderline);
• Występowanie obecnie lub w przeszłości ciężkiego i epizodycznego (typu 1) zaburzenia
(afektywnego) dwubiegunowego, które nie jest dobrze kontrolowane;
• Wcześniejsze zaburzenia układu sercowo-naczyniowego: ciężkie nadciśnienie tętnicze,
niewydolność serca, zarostowa choroba tętnic, dusznica, hemodynamicznie istotna wrodzona wada
serca, kardiomiopatie, zawał mięśnia sercowego, potencjalnie zagrażające życiu zaburzenia rytmu,
kanałopatie (zaburzenia spowodowane dysfunkcją kanałów jonowych);
• Wcześniej istniejące zaburzenia naczyń mózgowych, tętniak mózgu, anomalie naczyniowe,
włączając zapalenia naczyń lub udar.
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Leczenie metylofenidatem nie jest wskazane u wszystkich dzieci z ADHD, a decyzja o zastosowaniu leku
musi zostać podjęta na podstawie bardzo dokładnej oceny stopnia ciężkości i przewlekłości objawów u
dziecka w stosunku do jego wieku.
Leczenie długotrwałe (ponad 12 miesięcy) u dzieci i młodzieży:
Bezpieczeństwo i skuteczność długotrwałego stosowania metylofenidatu nie zostało systematycznie
ocenione w kontrolowanych badaniach klinicznych. Leczenie metylofenidatem nie powinno być
bezterminowe, nie ma takiej potrzeby. Zwykle można przerwać leczenie metylofenidatem podczas lub po
zakończeniu okresu dojrzewania. Pacjenci poddawani długotrwałemu leczeniu (tj. powyżej 12 miesięcy)
muszą mieć zapewnione staranne monitorowanie zgodne z wytycznymi zawartymi w punktach 4.2 i 4.4.
Należy monitorować: stan układu sercowo-naczyniowego, wzrost, apetyt, pojawienie się de novo lub
pogorszenie wcześniej istniejących zaburzeń psychicznych. Zaburzenia psychiczne, na które należy
szczególnie uważać to m.in.: ruchowe i wokalne tiki, agresywne i wrogie zachowanie, podniecenie,
niepokój, depresja, psychoza, mania, urojenia, drażliwość, brak spontaniczności, wycofanie i nadmierna
perseweracja.
Lekarz, który zdecyduje się na podawanie metylofenidatu u dzieci i młodzieży z ADHD przez dłuższy
czas (ponad 12 miesięcy) powinien okresowo weryfikować przydatność długotrwałego stosowania leku u
poszczególnych pacjentów, podejmując próby odstawienia leczenia, aby określić funkcjonowanie pacjenta
bez farmakoterapii. Zaleca się, aby metylofenidat był odstawiany co najmniej raz w ciągu roku (w
przypadku dzieci najlepiej w czasie wakacji szkolnych), aby ocenić stan pacjenta. Poprawa może
utrzymywać się zarówno podczas okresowego, jak i trwałego odstawienia leku.
Stosowanie u dorosłych
Bezpieczeństwo stosowania i skuteczność nie zostały określone w przypadku rozpoczęcia leczenia u
dorosłych ani w przypadku rutynowej kontynuacji leczenia w wieku powyżej 18 lat. Jeśli przerwanie
leczenia nie było udane u nastolatka, który osiągnął wiek 18 lat, konieczna może być kontynuacja leczenia
w dorosłości. Potrzeba dalszego leczenia tych dorosłych musi być regularnie weryfikowana, a weryfikacja
dokonywana corocznie.
Stosowanie u pacjentów w podeszłym wieku (w wieku 65 lat i starszych)
Nie należy stosować metylofenidatu u pacjentów w podeszłym wieku. Bezpieczeństwo i skuteczność
stosowania metylofenidatu w tej grupie pacjentów nie zostały ustalone.
Stosowanie u dzieci w wieku poniżej 6 lat
Nie należy stosować metylofenidatu u dzieci w wieku poniżej 6 lat. Bezpieczeństwo i skuteczność nie
zostały ocenione w tej grupie wiekowej.
Stan układu sercowo-naczyniowego
W przypadku pacjentów, u których rozważa się terapię lekami stymulującymi, należy zebrać dokładny
wywiad (łącznie z oceną wywiadu rodzinnego pod kątem przypadków nagłej śmierci i komorowych
zaburzeń rytmu) oraz przeprowadzić badania fizykalne oceniające obecność choroby serca i skierować na
dalsze badania (np. elektrokardiogram lub echokardiogram) w kierunku choroby serca, jeśli początkowa
ocena wskazuje na taki wywiad lub chorobę. Pacjenci, u których podczas stosowania terapii stymulującej
wystąpią takie objawy jak: kołatanie serca, wysiłkowy ból w klatce piersiowej, niewyjaśnione omdlenie,
duszność lub inne objawy mogące wskazywać chorobę serca powinni zostać natychmiast poddani
specjalistycznemu badaniu kardiologicznemu.
Analiza danych z badań klinicznych nad metylofenidatem stosowanym u dzieci i młodzieży z ADHD
wykazała u tych pacjentów częste podwyższenie skurczowego i rozkurczowego ciśnienia tętniczego o
więcej niż 10 mmHg w stosunku do wartości wyjściowej.
Zmiany w skurczowymi rozkurczowym ciśnieniu tętniczym krwi były obserwowane także w danych z
badań klinicznych nad dorosłymi pacjentami z ADHD. Jednak te zmiany były mniejsze w porównaniu z
dziećmi i młodzieżą (około 2-3 mm Hg w stosunku do kontroli). Nie są znane krótko- ani długoterminowe
kliniczne konsekwencje tych objawów naczyniowo-sercowych u dzieci i młodzieży. Jednak nie można
wykluczyć możliwości powikłań klinicznych w związku z objawami obserwowanymi w badaniach
klinicznych. Zaleca się ostrożność w przypadku leczenia pacjentów, których stanowi zdrowia
zagraża zwiększenie ciśnienia tętniczego krwi lub częstości akcji serca. Patrz punkt 4.3 – stany, w
których leczenie metylofenidatem jest przeciwwskazane. Patrz punkt 5.1 pod „ADHD u dorosłych”.
Stan układu sercowo-naczyniowego powinien być starannie monitorowany. Należy zapisywać wartości
ciśnienia tętniczego krwi i częstości akcji serca na siatce centylowej przy każdej modyfikacji dawki i
przynajmniej raz co 6 miesięcy. Stosowanie metylofenidatu jest przeciwwskazane w pewnych,
rozpoznanych wcześniej zaburzeniach sercowo-naczyniowych, jeśli nie zaleci inaczej specjalista
kardiologii (patrz punkt 4.3).
Nagła śmierć i wcześniej istniejące nieprawidłowości budowy serca lub inne poważne zaburzenia serca
Odnotowano przypadki nagłej śmierci sercowej w związku ze stosowaniem środków stymulujących
ośrodkowy układ nerwowy w standardowej dawce u dzieci z nieprawidłową budową serca lub innymi
poważnymi chorobami serca. Niektóre poważne choroby serca same mogą nieść zwiększone ryzyko
nagłej śmierci, ale środki stymulujące, w tym metylofenidat, nie są zalecane u pacjentów ze znanymi
anomaliami budowy serca, kardiomiopatią, poważnymi zaburzeniami rytmu serca lub innymi poważnymi
chorobami serca, ponieważ mogą spowodować u nich zwiększoną wrażliwość na sympatykomimetyczne
działanie leków stymulujących.
Nieprawidłowe stosowanie i epizody sercowo-naczyniowe
Nieprawidłowe stosowanie leków stymulujących ośrodkowy układ nerwowy, w tym metylofenidatu,
może być związane z nagłą śmiercią lub innymi poważnymi, niepożądanymi objawami ze strony układu
sercowo-naczyniowego.
Zaburzenia naczyniowo-mózgowe
W punkcie 4.3 opisano zaburzenia naczyniowo-mózgowe, w których leczenie metylofenidatem jest
przeciwwskazane. Pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka (takimi jak: choroby układu sercowo-
naczyniowego w wywiadzie, jednoczesne przyjmowanie leków podnoszących ciśnienie tętnicze krwi)
należy podczas każdej wizyty po rozpoczęciu leczenia metylofenidatem zbadać pod kątem występowania
neurologicznych objawów podmiotowych i przedmiotowych.
Zapalenie naczyń mózgowych jest bardzo rzadką reakcją idiosynkratyczną na działanie metylofenidatu.
Z nielicznych dowodów wynika, że można zidentyfikować pacjentów o podwyższonym ryzyku, a
początek objawów może być pierwszą oznaką wskazującą na podstawowy problem kliniczny. Wczesne
rozpoznanie oparte na wysokim wskaźniku podejrzenia może pozwolić na natychmiastowe odstawienie
metylofenidatu i wczesne leczenie. Takie rozpoznanie powinno, zatem być brane pod uwagę u każdego
pacjenta, u którego występują nowe objawy neurologiczne niedokrwienia mózgu w czasie stosowania
leczenia metylofenidatem. Objawami tymi mogą być: silne bóle głowy; drętwienia; osłabienie; porażenie;
osłabienie koordynacji, widzenia, mowy, zdolności językowych lub pamięci.
Leczenie metylofenidatem nie jest przeciwwskazane u pacjentów z połowiczym niedowładem.
Zaburzenia psychiczne
Współwystępowanie zaburzeń psychicznych w ADHD jest częste i należy brać to pod uwagę przy
przepisywaniu produktów stymulujących. Przed rozpoczęciem leczenia metylofenidatem pacjenci powinni
zostać ocenieni pod kątem wcześniej występujących zaburzeń psychicznych i wywiadu rodzinnego
dotyczącego zaburzeń psychicznych (patrz punkt 4.2).
W przypadku nowych objawów psychicznych lub zaostrzenia wcześniej istniejących zaburzeń
psychicznych, metylofenidat powinien być stosowany tylko wtedy, gdy korzyści przeważają potencjalne
ryzyko dla pacjenta.
Rozwinięcie się lub pogorszenie wcześniejszych zaburzeń psychicznych powinno być sprawdzane
podczas każdej modyfikacji dawki, następnie przynajmniej co 6 miesięcy i w trakcie każdej wizyty.
W takich przypadkach odpowiednie może być przerwanie leczenia.
Zaostrzenie wcześniej istniejących objawów psychozy lub manii
U pacjentów z psychozą podawanie metylofenidatu może zaostrzyć objawy zaburzeń zachowania i
myślenia.
Pojawienie się nowych objawów psychozy lub manii
Środki stymulujące stosowane w zwykłych dawkach mogą powodować pojawiające się pod wpływem
terapii objawy psychotyczne (omamy wzrokowe/czuciowe/słuchowe oraz urojenia) lub objawy manii u
pacjentów bez wcześniejszego wywiadu psychozy lub manii. Jeśli pojawią się objawy maniakalne lub
psychotyczne, należy wziąć pod uwagę możliwy wpływ metylofenidatu; właściwe może być przerwanie
leczenia.
Agresja i wrogie zachowania
Pojawienie się lub nasilanie się agresji lub wrogich zachowań może być spowodowane leczeniem lekami
stymulującymi. Pacjenci leczeni metylofenidatem powinni być monitorowani pod kątem pojawienia się
lub nasilenia zachowania agresywnego lub wrogości na początku leczenia oraz po każdej modyfikacji
dawki, a następnie przynajmniej co 6 miesięcy i podczas każdej wizyty kontrolnej. Jeśli u pacjenta
występują zmiany w zachowaniu, lekarz powinien ocenić, czy nie należy dostosować sposobu leczenia.
Skłonności samobójcze
Pacjenci, u których podczas leczenia ADHD pojawią się myśli i zachowania samobójcze, powinni zostać
natychmiast zbadani przez lekarza. Należy zwracać uwagę na nasilenie podstawowej choroby psychicznej
i możliwy wpływ leczenia metylofenidatem. Konieczne może być leczenie podstawowego problemu
psychicznego, należy także rozważyć ewentualne przerwanie podawania metylofenidatu.
Tiki
Ze stosowaniem metylofenidatu wiąże się powstawanie nowych lub zaostrzenie występujących tików
ruchowych i werbalnych. Zgłaszano też pogorszenie stanu pacjenta w przebiegu zespołu Tourette’a.
Leczenie metylofenidatem powinno być poprzedzone wywiadem rodzinnym, a także oceną kliniczną
dotyczącą występowania u pacjentów tików lub zespołu Tourette’a. Pacjenci powinni być regularnie
monitorowani pod kątem pojawienia się lub nasilenia tików podczas leczenia metylofenidatem.
Monitorowanie powinno być prowadzone podczas każdorazowej zmiany dawkowania, a następnie
przynajmniej co 6 miesięcy lub podczas każdej wizyty kontrolnej.
Stany lękowe, pobudzenie, napięcie
Stosowanie metylofenidatu związane jest z nasileniem się istniejących stanów lękowych, pobudzenia i
napięcia. Przed zastosowaniem metylofenidatu należy przeprowadzić ocenę kliniczną, czy nie występują
te stany. Pacjenci powinni być regularnie monitorowani pod kątem pogorszenia się tych objawów w
trakcie leczenia, podczas każdorazowej zmiany dawkowania i następnie przynajmniej co 6 miesięcy
lub podczas każdej wizyty kontrolnej.
Postacie choroby afektywnej dwubiegunowej
W przypadku leczenia metylofenidatem szczególną opieką należy objąć pacjentów z ADHD, u których
stwierdza się współistniejącą chorobę afektywną dwubiegunową (włączając nieleczoną chorobę
afektywną dwubiegunową typu I lub inne postacie tej choroby), ze względu na możliwość wystąpienia
epizodu mieszanego/maniakalnego. Przed rozpoczęciem leczenia środkami stymulującymi, należy zbadać
pacjentów ze współistniejącymi objawami depresji, aby ustalić czy występuje u nich ryzyko choroby
afektywnej dwubiegunowej; badanie takie powinno obejmować szczegółowy wywiad psychiatryczny
łącznie z wywiadem rodzinnym dotyczącym samobójstw, choroby afektywnej dwubiegunowej i depresji.
Ścisłe, ciągłe monitorowanie ma kluczowe znaczenie u tych pacjentów (patrz wyżej „Zaburzenia
psychiczne” i punkt 4.2). Należy monitorować pacjentów pod kątem występowania objawów
podczas każdorazowej zmiany dawkowania i następnie przynajmniej co 6 miesięcy lub podczas
każdej wizyty kontrolnej.
Wzrastanie
Podczas długotrwałego stosowania środków stymulujących ośrodkowy układ nerwowy (w tym
metylofenidatu) u dzieci zaobserwowano umiarkowane zmniejszenie tempa przyrastania masy ciała i
opóźnienie wzrastania. Zgłaszano zmniejszenie masy ciała w przypadku stosowania produktu leczniczego
Cognimentin LA u dorosłych.
Skutki działania metylofenidatu na ostateczny wzrost i masę ciała nie są obecnie znane, lecz są
poddawane badaniom.
Podczas leczenia metylofenidatem należy monitorować u dzieci: wzrost, masę ciała oraz apetyt i
odnotowywać wyniki przynajmniej co 6 miesięcy w karcie rozwoju. U pacjentów, których wzrastanie
lub przyrost masy ciała i wzrostu nie odpowiadają oczekiwaniom, należy rozważyć przerwanie leczenia.
Masa ciała u dorosłych powinna być regularnie kontrolowana.
Drgawki
Metylofenidat należy ostrożnie stosować u pacjentów z padaczką. Metylofenidat może obniżać próg
drgawkowy u pacjentów z wcześniej występującymi napadami drgawek, u pacjentów z
nieprawidłowościami w zapisie EEG bez występowania drgawek, a rzadko u pacjentów bez wywiadu
drgawkowego i bez nieprawidłowości w zapisie EEG. Należy odstawić metylofenidat, jeśli napady
drgawek staną się częstsze lub wystąpią po raz pierwszy.
Priapizm
Przedłużające się i bolesne erekcje zgłaszano w powiązaniu z produktami zawierającymi metylofenidat,
głównie w powiązaniu ze zmianą schematu leczenia metylofenidatem. Pacjenci, u których występują
nieprawidłowo przedłużające się albo częste i bolesne erekcje, powinni się niezwłocznie skonsultować z
lekarzem.
Podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe i jaskra
Istnieją doniesienia o podwyższonym ciśnieniu wewnątrzgałkowym (ang. intraocular pressure, IOP) i
jaskrze (w tym jaskrze z otwartym kątem przesączania i jaskrze z zamkniętym kątem przesączania)
związanych z leczeniem metylofenidatem (patrz punkt 4.8). Pacjentów należy poinformować, aby w
przypadku wystąpienia objawów sugerujących podwyższone IOP i jaskrę skontaktowali się z lekarzem. W
przypadku zwiększenia IOP należy skonsultować się z okulistą i rozważyć odstawienie metylofenidatu
(patrz punkt 4.3). Zaleca się obserwację okulistyczną pacjentów z występowaniem w przeszłości
podwyższonego IOP.
Nadużywanie, niewłaściwe stosowanie lub pozorowane stosowanie
Pacjenci powinni być ściśle monitorowani pod kątem ryzyka nielegalnego stosowania, nadużywania bądź
niewłaściwego stosowania metylofenidatu.
Metylofenidat powinien być stosowany ostrożnie u pacientów z rozpoznanym uzależnieniem od
narkotyków lub alkoholu ze względu na potencjalne nadużywanie, nielegalne stosowanie, bądź
niewłaściwe stosowanie leku.
Przewlekłe nadużywanie metylofenidatu może doprowadzić do znacznej tolerancji i uzależnienia
psychicznego, czemu towarzyszą różnego stopnia zaburzenia zachowania. Pojawiać się mogą epizody
psychotyczne, zwłaszcza w odpowiedzi na nadużywanie parenteralne.
Wiek pacjenta, występowanie czynników ryzyka uzależnienia od alkoholu/narkotyków (takich jak
współistniejące zaburzenia opozycyjno-buntownicze, zaburzenia zachowania i choroba afektywna
dwubiegunowa), wcześniejsze lub obecne nadużywanie alkoholu/narkotyków, powinny być brane pod
uwagę podczas wyboru terapii ADHD. Ostrożność jest zalecana w przypadku niestabilnych emocjonalnie
pacjentów, takich jak osoby z przebytym uzależnieniem od alkoholu bądź narkotyków, ponieważ tacy
pacjenci mogą sami z własnej inicjatywy zwiększać dawkowanie.
W przypadku pacjentów o wysokim ryzyku nadużywania alkoholu/narkotyków metylofenidat i inne
środki stymulujące mogą nie być właściwe i należy rozważyć leczenie bez ich użycia.
Odstawienie
W czasie odstawiania wymagany jest uważny nadzór, ponieważ przerwanie podawania leku może ujawnić
depresję, jak również przewlekłą nadaktywność. Niektórzy pacjenci mogą wymagać długotrwałych badań
kontrolnych.
W przypadku pacjentów nadużywających produktu wymagany jest staranny nadzór w czasie jego
odstawiania, ponieważ przerwanie leczenia może wywołać ciężką depresję.
Zmęczenie
Nie należy stosować metylofenidatu w celu zapobiegania lub leczenia normalnych stanów zmęczenia.
Substancje pomocnicze: sacharoza
Ten produkt leczniczy zawiera sacharozę: pacjenci z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami związanymi z
nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem
sacharazy-izomaltazy nie powinni przyjmować produktu leczniczego.
Wybór postaci metylofenidatu
Wybór odpowiedniej postaci metylofenidatu powinien zostać podjęty przez lekarza prowadzącego, w
oparciu o indywidualne wskazania, i zależeć od wymaganego czasu trwania działania farmakologicznego.
Do leczenia ADHD u dorosłych należy stosować wyłącznie postać produktu leczniczego Cognimentin
LA.
Badania na obecność narkotyków
Metylofenidat może powodować fałszywie dodatnie wyniki testów laboratoryjnych na obecność
amfetaminy, szczególnie w przypadku testów immunologicznych.
Niewydolność nerek lub wątroby
Brak doświadczenia w stosowaniu metylofenidatu u pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby.
Efekty hematologiczne
Skutki długotrwałego leczenia metylofenidatem nie są do końca poznane. Należy rozważyć przerwanie
leczenia w przypadku wystąpienia leukopenii, trombocytopenii, anemii lub innych nieprawidłowości z
włączeniem tych wskazujących na ciężkie zaburzenia czynności nerek i wątroby.
ChPL, pkt 4.5: Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Interakcje farmakokinetyczne
Nie wiadomo, w jaki sposób metylofenidat wpływa na osoczowe stężenie jednocześnie podawanych
leków. W związku z tym zaleca się ostrożność w stosowaniu metylofenidatu z innymi lekami, szczególnie
z tymi o wąskim zakresie terapeutycznym.
Metylofenidat nie jest metabolizowany przez cytochrom P450 w klinicznie istotnym zakresie. Aktywatory
i inhibitory cytochromu P450 nie mają istotnego wpływu na farmakokinetykę metylofenidatu.
Odwrotnie, badania in vitro wskazują, że d- i l- enancjomery metylofenidatu nie hamują w sposób
znaczący cytochromu P450 1A2, 2C8, 2C9, 2C19, 2D6, 2E1 ani 3A. Jednak istnieją informacje
wskazujące na to, że metylofenidat może hamować metabolizm antykoagulantów (pochodnych
kumaryny), leków przeciwdrgawkowych (np. fenobarbitalu, fenytoiny, prymidonu) i niektórych leków
przeciwdepresyjnych (trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych i selektywnych inhibitorów
wychwytu zwrotnego serotoniny). Podczas rozpoczynania i przerywania terapii metylofenidatem może
być konieczne dostosowanie dawki już stosowanych leków i ocenienie ich stężenia w osoczu (lub dla
kumaryny – czasów krzepnięcia).
Interakcje farmakodynamiczne
Stosowanie z lekami przeciwnadciśnieniowymi
Metylofenidat może obniżać skuteczność leków stosowanych w leczeniu nadciśnienia tętniczego.
Stosowanie z lekami, które podwyższają ciśnienie tętnicze krwi
Zaleca się zachowanie ostrożności u pacjentów leczonych metylofenidatem i jakimkolwiek innym lekiem,
który także może podwyższać ciśnienie tętnicze krwi (patrz również akapity na temat zaburzeń
naczyniowo-sercowych i naczyniowo-mózgowych w punkcie 4.4)
Ze względu na możliwość wystąpienia przełomu nadciśnieniowego metylofenidat jest przeciwwskazany u
pacjentów leczonych inhibitorami MAO (w ciągu ostatnich dwóch tygodni w przypadku nieodwracalnego
lub w ciągu 24 godzin w przypadku odwracalnego inhibitora MAO) (patrz punkt 4.3).
Stosowanie z alkoholem
Alkohol może nasilać niepożądane działania na ośrodkowy układ nerwowy leków psychoaktywnych, w
tym metylofenidatu. Dlatego zaleca się pacjentom powstrzymywanie się od spożywania alkoholu w czasie
leczenia.
W przypadku bardzo wysokich stężeń alkoholu profil kinetyczny może się zmienić w kierunku wzoru
bardziej natychmiastowego uwalniania.
Stosowanie z lekami stosowanymi w anestezjologii
Istnieje ryzyko nagłego wzrostu ciśnienia tętniczego krwi w trakcie operacji. W przypadku planowej
operacji należy odstawić metylofenidat w dniu zabiegu.
Stosowanie z ośrodkowo działającymi agonistami receptora alfa-2 (np. klonidyna)
Długoterminowe bezpieczeństwo stosowania metylofenidatu w skojarzeniu z klonidyną lub innymi
ośrodkowo działającymi agonistami receptora alfa-2 nie zostało ocenione.
Stosowanie z lekami dopaminergicznymi
Zaleca się zachowanie ostrożności podczas podania metylofenidatu w skojarzeniu z lekami
dopaminergicznymi, włączając leki przeciwpsychotyczne. Ponieważ dominującym działaniem
metylofenidatu jest zwiększanie zewnątrzkomórkowego stężenia dopaminy, lek ten może być związany z
interakcjami farmakodynamicznymi podczas jednoczesnego podawania z bezpośrednimi i pośrednimi
agonistami dopaminy (łącznie z DOPA i trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi), jak również z
antagonistami dopaminy (łącznie z lekami przeciwpsychotycznymi).
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
Poniższa tabela pokazuje wszystkie działania niepożądane leku (ang. adverse drug reactions, ADR),
obserwowane w trakcie badań klinicznych oraz spontaniczne raporty po wprowadzeniu do obrotu
produktu leczniczego Cognimentin LA oraz te, które zostały zgłoszone w odniesieniu do innych postaci
chlorowodorku metylofenidatu. Jeśli częstości występowania działań niepożądanych związanych z
produktem leczniczym Cognimentin LA i postacią metylofenidatu były różne, wykorzystano największą
częstość występowania z obu baz danych. Tabela ta ma zastosowanie do dzieci, młodzieży i dorosłych.
Oszacowanie częstości występowania: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 to < 1/10), niezbyt często
(≥ 1/1 000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1 000), bardzo rzadko (< 1/10 000), częstość nieznana
(częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych).
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze
Często: zapalenie jamy nosowo-gardłowej
Niezbyt często: zapalenie żołądka i jelit3
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Bardzo rzadko: niedokrwistość, leukopenia, małopłytkowość, plamica małopłytkowa
Częstość nieznana: pancytopenia
Zaburzenia układu immunologicznego
Niezbyt często: reakcje nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy, reakcje
anafilaktyczne, obrzęk ucha, choroby pęcherzowe, złuszczania się naskórka,
pokrzywka, świąd1, wysypki i wypryski1
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania1
Bardzo często: zmniejszony apetyt2
Często: jadłowstręt, umiarkowane zmniejszenie przyrostu masy ciała i wzrostu w trakcie
przedłużonego stosowania u dzieci1
Zaburzenia układu nerwowego
Bardzo często: ból głowy
Często: drżenie2, zawroty głowy, dyskineza, hiperaktywność psychoruchowa, senność
Niezbyt często: sedacja, akatyzja3
Bardzo rzadko: drgawki, ruchy choreoatetotyczne, odwracalny niedokrwienny deficyt
neurologiczny, złośliwy zespół neuroleptyczny (ang. neuroleptic malignant
syndrome, NMS: dane były słabo udokumentowane i w większości przypadków
pacjenci otrzymywali także inne leki i dlatego rola metylofenidatu jest niejasna).
Częstość nieznana: zaburzenia naczyniowo-mózgowe1 (w tym zapalenie naczyń, krwotoki mózgowe,
incydenty naczyniowo-mózgowe (ang. cerebrovascular accidents, CVA),
zapalenie tętnic mózgowych, niedrożność naczyń mózgu), napady drgawkowe
typu grand mal1, migrena
Zaburzenia psychiczne1
Bardzo często: bezsenność, nerwowość
Często: jadłowstręt, chwiejność emocjonalna, agresja1, rozdrażnienie1, lęk1, depresja1,
drażliwość, nietypowe zachowanie, niepokój ruchowy2, zaburzenia snu2,
zmniejszone libido3, atak paniki3, stres3, bruksizm*
Niezbyt często: zaburzenia psychotyczne1, omamy słuchowe, wzrokowe i dotykowe1, złość, myśli
samobójcze1, zmieniony nastrój, wahania nastroju, płaczliwość, tiki1, nasilenie
wcześniej występujących tików lub zespół Tourette’a1, nadmierna czujność,
napięcie3
Rzadko: mania1, dezorientacja, zaburzenia libido, zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne (w
tym trichotillomania i dermatillomania)
Bardzo rzadko: próba samobójcza (łącznie z popełnionym samobójstwem)1, przejściowo
depresyjny nastrój1, nietypowe myślenie, apatia,
Częstość nieznana: urojenia1, zaburzenia myśli1, stan splątania, uzależnienie, słowotok, jąkanie się.
Opisywano przypadki nadużywania i uzależnienia, częściej w przypadku postaci
o natychmiastowym uwalnianiu
Zaburzenia oka
Niezbyt często: podwójne widzenie, niewyraźne widzenie, zespół suchego oka4
Rzadko: problemy z akomodacją oka, rozszerzenie źrenic, zaburzenia widzenia
Nieznana: podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe, jaskra
Zaburzenia serca1
Często: arytmia, tachykardia, kołatanie serca
Niezbyt często: ból w klatce piersiowej
Rzadko: dławica piersiowa
Bardzo rzadko: zatrzymanie pracy serca, zawał mięśnia sercowego
Częstość nieznana: tachykardia nadkomorowa, bradykardia, dodatkowe skurcze komorowe,
dodatkowe skurcze
Zaburzenia naczyniowe1
Często: nadciśnienie tętnicze, chłód obwodowy2
Bardzo rzadko: zapalenie tętnic mózgowych i (lub) okluzja mózgowa, zespół Raynauda
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Często: kaszel, ból gardłowo-krtaniowy, duszność2
Częstość nieznana: krwawienie z jamy nosowej
Zaburzenia żołądka i jelit
Bardzo często: nudności2, suchość w jamie ustnej2
Często: ból brzucha, biegunka, dyskomfort żołądka, wymioty, niestrawność3, ból zęba3
Niezbyt często: zaparcia
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Niezbyt często: wzrost aktywności enzymów wątrobowych
Bardzo rzadko: zaburzenia czynności wątroby, łącznie ze śpiączką wątrobową
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Rzadko: nadmierna potliwość2, łysienie, świąd, wysypka, pokrzywka
Niezbyt rzadko: obrzęk naczynioruchowy, choroby pęcherzowe, złuszczanie się naskórka
Rzadko: wysypka plamista, rumień
Bardzo rzadko: rumień wielopostaciowy, złuszczające zapalenie skóry, trwała wysypka polekowa
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej
Często: ból stawów
Niezbyt często: ból mięśni, drgania mięśni, sztywność mięśni3
Bardzo rzadko: skurcze mięśni
Częstość nieznana: szczękościsk*
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Niezbyt często: krwiomocz
Częstość nieznana: nietrzymanie moczu
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
Rzadko: ginekomastia
Częstość nieznana: zaburzenia erekcji, priapizm, nasilona lub przedłużona erekcja
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Często: gorączka, opóźnienie wzrastania w czasie przedłużonego stosowania u dzieci1,
uczucie roztrzęsienia3, wyczerpanie2, pragnienie3
Niezbyt często: ból w klatce piersiowej
Bardzo rzadko: nagła śmierć sercowa1
Częstość nieznana: dyskomfort w klatce piersiowej, wysoka gorączka
Badania diagnostyczne
Często: zmiany ciśnienia krwi i częstości pracy serca (zwykle zwiększenie)1,
zmniejszenie masy ciała1
Niezbyt często: szmery w sercu1, wzrost aktywności enzymów wątrobowych
Bardzo rzadko: zwiększenie aktywności fosfatazy zasadowej we krwi, zwiększenie stężenia
bilirubiny we krwi, obniżony poziom płytek krwi, nieprawidłowy poziom
krwinek białych
1 Patrz punkt 4.4.
2 Działania niepożądane wynikające z badań klinicznych u dorosłych pacjentów, które były zgłaszane z
większą częstością niż u dzieci i młodzieży.
3 Działania niepożądane wynikające z badań klinicznych u dorosłych pacjentów, które nie były zgłaszane
u dzieci i młodzieży.
4 Częstość ustalona na podstawie badań klinicznych przeprowadzonych u dorosłych, a nie na podstawie
danych z badań przeprowadzonych u dzieci i młodzieży; może mieć również znaczenie w przypadku
dzieci i młodzieży.
* W oparciu o częstość wyliczoną w badaniach nad ADHD u dorosłych (nie zgłoszono żadnych
przypadków w badaniach pediatrycznych).
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie
podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych
Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i
Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, faks: +48 22
49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.