Dane pochodzą z oficjalnych ulotek i ChPL. Zostały wyodrębnione automatycznie (częściowo z użyciem AI), więc treści mogą być niepełne, przybliżone lub błędne. Wiążący jest zawsze oryginalny dokument. Brak informacji w serwisie nie oznacza, że jej nie ma. To nie jest porada medyczna, ranking ani polecenie leku: o wyborze i dawkowaniu decyduje lekarz lub farmaceuta. Nie odstawiaj leków na własną rękę. W razie nagłego, ciężkiego objawu dzwoń pod 112.
Leflunomidum 10 mg (tabletki powlekane)
Dane z dokumentów wyodrębnione automatycznie
- Przechowywanie
- brak specjalnych zaleceń (wg dokumentu)
źródło: ChPL, pkt 6.4
- Termin ważności
- 3 lata (opakowanie nieotwarte)
źródło: ChPL, pkt 6.3
- Substancje pomocnicze
- Rdzeń tabletki; Celuloza mikrokrystaliczna (typ 102); Skrobia żelowana, kukurydziana; Powidon K 30; Krospowidon; Krzemionka koloidalna bezwodna; Magnezu stearynian; Laktoza jednowodna; Otoczka
- Opadry II White OY-LS-28908 o składzie: Tytanu dwutlenek (E171); Laktoza jednowodna; Hypromeloza 15cP; Hypromeloza 50cP; Hypromeloza 3cP; Makrogol 4000
źródło: ChPL, pkt 6.1
- Substancje wymienione w dokumencie (m.in. alergeny, cukry, alkohol, sód)
- barwniki: w składzie (Opadry II White OY-LS-28908 o składzie)
- laktoza: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie; w składzie (Opadry II White OY-LS-28908 o składzie)
źródło: ChPL, pkt 4.4, ChPL, pkt 6.1
Pokazane są tylko substancje wymienione w dokumencie; brak wzmianki nie oznacza, że substancji nie ma w leku.
- Opakowanie i akcesoria
- opakowanie bezpośrednie: blister
źródło: ChPL, pkt 6.5
- Wygląd
- biały okrągły średnicy około 6,1 mm
Leflunomid Egis, 10 mg to białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki powlekane o średnicy około 6,1 mm. Lek pakowany jest w tekturowe pudełko zawierające blistry z folii OPA/Aluminium/PVC/Aluminium. Wielkość opakowań: 30, 60, 90 tabletek powlekanych. źródło: Ulotka, pkt 6, ChPL, pkt 3
- Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
- dokument: możliwy wpływ lub zalecana ostrożność źródło: „W przypadku występowania takich objawów niepożądanych jak zawroty głowy, zaburzeniu może ulec zdolność koncentracji i szybkość reakcji. Pacjenci, u których występują takie działania, nie powinni prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn.” · ChPL, pkt 4.7
- Działania niepożądane
63 pozycji, według częstości
- często: leukopenia (leukocyty > 2 G/l); łagodne reakcje alergiczne; zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK); parestezja; ból głowy; zawroty głowy; neuropatia obwodowa; łagodny wzrost ciśnienia tętniczego krwi; zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie okrężnicy; takie jak limfocytowe zapalenie okrężnicy; kolagenowe zapalenie okrężnicy; biegunka; nudności; wymioty; jadłowstręt; choroby błony śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej); bóle brzucha; zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy, zwłaszcza AlAT, rzadziej gamma-glutamylotransferazy, fosfatazy zasadowej i bilirubiny); nasilenie wypadania włosów; wyprysk; wysypka (w tym wysypka grudkowo-plamkowa); świąd; suchość skóry; zapalenie pochewek ścięgien; anoreksja; zmniejszenie masy ciała (zazwyczaj nieznaczne); osłabienie
- niezbyt często: niedokrwistość; łagodna trombocytopenia (płytki < 100 G/l); hipokaliemia; hiperlipidemia; hipofosfatemia; niepokój; zaburzenia smaku; pokrzywka; zerwanie ścięgna
- rzadko: ciężkie zakażenia w tym posocznica; które mogą prowadzić do zgonu; niedokrwistość aplastyczna (prawdopodobnie spowodowana mechanizmem przeciwproliferacyjnym); leukopenia (leukocyty < 2 G/l); eozynofilia; zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej (LDH); znaczny wzrost ciśnienia tętniczego krwi; śródmiąższowe choroby płuc (w tym śródmiąższowe zapalenie płuc); zapalenie wątroby; żółtaczka/cholestaza
- bardzo rzadko: agranulocytoza; ciężkie reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne; zapalenie naczyń, w tym zapalenie naczyń z martwicą skóry; zapalenie trzustki; ciężkie uszkodzenie wątroby takie jak niewydolność wątroby i ostra martwica wątroby; które mogą prowadzić do zgonu; toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka; zespół Stevensa-Johnsona; rumień wielopostaciowy
- częstość nieznana: hipourykemia; nadciśnienie płucne; postać skórna tocznia rumieniowatego; łuszczyca krostkowa lub nasilenie łuszczycy; wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami ogólnymi (DRESS - ang; niewydolność nerek; minimalne (odwracalne) zmniejszenie stężenia plemników; całkowitej ilości i ruchliwości plemników
Lista może być niepełna: wyodrębniono tylko zapisy w układzie „Często: …”. Pełna lista jest w ChPL.
źródło: ChPL, pkt 4.8
Z ulotkiOficjalna informacja dla pacjenta dołączana do opakowania leku. i ChPLOficjalny dokument dla lekarzy i farmaceutów z pełnymi informacjami o leku. wyodrębnione automatycznie
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed zastosowaniem leku Leflunomid Egis
Kiedy nie stosować leku Leflunomid Egis
- jeśli u pacjenta wystąpiła kiedykolwiek reakcja uczuleniowa na leflunomid (szczególnie
ciężka reakcja skórna, często z towarzyszącą gorączką, bólem stawu, czerwonymi plamami na
skórze lub pęcherzami (np. zespól Stevensa-Johnsona) lub na którykolwiek z pozostałych
składników tego leku (wymienionych w punkcie 6) lub w przypadku uczulenia na
teryflunomid (stosowany w leczeniu stwardnienia rozsianego),
- jeśli pacjent ma zaburzenia czynności wątroby,
- jeśli u pacjenta stwierdzono umiarkowane do ciężkich zaburzenia czynności nerek,
- jeśli u pacjenta stwierdzono znaczne zmniejszenie stężenia białka we krwi (hipoproteinemię),
- jeśli pacjent ma jakiekolwiek współistniejące choroby wpływające na czynność układu
odpornościowego (np. AIDS),
- jeśli pacjent ma zaburzenia czynności szpiku kostnego lub gdy liczba krwinek czerwonych,
krwinek białych albo płytek krwi jest zmniejszona,
- jeśli pacjent ma ciężkie zakażenie,
- jeśli pacjentka jest w ciąży lub przypuszcza, że jest w ciąży, lub karmi piersią.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem stosowania leku Leflunomid Egis należy zwrócić się do lekarza, farmaceuty
lub pielęgniarki:
- jeśli pacjent kiedykolwiek chorował na zapalenie płuc (śródmiąższową chorobę płuc).
- jeśli pacjent kiedykolwiek chorował na gruźlicę lub jeśli miał bliski kontakt z osobą, która
choruje lub chorowała w przeszłości na gruźlicę. Lekarz może zalecić badania w celu
ustalenia czy pacjent ma gruźlicę.
- jeśli pacjent jest mężczyzną, który planuje ojcostwo. Nie można wykluczyć, że leflunomid
przenika do nasienia, dlatego pacjenci przyjmujący lek Leflunomid Egis powinni stosować
skuteczną antykoncepcję. Mężczyzna planujący ojcostwo powinien skontaktować się z
lekarzem, który może doradzić przerwanie stosowania leku Leflunomid Egis i zalecić
odpowiednie leki w celu szybkiego i skutecznego usunięcia leku Leflunomid Egis z
organizmu. Skuteczne wydalenie leflunomidu musi być potwierdzone odpowiednimi
badaniami krwi, a decyzję o ojcostwie można podjąć nie wcześniej niż po 3 miesiącach od
tego momentu.
- jeśli pacjent ma mieć wykonane specyficzne badanie krwi (oznaczenie stężenia wapnia).
Wyniki badania stężenia wapnia mogą być fałszywie zaniżone.
- jeśli u pacjenta będzie wykonywana lub wykonano poważną operację, lub jeżeli nadal posiada
niezagojoną ranę pooperacyjną. Lek Leflunomid Egis może utrudniać gojenie się ran.
Leflunomid Egis może powodować zaburzenia dotyczące krwi, czynności wątroby, płuc albo nerwów
w rękach lub nogach. Może także wywołać ciężkie reakcje alergiczne (włączając wysypkę polekową
z eozynofilią oraz objawami układowymi – DRESS, ang. Drug Rash with Eosinophilia and Systemic
Symptoms) lub zwiększyć ryzyko wystąpienia ciężkiego zakażenia. Więcej informacji na ten temat
patrz punkt 4 („Możliwe działania niepożądane”).
Zespół DRESS objawia się początkowo objawami grypopodobnymi i wysypką na twarzy,
a następnie obserwuje się rozprzestrzenianie wysypki na inne obszary ciała, wysoką temperaturę,
zwiększoną aktywność enzymów wątrobowych widoczną w badaniach krwi i zwiększenia liczby
pewnego rodzaju białych krwinek (eozynofilia) oraz powiększenie węzłów chłonnych.
Przed rozpoczęciem leczenia lekiem Leflunomid Egis, a także podczas jego stosowania, lekarz
zaleci w regularnych odstępach czasu badanie krwi w celu skontrolowania obrazu krwinek oraz
czynności wątroby. Należy również kontrolować regularnie ciśnienie krwi, ponieważ leflunomid może
powodować jego zwiększenie.
Należy powiadomić lekarza, jeśli wystąpi przewlekła biegunka z niewyjaśnionej przyczyny. Lekarz
może zlecić dodatkowe badania w celu ustalenia rozpoznania.
Należy powiadomić lekarza, jeśli wystąpi owrzodzenie skóry podczas leczenia lekiem
Leflunomid Egis (patrz także punkt 4).
Dzieci i młodzież
Nie zaleca się stosowania leku Leflunomid Egis u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat.
Leflunomid Egis a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach stosowanych przez pacjenta
obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje stosować. Obejmuje to również leki
wydawane bez recepty.
Jest to szczególnie istotne, gdy pacjent przyjmuje:
- inne leki stosowane w reumatoidalnym zapaleniu stawów, takie jak leki przeciwmalaryczne
(np. chlorochina i hydroksychlorochina), preparaty złota stosowane domięśniowo lub doustnie,
D-penicylamina, azatiopryna i inne leki immunosupresyjne (np. metotreksat), ponieważ takie
skojarzenia nie są zalecane
- warfarynę i inne doustne leki przeciwzakrzepowe, gdyż konieczne jest kontrolowanie stanu
pacjenta w celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia działań niepożądanych tego leku
- teryflunomid (lek stosowany w leczeniu stwardnienia rozsianego)
- repaglinid, pioglitazon, nateglinid lub rozyglitazon (leki stosowane w leczeniu cukrzycy)
- daunorubicynę, doksorubicynę, paklitaksel lub topotekan (leki przeciwnowotworowe)
duloksetynę (lek stosowany w leczeniu depresji, nietrzymania moczu lub chorób nerek u osób
z cukrzycą)
- alosetron (lek stosowany w leczeniu ciężkiej biegunki)
- teofilinę (lek stosowany w leczeniu astmy)
- tizanidynę (lek zwiotczający mięśnie)
- doustne leki antykoncepcyjne (zawierające etynyloestradiol i lewonorgestrel)
- cefaklor, benzylopenicylinę (penicylina G), cyprofloksacynę (leki stosowane w leczeniu zakażeń)
- indometacynę, ketoprofen (leki stosowane w leczeniu bólu lub zapalenia)
- furosemid (lek moczopędny stosowany w leczeniu chorób serca)
- zydowudynę (lek stosowany w leczeniu zakażenia HIV)
- rozsuwastatynę, symwastatynę, atorwastatynę, prawastatynę (leki stosowane w leczeniu
hipercholesterolemii (wysokiego stężenia cholesterolu)
- sulfasalazynę (lek stosowany w leczeniu zapalnej choroby jelit lub reumatoidalnego zapalenia
stawów)
- kolestyraminę (stosowaną w leczeniu wysokiego stężenia cholesterolu) lub węgiel aktywny, gdyż
mogą one zmniejszyć wchłanianie leflunomidu.
Jeśli pacjent stosuje niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) i (lub) kortykosteroidy może je
nadal stosować po rozpoczęciu przyjmowania leku Leflunomid Egis.
Szczepienia
Jeśli pacjent planuje szczepienie powinien poradzić się lekarza. Niektórych szczepionek nie należy
przyjmować w trakcie lub przez pewien czas po zakończeniu leczenia lekiem Leflunomid Egis.
Leflunomid Egis z jedzeniem, piciem i alkoholem
Lek Leflunomid Egis można stosować z jedzeniem lub niezależnie od posiłków.
Podczas leczenia leflunomidem nie zaleca się spożywania napojów alkoholowych. Picie alkoholu
w trakcie leczenia lekiem Leflunomid Egis może zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby.
Ciąża i karmienie piersią
Nie stosować leku Leflunomid Egis, jeśli kobieta jest w ciąży lub przypuszcza, że może być w ciąży.
Jeśli pacjentka jest w ciąży lub zajdzie w ciążę w trakcie stosowania leflunomidu, zwiększa się ryzyko
wystąpienia ciężkich wad wrodzonych u dziecka. Kobietom w wieku rozrodczym nie wolno stosować
leku Leflunomid Egis, jeśli nie stosują skutecznej antykoncepcji.
Jeżeli kobieta planuje zajście w ciążę po zakończeniu leczenia lekiem Leflunomid Egis, powinna
wcześniej poinformować o tym lekarza, ponieważ przed podjęciem próby zajścia w ciążę należy
upewnić się, że leflunomid został całkowicie usunięty z organizmu. Po zakończeniu leczenia lekiem
Leflunomid Egis należy odczekać 2 lata, czas ten można skrócić do kilku tygodni, przyjmując leki
przyspieszające usuwanie leflunomidu z organizmu.
W każdym przypadku należy przeprowadzić odpowiednie badania krwi, by upewnić się, że leflunomid
został skutecznie usunięty z organizmu. Po uzyskaniu prawidłowego wyniku badania krwi należy
odczekać co najmniej miesiąc przed planowaną ciążą.
Aby uzyskać więcej informacji na temat testu laboratoryjnego należy zwrócić się do lekarza.
Jeśli pacjentka podejrzewa, że zaszła w ciążę podczas przyjmowania leflunomidu lub przed upływem
dwóch lat od zakończeniu leczenia musi natychmiast poinformować lekarza i wykonać test ciążowy.
Jeżeli wynik testu potwierdzi ciążę, lekarz może zalecić leczenie określonymi lekami w celu
szybkiego i skutecznego usunięcia leflunomidu z organizmu, co może zmniejszyć zagrożenie
dla dziecka.
Nie wolno przyjmować leku Leflunomid Egis w okresie karmienia piersią, gdyż leflunomid
przenika do mleka ludzkiego.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Leflunomid Egis może powodować zawroty głowy, które mogą upośledzać zdolność koncentracji
i szybkość reakcji. Pacjentowi nie wolno prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn, jeśli występują
u niego takie objawy.
Leflunomid Egis zawiera laktozę
Jeżeli stwierdzono wcześniej u pacjenta nietolerancję niektórych cukrów, pacjent powinien
skontaktować się z lekarzem przed przyjęciem tego leku.
Ulotka, pkt 4: Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
Należy niezwłocznie poinformować lekarza i przerwać stosowanie leku Leflunomid Egis, jeśli:
- pacjent odczuwa osłabienie, oszołomienie lub zawroty głowy, lub ma trudności w
oddychaniu, gdyż mogą to być objawy ciężkiej reakcji alergicznej,
- u pacjenta rozwinie się wysypka skórna lub owrzodzenie jamy ustnej, gdyż może to
wskazywać na ciężkie, niekiedy zagrażające życiu reakcje (np. zespół Stevensa-Johnsona,
toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy, wysypka polekowa
z eozynofilią oraz objawami układowymi - DRESS), patrz punkt 2.
Należy niezwłocznie poinformować lekarza, jeśli u pacjenta wystąpi:
- bladość skóry, uczucie zmęczenia, skłonność do powstawania siniaków, gdyż mogą to być objawy
zaburzeń krwi,
- uczucie zmęczenia, ból brzucha lub żółtaczka (zażółcenie oczu lub skóry), gdyż mogą one
wskazywać na ciężkie zaburzenia, takie jak niewydolność wątroby, niekiedy prowadzące do zgonu,
- objawy zakażenia takie jak gorączka, ból gardła lub kaszel, ponieważ lek ten może zwiększać
ryzyko ciężkiego, mogącego zagrażać życiu zakażenia,
- kaszel lub trudności w oddychaniu mogące wskazywać na chorobę płuc (chorobę śródmiąższową
płuc lub nadciśnienie płucne),
- nietypowe mrowienie, osłabienie lub ból rąk lub stóp, gdyż objawy te mogą wskazywać na
zaburzenia w obrębie nerwów (neuropatia obwodowa).
Działania niepożądane występujące często (mogą występować nie częściej niż u 1 na 10 osób)
- niewielkie zmniejszenie liczby białych krwinek (leukopenia),
- łagodne reakcje alergiczne,
- utrata apetytu, zmniejszenie masy ciała (zwykle nieznaczne),
- osłabienie (astenia),
- ból głowy, zawroty głowy,
- nietypowe wrażenia czuciowe, takie jak mrowienie (parestezje),
- łagodny wzrost ciśnienia tętniczego,
- zapalenie jelita grubego,
- biegunka,
- nudności, wymioty,
- zapalenie lub owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej,
- ból brzucha,
- zwiększenie wartości niektórych parametrów badań czynności wątroby,
- nasilone wypadanie włosów,
- wyprysk, suchość skóry, wysypka, świąd,
- zapalenie ścięgna (ból spowodowany zapaleniem błony otaczającej ścięgna zwykle w okolicy stóp
lub rąk),
- zwiększenie aktywności niektórych enzymów we krwi (kinazy kreatynowej),
- zaburzenia nerwów w rękach lub nogach (neuropatia obwodowa).
Działania niepożądane występujące niezbyt często (mogą występować nie częściej niż u 1 na 100
osób)
- zmniejszenie liczby krwinek czerwonych (niedokrwistość) i zmniejszenie liczby płytek krwi
(małopłytkowość),
- zmniejszenie stężenia potasu we krwi,
- niepokój,
- zaburzenia smaku,
- pokrzywka (wysypka pokrzywkowa),
- zerwanie ścięgna,
- zwiększenie stężenia lipidów we krwi (cholesterolu i triglicerydów),
- zmniejszenie stężenia fosforanów we krwi.
Działania niepożądane występujące rzadko (mogą występować nie częściej niż u 1 na 1 000 osób)
- zwiększenie liczby krwinek zwanych eozynofilami (eozynofilia), niewielkie zmniejszenie liczby
białych krwinek (leukopenia) oraz zmniejszenie liczby wszystkich rodzajów komórek krwi
(pancytopenia),
- znaczny wzrost ciśnienia tętniczego,
- zapalenie płuc (śródmiąższowa choroba płuc),
- zwiększenie wartości niektórych parametrów badań czynności wątroby, które mogą wskazywać
na rozwój ciężkich zaburzeń takich jak zapalenie wątroby i żółtaczka,
- ciężkie zakażenia nazywane posocznicą, które mogą zakończyć się zgonem,
- zwiększenie aktywności niektórych enzymów we krwi (dehydrogenazy mleczanowej).
Działania niepożądane występujące bardzo rzadko (mogą występować nie częściej niż u 1
na 10 000 osób)
- znaczne zmniejszenie liczby niektórych białych krwinek (agranulocytoza),
- ciężkie i potencjalnie groźne reakcje alergiczne,
- zapalenie małych naczyń krwionośnych (w tym zapalenie naczyń z martwicą skóry),
- zapalenie trzustki,
- ciężkie uszkodzenie wątroby, takie jak niewydolność wątroby lub martwica, które mogą zakończyć
się zgonem,
- ciężkie, czasem zagrażające życiu reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze
oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy).
Inne działania niepożądane takie jak niewydolność nerek, zmniejszenie stężenia kwasu moczowego
we krwi, nadciśnienie płucne, niepłodność u mężczyzn (przemijająca po zaprzestaniu leczenia tym
lekiem), postać skórna tocznia rumieniowatego (charakteryzująca się wysypką/rumieniem na
obszarach skóry narażonych na światło), łuszczyca (pojawiająca się po raz pierwszy lub nasilenie
istniejącej choroby), DRESS i owrzodzenie skóry (okrągła, otwarta rana w skórze, przez którą
widoczne są tkanki podskórne), mogą także występować z nieznaną częstością.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można zgłaszać
bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.
ChPL, pkt 4.3: Przeciwwskazania
• Nadwrażliwość (szczególnie jeśli u pacjenta występował wcześniej: zespół Stevensa-Johnsona,
toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy) na substancję czynną,
na główny aktywny metabolit teriflunomid lub na którąkolwiek substancję pomocniczą
wymienioną w punkcie 6.1.
• Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby.
• Pacjenci z ciężkimi niedoborami odporności np. AIDS.
• Pacjenci ze znacznym zaburzeniem czynności szpiku lub znaczną anemią, leukopenią,
neutropenią czy trombocytopenią wywołanymi przez inne czynniki niż reumatoidalne zapalenie
stawów lub artropatię łuszczycową.
• Pacjenci z ciężkimi zakażeniami (patrz punkt 4.4).
• Pacjenci z umiarkowaną do ciężkiej niewydolnością nerek, ze względu na niedostateczne
doświadczenie kliniczne w tej grupie pacjentów.
• Pacjenci z ciężką hipoproteinemią np. w zespole nerczycowym.
• Kobiety w ciąży lub kobiety w wieku rozrodczym niestosujące skutecznej antykoncepcji w czasie
leczenia leflunomidem i po zakończeniu leczenia tak długo, aż stężenie aktywnego metabolitu
w surowicy zmniejszy się do wartości nie większej niż 0,02 mg/l (patrz punkt 4.6). Przed
rozpoczęciem leczenia leflunomidem należy wykluczyć ciążę.
• Kobiety karmiące piersią (patrz punkt 4.6).
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Nie zaleca się jednoczesnego podawania innych produktów leczniczych z grupy DMARD wykazujących
hepatotoksyczne lub hematotoksyczne działanie (np. metotreksat).
Aktywny metabolit leflunomidu A771726 ma długi biologiczny okres półtrwania, wynoszący zwykle 1 do
4 tygodni. Nawet po zaprzestaniu leczenia leflunomidem mogą wystąpić ciężkie działania niepożądane
(np. uszkodzenie wątroby, toksyczne działanie na układ krwiotwórczy lub reakcje alergiczne, patrz
poniżej). W przypadku wystąpienia takich działań lub w innych przypadkach gdy A771726 musi być
szybko usunięty z organizmu należy zastosować procedurę wymywania. Procedura może być powtórzona
jeśli jest to uzasadnione klinicznie.
Procedura wymywania i inne zalecone działania w przypadku pożądanej lub niezamierzonej ciąży, patrz
punkt 4.6.
Reakcje dotyczące wątroby
Zgłaszano rzadkie przypadki ciężkiego uszkodzenia wątroby, ze zgonami włącznie, występujące podczas
leczenia leflunomidem. Większość przypadków wystąpiła w ciągu pierwszych 6 miesięcy terapii.
Przypadki, o których mowa miały miejsce często, jeśli jednocześnie podawano pacjentom inne leki
o działaniu hepatotoksycznym. Bardzo istotne jest przestrzeganie zaleceń dotyczących monitorowania
pacjentów w trakcie leczenia.
Aktywność AlAT (SGPT) należy kontrolować przed rozpoczęciem leczenia leflunomidem oraz z taką
samą częstością, jak pełną morfologię krwi (co dwa tygodnie), w ciągu pierwszych sześciu miesięcy
terapii i następnie w odstępach 8-tygodniowych.
W przypadku, kiedy aktywność AlAT (SGPT) jest 2 do 3 razy większa niż górna granica normy należy
rozważyć zmniejszenie dawki produktu leczniczego z 20 mg do 10 mg i monitorować w odstępie
tygodniowym. Jeżeli aktywność AlAT (SGPT) utrzymuje się na poziomie 2 razy wyższym od górnej
granicy normy lub jest więcej niż 3 razy większa od górnej granicy normy należy przerwać podawanie
leflunomidu i rozpocząć procedurę wymywania. Po przerwaniu podawania leflunomidu zaleca się dalsze
monitorowanie aktywności enzymów wątrobowych do momentu uzyskania prawidłowych wyników.
W trakcie stosowania leflunomidu nie należy spożywać alkoholu ze względu na możliwość wystąpienia
dodatkowego działania uszkadzającego wątrobę.
Ponieważ aktywny metabolit leflunomidu A771726 w dużym stopniu wiąże się z białkami, jest
metabolizowany przez wątrobę i wydzielany z żółcią można oczekiwać, że jego stężenie w osoczu
u pacjentów z hipoproteinemią będzie podwyższone. Ciężka hipoproteinemia lub zaburzenie czynności
wątroby stanowi przeciwwskazanie do stosowania produktu leczniczego Leflunomid Egis (patrz punkt
4.3).
Reakcje dotyczące układu krwiotwórczego
Przed rozpoczęciem leczenia leflunomidem, a także co 2 tygodnie przez pierwsze 6 miesięcy stosowania
produktu leczniczego, a następnie co 8 tygodni należy przeprowadzić jednoczesne badanie aktywności
AlAT z badaniem pełnej morfologii krwi, w tym oznaczenia liczby białych krwinek i płytek krwi
w rozmazie.
Ryzyko wystąpienia zaburzeń hematologicznych jest większe u pacjentów, u których przed leczeniem
występowała niedokrwistość, leukopenia i (lub) trombocytopenia, a także u pacjentów z zaburzeniem
czynności szpiku kostnego, jak również u zagrożonych ryzykiem zahamowania czynności szpiku. Jeżeli
takie zaburzenia wystąpią należy rozważyć zastosowanie procesu wymywania (patrz poniżej) w celu
zmniejszenia stężenia A771726 w osoczu.
W przypadku wystąpienia ciężkich zaburzeń hematologicznych, w tym pancytopenii, konieczne jest
przerwanie podawania produktu leczniczego Leflunomid Egis i innych stosowanych jednocześnie
preparatów o działaniu hamującym czynność szpiku oraz rozpoczęcie procedury wymywania.
Jednoczesne stosowanie z innymi lekami
Nie przeprowadzono randomizowanych badań dotyczących stosowania leflunomidu z lekami
przeciwmalarycznymi stosowanymi w chorobach reumatycznych (np. chlorochina i
hydroksychlorochina), preparatami złota podawanymi doustnie lub domięśniowo, D-penicylaminą,
azatiopryną i innymi lekami immunosupresyjnymi w tym inhibitorami czynnika martwicy nowotworów
TNF-α (z wyjątkiem metotreksatu, patrz punkt 4.5). Ryzyko związane z jednoczesnym stosowaniem
powyższych produktów leczniczych jest nieznane, szczególnie w przypadku długotrwałej terapii.
Jednoczesne podawanie leflunomidu z innymi produktami leczniczymi należącymi do grupy DMARD
(np. metotreksat) nie jest zalecane, ponieważ takie postępowanie terapeutyczne może prowadzić
do wystąpienia addytywnego lub nawet synergistycznego działania toksycznego (np. działanie hepato-
lub hematotoksyczne).
Jednoczesne podawanie teriflunomidu z leflunomidem nie jest zalecane, gdyż leflunomid jest związkiem
macierzystym teriflunomidu.
Zamiana na inny produkt leczniczy
Ponieważ leflunomid przez długi czas utrzymuje się w organizmie, zamiana na inny produkt leczniczy
z tej samej grupy DMARD (np. metotreksat) bez przeprowadzenia procedury wymywania (patrz poniżej)
może zwiększyć ryzyko wystąpienia działania addytywnego (np. interakcja kinetyczna, działanie
toksyczne na narządy) nawet po długim czasie od zmiany produktu leczniczego.
Podobnie stosowane niedawno leczenie produktami leczniczymi działającymi toksycznie na wątrobę lub
układ krwiotwórczy (np. metotreksat) może nasilać działania niepożądane. Przed rozpoczęciem leczenia
leflunomidem należy wnikliwie ocenić stosunek spodziewanych korzyści do możliwych zagrożeń i zaleca
się dokładne monitorowanie pacjenta w pierwszym okresie po zmianie produktu leczniczego.
Reakcje skórne
W przypadku wystąpienia wrzodziejącego zapalenia jamy ustnej należy przerwać leczenie leflunomidem.
Znane są doniesienia o bardzo rzadko występujących przypadkach zespołu Stevensa-Johnsona lub
toksycznego martwiczego oddzielania się naskórka oraz wysypki polekowej z eozynofilią oraz objawami
ogólnymi (DRESS ang. Drug Rash with Eosinophilia and Systemic Symptoms) u pacjentów leczonych
leflunomidem. Wystąpienie zmian skórnych lub zmian na błonach śluzowych, które budzą obawę
przekształcenia w wyżej opisane ciężkie reakcje, wymaga przerwania podawania produktu leczniczego
Leflunomid Egis oraz innych produktów leczniczych mogących mieć związek z reakcją. Natychmiast
należy wdrożyć procedurę wymywania leflunomidu. W takich przypadkach istotna jest całkowita
eliminacja produktu leczniczego z organizmu i przeciwwskazane jest ponowne podawanie leflunomidu
(patrz punkt 4.3).
Po zastosowaniu leflunomidu odnotowano występowanie łuszczycy krostkowej oraz nasilenie się
łuszczycy. W takiej sytuacji można rozważyć przerwanie leczenia biorąc pod uwagę nasilenie choroby
pacjenta występujące obecnie oraz w wywiadzie.
U pacjentów leczonych leflunomidem mogą wystąpić owrzodzenia skóry. Jeśli przypuszcza się, że
występowanie owrzodzeń skóry jest związane z przyjmowaniem leflunomidu lub jeśli owrzodzenia
utrzymują się pomimo odpowiedniej terapii, należy rozważyć zaprzestanie stosowania i procedurę
wymywania leflunomidu. Decyzja o wznowieniu podawania leflunomidu po wystąpieniu owrzodzeń
skóry powinna być oparta na ocenie klinicznej poprawności gojenia się ran.
U pacjentów leczonych leflunomidem mogą wystąpić zaburzenia gojenia się ran pooperacyjnych. Na
podstawie indywidualnej oceny można rozważyć przerwanie stosowania leflunomidu w okresie
okołooperacyjnym i wdrożenie procedury wymywania jak opisano poniżej. W przypadku przerwania
leczenia, decyzja o wznowieniu podawania leflunomidu powinna być oparta na ocenie klinicznej
poprawności gojenia się ran.
Zakażenia
Wiadomo, że produkty lecznicze o właściwościach immunosupresyjnych – jak leflunomid, mogą
zwiększać podatność pacjentów na zakażenia, w tym zakażenia oportunistyczne. Infekcje te mogą mieć
ciężki przebieg i powodować konieczność wczesnego i intensywnego leczenia. W przypadku wystąpienia
ciężkiego, nie poddającego się leczeniu zakażenia konieczne może być przerwanie stosowania
leflunomidu i wdrożenie procedury wymywania jak opisano poniżej.
Odnotowano rzadkie przypadki postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii (PML - ang.
Progressive Multifocal Leukoencephalopathy), u pacjentów stosujących jednocześnie leflunomid z innymi
lekami immunosupresyjnymi.
Przed rozpoczęciem leczenia, wszystkich pacjentów należy poddać ocenie w kierunku aktywnej oraz
nieaktywnej („utajonej”) gruźlicy, zgodnie z lokalnymi zaleceniami. Ocena ta może obejmować wywiad
medyczny, możliwy uprzedni kontakt z gruźlicą i (lub) odpowiednie badanie przesiewowe takie jak
prześwietlenie płuc, próbę tuberkulinową i (lub) test uwalniania interferonu-gamma, jeśli stosowne.
Przepisującym produkt leczniczy przypomina się o ryzyku fałszywie ujemnych wyników skórnej próby
tuberkulinowej, zwłaszcza u pacjentów ciężko chorych lub z obniżoną odpornością.
Pacjenci z gruźlicą w wywiadzie powinni być uważnie monitorowani ze względu na możliwość
ponownego uaktywnienia się infekcji.
Reakcje dotyczące układu oddechowego
Istnieją doniesienia o występowaniu podczas leczenia leflunomidem śródmiąższowych chorób płuc,
a także rzadko o przypadkach nadciśnienia płucnego (patrz punkt 4.8).
Ryzyko ich wystąpienia może być większe u pacjentów z śródmiąższową chorobą płuc w wywiadzie.
Śródmiąższowe choroby płuc, które w trakcie terapii mogą rozwinąć się w postaci ostrej, są chorobami
stanowiącymi potencjalne zagrożenie życia.
Pojawienie się objawów ze strony układu oddechowego, takich jak kaszel i duszność, może stanowić
powód odstawienia produktu leczniczego i wdrożenia odpowiedniego postępowania diagnostycznego.
Neuropatia obwodowa
Odnotowano przypadki wystąpienia neuropatii obwodowej u pacjentów przyjmujących produkt
Leflunomid Egis. U większości pacjentów objawy ustąpiły po zaprzestaniu podawania produktu
Leflunomid Egis. Jednakże obserwowano znaczną zmienność w wyniku końcowym tzn. u niektórych
pacjentów objawy neuropatii ustąpiły, a u niektórych pacjentów objawy były trwałe. Wiek powyżej 60 lat,
jednoczesne przyjmowanie leków neurotoksycznych i cukrzyca mogą zwiększać ryzyko neuropatii
obwodowej.
Jeśli u pacjenta przyjmującego produkt Leflunomid Egis rozwija się neuropatia obwodowa, należy
rozważyć odstawienie produktu Leflunomid Egis i przeprowadzenie procedury wymywania produktu
leczniczego (patrz punkt 4.4).
Zapalenie okrężnicy
U pacjentów leczonych leflunomidem zgłaszano zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie
okrężnicy. W przypadku pacjentów leczonych leflunomidem, u których wystąpiła niewyjaśniona
przewlekła biegunka, należy przeprowadzić odpowiednie procedury diagnostyczne.
Ciśnienie krwi
Przed rozpoczęciem leczenia leflunomidem u pacjenta należy kontrolować ciśnienie krwi, badania takie
należy również wykonywać w trakcie leczenia.
Prokreacja (zalecenia dla mężczyzn)
Mężczyzn należy uprzedzić o możliwości przenoszenia przez męski układ rozrodczy toksycznego
działania leflunomidu na płód. Dlatego podczas leczenia powinni także stosować skuteczną
antykoncepcję.
Brak dokładnych danych o możliwości przenoszenia przez męski układ rozrodczy działania toksycznego
na płód. Nie prowadzono odnośnych badań z udziałem zwierząt. By zmniejszyć ryzyko do minimum,
mężczyzna planujący ojcostwo powinien przerwać przyjmowanie leflunomidu i przez co najmniej 11 dni
przyjmować 8 g cholestyraminy 3 razy na dobę lub 50 g sproszkowanego węgla aktywnego 4 razy na
dobę.
W obu przypadkach należy wtedy pierwszy raz oznaczyć stężenie A771726 w osoczu i powtórzyć
oznaczenie po upływie co najmniej 14 dni. Jeżeli w obu oznaczeniach stężenie jest mniejsze niż 0,02 mg/l
i nie podwyższa się przez co najmniej 3 miesiące, to ryzyko toksycznego działania na płód jest bardzo
małe.
Procedura wymywania
Podaje się 8 g cholestyraminy 3 razy na dobę. Alternatywnie można podać 50 g sproszkowanego węgla
aktywnego 4 razy na dobę. Czas całkowitego usuwania produktu leczniczego wynosi zwykle 11 dni
i może ulec zmianie w zależności od obrazu klinicznego lub wyników badań laboratoryjnych.
Laktoza
Leflunomid Egis zawiera laktozę. Produkt leczniczy nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko
występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania
glukozy-galaktozy.
Zakłócenie w określaniu stężenia jonów wapniowych
Podczas leczenia leflunomidem i (lub) teryflunomidem (aktywny metabolit leflunomidu) wyniki pomiaru
stężenia jonów wapniowych mogą być fałszywie zmniejszone, w zależności od rodzaju
wykorzystywanego w badaniu analizatora jonów wapniowych (np. analizator gazometryczny). Dlatego też
u pacjentów leczonych eflunomidem lub teryflunomidem należy kwestionować wiarygodność
zaobserwowanego zmniejszonego stężenia jonów wapniowych. Jeśli wyniki pomiarów budzą
wątpliwości, zaleca się określenie całkowitego stężenia wapnia w surowicy skorygowanego o stężenie
albumin.
ChPL, pkt 4.5: Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Badania dotyczące interakcji przeprowadzono tylko u dorosłych.
Nasilenie objawów niepożądanych może wystąpić, jeżeli produkty lecznicze działające toksycznie na
wątrobę lub układ krwiotwórczy podawane były w krótkim okresie przed lub jednocześnie
z leflunomidem albo gdy takie produkty lecznicze zastosowano po leczeniu leflunomidem,
nie przestrzegając okresu wymywania (patrz także zalecenia dotyczące jednoczesnego stosowania
z innymi lekami, punkt 4.4). Dlatego też w początkowym okresie po zmianie produktów leczniczych
zaleca się ścisłe monitorowanie parametrów enzymów wątrobowych i hematologicznych.
Metotreksat
W małym badaniu z udziałem 30 pacjentów, którym podawano jednocześnie leflunomid (w dawce 10 mg
do 20 mg na dobę) i metotreksat (w dawce 10 mg do 25 mg na tydzień) - u 5 pacjentów wystąpiło dwu do
trzykrotnego podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych. U wszystkich 5 pacjentów aktywność
enzymów wątrobowych wróciła do normy; w dwóch przypadkach bez konieczności przerwania
podawania obu produktów leczniczych, w pozostałych trzech po odstawieniu leflunomidu. U innych
5 pacjentów wystąpiło ponad trzykrotne, w stosunku do normy podwyższenie aktywności enzymów
wątrobowych. Także u tych pacjentów nieprawidłowości ustąpiły, w 2 przypadkach bez konieczności
przerwania podawania obu produktów leczniczych, w 3 przypadkach po odstawieniu leflunomidu.
Nie obserwowano interakcji farmakokinetycznej między leflunomidem (10 mg do 20 mg na dobę)
i metotreksatem (10 mg do 25 mg na tydzień) podawanych pacjentom z reumatoidalnym zapaleniem
stawów.
Szczepienia
Brak danych klinicznych o skuteczności i bezpieczeństwie stosowania szczepień podczas leczenia
leflunomidem. Nie zaleca się więc szczepień szczepionkami zawierającymi żywe atenuowane szczepy
drobnoustrojów. Planując podanie szczepionki zawierającej żywe atenuowane szczepy już po odstawieniu
produktu Leflunomid Egis należy wziąć pod uwagę długi okres półtrwania leflunomidu.
Warfaryna i inne przeciwzakrzepowe pochodne kumaryny
Podczas jednoczesnego podawania leflunomidu i warfaryny zgłaszano przypadki podwyższonego czasu
protrombinowego. W klinicznym badaniu farmakologicznym dla A771726 obserwowano interakcję
farmakodynamiczną z warfaryną (patrz poniżej). Dlatego, podczas jednoczesnego podawania warfaryny
lub innych przeciwzakrzepowych pochodnych kumaryny, zaleca się ścisłą kontrolę międzynarodowego
współczynnika znormalizowanego (INR – ang. international normalised ratio) oraz monitorowanie
pacjenta.
Leki z grupy NLPZ/Kortykosteroidy
Jeśli pacjent przyjmuje już niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) i (lub) kortykosteroidy, można
kontynuować ich podawanie po rozpoczęciu leczenia leflunomidem.
Wpływ innych produktów leczniczych na leflunomid:
Cholestyramina lub węgiel aktywny
Zaleca się by pacjentom leczonym leflunomidem nie podawać cholestyraminy lub sproszkowanego węgla
aktywnego, ponieważ prowadzi to do szybkiego zmniejszenia w osoczu stężenia A771726 (aktywny
metabolit leflunomidu, patrz także punkt 5). Wydaje się, że mechanizm ten polega na przerwaniu krążenia
jelitowo-wątrobowego metabolitu i (lub) usuwaniu A771726 ze światła przewodu pokarmowego.
Inhibitory i induktory CYP450
Badania in vitro nad inhibicją w ludzkich mikrosomach wątrobowych sugerują, iż w metabolizmie
leflunomidu uczestniczą klasy cytochromu P450 (CYP) 1A2, 2C19 oraz 3A4. Badani interakcji in vivo
z użyciem leflunomidu i cymetydyny (niespecyficzny słaby inhibitor cytochromu P-450 (CYP)) wykazało
brak istotnego wpływu na ekspozycję na A771726. Podanie pojedynczej dawki leflunomidu osobom
otrzymującym wielokrotne dawki ryfampicyny (niespecyficzny aktywator cytochromu P-450)
spowodowało zwiększenie stężenia A771726 o blisko 40 %, przy czym AUC nie uległo znaczącej
zmianie. Mechanizm tego działania jest niejasny.
Wpływ leflunomidu na inne produkty lecznicze:
Doustne leki antykoncepcyjne
W badaniach z udziałem zdrowych ochotniczek, którym podawano jednocześnie leflunomid i trójfazowy
preparat antykoncepcyjny zawierający 30 µg etynyloestradiolu nie stwierdzono zmniejszenia skuteczności
środka antykoncepcyjnego ani zmiany parametrów farmakokinetycznych A771726. Dla A771726
zaobserwowano interakcję farmakokinetyczną z doustnymi lekami antykoncepcyjnymi (patrz poniżej).
Dla A771726 (głównego aktywnego metabolitu leflunomidu) przeprowadzono następujące badania
interakcji farmakokinetycznych oraz farmakodynamicznych. Ponieważ dla leflunomidu w zalecanych
dawkach nie można wykluczyć podobnych interakcji lek-lek, u pacjentów leczonych leflunomidem należy
rozważyć następujące wyniki badań oraz zalecenia:
Wpływ na repaglinid (substrat CYP2C8)
Po wielokrotnych dawkach A771726 wystąpił wzrost średniego Cmax oraz AUC repaglinidu (odpowiednio
1,7- oraz 2,4-krotny), co sugeruje, iż A771726 jest inhibitorem CYP2C8 in vivo. Dlatego zaleca się
monitorowanie pacjentów stosujących jednocześnie leki metabolizowane przez CYP2C8, jak repaglinid,
paklitaksel, pioglitazon lub roziglitazon, gdyż może u nich dochodzić do zwiększonej ekspozycji na te
leki.
Wpływ na kofeinę (substrat CYP1A2)
Wielokrotne dawki A771726 zmniejszały średnie Cmax oraz AUC kofeiny (substratu CYP1A2)
o odpowiednio 18% oraz 55%, co sugeruje, iż A771726 może być słabym induktorem CYP1A2 in vivo.
Zatem produkty lecznicze metabolizowane przez CYP1A2 (takie jak duloksetyna, alosetron, teofilina i
tyzanidyna) powinny być stosowane z zachowaniem ostrożności podczas leczenia, gdyż może to
prowadzić do obniżenia skuteczności tych produktów.
Wpływ na substraty transportera anionów organicznych 3 (OAT3 – ang. organic anion transporter 3)
Po wielkorotnych dawkach A771726 wystąpił wzrost średniego Cmax oraz AUC cefakloru (odpowiednio
1,43- oraz 1,54-krotny), co sugeruje, iż A771726 jest inhibitorem OAT3 in vivo. Dlatego zaleca się
ostrożność podczas jednoczesnego podawania z substratami OAT3, takimi jak cefaklor,
benzylopenicylina, cyprofloksacyna, indometacyna, ketoprofen, furosemid, cymetydyna, metotreksat,
zydowudyna.
Wpływ na substraty białka oporności raka piersi (BCRP - ang. Breast Cancer Resistance Protein) i (lub)
substraty polipeptydów B1 i B3 transportujących aniony organiczne (OATP1B1/B3 – ang. organic anion
transporting polypeptide B1/B3)
Po wielokrotnych dawkach A771726 wystąpił wzrost średniego Cmax oraz AUC rosuwastatyny
(odpowiednio 2,65- oraz 2,51-krotny). Jednakże brak było widocznego wpływu tej zwiększonej
ekspozycji na rosuwastatynę w osoczu na aktywność reduktazy HMG-CoA. Jeśli leki są stosowane
jednocześnie, dawka rosuwastatyny nie powinna przekraczać 10 mg raz na dobę. Należy również
ostrożnie rozpoczynać jednoczesne podawanie leków w przypadku innych substratów BCRP (np.
metotreksatu, topotekanu, sulfasalazyny, daunorubicyny, doksorubicyny) oraz substratów polipeptydów
z rodziny OATP, zwłaszcza inhibitorów reduktazy HMG-CoA (np. symwastatyny, atorwastatyny,
prawastatyny, metotreksatu, nateglinidu, repaglinidu, ryfampicyny). Pacjentów należy ściśle monitorować
pod kątem przedmiotowych i podmiotowych objawów nadmiernej ekspozycji na produkty lecznicze oraz
należy rozważyć zmniejszenie dawki tych produktów leczniczych.
Wpływ na doustny lek antykoncepcyjny (0,03 mg etynylestradiolu oraz 0,15 mg lewonorgestrelu)
Po wielokrotnych dawkach A771726 dochodziło do wzrostu średniego Cmax oraz AUC0-24
etynylestradiolu (odpowiednio 1,58- oraz 1,54-krotnego), oraz Cmax i AUC0-24 lewonorgestrelu
(odpowiednio 1,33- oraz 1,41-krotnego). Podczas gdy nie przewiduje się, aby ta interakcja wpływała
negatywnie na skuteczność doustnych leków antykoncepcyjnych, należy zwrócić uwagę na typ leczenia
doustnym lekiem antykoncepcyjnym.
Wpływ na warfarynę (substrat CYP2C9)
Wielokrotne dawki A771726 nie miały wpływu na farmakokinetykę S-warfaryny, co wskazuje,
iż A771726 nie jest inhibitorem lub induktorem CYP2C9. Jednakże, podczas jednoczesnego podawania
A771726 z warfaryną, obserwowano 25% spadek szczytowego piku międzynarodowego współczynnika
znormalizowanego (INR), w porównaniu z warfaryną podawaną osobno. Zatem, podczas jednoczesnego
podawania warfaryny, zaleca się ścisłą kontrolę INR oraz monitorowanie pacjenta.
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
Podsumowanie profilu bezpieczeństwa
Najczęściej występujące działania niepożądane po zastosowaniu leflunomidu to: łagodny wzrost ciśnienia
tętniczego krwi, leukopenia, parastezja, ból głowy, zawroty głowy, biegunka, nudności, wymioty,
zaburzenia błony śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie jamy ustnej, owrzodzenie jamy ustnej), ból
brzucha, nadmierne wypadanie włosów, wyprysk, wysypka (w tym wysypka grudkowo -plamkową),
świąd, suchość skóry, zapalenie pochewki ścięgna, zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK),
anoreksja, spadek masy ciała (zazwyczaj nieznaczny), osłabienie, łagodne reakcje alergiczne i
zwiększenie wartości parametrów badań czynnościowych wątroby (aminotransferaz - głównie AlAT,
rzadziej gamma-GT, fosfatazy zasadowej, bilirubiny).
Klasyfikacja spodziewanej częstości występowania:
Bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często ( ≥1/1000 do <1/100), rzadko ( ≥1/10 000
do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (częstość nie może być określona na
podstawie dostępnych danych).
W obrębie każdej grupy o określonej częstości występowania, działania niepożądane są wymienione
zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem.
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze
Rzadko: ciężkie zakażenia w tym posocznica, które mogą prowadzić do zgonu
Podobnie jak inne produkty lecznicze o właściwościach immunosupresyjnych, leflunomid może
zwiększać wrażliwość pacjentów na zakażenia, w tym zakażenia oportunistyczne (patrz także punkt 4.4).
Może się zwiększyć częstość zakażeń (szczególnie nieżyt nosa, zapalenie oskrzeli i zapalenie płuc).
Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone ( w tym torbiele i polipy)
Stosowanie niektórych leków immunosupresyjnych zwiększa ryzyko wystąpienia nowotworów
złośliwych, szczególnie zaburzeń limfoproliferacyjnych.
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Często: leukopenia (leukocyty > 2 G/l)
Niezbyt często: niedokrwistość, łagodna trombocytopenia (płytki < 100 G/l)
Rzadko: niedokrwistość aplastyczna (prawdopodobnie spowodowana mechanizmem
przeciwproliferacyjnym), leukopenia (leukocyty < 2 G/l), eozynofilia
Bardzo rzadko: agranulocytoza
Poprzedzające, jednoczesne lub następujące po podawaniu leflunomidu stosowanie preparatów
o możliwym działaniu mielotoksycznym może być związane z większym ryzykiem występowania
niepożądanych reakcji hematologicznych
Zaburzenia układu immunologicznego
Często: łagodne reakcje alergiczne
Bardzo rzadko: ciężkie reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne, zapalenie naczyń, w tym zapalenie naczyń
z martwicą skóry
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
Często: zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK)
Niezbyt często: hipokaliemia, hiperlipidemia, hipofosfatemia
Rzadko: zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej (LDH)
Częstość nieznana: hipourykemia
Zaburzenia psychiczne
Niezbyt często: niepokój
Zaburzenia układu nerwowego
Często: parestezja, ból głowy, zawroty głowy, neuropatia obwodowa
Zaburzenia serca
Często: łagodny wzrost ciśnienia tętniczego krwi
Rzadko: znaczny wzrost ciśnienia tętniczego krwi
Choroby układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Rzadko: śródmiąższowe choroby płuc (w tym śródmiąższowe zapalenie płuc), które mogą prowadzić
do zgonu
Częstość nieznana: nadciśnienie płucne
Zaburzenia żołądka i jelit
Często: zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie okrężnicy, takie jak limfocytowe zapalenie
okrężnicy, kolagenowe zapalenie okrężnicy, biegunka, nudności, wymioty, jadłowstręt, choroby błony
śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, owrzodzenie błony śluzowej jamy
ustnej), bóle brzucha
Niezbyt często: zaburzenia smaku
Bardzo rzadko: zapalenie trzustki
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Często: zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy, zwłaszcza AlAT, rzadziej
gamma-glutamylotransferazy, fosfatazy zasadowej i bilirubiny)
Rzadko: zapalenie wątroby, żółtaczka/cholestaza
Bardzo rzadko: ciężkie uszkodzenie wątroby takie jak niewydolność wątroby i ostra martwica wątroby,
które mogą prowadzić do zgonu
Zaburzenia skóry i tkanki łącznej
Często: nasilenie wypadania włosów, wyprysk, wysypka (w tym wysypka grudkowo-plamkowa), świąd,
suchość skóry
Niezbyt często: pokrzywka
Bardzo rzadko: toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień
wielopostaciowy
Częstość nieznana: postać skórna tocznia rumieniowatego, łuszczyca krostkowa lub nasilenie łuszczycy,
wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami ogólnymi (DRESS - ang. Drug Rash with Eosinophilia
and Systemic Symptoms), owrzodzenie skóry
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej
Często: zapalenie pochewek ścięgien
Niezbyt często: zerwanie ścięgna
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Częstość nieznana: niewydolność nerek
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
Częstość nieznana: minimalne (odwracalne) zmniejszenie stężenia plemników, całkowitej ilości
i ruchliwości plemników
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Często: anoreksja, zmniejszenie masy ciała (zazwyczaj nieznaczne), osłabienie
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie
podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych
Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych
i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301,
faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Leflunomidum 15 mg (tabletki powlekane)
Dane z dokumentów wyodrębnione automatycznie
- Przechowywanie
- brak specjalnych zaleceń (wg dokumentu)
źródło: ChPL, pkt 6.4
- Termin ważności
- 3 lata (opakowanie nieotwarte)
źródło: ChPL, pkt 6.3
- Substancje pomocnicze
- Rdzeń tabletki; Celuloza mikrokrystaliczna (typ 102); Skrobia żelowana, kukurydziana; Powidon K 30; Krospowidon; Krzemionka koloidalna bezwodna; Magnezu stearynian; Laktoza jednowodna; Otoczka
- Opadry II White OY-LS-28908 o składzie: Tytanu dwutlenek (E171); Laktoza jednowodna; Hypromeloza 15cP; Hypromeloza 3cP; Hypromeloza 50cP; Makrogol 4000
źródło: ChPL, pkt 6.1
- Substancje wymienione w dokumencie (m.in. alergeny, cukry, alkohol, sód)
- barwniki: w składzie (Opadry II White OY-LS-28908 o składzie)
- laktoza: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie; w składzie (Opadry II White OY-LS-28908 o składzie)
źródło: ChPL, pkt 4.4, ChPL, pkt 6.1
Pokazane są tylko substancje wymienione w dokumencie; brak wzmianki nie oznacza, że substancji nie ma w leku.
- Opakowanie i akcesoria
- opakowanie bezpośrednie: blister
źródło: ChPL, pkt 6.5
- Wygląd
- biały okrągły średnicy około 7,2 mm nadruk: 15
Leflunomid Egis, 15 mg, to białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki powlekane, z wytłoczonym oznakowaniem „15” po jednej stronie, o średnicy około 7,2 mm. Lek pakowany jest w tekturowe pudełko zawierające blistry z folii OPA/Aluminium/PVC/Aluminium. źródło: Ulotka, pkt 6, ChPL, pkt 3
- Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
- dokument: możliwy wpływ lub zalecana ostrożność źródło: „W przypadku występowania takich objawów niepożądanych jak zawroty głowy, zaburzeniu może ulec zdolność koncentracji i szybkość reakcji. Pacjenci, u których występują takie działania, nie powinni prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn.” · ChPL, pkt 4.7
- Działania niepożądane
63 pozycji, według częstości
- często: leukopenia (leukocyty > 2 G/l); łagodne reakcje alergiczne; zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK); parestezja; ból głowy; zawroty głowy; neuropatia obwodowa; łagodny wzrost ciśnienia tętniczego krwi; zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie okrężnicy; takie jak limfocytowe zapalenie okrężnicy; kolagenowe zapalenie okrężnicy; biegunka; nudności; wymioty; jadłowstręt; choroby błony śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej); bóle brzucha; zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy, zwłaszcza AlAT, rzadziej gamma-glutamylotransferazy, fosfatazy zasadowej i bilirubiny); nasilenie wypadania włosów; wyprysk; wysypka (w tym wysypka grudkowo-plamkowa); świąd; suchość skóry; zapalenie pochewek ścięgien; anoreksja; zmniejszenie masy ciała (zazwyczaj nieznaczne); osłabienie
- niezbyt często: niedokrwistość; łagodna trombocytopenia (płytki < 100 G/l); hipokaliemia; hiperlipidemia; hipofosfatemia; niepokój; zaburzenia smaku; pokrzywka; zerwanie ścięgna
- rzadko: ciężkie zakażenia w tym posocznica; które mogą prowadzić do zgonu; niedokrwistość aplastyczna (prawdopodobnie spowodowana mechanizmem przeciwproliferacyjnym); leukopenia (leukocyty < 2 G/l); eozynofilia; zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej (LDH); znaczny wzrost ciśnienia tętniczego krwi; śródmiąższowe choroby płuc (w tym śródmiąższowe zapalenie płuc); zapalenie wątroby; żółtaczka/cholestaza
- bardzo rzadko: agranulocytoza; ciężkie reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne; zapalenie naczyń, w tym zapalenie naczyń z martwicą skóry; zapalenie trzustki; ciężkie uszkodzenie wątroby takie jak niewydolność wątroby i ostra martwica wątroby; które mogą prowadzić do zgonu; toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka; zespół Stevensa-Johnsona; rumień wielopostaciowy
- częstość nieznana: hipourykemia; nadciśnienie płucne; postać skórna tocznia rumieniowatego; łuszczyca krostkowa lub nasilenie łuszczycy; wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami ogólnymi (DRESS - ang; niewydolność nerek; minimalne (odwracalne) zmniejszenie stężenia plemników; całkowitej ilości i ruchliwości plemników
Lista może być niepełna: wyodrębniono tylko zapisy w układzie „Często: …”. Pełna lista jest w ChPL.
źródło: ChPL, pkt 4.8
Z ulotkiOficjalna informacja dla pacjenta dołączana do opakowania leku. i ChPLOficjalny dokument dla lekarzy i farmaceutów z pełnymi informacjami o leku. wyodrębnione automatycznie
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed zastosowaniem leku Leflunomid Egis
Kiedy nie stosować leku Leflunomid Egis
- jeśli u pacjenta wystąpiła kiedykolwiek reakcja uczuleniowa na leflunomid (szczególnie ciężka
reakcja skórna, często z towarzyszącą gorączką, bólem stawu, czerwonymi plamami na skórze lub
pęcherzami (np. zespól Stevensa-Johnsona) lub na którykolwiek z pozostałych składników tego leku
(wymienionych w punkcie 6), lub w przypadku uczulenia na teryflunomid (stosowany w leczeniu
stwardnienia rozsianego),
- jeśli pacjent ma zaburzenia czynności wątroby,
- jeśli u pacjenta stwierdzono umiarkowane do ciężkich zaburzenia czynności nerek,
- jeśli u pacjenta stwierdzono znaczne zmniejszenie stężenia białka we krwi (hipoproteinemię),
- jeśli pacjent ma jakiekolwiek współistniejące choroby wpływające na czynność układu
odpornościowego (np. AIDS),
- jeśli pacjent ma zaburzenia czynności szpiku kostnego lub gdy liczba krwinek czerwonych,
krwinek białych albo płytek krwi jest zmniejszona,
- jeśli pacjent ma ciężkie zakażenie,
- jeśli pacjentka jest w ciąży lub przypuszcza, że jest w ciąży, lub karmi piersią.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem stosowania leku Leflunomid Egis należy zwrócić się do lekarza, farmaceuty
lub pielęgniarki:
- jeśli pacjent kiedykolwiek chorował na zapalenie płuc (śródmiąższową chorobę płuc).
- jeśli pacjent kiedykolwiek chorował na gruźlicę lub jeśli miał bliski kontakt z osobą, która choruje
lub chorowała w przeszłości na gruźlicę. Lekarz może zalecić badania w celu ustalenia czy pacjent
ma gruźlicę.
- jeśli pacjent jest mężczyzną, który planuje ojcostwo. Nie można wykluczyć, że leflunomid przenika
do nasienia, dlatego pacjenci przyjmujący lek Leflunomid Egis powinni stosować skuteczną
antykoncepcję. Mężczyzna planujący ojcostwo powinien skontaktować się z lekarzem, który może
doradzić przerwanie stosowania leku Leflunomid Egis i zalecić odpowiednie leki w celu szybkiego
i skutecznego usunięcia leku Leflunomid Egis z organizmu. Skuteczne wydalenie leflunomidu musi
być potwierdzone odpowiednimi badaniami krwi, a decyzję o ojcostwie można podjąć nie wcześniej
niż po 3 miesiącach od tego momentu.
- jeśli pacjent ma mieć wykonane specyficzne badanie krwi (oznaczenie stężenia wapnia). Wyniki
badania stężenia wapnia mogą być fałszywie zaniżone.
- jeśli u pacjenta będzie wykonywana lub wykonano poważną operację, lub jeżeli nadal posiada
niezagojoną ranę pooperacyjną. Lek Leflunomid Egis może utrudniać gojenie się ran.
Leflunomid Egis może powodować zaburzenia dotyczące krwi, czynności wątroby, płuc albo nerwów
w rękach lub nogach. Może także wywołać ciężkie reakcje alergiczne (włączając wysypkę polekową
z eozynofilią oraz objawami układowymi – DRESS, ang. Drug Rash with Eosinophilia and Systemic
Symptoms) lub zwiększyć ryzyko wystąpienia ciężkiego zakażenia. Więcej informacji na ten temat
patrz punkt 4 („Możliwe działania niepożądane”).
Zespół DRESS objawia się początkowo objawami grypopodobnymi i wysypką na twarzy, a następnie
obserwuje się rozprzestrzenianie wysypki na inne obszary ciała, wysoką temperaturę,
zwiększoną aktywność enzymów wątrobowych widoczną w badaniach krwi i zwiększenia liczby
pewnego rodzaju białych krwinek (eozynofilia) oraz powiększenie węzłów chłonnych.
Przed rozpoczęciem leczenia lekiem Leflunomid Egis, a także podczas jego stosowania, lekarz
zaleci w regularnych odstępach czasu badanie krwi w celu skontrolowania obrazu krwinek oraz
czynności wątroby. Należy również kontrolować regularnie ciśnienie krwi, ponieważ leflunomid może
powodować jego zwiększenie.
Należy powiadomić lekarza, jeśli wystąpi przewlekła biegunka z niewyjaśnionej przyczyny. Lekarz
może zlecić dodatkowe badania w celu ustalenia rozpoznania.
Należy powiadomić lekarza, jeśli wystąpi owrzodzenie skóry podczas leczenia lekiem
Leflunomid Egis (patrz także punkt 4).
Dzieci i młodzież
Nie zaleca się stosowania leku Leflunomid Egis u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat.
Leflunomid Egis a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach stosowanych przez pacjenta
obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje stosować. Obejmuje to również leki
wydawane bez recepty.
Jest to szczególnie istotne, gdy pacjent przyjmuje:
- inne leki stosowane w reumatoidalnym zapaleniu stawów, takie jak leki przeciwmalaryczne
(np. chlorochina i hydroksychlorochina), preparaty złota stosowane domięśniowo lub doustnie,
D-penicylamina, azatiopryna i inne leki immunosupresyjne (np. metotreksat), ponieważ takie
skojarzenia nie są zalecane
- warfarynę i inne doustne leki przeciwzakrzepowe, gdyż konieczne jest kontrolowanie stanu pacjenta
w celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia działań niepożądanych tego leku
- teryflunomid (lek stosowany w leczeniu stwardnienia rozsianego)
- repaglinid, pioglitazon, nateglinid, lub rozyglitazon (leki stosowane w leczeniu cukrzycy)
- daunorubicynę, doksorubicynę, paklitaksel, lub topotekan (leki przeciwnowotworowe)
- duloksetynę (lek stosowany w leczeniu depresji, nietrzymania moczu lub chorób nerek u osób
z cukrzycą)
- alosetron (lek stosowany w leczeniu ciężkiej biegunki)
- teofilinę (lek stosowany w leczeniu astmy)
- tizanidynę (lek zwiotczający mięśnie)
- doustne leki antykoncepcyjne (zawierające etynyloestradiol i lewonorgestrel)
- cefaklor, benzylopenicylinę (penicylina G), cyprofloksacynę (leki stosowane w leczeniu zakażeń)
- indometacynę, ketoprofen (leki stosowane w leczeniu bólu lub zapalenia)
- furosemid (lek moczopędny stosowany w leczeniu chorób serca)
- zydowudynę (lek stosowany w leczeniu zakażenia HIV)
- rozuwastatynę, symwastatynę, atorwastatynę, prawastatynę (leki stosowane w leczeniu
hipercholesterolemii - dużego stężenia cholesterolu)
- sulfasalazynę (lek stosowany w leczeniu zapalnej choroby jelit lub reumatoidalnego zapalenia
stawów)
- kolestyraminę (stosowaną w leczeniu dużego stężenia cholesterolu) lub węgiel aktywny, gdyż mogą
one zmniejszyć wchłanianie leflunomidu.
Jeśli pacjent stosuje niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) i (lub) kortykosteroidy może je
nadal stosować po rozpoczęciu przyjmowania leku Leflunomid Egis.
Szczepienia
Jeśli pacjent planuje szczepienie powinien poradzić się lekarza. Niektórych szczepionek nie należy
przyjmować w trakcie lub przez pewien czas po zakończeniu leczenia lekiem Leflunomid Egis.
Leflunomid Egis z jedzeniem, piciem i alkoholem
Lek Leflunomid Egis można stosować z jedzeniem lub niezależnie od posiłków.
Podczas leczenia leflunomidem nie zaleca się spożywania napojów alkoholowych . Picie alkoholu
w trakcie leczenia lekiem Leflunomid Egis może zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby.
Ciąża i karmienie piersią
Nie stosować leku Leflunomid Egis, jeśli kobieta jest w ciąży lub przypuszcza, że może być w ciąży.
Jeśli pacjentka jest w ciąży lub zajdzie w ciążę w trakcie stosowania leflunomidu, zwiększa się ryzyko
wystąpienia ciężkich wad wrodzonych u dziecka. Kobietom w wieku rozrodczym nie wolno stosować
leku Leflunomid Egis, jeśli nie stosują skutecznej antykoncepcji.
Jeżeli kobieta planuje zajście w ciążę po zakończeniu leczenia lekiem Leflunomid Egis, powinna
wcześniej poinformować o tym lekarza ponieważ przed podjęciem próby zajścia w ciążę należy
upewnić się, że leflunomid został całkowicie usunięty z organizmu. Po zakończeniu leczenia lekiem
Leflunomid Egis należy odczekać 2 lata, czas ten można skrócić do kilku tygodni, przyjmując leki
przyspieszające usuwanie leflunomidu z organizmu.
W każdym przypadku należy przeprowadzić odpowiednie badania krwi, by upewnić się, że leflunomid
został skutecznie usunięty z organizmu. Po uzyskaniu prawidłowego wyniku badania krwi należy
odczekać co najmniej miesiąc przed planowaną ciążą.
Aby uzyskać więcej informacji na temat testu laboratoryjnego należy zwrócić się do lekarza.
Jeśli pacjentka podejrzewa, że zaszła w ciążę podczas przyjmowania leflunomidu lub przed upływem
dwóch lat od zakończeniu leczenia musi natychmiast poinformować lekarza i wykonać test ciążowy.
Jeżeli wynik testu potwierdzi ciążę, lekarz może zalecić leczenie określonymi lekami w celu
szybkiego i skutecznego usunięcia leflunomidu z organizmu, co może zmniejszyć zagrożenie
dla dziecka.
Nie wolno przyjmować leku Leflunomid Egis w okresie karmienia piersią, gdyż leflunomid
przenika do mleka ludzkiego.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Leflunomid Egis może powodować zawroty głowy, które mogą upośledzać zdolność koncentracji
i szybkość reakcji. Pacjentowi nie wolno prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn, jeśli występują
u niego takie objawy.
Leflunomid Egis zawiera laktozę
Jeżeli stwierdzono wcześniej u pacjenta nietolerancję niektórych cukrów, pacjent powinien
skontaktować się z lekarzem przed przyjęciem tego leku.
Ulotka, pkt 4: Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
Należy niezwłocznie poinformować lekarza i przerwać stosowanie leku Leflunomid Egis, jeśli:
- pacjent odczuwa osłabienie, oszołomienie lub zawroty głowy, lub ma trudności w oddychaniu,
gdyż mogą to być objawy ciężkiej reakcji alergicznej,
- u pacjenta rozwinie się wysypka skórna lub owrzodzenie jamy ustnej, gdyż może to wskazywać
na ciężkie, niekiedy zagrażające życiu reakcje (np. zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze
oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy, wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami
układowymi - DRESS), patrz punkt 2.
Należy niezwłocznie poinformować lekarza, jeśli u pacjenta wystąpi:
- bladość skóry, uczucie zmęczenia, skłonność do powstawania siniaków, gdyż mogą to być objawy
zaburzeń krwi,
- uczucie zmęczenia, ból brzucha lub żółtaczka (zażółcenie oczu lub skóry), gdyż mogą one
wskazywać na ciężkie zaburzenia, takie jak niewydolność wątroby, niekiedy prowadzące do zgonu,
- objawy zakażenia takie jak gorączka, ból gardła lub kaszel, ponieważ lek ten może zwiększać
ryzyko ciężkiego, mogącego zagrażać życiu zakażenia,
- kaszel lub trudności w oddychaniu mogące wskazywać na chorobę płuc (chorobę śródmiąższową
płuc lub nadciśnienie płucne),
- nietypowe mrowienie, osłabienie lub ból rąk lub stóp, gdyż objawy te mogą wskazywać na
zaburzenia w obrębie nerwów (neuropatia obwodowa).
Działania niepożądane występujące często (mogą występować nie częściej niż u 1 na 10 osób)
- niewielkie zmniejszenie liczby białych krwinek (leukopenia),
- łagodne reakcje alergiczne,
- utrata apetytu, zmniejszenie masy ciała (zwykle nieznaczne),
- osłabienie (astenia),
- ból głowy, zawroty głowy,
- nietypowe wrażenia czuciowe, takie jak mrowienie (parestezje),
- łagodny wzrost ciśnienia tętniczego,
- zapalenie jelita grubego,
- biegunka,
- nudności, wymioty,
- zapalenie lub owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej,
- ból brzucha,
- zwiększenie wartości niektórych parametrów badań czynności wątroby,
- nasilone wypadanie włosów,
- wyprysk, suchość skóry, wysypka, świąd,
- zapalenie ścięgna (ból spowodowany zapaleniem błony otaczającej ścięgna zwykle w okolicy stóp
lub rąk),
- zwiększenie aktywności niektórych enzymów we krwi (kinazy kreatynowej),
- zaburzenia nerwów w rękach lub nogach (neuropatia obwodowa).
Działania niepożądane występujące niezbyt często (mogą występować nie częściej niż u 1 na 100
osób)
- zmniejszenie liczby krwinek czerwonych (niedokrwistość) i zmniejszenie liczby płytek krwi
(małopłytkowość),
- zmniejszenie stężenia potasu we krwi,
- niepokój,
- zaburzenia smaku,
- pokrzywka (wysypka pokrzywkowa),
- zerwanie ścięgna,
- zwiększenie stężenia lipidów we krwi (cholesterolu i triglicerydów),
- zmniejszenie stężenia fosforanów we krwi.
Działania niepożądane występujące rzadko (mogą występować nie częściej niż u 1 na 1000 osób)
- zwiększenie liczby krwinek zwanych eozynofilami (eozynofilia), niewielkie zmniejszenie liczby
białych krwinek (leukopenia) oraz zmniejszenie liczby wszystkich rodzajów komórek krwi
(pancytopenia),
- znaczny wzrost ciśnienia tętniczego,
- zapalenie płuc (śródmiąższowa choroba płuc),
- zwiększenie wartości niektórych parametrów badań czynności wątroby, które mogą wskazywać
na rozwój ciężkich zaburzeń takich jak zapalenie wątroby i żółtaczka,
- ciężkie zakażenia nazywane posocznicą, które mogą zakończyć się zgonem,
- zwiększenie aktywności niektórych enzymów we krwi (dehydrogenazy mleczanowej).
Działania niepożądane występujące bardzo rzadko (mogą występować nie częściej niż u 1
na 10 000 osób)
- znaczne zmniejszenie liczby niektórych białych krwinek (agranulocytoza),
- ciężkie i potencjalnie groźne reakcje alergiczne,
- zapalenie małych naczyń krwionośnych (w tym zapalenie naczyń z martwicą skóry),
- zapalenie trzustki,
- ciężkie uszkodzenie wątroby, takie jak niewydolność wątroby lub martwica, które mogą zakończyć
się zgonem,
- ciężkie, czasem zagrażające życiu reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze
oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy).
Inne działania niepożądane takie jak niewydolność nerek, zmniejszenie stężenia kwasu moczowego
we krwi, nadciśnienie płucne, niepłodność u mężczyzn (przemijająca po zaprzestaniu leczenia tym
lekiem), postać skórna tocznia rumieniowatego (charakteryzująca się wysypką/rumieniem na
obszarach skóry narażonych na światło), łuszczyca (pojawiająca się po raz pierwszy lub nasilenie
istniejącej choroby), DRESS i owrzodzenie skóry (okrągła, otwarta rana w skórze, przez którą
widoczne są tkanki podskórne) mogą także występować z nieznaną częstością.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można zgłaszać
bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.
ChPL, pkt 4.3: Przeciwwskazania
• Nadwrażliwość (szczególnie jeśli u pacjenta występował wcześniej: zespół Stevensa-Johnsona,
toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy) na substancję czynną,
na główny aktywny metabolit teriflunomid lub na którąkolwiek substancję pomocniczą
wymienioną w punkcie 6.1.
• Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby.
• Pacjenci z ciężkimi niedoborami odporności np. AIDS.
• Pacjenci ze znacznym zaburzeniem czynności szpiku lub znaczną anemią, leukopenią,
neutropenią czy trombocytopenią wywołanymi przez inne czynniki niż reumatoidalne zapalenie
stawów lub artropatię łuszczycową.
• Pacjenci z ciężkimi zakażeniami (patrz punkt 4.4).
• Pacjenci z umiarkowaną do ciężkiej niewydolnością nerek, ze względu na niedostateczne
doświadczenie kliniczne w tej grupie pacjentów.
• Pacjenci z ciężką hipoproteinemią np. w zespole nerczycowym.
• Kobiety w ciąży lub kobiety w wieku rozrodczym niestosujące skutecznej antykoncepcji w czasie
leczenia leflunomidem i po zakończeniu leczenia tak długo, aż stężenie aktywnego metabolitu
w surowicy zmniejszy się do wartości nie większej niż 0,02 mg/l (patrz punkt 4.6). Przed
rozpoczęciem leczenia leflunomidem należy wykluczyć ciążę.
• Kobiety karmiące piersią (patrz punkt 4.6).
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Nie zaleca się jednoczesnego podawania innych produktów leczniczych z grupy DMARD wykazujących
hepatotoksyczne lub hematotoksyczne działanie (np. metotreksat).
Aktywny metabolit leflunomidu A771726 ma długi biologiczny okres półtrwania, wynoszący zwykle 1 do
4 tygodni. Nawet po zaprzestaniu leczenia leflunomidem mogą wystąpić ciężkie działania niepożądane
(np. uszkodzenie wątroby, toksyczne działanie na układ krwiotwórczy lub reakcje alergiczne, patrz
poniżej). W przypadku wystąpienia takich działań lub w innych przypadkach gdy A771726 musi być
szybko usunięty z organizmu należy zastosować procedurę wymywania. Procedura może być powtórzona
jeśli jest to uzasadnione klinicznie.
Procedura wymywania i inne zalecone działania w przypadku pożądanej lub niezamierzonej ciąży, patrz
punkt 4.6.
Reakcje dotyczące wątroby
Zgłaszano rzadkie przypadki ciężkiego uszkodzenia wątroby, ze zgonami włącznie, występujące podczas
leczenia leflunomidem. Większość przypadków wystąpiła w ciągu pierwszych 6 miesięcy terapii.
Przypadki, o których mowa miały miejsce często, jeśli jednocześnie podawano pacjentom inne leki
o działaniu hepatotoksycznym. Bardzo istotne jest przestrzeganie zaleceń dotyczących monitorowania
pacjentów w trakcie leczenia.
Aktywność AlAT (SGPT) należy kontrolować przed rozpoczęciem leczenia leflunomidem oraz z taką
samą częstością, jak pełną morfologię krwi (co dwa tygodnie), w ciągu pierwszych sześciu miesięcy
terapii i następnie w odstępach 8-tygodniowych.
W przypadku, kiedy aktywność AlAT (SGPT) jest 2 do 3 razy większa niż górna granica normy należy
rozważyć zmniejszenie dawki produktu leczniczego z 20 mg do 10 mg i monitorować w odstępie
tygodniowym. Jeżeli aktywność AlAT (SGPT) utrzymuje się na poziomie 2 razy wyższym od górnej
granicy normy lub jest więcej niż 3 razy większa od górnej granicy normy należy przerwać podawanie
leflunomidu i rozpocząć procedurę wymywania. Po przerwaniu podawania leflunomidu zaleca się dalsze
monitorowanie aktywności enzymów wątrobowych do momentu uzyskania prawidłowych wyników.
W trakcie stosowania leflunomidu nie należy spożywać alkoholu ze względu na możliwość wystąpienia
dodatkowego działania uszkadzającego wątrobę.
Ponieważ aktywny metabolit leflunomidu A771726 w dużym stopniu wiąże się z białkami, jest
metabolizowany przez wątrobę i wydzielany z żółcią można oczekiwać, że jego stężenie w osoczu
u pacjentów z hipoproteinemią będzie podwyższone. Ciężka hipoproteinemia lub zaburzenie czynności
wątroby stanowi przeciwwskazanie do stosowania produktu leczniczego Leflunomid Egis (patrz punkt
4.3).
Reakcje dotyczące układu krwiotwórczego
Przed rozpoczęciem leczenia leflunomidem, a także co 2 tygodnie przez pierwsze 6 miesięcy stosowania
produktu leczniczego, a następnie co 8 tygodni należy przeprowadzić jednoczesne badanie aktywności
AlAT z badaniem pełnej morfologii krwi, w tym oznaczenia liczby białych krwinek i płytek krwi
w rozmazie.
Ryzyko wystąpienia zaburzeń hematologicznych jest większe u pacjentów, u których przed leczeniem
występowała niedokrwistość, leukopenia i (lub) trombocytopenia, a także u pacjentów z zaburzeniem
czynności szpiku kostnego, jak również u zagrożonych ryzykiem zahamowania czynności szpiku. Jeżeli
takie zaburzenia wystąpią należy rozważyć zastosowanie procesu wymywania (patrz poniżej) w celu
zmniejszenia stężenia A771726 w osoczu.
W przypadku wystąpienia ciężkich zaburzeń hematologicznych, w tym pancytopenii, konieczne jest
przerwanie podawania produktu leczniczego Leflunomid Egis i innych stosowanych jednocześnie
preparatów o działaniu hamującym czynność szpiku oraz rozpoczęcie procedury wymywania.
Jednoczesne stosowanie z innymi lekami
Nie przeprowadzono randomizowanych badań dotyczących stosowania leflunomidu z lekami
przeciwmalarycznymi stosowanymi w chorobach reumatycznych (np. chlorochina i
hydroksychlorochina), preparatami złota podawanymi doustnie lub domięśniowo, D-penicylaminą,
azatiopryną i innymi lekami immunosupresyjnymi w tym inhibitorami czynnika martwicy nowotworów
TNF-α (z wyjątkiem metotreksatu, patrz punkt 4.5). Ryzyko związane z jednoczesnym stosowaniem
powyższych produktów leczniczych jest nieznane, szczególnie w przypadku długotrwałej terapii.
Jednoczesne podawanie leflunomidu z innymi produktami leczniczymi należącymi do grupy DMARD
(np. metotreksat) nie jest zalecane, ponieważ takie postępowanie terapeutyczne może prowadzić do
wystąpienia addytywnego lub nawet synergistycznego działania toksycznego (np. działanie hepato-
lub hematotoksyczne).
Jednoczesne podawanie teriflunomidu z leflunomidem nie jest zalecane, gdyż leflunomid jest związkiem
macierzystym teriflunomidu.
Zamiana na inny produkt leczniczy
Ponieważ leflunomid przez długi czas utrzymuje się w organizmie, zamiana na inny produkt leczniczy
z tej samej grupy DMARD (np. metotreksat) bez przeprowadzenia procedury wymywania (patrz poniżej)
może zwiększyć ryzyko wystąpienia działania addytywnego (np. interakcja kinetyczna, działanie
toksyczne na narządy) nawet po długim czasie od zmiany produktu leczniczego.
Podobnie stosowane niedawno leczenie produktami leczniczymi działającymi toksycznie na wątrobę lub
układ krwiotwórczy (np. metotreksat) może nasilać działania niepożądane. Przed rozpoczęciem leczenia
leflunomidem należy wnikliwie ocenić stosunek spodziewanych korzyści do możliwych zagrożeń i zaleca
się dokładne monitorowanie pacjenta w pierwszym okresie po zmianie produktu leczniczego.
Reakcje skórne
W przypadku wystąpienia wrzodziejącego zapalenia jamy ustnej należy przerwać leczenie leflunomidem.
Znane są doniesienia o bardzo rzadko występujących przypadkach zespołu Stevensa-Johnsona lub
toksycznego martwiczego oddzielania się naskórka oraz wysypki polekowej z eozynofilią oraz objawami
ogólnymi (DRESS ang. Drug Rash with Eosinophilia and Systemic Symptoms) u pacjentów leczonych
leflunomidem. Wystąpienie zmian skórnych lub zmian na błonach śluzowych, które budzą obawę
przekształcenia w wyżej opisane ciężkie reakcje, wymaga przerwania podawania produktu leczniczego
Leflunomid Egis oraz innych produktów leczniczych mogących mieć związek z reakcją. Natychmiast
należy wdrożyć procedurę wymywania leflunomidu. W takich przypadkach istotna jest całkowita
eliminacja produktu leczniczego z organizmu i przeciwwskazane jest ponowne podawanie leflunomidu
(patrz punkt 4.3).
Po zastosowaniu leflunomidu odnotowano występowanie łuszczycy krostkowej oraz nasilenie się
łuszczycy. W takiej sytuacji można rozważyć przerwanie leczenia biorąc pod uwagę nasilenie choroby
pacjenta występujące obecnie oraz w wywiadzie.
U pacjentów leczonych leflunomidem mogą wystąpić owrzodzenia skóry. Jeśli przypuszcza się,
że występowanie owrzodzeń skóry jest związane z przyjmowaniem leflunomidu lub jeśli owrzodzenia
utrzymują się pomimo odpowiedniej terapii, należy rozważyć zaprzestanie stosowania i procedurę
wymywania leflunomidu. Decyzja o wznowieniu podawania leflunomidu po wystąpieniu owrzodzeń
skóry powinna być oparta na ocenie klinicznej poprawności gojenia się ran.
U pacjentów leczonych leflunomidem mogą wystąpić zaburzenia gojenia się ran pooperacyjnych. Na
podstawie indywidualnej oceny można rozważyć przerwanie stosowania leflunomidu w okresie
okołooperacyjnym i wdrożenie procedury wymywania jak opisano poniżej. W przypadku przerwania
leczenia, decyzja o wznowieniu podawania leflunomidu powinna być oparta na ocenie klinicznej
poprawności gojenia się ran.
Zakażenia
Wiadomo, że produkty lecznicze o właściwościach immunosupresyjnych – jak leflunomid, mogą
zwiększać podatność pacjentów na zakażenia, w tym zakażenia oportunistyczne. Infekcje te mogą mieć
ciężki przebieg i powodować konieczność wczesnego i intensywnego leczenia. W przypadku wystąpienia
ciężkiego, nie poddającego się leczeniu zakażenia konieczne może być przerwanie stosowania
leflunomidu i wdrożenie procedury wymywania jak opisano poniżej.
Odnotowano rzadkie przypadki postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii (PML - ang.
Progressive Multifocal Leukoencephalopathy), u pacjentów stosujących jednocześnie leflunomid z innymi
lekami immunosupresyjnymi.
Przed rozpoczęciem leczenia, wszystkich pacjentów należy poddać ocenie w kierunku aktywnej oraz
nieaktywnej („utajonej”) gruźlicy, zgodnie z lokalnymi zaleceniami. Ocena ta może obejmować wywiad
medyczny, możliwy uprzedni kontakt z gruźlicą i (lub) odpowiednie badanie przesiewowe takie jak
prześwietlenie płuc, próbę tuberkulinową i (lub) test uwalniania interferonu-gamma, jeśli stosowne.
Przepisującym produkt leczniczy przypomina się o ryzyku fałszywie ujemnych wyników skórnej próby
tuberkulinowej, zwłaszcza u pacjentów ciężko chorych lub z obniżoną odpornością.
Pacjenci z gruźlicą w wywiadzie powinni być uważnie monitorowani ze względu na możliwość
ponownego uaktywnienia się infekcji.
Reakcje dotyczące układu oddechowego
Istnieją doniesienia o występowaniu podczas leczenia leflunomidem śródmiąższowych chorób płuc,
a także rzadko o przypadkach nadciśnienia płucnego (patrz punkt 4.8).
Ryzyko ich wystąpienia może być większe u pacjentów z śródmiąższową chorobą płuc w wywiadzie.
Śródmiąższowe choroby płuc, które w trakcie terapii mogą rozwinąć się w postaci ostrej, są chorobami
stanowiącymi potencjalne zagrożenie życia.
Pojawienie się objawów ze strony układu oddechowego, takich jak kaszel i duszność, może stanowić
powód odstawienia produktu leczniczego i wdrożenia odpowiedniego postępowania diagnostycznego.
Neuropatia obwodowa
Odnotowano przypadki wystąpienia neuropatii obwodowej u pacjentów przyjmujących produkt
Leflunomid Egis. U większości pacjentów objawy ustąpiły po zaprzestaniu podawania produktu
Leflunomid Egis. Jednakże obserwowano znaczną zmienność w wyniku końcowym tzn. u niektórych
pacjentów objawy neuropatii ustąpiły, a u niektórych pacjentów objawy były trwałe. Wiek powyżej 60 lat,
jednoczesne przyjmowanie leków neurotoksycznych i cukrzyca mogą zwiększać ryzyko neuropatii
obwodowej.
Jeśli u pacjenta przyjmującego produkt Leflunomid Egis rozwija się neuropatia obwodowa, należy
rozważyć odstawienie produktu Leflunomid Egis i przeprowadzenie procedury wymywania produktu
leczniczego (patrz punkt 4.4).
Zapalenie okrężnicy
U pacjentów leczonych leflunomidem zgłaszano zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie
okrężnicy. W przypadku pacjentów leczonych leflunomidem, u których wystąpiła niewyjaśniona
przewlekła biegunka, należy przeprowadzić odpowiednie procedury diagnostyczne.
Ciśnienie krwi
Przed rozpoczęciem leczenia leflunomidem u pacjenta należy kontrolować ciśnienie krwi, badania takie
należy również wykonywać w trakcie leczenia.
Prokreacja (zalecenia dla mężczyzn)
Mężczyzn należy uprzedzić o możliwości przenoszenia przez męski układ rozrodczy toksycznego
działania leflunomidu na płód. Dlatego podczas leczenia powinni także stosować skuteczną
antykoncepcję.
Brak dokładnych danych o możliwości przenoszenia przez męski układ rozrodczy działania toksycznego
na płód. Nie prowadzono odnośnych badań z udziałem zwierząt. By zmniejszyć ryzyko do minimum,
mężczyzna planujący ojcostwo powinien przerwać przyjmowanie leflunomidu i przez co najmniej 11 dni
przyjmować 8 g cholestyraminy 3 razy na dobę lub 50 g sproszkowanego węgla aktywnego 4 razy na
dobę.
W obu przypadkach należy wtedy pierwszy raz oznaczyć stężenie A771726 w osoczu i powtórzyć
oznaczenie po upływie co najmniej 14 dni. Jeżeli w obu oznaczeniach stężenie jest mniejsze niż 0,02 mg/l
i nie podwyższa się przez co najmniej 3 miesiące, to ryzyko toksycznego działania na płód jest bardzo
małe.
Procedura wymywania
Podaje się 8 g cholestyraminy 3 razy na dobę. Alternatywnie można podać 50 g sproszkowanego węgla
aktywnego 4 razy na dobę. Czas całkowitego usuwania produktu leczniczego wynosi zwykle 11 dni
i może ulec zmianie w zależności od obrazu klinicznego lub wyników badań laboratoryjnych.
Laktoza
Leflunomid Egis zawiera laktozę. Produkt leczniczy nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko
występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania
glukozy-galaktozy.
Zakłócenie w określaniu stężenia jonów wapniowych
Podczas leczenia leflunomidem i (lub) teryflunomidem (aktywny metabolit leflunomidu) wyniki pomiaru
stężenia jonów wapniowych mogą być fałszywie zmniejszone, w zależności od rodzaju
wykorzystywanego w badaniu analizatora jonów wapniowych (np. analizator gazometryczny). Dlatego też
u pacjentów leczonych eflunomidem lub teryflunomidem należy kwestionować wiarygodność
zaobserwowanego zmniejszonego stężenia jonów wapniowych. Jeśli wyniki pomiarów budzą
wątpliwości, zaleca się określenie całkowitego stężenia wapnia w surowicy skorygowanego o stężenie
albumin.
ChPL, pkt 4.5: Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Badania dotyczące interakcji przeprowadzono tylko u dorosłych.
Nasilenie objawów niepożądanych może wystąpić, jeżeli produkty lecznicze działające toksycznie
na wątrobę lub układ krwiotwórczy podawane były w krótkim okresie przed lub jednocześnie
z leflunomidem albo gdy takie produkty lecznicze zastosowano po leczeniu leflunomidem,
nie przestrzegając okresu wymywania (patrz także zalecenia dotyczące jednoczesnego stosowania
z innymi lekami, punkt 4.4). Dlatego też w początkowym okresie po zmianie produktów leczniczych
zaleca się ścisłe monitorowanie parametrów enzymów wątrobowych i hematologicznych.
Metotreksat
W małym badaniu z udziałem 30 pacjentów, którym podawano jednocześnie leflunomid (w dawce 10 mg
do 20 mg na dobę) i metotreksat (w dawce 10 mg do 25 mg na tydzień) - u 5 pacjentów wystąpiło dwu do
trzykrotnego podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych. U wszystkich 5 pacjentów aktywność
enzymów wątrobowych wróciła do normy; w dwóch przypadkach bez konieczności przerwania
podawania obu produktów leczniczych, w pozostałych trzech po odstawieniu leflunomidu. U innych
5 pacjentów wystąpiło ponad trzykrotne, w stosunku do normy podwyższenie aktywności enzymów
wątrobowych. Także u tych pacjentów nieprawidłowości ustąpiły, w 2 przypadkach bez konieczności
przerwania podawania obu produktów leczniczych, w 3 przypadkach po odstawieniu leflunomidu.
Nie obserwowano interakcji farmakokinetycznej między leflunomidem (10 mg do 20 mg na dobę)
i metotreksatem (10 mg do 25 mg na tydzień) podawanych pacjentom z reumatoidalnym zapaleniem
stawów.
Szczepienia
Brak danych klinicznych o skuteczności i bezpieczeństwie stosowania szczepień podczas leczenia
leflunomidem. Nie zaleca się więc szczepień szczepionkami zawierającymi żywe atenuowane szczepy
drobnoustrojów. Planując podanie szczepionki zawierającej żywe atenuowane szczepy już po odstawieniu
produktu Leflunomid Egis należy wziąć pod uwagę długi okres półtrwania leflunomidu.
Warfaryna i inne przeciwzakrzepowe pochodne kumaryny
Podczas jednoczesnego podawania leflunomidu i warfaryny zgłaszano przypadki podwyższonego czasu
protrombinowego. W klinicznym badaniu farmakologicznym dla A771726 obserwowano interakcję
farmakodynamiczną z warfaryną (patrz poniżej). Dlatego, podczas jednoczesnego podawania warfaryny
lub innych przeciwzakrzepowych pochodnych kumaryny, zaleca się ścisłą kontrolę międzynarodowego
współczynnika znormalizowanego (INR – ang. international normalised ratio) oraz monitorowanie
pacjenta.
Leki z grupy NLPZ/Kortykosteroidy
Jeśli pacjent przyjmuje już niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) i (lub) kortykosteroidy, można
kontynuować ich podawanie po rozpoczęciu leczenia leflunomidem.
Wpływ innych produktów leczniczych na leflunomid:
Cholestyramina lub węgiel aktywny
Zaleca się by pacjentom leczonym leflunomidem nie podawać cholestyraminy lub sproszkowanego węgla
aktywnego, ponieważ prowadzi to do szybkiego zmniejszenia w osoczu stężenia A771726 (aktywny
metabolit leflunomidu, patrz także punkt 5). Wydaje się, że mechanizm ten polega na przerwaniu krążenia
jelitowo-wątrobowego metabolitu i (lub) usuwaniu A771726 ze światła przewodu pokarmowego.
Inhibitory i induktory CYP450
Badania in vitro nad inhibicją w ludzkich mikrosomach wątrobowych sugerują, iż w metabolizmie
leflunomidu uczestniczą klasy cytochromu P450 (CYP) 1A2, 2C19 oraz 3A4. Badani interakcji in vivo
z użyciem leflunomidu i cymetydyny (niespecyficzny słaby inhibitor cytochromu P-450 (CYP)) wykazało
brak istotnego wpływu na ekspozycję na A771726. Podanie pojedynczej dawki leflunomidu osobom
otrzymującym wielokrotne dawki ryfampicyny (niespecyficzny aktywator cytochromu P-450)
spowodowało zwiększenie stężenia A771726 o blisko 40 %, przy czym AUC nie uległo znaczącej
zmianie. Mechanizm tego działania jest niejasny.
Wpływ leflunomidu na inne produkty lecznicze:
Doustne leki antykoncepcyjne
W badaniach z udziałem zdrowych ochotniczek, którym podawano jednocześnie leflunomid i trójfazowy
preparat antykoncepcyjny zawierający 30 µg etynyloestradiolu nie stwierdzono zmniejszenia skuteczności
środka antykoncepcyjnego ani zmiany parametrów farmakokinetycznych A771726. Dla A771726
zaobserwowano interakcję farmakokinetyczną z doustnymi lekami antykoncepcyjnymi (patrz poniżej).
Dla A771726 (głównego aktywnego metabolitu leflunomidu) przeprowadzono następujące badania
interakcji farmakokinetycznych oraz farmakodynamicznych. Ponieważ dla leflunomidu w zalecanych
dawkach nie można wykluczyć podobnych interakcji lek-lek, u pacjentów leczonych leflunomidem należy
rozważyć następujące wyniki badań oraz zalecenia:
Wpływ na repaglinid (substrat CYP2C8)
Po wielokrotnych dawkach A771726 wystąpił wzrost średniego Cmax oraz AUC repaglinidu (odpowiednio
1,7- oraz 2,4-krotny), co sugeruje, iż A771726 jest inhibitorem CYP2C8 in vivo. Dlatego zaleca się
monitorowanie pacjentów stosujących jednocześnie leki metabolizowane przez CYP2C8, jak repaglinid,
paklitaksel, pioglitazon lub roziglitazon, gdyż może u nich dochodzić do zwiększonej ekspozycji na te
leki.
Wpływ na kofeinę (substrat CYP1A2)
Wielokrotne dawki A771726 zmniejszały średnie Cmax oraz AUC kofeiny (substratu CYP1A2)
o odpowiednio 18% oraz 55%, co sugeruje, iż A771726 może być słabym induktorem CYP1A2 in vivo.
Zatem produkty lecznicze metabolizowane przez CYP1A2 (takie jak duloksetyna, alosetron, teofilina
i tyzanidyna) powinny być stosowane z zachowaniem ostrożności podczas leczenia, gdyż może to
prowadzić do obniżenia skuteczności tych produktów.
Wpływ na substraty transportera anionów organicznych 3 (OAT3 – ang. organic anion transporter 3)
Po wielkorotnych dawkach A771726 wystąpił wzrost średniego Cmax oraz AUC cefakloru (odpowiednio
1,43- oraz 1,54-krotny), co sugeruje, iż A771726 jest inhibitorem OAT3 in vivo. Dlatego zaleca się
ostrożność podczas jednoczesnego podawania z substratami OAT3, takimi jak cefaklor,
benzylopenicylina, cyprofloksacyna, indometacyna, ketoprofen, furosemid, cymetydyna, metotreksat,
zydowudyna.
Wpływ na substraty białka oporności raka piersi (BCRP - ang. Breast Cancer Resistance Protein) i (lub)
substraty polipeptydów B1 i B3 transportujących aniony organiczne (OATP1B1/B3 – ang. organic anion
transporting polypeptide B1/B3)
Po wielokrotnych dawkach A771726 wystąpił wzrost średniego Cmax oraz AUC rosuwastatyny
(odpowiednio 2,65- oraz 2,51-krotny). Jednakże brak było widocznego wpływu tej zwiększonej
ekspozycji na rosuwastatynę w osoczu na aktywność reduktazy HMG-CoA. Jeśli leki są stosowane
jednocześnie, dawka rosuwastatyny nie powinna przekraczać 10 mg raz na dobę. Należy również
ostrożnie rozpoczynać jednoczesne podawanie leków w przypadku innych substratów BCRP (np.
metotreksatu, topotekanu, sulfasalazyny, daunorubicyny, doksorubicyny) oraz substratów polipeptydów
z rodziny OATP, zwłaszcza inhibitorów reduktazy HMG-CoA (np. symwastatyny, atorwastatyny,
prawastatyny, metotreksatu, nateglinidu, repaglinidu, ryfampicyny). Pacjentów należy ściśle monitorować
pod kątem przedmiotowych i podmiotowych objawów nadmiernej ekspozycji na produkty lecznicze oraz
należy rozważyć zmniejszenie dawki tych produktów leczniczych.
Wpływ na doustny lek antykoncepcyjny (0,03 mg etynylestradiolu oraz 0,15 mg lewonorgestrelu)
Po wielokrotnych dawkach A771726 dochodziło do wzrostu średniego Cmax oraz AUC0-24
etynylestradiolu (odpowiednio 1,58- oraz 1,54-krotnego), oraz Cmax i AUC0-24 lewonorgestrelu
(odpowiednio 1,33- oraz 1,41-krotnego). Podczas gdy nie przewiduje się, aby ta interakcja wpływała
negatywnie na skuteczność doustnych leków antykoncepcyjnych, należy zwrócić uwagę na typ leczenia
doustnym lekiem antykoncepcyjnym.
Wpływ na warfarynę (substrat CYP2C9)
Wielokrotne dawki A771726 nie miały wpływu na farmakokinetykę S-warfaryny, co wskazuje,
iż A771726 nie jest inhibitorem lub induktorem CYP2C9. Jednakże, podczas jednoczesnego podawania
A771726 z warfaryną, obserwowano 25% spadek szczytowego piku międzynarodowego współczynnika
znormalizowanego (INR), w porównaniu z warfaryną podawaną osobno. Zatem, podczas jednoczesnego
podawania warfaryny, zaleca się ścisłą kontrolę INR oraz monitorowanie pacjenta.
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
Podsumowanie profilu bezpieczeństwa
Najczęściej występujące działania niepożądane po zastosowaniu leflunomidu to: łagodny wzrost ciśnienia
tętniczego krwi, leukopenia, parastezja, ból głowy, zawroty głowy, biegunka, nudności, wymioty,
zaburzenia błony śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie jamy ustnej, owrzodzenie jamy ustnej), ból
brzucha, nadmierne wypadanie włosów, wyprysk, wysypka (w tym wysypka grudkowo -plamkową),
świąd, suchość skóry, zapalenie pochewki ścięgna, zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK),
anoreksja, spadek masy ciała (zazwyczaj nieznaczny), osłabienie, łagodne reakcje alergiczne i
zwiększenie wartości parametrów badań czynnościowych wątroby (aminotransferaz - głównie AlAT,
rzadziej gamma-GT, fosfatazy zasadowej, bilirubiny).
Klasyfikacja spodziewanej częstości występowania:
Bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często ( ≥1/1000 do <1/100), rzadko ( ≥1/10 000
do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (częstość nie może być określona na
podstawie dostępnych danych).
W obrębie każdej grupy o określonej częstości występowania, działania niepożądane są wymienione
zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem.
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze
Rzadko: ciężkie zakażenia w tym posocznica, które mogą prowadzić do zgonu
Podobnie jak inne produkty lecznicze o właściwościach immunosupresyjnych, leflunomid może
zwiększać wrażliwość pacjentów na zakażenia, w tym zakażenia oportunistyczne (patrz także punkt 4.4).
Może się zwiększyć częstość zakażeń (szczególnie nieżyt nosa, zapalenie oskrzeli i zapalenie płuc).
Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone ( w tym torbiele i polipy)
Stosowanie niektórych leków immunosupresyjnych zwiększa ryzyko wystąpienia nowotworów
złośliwych, szczególnie zaburzeń limfoproliferacyjnych.
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Często: leukopenia (leukocyty > 2 G/l)
Niezbyt często: niedokrwistość, łagodna trombocytopenia (płytki < 100 G/l)
Rzadko: niedokrwistość aplastyczna (prawdopodobnie spowodowana mechanizmem
przeciwproliferacyjnym), leukopenia (leukocyty < 2 G/l), eozynofilia
Bardzo rzadko: agranulocytoza
Poprzedzające, jednoczesne lub następujące po podawaniu leflunomidu stosowanie preparatów
o możliwym działaniu mielotoksycznym może być związane z większym ryzykiem występowania
niepożądanych reakcji hematologicznych
Zaburzenia układu immunologicznego
Często: łagodne reakcje alergiczne
Bardzo rzadko: ciężkie reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne, zapalenie naczyń, w tym zapalenie naczyń
z martwicą skóry
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
Często: zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK)
Niezbyt często: hipokaliemia, hiperlipidemia, hipofosfatemia
Rzadko: zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej (LDH)
Częstość nieznana: hipourykemia
Zaburzenia psychiczne
Niezbyt często: niepokój
Zaburzenia układu nerwowego
Często: parestezja, ból głowy, zawroty głowy, neuropatia obwodowa
Zaburzenia serca
Często: łagodny wzrost ciśnienia tętniczego krwi
Rzadko: znaczny wzrost ciśnienia tętniczego krwi
Choroby układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Rzadko: śródmiąższowe choroby płuc (w tym śródmiąższowe zapalenie płuc), które mogą prowadzić
do zgonu
Częstość nieznana: nadciśnienie płucne
Zaburzenia żołądka i jelit
Często: zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie okrężnicy, takie jak limfocytowe zapalenie
okrężnicy, kolagenowe zapalenie okrężnicy, biegunka, nudności, wymioty, jadłowstręt, choroby błony
śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, owrzodzenie błony śluzowej jamy
ustnej), bóle brzucha
Niezbyt często: zaburzenia smaku
Bardzo rzadko: zapalenie trzustki
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Często: zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy, zwłaszcza AlAT, rzadziej
gamma-glutamylotransferazy, fosfatazy zasadowej i bilirubiny)
Rzadko: zapalenie wątroby, żółtaczka/cholestaza
Bardzo rzadko: ciężkie uszkodzenie wątroby takie jak niewydolność wątroby i ostra martwica wątroby,
które mogą prowadzić do zgonu
Zaburzenia skóry i tkanki łącznej
Często: nasilenie wypadania włosów, wyprysk, wysypka (w tym wysypka grudkowo-plamkowa), świąd,
suchość skóry
Niezbyt często: pokrzywka
Bardzo rzadko: toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień
wielopostaciowy
Częstość nieznana: postać skórna tocznia rumieniowatego, łuszczyca krostkowa lub nasilenie łuszczycy,
wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami ogólnymi (DRESS - ang. Drug Rash with Eosinophilia
and Systemic Symptoms), owrzodzenie skóry
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej
Często: zapalenie pochewek ścięgien
Niezbyt często: zerwanie ścięgna
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Częstość nieznana: niewydolność nerek
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
Częstość nieznana: minimalne (odwracalne) zmniejszenie stężenia plemników, całkowitej ilości
i ruchliwości plemników
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Często: anoreksja, zmniejszenie masy ciała (zazwyczaj nieznaczne), osłabienie
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie
podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych
Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych
i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301,
faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Leflunomidum 20 mg (tabletki powlekane)
Dane z dokumentów wyodrębnione automatycznie
- Przechowywanie
- brak specjalnych zaleceń (wg dokumentu)
źródło: ChPL, pkt 6.4
- Termin ważności
- 3 lata (opakowanie nieotwarte)
źródło: ChPL, pkt 6.3
- Substancje pomocnicze
- Rdzeń tabletki; Celuloza mikrokrystaliczna (typ 102); Skrobia żelowana, kukurydziana; Powidon K 30; Krospowidon; Krzemionka koloidalna bezwodna; Magnezu stearynian; Laktoza jednowodna; Otoczka
- Opadry OY-SR-6497 o składzie: Tytanu dwutlenek (E171); Talk; Hypromeloza 15cP; Makrogol 6000; Żelaza tlenek żółty (E172)]
źródło: ChPL, pkt 6.1
- Substancje wymienione w dokumencie (m.in. alergeny, cukry, alkohol, sód)
- barwniki: w składzie (Opadry OY-SR-6497 o składzie)
- laktoza: wymieniona w ChPL pkt 4.4; w składzie
źródło: ChPL, pkt 4.4, ChPL, pkt 6.1
Pokazane są tylko substancje wymienione w dokumencie; brak wzmianki nie oznacza, że substancji nie ma w leku.
- Opakowanie i akcesoria
- opakowanie bezpośrednie: blister
źródło: ChPL, pkt 6.5
- Wygląd
- żółty okrągły średnicy około 8,1 mm z linią podziału
Leflunomid Egis, 20 mg to żółte, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki powlekane, z linią podziału po jednej stronie, o średnicy około 8,1 mm. Lek pakowany jest w tekturowe pudełko zawierające blistry z folii OPA/Aluminium/PVC/Aluminium. źródło: Ulotka, pkt 6, ChPL, pkt 3
- Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
- dokument: możliwy wpływ lub zalecana ostrożność źródło: „W przypadku występowania takich objawów niepożądanych jak zawroty głowy, zaburzeniu może ulec zdolność koncentracji i szybkość reakcji. Pacjenci, u których występują takie działania, nie powinni prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn.” · ChPL, pkt 4.7
- Działania niepożądane
63 pozycji, według częstości
- często: leukopenia (leukocyty > 2 G/l); łagodne reakcje alergiczne; zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK); parestezja; ból głowy; zawroty głowy; neuropatia obwodowa; łagodny wzrost ciśnienia tętniczego krwi; zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie okrężnicy; takie jak limfocytowe zapalenie okrężnicy; kolagenowe zapalenie okrężnicy; biegunka; nudności; wymioty; jadłowstręt; choroby błony śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej); bóle brzucha; zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy, zwłaszcza AlAT, rzadziej gamma-glutamylotransferazy, fosfatazy zasadowej i bilirubiny); nasilenie wypadania włosów; wyprysk; wysypka (w tym wysypka grudkowo-plamkowa); świąd; suchość skóry; zapalenie pochewek ścięgien; anoreksja; zmniejszenie masy ciała (zazwyczaj nieznaczne); osłabienie
- niezbyt często: niedokrwistość; łagodna trombocytopenia (płytki < 100 G/l); hipokaliemia; hiperlipidemia; hipofosfatemia; niepokój; zaburzenia smaku; pokrzywka; zerwanie ścięgna
- rzadko: ciężkie zakażenia w tym posocznica; które mogą prowadzić do zgonu; niedokrwistość aplastyczna (prawdopodobnie spowodowana mechanizmem przeciwproliferacyjnym); leukopenia (leukocyty < 2 G/l); eozynofilia; zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej (LDH); znaczny wzrost ciśnienia tętniczego krwi; śródmiąższowe choroby płuc (w tym śródmiąższowe zapalenie płuc); zapalenie wątroby; żółtaczka/cholestaza
- bardzo rzadko: agranulocytoza; ciężkie reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne; zapalenie naczyń, w tym zapalenie naczyń z martwicą skóry; zapalenie trzustki; ciężkie uszkodzenie wątroby takie jak niewydolność wątroby i ostra martwica wątroby; które mogą prowadzić do zgonu; toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka; zespół Stevensa-Johnsona; rumień wielopostaciowy
- częstość nieznana: hipourykemia; nadciśnienie płucne; postać skórna tocznia rumieniowatego; łuszczyca krostkowa lub nasilenie łuszczycy; wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami ogólnymi (DRESS - ang; niewydolność nerek; minimalne (odwracalne) zmniejszenie stężenia plemników; całkowitej ilości i ruchliwości plemników
Lista może być niepełna: wyodrębniono tylko zapisy w układzie „Często: …”. Pełna lista jest w ChPL.
źródło: ChPL, pkt 4.8
Z ulotkiOficjalna informacja dla pacjenta dołączana do opakowania leku. i ChPLOficjalny dokument dla lekarzy i farmaceutów z pełnymi informacjami o leku. wyodrębnione automatycznie
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed zastosowaniem leku Leflunomid Egis
Kiedy nie stosować leku Leflunomid Egis
- jeśli u pacjenta wystąpiła kiedykolwiek reakcja uczuleniowa na leflunomid (szczególnie ciężka
reakcja skórna, często z towarzyszącą gorączką, bólem stawu, czerwonymi plamami na skórze lub
pęcherzami (np. zespól Stevensa-Johnsona) lub na którykolwiek z pozostałych składników tego leku
(wymienionych w punkcie 6), lub w przypadku uczulenia na teryflunomid (stosowany w leczeniu
stwardnienia rozsianego),
- jeśli pacjent ma zaburzenia czynności wątroby,
- jeśli u pacjenta stwierdzono umiarkowane do ciężkich zaburzenia czynności nerek,
- jeśli u pacjenta stwierdzono znaczne zmniejszenie stężenia białka we krwi (hipoproteinemię),
- jeśli pacjent ma jakiekolwiek współistniejące choroby wpływające na czynność układu
odpornościowego (np. AIDS),
- jeśli pacjent ma zaburzenia czynności szpiku kostnego lub gdy liczba krwinek czerwonych,
krwinek białych albo płytek krwi jest zmniejszona,
- jeśli pacjent ma ciężkie zakażenie,
- jeśli pacjentka jest w ciąży lub przypuszcza, że jest w ciąży, lub karmi piersią.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem stosowania leku Leflunomid Egis należy zwrócić się do lekarza, farmaceuty
lub pielęgniarki:
- jeśli pacjent kiedykolwiek chorował na zapalenie płuc (śródmiąższową chorobę płuc).
- jeśli pacjent kiedykolwiek chorował na gruźlicę lub jeśli miał bliski kontakt z osobą, która choruje
lub chorowała w przeszłości na gruźlicę. Lekarz może zalecić badania w celu ustalenia czy pacjent
ma gruźlicę.
- jeśli pacjent jest mężczyzną, który planuje ojcostwo. Nie można wykluczyć, że leflunomid przenika
do nasienia, dlatego pacjenci przyjmujący lek Leflunomid Egis powinni stosować skuteczną
antykoncepcję.
Mężczyzna planujący ojcostwo powinien skontaktować się z lekarzem, który może doradzić
przerwanie stosowania leku Leflunomid Egis i zalecić odpowiednie leki w celu szybkiego
i skutecznego usunięcia leku Leflunomid Egis z organizmu. Skuteczne wydalenie leflunomidu musi
być potwierdzone odpowiednimi badaniami krwi, a decyzję o ojcostwie można podjąć nie wcześniej
niż po 3 miesiącach od tego momentu.
- jeśli pacjent ma mieć wykonane specyficzne badanie krwi (oznaczenie stężenia wapnia). Wyniki
badania stężenia wapnia mogą być fałszywie zaniżone.
- jeśli u pacjenta będzie wykonywana lub wykonano poważną operację, lub jeżeli nadal posiada
niezagojoną ranę pooperacyjną. Lek Leflunomid Egis może utrudniać gojenie się ran.
Leflunomid Egis może powodować zaburzenia dotyczące krwi, czynności wątroby, płuc albo nerwów
w rękach lub nogach. Może także wywołać ciężkie reakcje alergiczne (włączając wysypkę polekową
z eozynofilią oraz objawami układowymi – DRESS, ang. Drug Rash with Eosinophilia and Systemic
Symptoms) lub zwiększyć ryzyko wystąpienia ciężkiego zakażenia. Więcej informacji na ten temat
patrz punkt 4 („Możliwe działania niepożądane”).
Zespół DRESS objawia się początkowo objawami grypopodobnymi i wysypką na twarzy, a następnie
obserwuje się rozprzestrzenianie wysypki na inne obszary ciała, wysoką temperaturę,
zwiększoną aktywność enzymów wątrobowych widoczną w badaniach krwi i zwiększenia liczby
pewnego rodzaju białych krwinek (eozynofilia) oraz powiększenie węzłów chłonnych.
Przed rozpoczęciem leczenia lekiem Leflunomid Egis, a także podczas jego stosowania, lekarz
zaleci w regularnych odstępach czasu badanie krwi w celu skontrolowania obrazu krwinek oraz
czynności wątroby. Należy również kontrolować regularnie ciśnienie krwi, ponieważ leflunomid może
powodować jego zwiększenie.
Należy powiadomić lekarza, jeśli wystąpi przewlekła biegunka z niewyjaśnionej przyczyny. Lekarz
może zlecić dodatkowe badania w celu ustalenia rozpoznania.
Należy powiadomić lekarza, jeśli wystąpi owrzodzenie skóry podczas leczenia lekiem
Leflunomid Egis (patrz także punkt 4).
Dzieci i młodzież
Nie zaleca się stosowania leku Leflunomid Egis u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat.
Leflunomid Egis a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach stosowanych przez pacjenta
obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje stosować. Obejmuje to również leki
wydawane bez recepty.
Jest to szczególnie istotne, gdy pacjent przyjmuje:
- inne leki stosowane w reumatoidalnym zapaleniu stawów, takie jak leki przeciwmalaryczne
(np. chlorochina i hydroksychlorochina), preparaty złota stosowane domięśniowo lub doustnie,
D-penicylaminę, azatioprynę i inne leki immunosupresyjne (np. metotreksat), ponieważ takie
skojarzenia nie są zalecane
- warfarynę i inne doustne leki przeciwzakrzepowe, gdyż konieczne jest kontrolowanie stanu pacjenta
w celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia działań niepożądanych tego leku
- teryflunomid (lek stosowany w leczeniu stwardnienia rozsianego)
- repaglinid, pioglitazon, nateglinid, lub rozyglitazon (leki stosowane w leczeniu cukrzycy)
- daunorubicynę, doksorubicynę, paklitaksel, lub topotekan (leki przeciwnowotworowe)
- duloksetynę (lek stosowany w leczeniu depresji, nietrzymania moczu lub chorób nerek u osób
z cukrzycą)
- alosetron (lek stosowany w leczeniu ciężkiej biegunki)
- teofilinę (lek stosowany w leczeniu astmy)
- tizanidynę (lek zwiotczający mięśnie)
- doustne leki antykoncepcyjne (zawierające etynyloestradiol i lewonorgestrel)
- cefaklor, benzylopenicylinę (penicylina G), cyprofloksacynę (leki stosowane w leczeniu zakażeń)
- indometacynę, ketoprofen (leki stosowane w leczeniu bólu lub zapalenia)
- furosemid (lek moczopędny stosowany w leczeniu chorób serca)
- zydowudynę (lek stosowany w leczeniu zakażenia HIV)
- rozuwastatynę, symwastatynę, atorwastatynę, prawastatynę (leki stosowane w leczeniu
hipercholesterolemii - dużego stężenia cholesterolu)
- sulfasalazynę (lek stosowany w leczeniu zapalnej choroby jelit lub reumatoidalnego zapalenia
stawów)
- kolestyraminę (stosowaną w leczeniu dużego stężenia cholesterolu) lub węgiel aktywny, gdyż mogą
one zmniejszyć wchłanianie leflunomidu.
Jeśli pacjent stosuje niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) i (lub) kortykosteroidy może je
nadal stosować po rozpoczęciu przyjmowania leku Leflunomid Egis.
Szczepienia
Jeśli pacjent planuje szczepienie powinien poradzić się lekarza. Niektórych szczepionek nie należy
przyjmować w trakcie lub przez pewien czas po zakończeniu leczenia lekiem Leflunomid Egis.
Leflunomid Egis z jedzeniem, piciem i alkoholem
Lek Leflunomid Egis można stosować z jedzeniem lub niezależnie od posiłków.
Podczas leczenia leflunomidem nie zaleca się spożywania napojów alkoholowych. Picie alkoholu
w trakcie leczenia lekiem Leflunomid Egis może zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby.
Ciąża i karmienie piersią
Nie stosować leku Leflunomid Egis, jeśli kobieta jest w ciąży lub przypuszcza, że może być w ciąży.
Jeśli pacjentka jest w ciąży lub zajdzie w ciążę w trakcie stosowania leflunomidu, zwiększa się ryzyko
wystąpienia ciężkich wad wrodzonych u dziecka. Kobietom w wieku rozrodczym nie wolno stosować
leku Leflunomid Egis, jeśli nie stosują skutecznej antykoncepcji.
Jeżeli kobieta planuje zajście w ciążę po zakończeniu leczenia lekiem Leflunomid Egis, powinna
wcześniej poinformować o tym lekarza ponieważ przed podjęciem próby zajścia w ciążę należy
upewnić się, że leflunomid został całkowicie usunięty z organizmu. Po zakończeniu leczenia lekiem
Leflunomid Egis należy odczekać 2 lata, czas ten można skrócić do kilku tygodni, przyjmując leki
przyspieszające usuwanie leflunomidu z organizmu.
W każdym przypadku należy przeprowadzić odpowiednie badania krwi, by upewnić się, że leflunomid
został skutecznie usunięty z organizmu. Po uzyskaniu prawidłowego wyniku badania krwi należy
odczekać co najmniej miesiąc przed planowaną ciążą.
Aby uzyskać więcej informacji na temat testu laboratoryjnego należy zwrócić się do lekarza.
Jeśli pacjentka podejrzewa, że zaszła w ciążę podczas przyjmowania leflunomidu lub przed upływem
dwóch lat od zakończeniu leczenia musi natychmiast poinformować lekarza i wykonać test ciążowy.
Jeżeli wynik testu potwierdzi ciążę, lekarz może zalecić leczenie określonymi lekami w celu
szybkiego i skutecznego usunięcia leflunomidu z organizmu, co może zmniejszyć zagrożenie
dla dziecka.
Nie wolno przyjmować leku Leflunomid Egis w okresie karmienia piersią, gdyż leflunomid
przenika do mleka ludzkiego.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Leflunomid Egis może powodować zawroty głowy, które mogą upośledzać zdolność koncentracji
i szybkość reakcji. Pacjentowi nie wolno prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn, jeśli występują
u niego takie objawy.
Leflunomid Egis zawiera laktozę
Jeżeli stwierdzono wcześniej u pacjenta nietolerancję niektórych cukrów, pacjent powinien
skontaktować się z lekarzem przed przyjęciem tego leku.
Ulotka, pkt 4: Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
Należy niezwłocznie poinformować lekarza i przerwać stosowanie leku Leflunomid Egis, jeśli:
- pacjent odczuwa osłabienie, oszołomienie lub zawroty głowy, lub ma trudności w oddychaniu,
gdyż mogą to być objawy ciężkiej reakcji alergicznej,
- u pacjenta rozwinie się wysypka skórna lub owrzodzenie jamy ustnej, gdyż może to wskazywać
na ciężkie, niekiedy zagrażające życiu reakcje (np. zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze
oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy, wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami
układowymi - DRESS), patrz punkt 2.
Należy niezwłocznie poinformować lekarza, jeśli u pacjenta wystąpi:
- bladość skóry, uczucie zmęczenia, skłonność do powstawania siniaków, gdyż mogą to być objawy
zaburzeń krwi,
- uczucie zmęczenia, ból brzucha lub żółtaczka (zażółcenie oczu lub skóry), gdyż mogą one
wskazywać na ciężkie zaburzenia, takie jak niewydolność wątroby, niekiedy prowadzące do zgonu,
- objawy zakażenia takie jak gorączka, ból gardła lub kaszel, ponieważ lek ten może zwiększać
ryzyko ciężkiego, mogącego zagrażać życiu zakażenia,
- kaszel lub trudności w oddychaniu mogące wskazywać na chorobę płuc (chorobę śródmiąższową
płuc lub nadciśnienie płucne),
- nietypowe mrowienie, osłabienie lub ból rąk lub stóp, gdyż objawy te mogą wskazywać
na zaburzenia w obrębie nerwów (neuropatia obwodowa).
Działania niepożądane występujące często (mogą występować nie częściej niż u 1 na 10 osób)
- niewielkie zmniejszenie liczby białych krwinek (leukopenia),
- łagodne reakcje alergiczne,
- utrata apetytu, zmniejszenie masy ciała (zwykle nieznaczne),
- osłabienie (astenia),
- ból głowy, zawroty głowy,
- nietypowe wrażenia czuciowe, takie jak mrowienie (parestezje),
- łagodny wzrost ciśnienia tętniczego,
- zapalenie jelita grubego,
- biegunka,
- nudności, wymioty,
- zapalenie lub owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej,
- ból brzucha,
- zwiększenie wartości niektórych parametrów badań czynności wątroby,
- nasilone wypadanie włosów,
- wyprysk, suchość skóry, wysypka, świąd,
- zapalenie ścięgna (ból spowodowany zapaleniem błony otaczającej ścięgna zwykle w okolicy stóp
lub rąk),
- zwiększenie aktywności niektórych enzymów we krwi (kinazy kreatynowej),
- zaburzenia nerwów w rękach lub nogach (neuropatia obwodowa).
Działania niepożądane występujące niezbyt często (mogą występować nie częściej niż u 1 na 100
osób)
- zmniejszenie liczby krwinek czerwonych (niedokrwistość) i zmniejszenie liczby płytek krwi
(małopłytkowość),
- zmniejszenie stężenia potasu we krwi,
- niepokój,
- zaburzenia smaku,
- pokrzywka (wysypka pokrzywkowa),
- zerwanie ścięgna,
- zwiększenie stężenia lipidów we krwi (cholesterolu i triglicerydów),
- zmniejszenie stężenia fosforanów we krwi.
Działania niepożądane występujące rzadko (mogą występować nie częściej niż u 1 na 1000 osób)
- zwiększenie liczby krwinek zwanych eozynofilami (eozynofilia), niewielkie zmniejszenie liczby
białych krwinek (leukopenia) oraz zmniejszenie liczby wszystkich rodzajów komórek krwi
(pancytopenia),
- znaczny wzrost ciśnienia tętniczego,
- zapalenie płuc (śródmiąższowa choroba płuc),
- zwiększenie wartości niektórych parametrów badań czynności wątroby, które mogą wskazywać
na rozwój ciężkich zaburzeń takich jak zapalenie wątroby i żółtaczka,
- ciężkie zakażenia nazywane posocznicą, które mogą zakończyć się zgonem,
- zwiększenie aktywności niektórych enzymów we krwi (dehydrogenazy mleczanowej).
Działania niepożądane występujące bardzo rzadko (mogą występować nie częściej niż u 1
na 10 000 osób)
- znaczne zmniejszenie liczby niektórych białych krwinek (agranulocytoza),
- ciężkie i potencjalnie groźne reakcje alergiczne,
- zapalenie małych naczyń krwionośnych (w tym zapalenie naczyń z martwicą skóry),
- zapalenie trzustki,
- ciężkie uszkodzenie wątroby, takie jak niewydolność wątroby lub martwica, które mogą zakończyć
się zgonem,
- ciężkie, czasem zagrażające życiu reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze
oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy).
Inne działania niepożądane takie jak niewydolność nerek, zmniejszenie stężenia kwasu moczowego
we krwi, nadciśnienie płucne, niepłodność u mężczyzn (przemijająca po zaprzestaniu leczenia tym
lekiem), postać skórna tocznia rumieniowatego (charakteryzująca się wysypką/rumieniem na
obszarach skóry narażonych na światło), łuszczyca (pojawiająca się po raz pierwszy lub nasilenie
istniejącej choroby), DRESS i owrzodzenie skóry (okrągła, otwarta rana w skórze, przez którą
widoczne są tkanki podskórne), mogą także występować z nieznaną częstością.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można zgłaszać
bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.
ChPL, pkt 4.3: Przeciwwskazania
• Nadwrażliwość (szczególnie jeśli u pacjenta występował wcześniej: zespół Stevensa-Johnsona,
toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy) na substancję czynną,
na główny aktywny metabolit teriflunomid lub na którąkolwiek substancję pomocniczą
wymienioną w punkcie 6.1.
• Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby.
• Pacjenci z ciężkimi niedoborami odporności np. AIDS.
• Pacjenci ze znacznym zaburzeniem czynności szpiku lub znaczną anemią, leukopenią,
neutropenią czy trombocytopenią wywołanymi przez inne czynniki niż reumatoidalne zapalenie
stawów lub artropatię łuszczycową.
• Pacjenci z ciężkimi zakażeniami (patrz punkt 4.4).
• Pacjenci z umiarkowaną do ciężkiej niewydolnością nerek, ze względu na niedostateczne
doświadczenie kliniczne w tej grupie pacjentów.
• Pacjenci z ciężką hipoproteinemią np. w zespole nerczycowym.
• Kobiety w ciąży lub kobiety w wieku rozrodczym niestosujące skutecznej antykoncepcji w czasie
leczenia leflunomidem i po zakończeniu leczenia tak długo, aż stężenie aktywnego metabolitu
w surowicy zmniejszy się do wartości nie większej niż 0,02 mg/l (patrz punkt 4.6). Przed
rozpoczęciem leczenia leflunomidem należy wykluczyć ciążę.
• Kobiety karmiące piersią (patrz punkt 4.6).
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Nie zaleca się jednoczesnego podawania innych produktów leczniczych z grupy DMARD wykazujących
hepatotoksyczne lub hematotoksyczne działanie (np. metotreksat).
Aktywny metabolit leflunomidu A771726 ma długi biologiczny okres półtrwania, wynoszący zwykle 1 do
4 tygodni. Nawet po zaprzestaniu leczenia leflunomidem mogą wystąpić ciężkie działania niepożądane
(np. uszkodzenie wątroby, toksyczne działanie na układ krwiotwórczy lub reakcje alergiczne, patrz
poniżej). W przypadku wystąpienia takich działań lub w innych przypadkach gdy A771726 musi być
szybko usunięty z organizmu należy zastosować procedurę wymywania. Procedura może być powtórzona
jeśli jest to uzasadnione klinicznie.
Procedura wymywania i inne zalecone działania w przypadku pożądanej lub niezamierzonej ciąży, patrz
punkt 4.6.
Reakcje dotyczące wątroby
Zgłaszano rzadkie przypadki ciężkiego uszkodzenia wątroby, ze zgonami włącznie, występujące podczas
leczenia leflunomidem. Większość przypadków wystąpiła w ciągu pierwszych 6 miesięcy terapii.
Przypadki, o których mowa miały miejsce często, jeśli jednocześnie podawano pacjentom inne leki
o działaniu hepatotoksycznym. Bardzo istotne jest przestrzeganie zaleceń dotyczących monitorowania
pacjentów w trakcie leczenia.
Aktywność AlAT (SGPT) należy kontrolować przed rozpoczęciem leczenia leflunomidem oraz z taką
samą częstością, jak pełną morfologię krwi (co dwa tygodnie), w ciągu pierwszych sześciu miesięcy
terapii i następnie w odstępach 8-tygodniowych.
W przypadku, kiedy aktywność AlAT (SGPT) jest 2 do 3 razy większa niż górna granica normy należy
rozważyć zmniejszenie dawki produktu leczniczego z 20 mg do 10 mg i monitorować w odstępie
tygodniowym. Jeżeli aktywność AlAT (SGPT) utrzymuje się na poziomie 2 razy wyższym od górnej
granicy normy lub jest więcej niż 3 razy większa od górnej granicy normy należy przerwać podawanie
leflunomidu i rozpocząć procedurę wymywania. Po przerwaniu podawania leflunomidu zaleca się dalsze
monitorowanie aktywności enzymów wątrobowych do momentu uzyskania prawidłowych wyników.
W trakcie stosowania leflunomidu nie należy spożywać alkoholu ze względu na możliwość wystąpienia
dodatkowego działania uszkadzającego wątrobę.
Ponieważ aktywny metabolit leflunomidu A771726 w dużym stopniu wiąże się z białkami, jest
metabolizowany przez wątrobę i wydzielany z żółcią można oczekiwać, że jego stężenie w osoczu
u pacjentów z hipoproteinemią będzie podwyższone. Ciężka hipoproteinemia lub zaburzenie czynności
wątroby stanowi przeciwwskazanie do stosowania produktu leczniczego Leflunomid Egis (patrz punkt
4.3).
Reakcje dotyczące układu krwiotwórczego
Przed rozpoczęciem leczenia leflunomidem, a także co 2 tygodnie przez pierwsze 6 miesięcy stosowania
produktu leczniczego, a następnie co 8 tygodni należy przeprowadzić jednoczesne badanie aktywności
AlAT z badaniem pełnej morfologii krwi, w tym oznaczenia liczby białych krwinek i płytek krwi
w rozmazie.
Ryzyko wystąpienia zaburzeń hematologicznych jest większe u pacjentów, u których przed leczeniem
występowała niedokrwistość, leukopenia i (lub) trombocytopenia, a także u pacjentów z zaburzeniem
czynności szpiku kostnego, jak również u zagrożonych ryzykiem zahamowania czynności szpiku. Jeżeli
takie zaburzenia wystąpią należy rozważyć zastosowanie procesu wymywania (patrz poniżej) w celu
zmniejszenia stężenia A771726 w osoczu.
W przypadku wystąpienia ciężkich zaburzeń hematologicznych, w tym pancytopenii, konieczne jest
przerwanie podawania produktu leczniczego Leflunomid Egis i innych stosowanych jednocześnie
preparatów o działaniu hamującym czynność szpiku oraz rozpoczęcie procedury wymywania.
Jednoczesne stosowanie z innymi lekami
Nie przeprowadzono randomizowanych badań dotyczących stosowania leflunomidu z lekami
przeciwmalarycznymi stosowanymi w chorobach reumatycznych (np. chlorochina i
hydroksychlorochina), preparatami złota podawanymi doustnie lub domięśniowo, D-penicylaminą,
azatiopryną i innymi lekami immunosupresyjnymi w tym inhibitorami czynnika martwicy nowotworów
TNF-α (z wyjątkiem metotreksatu, patrz punkt 4.5). Ryzyko związane z jednoczesnym stosowaniem
powyższych produktów leczniczych jest nieznane, szczególnie w przypadku długotrwałej terapii.
Jednoczesne podawanie leflunomidu z innymi produktami leczniczymi należącymi do grupy DMARD
(np. metotreksat) nie jest zalecane, ponieważ takie postępowanie terapeutyczne może prowadzić do
wystąpienia addytywnego lub nawet synergistycznego działania toksycznego (np. działanie hepato-
lub hematotoksyczne).
Jednoczesne podawanie teriflunomidu z leflunomidem nie jest zalecane, gdyż leflunomid jest związkiem
macierzystym teriflunomidu.
Zamiana na inny produkt leczniczy
Ponieważ leflunomid przez długi czas utrzymuje się w organizmie, zamiana na inny produkt leczniczy
z tej samej grupy DMARD (np. metotreksat) bez przeprowadzenia procedury wymywania (patrz poniżej)
może zwiększyć ryzyko wystąpienia działania addytywnego (np. interakcja kinetyczna, działanie
toksyczne na narządy) nawet po długim czasie od zmiany produktu leczniczego.
Podobnie stosowane niedawno leczenie produktami leczniczymi działającymi toksycznie na wątrobę lub
układ krwiotwórczy (np. metotreksat) może nasilać działania niepożądane. Przed rozpoczęciem leczenia
leflunomidem należy wnikliwie ocenić stosunek spodziewanych korzyści do możliwych zagrożeń i zaleca
się dokładne monitorowanie pacjenta w pierwszym okresie po zmianie produktu leczniczego.
Reakcje skórne
W przypadku wystąpienia wrzodziejącego zapalenia jamy ustnej należy przerwać leczenie leflunomidem.
Znane są doniesienia o bardzo rzadko występujących przypadkach zespołu Stevensa-Johnsona lub
toksycznego martwiczego oddzielania się naskórka oraz wysypki polekowej z eozynofilią oraz objawami
ogólnymi (DRESS ang. Drug Rash with Eosinophilia and Systemic Symptoms) u pacjentów leczonych
leflunomidem. Wystąpienie zmian skórnych lub zmian na błonach śluzowych, które budzą obawę
przekształcenia w wyżej opisane ciężkie reakcje, wymaga przerwania podawania produktu leczniczego
Leflunomid Egis oraz innych produktów leczniczych mogących mieć związek z reakcją. Natychmiast
należy wdrożyć procedurę wymywania leflunomidu. W takich przypadkach istotna jest całkowita
eliminacja produktu leczniczego z organizmu i przeciwwskazane jest ponowne podawanie leflunomidu
(patrz punkt 4.3).
Po zastosowaniu leflunomidu odnotowano występowanie łuszczycy krostkowej oraz nasilenie się
łuszczycy. W takiej sytuacji można rozważyć przerwanie leczenia biorąc pod uwagę nasilenie choroby
pacjenta występujące obecnie oraz w wywiadzie.
U pacjentów leczonych leflunomidem mogą wystąpić owrzodzenia skóry. Jeśli przypuszcza się,
że występowanie owrzodzeń skóry jest związane z przyjmowaniem leflunomidu lub jeśli owrzodzenia
utrzymują się pomimo odpowiedniej terapii, należy rozważyć zaprzestanie stosowania i procedurę
wymywania leflunomidu. Decyzja o wznowieniu podawania leflunomidu po wystąpieniu owrzodzeń
skóry powinna być oparta na ocenie klinicznej poprawności gojenia się ran.
U pacjentów leczonych leflunomidem mogą wystąpić zaburzenia gojenia się ran pooperacyjnych. Na
podstawie indywidualnej oceny można rozważyć przerwanie stosowania leflunomidu w okresie
okołooperacyjnym i wdrożenie procedury wymywania jak opisano poniżej. W przypadku przerwania
leczenia, decyzja o wznowieniu podawania leflunomidu powinna być oparta na ocenie klinicznej
poprawności gojenia się ran.
Zakażenia
Wiadomo, że produkty lecznicze o właściwościach immunosupresyjnych – jak leflunomid, mogą
zwiększać podatność pacjentów na zakażenia, w tym zakażenia oportunistyczne. Infekcje te mogą mieć
ciężki przebieg i powodować konieczność wczesnego i intensywnego leczenia. W przypadku wystąpienia
ciężkiego, nie poddającego się leczeniu zakażenia konieczne może być przerwanie stosowania
leflunomidu i wdrożenie procedury wymywania jak opisano poniżej.
Odnotowano rzadkie przypadki postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii (PML - ang.
Progressive Multifocal Leukoencephalopathy), u pacjentów stosujących jednocześnie leflunomid z innymi
lekami immunosupresyjnymi.
Przed rozpoczęciem leczenia, wszystkich pacjentów należy poddać ocenie w kierunku aktywnej oraz
nieaktywnej („utajonej”) gruźlicy, zgodnie z lokalnymi zaleceniami. Ocena ta może obejmować wywiad
medyczny, możliwy uprzedni kontakt z gruźlicą i (lub) odpowiednie badanie przesiewowe takie jak
prześwietlenie płuc, próbę tuberkulinową i (lub) test uwalniania interferonu-gamma, jeśli stosowne.
Przepisującym produkt leczniczy przypomina się o ryzyku fałszywie ujemnych wyników skórnej próby
tuberkulinowej, zwłaszcza u pacjentów ciężko chorych lub z obniżoną odpornością.
Pacjenci z gruźlicą w wywiadzie powinni być uważnie monitorowani ze względu na możliwość
ponownego uaktywnienia się infekcji.
Reakcje dotyczące układu oddechowego
Istnieją doniesienia o występowaniu podczas leczenia leflunomidem śródmiąższowych chorób płuc,
a także rzadko o przypadkach nadciśnienia płucnego (patrz punkt 4.8).
Ryzyko ich wystąpienia może być większe u pacjentów z śródmiąższową chorobą płuc w wywiadzie.
Śródmiąższowe choroby płuc, które w trakcie terapii mogą rozwinąć się w postaci ostrej, są chorobami
stanowiącymi potencjalne zagrożenie życia.
Pojawienie się objawów ze strony układu oddechowego, takich jak kaszel i duszność, może stanowić
powód odstawienia produktu leczniczego i wdrożenia odpowiedniego postępowania diagnostycznego.
Neuropatia obwodowa
Odnotowano przypadki wystąpienia neuropatii obwodowej u pacjentów przyjmujących produkt
Leflunomid Egis. U większości pacjentów objawy ustąpiły po zaprzestaniu podawania produktu
Leflunomid Egis. Jednakże obserwowano znaczną zmienność w wyniku końcowym tzn. u niektórych
pacjentów objawy neuropatii ustąpiły, a u niektórych pacjentów objawy były trwałe. Wiek powyżej 60 lat,
jednoczesne przyjmowanie leków neurotoksycznych i cukrzyca mogą zwiększać ryzyko neuropatii
obwodowej.
Jeśli u pacjenta przyjmującego produkt Leflunomid Egis rozwija się neuropatia obwodowa, należy
rozważyć odstawienie produktu Leflunomid Egis i przeprowadzenie procedury wymywania produktu
leczniczego (patrz punkt 4.4).
Zapalenie okrężnicy
U pacjentów leczonych leflunomidem zgłaszano zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie
okrężnicy. W przypadku pacjentów leczonych leflunomidem, u których wystąpiła niewyjaśniona
przewlekła biegunka, należy przeprowadzić odpowiednie procedury diagnostyczne.
Ciśnienie krwi
Przed rozpoczęciem leczenia leflunomidem u pacjenta należy kontrolować ciśnienie krwi, badania takie
należy również wykonywać w trakcie leczenia.
Prokreacja (zalecenia dla mężczyzn)
Mężczyzn należy uprzedzić o możliwości przenoszenia przez męski układ rozrodczy toksycznego
działania leflunomidu na płód. Dlatego podczas leczenia powinni także stosować skuteczną
antykoncepcję.
Brak dokładnych danych o możliwości przenoszenia przez męski układ rozrodczy działania toksycznego
na płód. Nie prowadzono odnośnych badań z udziałem zwierząt. By zmniejszyć ryzyko do minimum,
mężczyzna planujący ojcostwo powinien przerwać przyjmowanie leflunomidu i przez co najmniej 11 dni
przyjmować 8 g cholestyraminy 3 razy na dobę lub 50 g sproszkowanego węgla aktywnego 4 razy na
dobę.
W obu przypadkach należy wtedy pierwszy raz oznaczyć stężenie A771726 w osoczu i powtórzyć
oznaczenie po upływie co najmniej 14 dni. Jeżeli w obu oznaczeniach stężenie jest mniejsze niż 0,02 mg/l
i nie podwyższa się przez co najmniej 3 miesiące, to ryzyko toksycznego działania na płód jest bardzo
małe.
Procedura wymywania
Podaje się 8 g cholestyraminy 3 razy na dobę. Alternatywnie można podać 50 g sproszkowanego węgla
aktywnego 4 razy na dobę. Czas całkowitego usuwania produktu leczniczego wynosi zwykle 11 dni
i może ulec zmianie w zależności od obrazu klinicznego lub wyników badań laboratoryjnych.
Laktoza
Leflunomid Egis zawiera laktozę. Produkt leczniczy nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko
występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania
glukozy-galaktozy.
Zakłócenie w określaniu stężenia jonów wapniowych
Podczas leczenia leflunomidem i (lub) teryflunomidem (aktywny metabolit leflunomidu) wyniki pomiaru
stężenia jonów wapniowych mogą być fałszywie zmniejszone, w zależności od rodzaju
wykorzystywanego w badaniu analizatora jonów wapniowych (np. analizator gazometryczny). Dlatego też
u pacjentów leczonych eflunomidem lub teryflunomidem należy kwestionować wiarygodność
zaobserwowanego zmniejszonego stężenia jonów wapniowych. Jeśli wyniki pomiarów budzą
wątpliwości, zaleca się określenie całkowitego stężenia wapnia w surowicy skorygowanego o stężenie
albumin.
ChPL, pkt 4.5: Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Badania dotyczące interakcji przeprowadzono tylko u dorosłych.
Nasilenie objawów niepożądanych może wystąpić, jeżeli produkty lecznicze działające toksycznie
na wątrobę lub układ krwiotwórczy podawane były w krótkim okresie przed lub jednocześnie
z leflunomidem albo gdy takie produkty lecznicze zastosowano po leczeniu leflunomidem,
nie przestrzegając okresu wymywania (patrz także zalecenia dotyczące jednoczesnego stosowania
z innymi lekami, punkt 4.4). Dlatego też w początkowym okresie po zmianie produktów leczniczych
zaleca się ścisłe monitorowanie parametrów enzymów wątrobowych i hematologicznych.
Metotreksat
W małym badaniu z udziałem 30 pacjentów, którym podawano jednocześnie leflunomid (w dawce 10 mg
do 20 mg na dobę) i metotreksat (w dawce 10 mg do 25 mg na tydzień) - u 5 pacjentów wystąpiło dwu do
trzykrotnego podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych. U wszystkich 5 pacjentów aktywność
enzymów wątrobowych wróciła do normy; w dwóch przypadkach bez konieczności przerwania
podawania obu produktów leczniczych, w pozostałych trzech po odstawieniu leflunomidu. U innych
5 pacjentów wystąpiło ponad trzykrotne, w stosunku do normy podwyższenie aktywności enzymów
wątrobowych. Także u tych pacjentów nieprawidłowości ustąpiły, w 2 przypadkach bez konieczności
przerwania podawania obu produktów leczniczych, w 3 przypadkach po odstawieniu leflunomidu.
Nie obserwowano interakcji farmakokinetycznej między leflunomidem (10 mg do 20 mg na dobę)
i metotreksatem (10 mg do 25 mg na tydzień) podawanych pacjentom z reumatoidalnym zapaleniem
stawów.
Szczepienia
Brak danych klinicznych o skuteczności i bezpieczeństwie stosowania szczepień podczas leczenia
leflunomidem. Nie zaleca się więc szczepień szczepionkami zawierającymi żywe atenuowane szczepy
drobnoustrojów. Planując podanie szczepionki zawierającej żywe atenuowane szczepy już po odstawieniu
produktu Leflunomid Egis należy wziąć pod uwagę długi okres półtrwania leflunomidu.
Warfaryna i inne przeciwzakrzepowe pochodne kumaryny
Podczas jednoczesnego podawania leflunomidu i warfaryny zgłaszano przypadki podwyższonego czasu
protrombinowego. W klinicznym badaniu farmakologicznym dla A771726 obserwowano interakcję
farmakodynamiczną z warfaryną (patrz poniżej). Dlatego, podczas jednoczesnego podawania warfaryny
lub innych przeciwzakrzepowych pochodnych kumaryny, zaleca się ścisłą kontrolę międzynarodowego
współczynnika znormalizowanego (INR – ang. international normalised ratio) oraz monitorowanie
pacjenta.
Leki z grupy NLPZ/Kortykosteroidy
Jeśli pacjent przyjmuje już niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) i (lub) kortykosteroidy, można
kontynuować ich podawanie po rozpoczęciu leczenia leflunomidem.
Wpływ innych produktów leczniczych na leflunomid:
Cholestyramina lub węgiel aktywny
Zaleca się by pacjentom leczonym leflunomidem nie podawać cholestyraminy lub sproszkowanego węgla
aktywnego, ponieważ prowadzi to do szybkiego zmniejszenia w osoczu stężenia A771726 (aktywny
metabolit leflunomidu, patrz także punkt 5). Wydaje się, że mechanizm ten polega na przerwaniu krążenia
jelitowo-wątrobowego metabolitu i (lub) usuwaniu A771726 ze światła przewodu pokarmowego.
Inhibitory i induktory CYP450
Badania in vitro nad inhibicją w ludzkich mikrosomach wątrobowych sugerują, iż w metabolizmie
leflunomidu uczestniczą klasy cytochromu P450 (CYP) 1A2, 2C19 oraz 3A4. Badani interakcji in vivo
z użyciem leflunomidu i cymetydyny (niespecyficzny słaby inhibitor cytochromu P-450 (CYP)) wykazało
brak istotnego wpływu na ekspozycję na A771726. Podanie pojedynczej dawki leflunomidu osobom
otrzymującym wielokrotne dawki ryfampicyny (niespecyficzny aktywator cytochromu P-450)
spowodowało zwiększenie stężenia A771726 o blisko 40 %, przy czym AUC nie uległo znaczącej
zmianie. Mechanizm tego działania jest niejasny.
Wpływ leflunomidu na inne produkty lecznicze:
Doustne leki antykoncepcyjne
W badaniach z udziałem zdrowych ochotniczek, którym podawano jednocześnie leflunomid i trójfazowy
preparat antykoncepcyjny zawierający 30 µg etynyloestradiolu nie stwierdzono zmniejszenia skuteczności
środka antykoncepcyjnego ani zmiany parametrów farmakokinetycznych A771726. Dla A771726
zaobserwowano interakcję farmakokinetyczną z doustnymi lekami antykoncepcyjnymi (patrz poniżej).
Dla A771726 (głównego aktywnego metabolitu leflunomidu) przeprowadzono następujące badania
interakcji farmakokinetycznych oraz farmakodynamicznych. Ponieważ dla leflunomidu w zalecanych
dawkach nie można wykluczyć podobnych interakcji lek-lek, u pacjentów leczonych leflunomidem należy
rozważyć następujące wyniki badań oraz zalecenia:
Wpływ na repaglinid (substrat CYP2C8)
Po wielokrotnych dawkach A771726 wystąpił wzrost średniego Cmax oraz AUC repaglinidu (odpowiednio
1,7- oraz 2,4-krotny), co sugeruje, iż A771726 jest inhibitorem CYP2C8 in vivo. Dlatego zaleca się
monitorowanie pacjentów stosujących jednocześnie leki metabolizowane przez CYP2C8, jak repaglinid,
paklitaksel, pioglitazon lub roziglitazon, gdyż może u nich dochodzić do zwiększonej ekspozycji na te
leki.
Wpływ na kofeinę (substrat CYP1A2)
Wielokrotne dawki A771726 zmniejszały średnie Cmax oraz AUC kofeiny (substratu CYP1A2)
o odpowiednio 18% oraz 55%, co sugeruje, iż A771726 może być słabym induktorem CYP1A2 in vivo.
Zatem produkty lecznicze metabolizowane przez CYP1A2 (takie jak duloksetyna, alosetron, teofilina
i tyzanidyna) powinny być stosowane z zachowaniem ostrożności podczas leczenia, gdyż może to
prowadzić do obniżenia skuteczności tych produktów.
Wpływ na substraty transportera anionów organicznych 3 (OAT3 – ang. organic anion transporter 3)
Po wielkorotnych dawkach A771726 wystąpił wzrost średniego Cmax oraz AUC cefakloru (odpowiednio
1,43- oraz 1,54-krotny), co sugeruje, iż A771726 jest inhibitorem OAT3 in vivo. Dlatego zaleca się
ostrożność podczas jednoczesnego podawania z substratami OAT3, takimi jak cefaklor,
benzylopenicylina, cyprofloksacyna, indometacyna, ketoprofen, furosemid, cymetydyna, metotreksat,
zydowudyna.
Wpływ na substraty białka oporności raka piersi (BCRP - ang. Breast Cancer Resistance Protein) i (lub)
substraty polipeptydów B1 i B3 transportujących aniony organiczne (OATP1B1/B3 – ang. organic anion
transporting polypeptide B1/B3)
Po wielokrotnych dawkach A771726 wystąpił wzrost średniego Cmax oraz AUC rosuwastatyny
(odpowiednio 2,65- oraz 2,51-krotny). Jednakże brak było widocznego wpływu tej zwiększonej
ekspozycji na rosuwastatynę w osoczu na aktywność reduktazy HMG-CoA. Jeśli leki są stosowane
jednocześnie, dawka rosuwastatyny nie powinna przekraczać 10 mg raz na dobę. Należy również
ostrożnie rozpoczynać jednoczesne podawanie leków w przypadku innych substratów BCRP (np.
metotreksatu, topotekanu, sulfasalazyny, daunorubicyny, doksorubicyny) oraz substratów polipeptydów
z rodziny OATP, zwłaszcza inhibitorów reduktazy HMG-CoA (np. symwastatyny, atorwastatyny,
prawastatyny, metotreksatu, nateglinidu, repaglinidu, ryfampicyny). Pacjentów należy ściśle monitorować
pod kątem przedmiotowych i podmiotowych objawów nadmiernej ekspozycji na produkty lecznicze oraz
należy rozważyć zmniejszenie dawki tych produktów leczniczych.
Wpływ na doustny lek antykoncepcyjny (0,03 mg etynylestradiolu oraz 0,15 mg lewonorgestrelu)
Po wielokrotnych dawkach A771726 dochodziło do wzrostu średniego Cmax oraz AUC0-24
etynylestradiolu (odpowiednio 1,58- oraz 1,54-krotnego), oraz Cmax i AUC0-24 lewonorgestrelu
(odpowiednio 1,33- oraz 1,41-krotnego). Podczas gdy nie przewiduje się, aby ta interakcja wpływała
negatywnie na skuteczność doustnych leków antykoncepcyjnych, należy zwrócić uwagę na typ leczenia
doustnym lekiem antykoncepcyjnym.
Wpływ na warfarynę (substrat CYP2C9)
Wielokrotne dawki A771726 nie miały wpływu na farmakokinetykę S-warfaryny, co wskazuje,
iż A771726 nie jest inhibitorem lub induktorem CYP2C9. Jednakże, podczas jednoczesnego podawania
A771726 z warfaryną, obserwowano 25% spadek szczytowego piku międzynarodowego współczynnika
znormalizowanego (INR), w porównaniu z warfaryną podawaną osobno. Zatem, podczas jednoczesnego
podawania warfaryny, zaleca się ścisłą kontrolę INR oraz monitorowanie pacjenta.
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
Podsumowanie profilu bezpieczeństwa
Najczęściej występujące działania niepożądane po zastosowaniu leflunomidu to: łagodny wzrost ciśnienia
tętniczego krwi, leukopenia, parastezja, ból głowy, zawroty głowy, biegunka, nudności, wymioty,
zaburzenia błony śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie jamy ustnej, owrzodzenie jamy ustnej), ból
brzucha, nadmierne wypadanie włosów, wyprysk, wysypka (w tym wysypka grudkowo -plamkową),
świąd, suchość skóry, zapalenie pochewki ścięgna, zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK),
anoreksja, spadek masy ciała (zazwyczaj nieznaczny), osłabienie, łagodne reakcje alergiczne i
zwiększenie wartości parametrów badań czynnościowych wątroby (aminotransferaz - głównie AlAT,
rzadziej gamma-GT, fosfatazy zasadowej, bilirubiny).
Klasyfikacja spodziewanej częstości występowania:
Bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często ( ≥1/1000 do <1/100), rzadko ( ≥1/10 000
do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (częstość nie może być określona na
podstawie dostępnych danych).
W obrębie każdej grupy o określonej częstości występowania, działania niepożądane są wymienione
zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem.
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze
Rzadko: ciężkie zakażenia w tym posocznica, które mogą prowadzić do zgonu
Podobnie jak inne produkty lecznicze o właściwościach immunosupresyjnych, leflunomid może
zwiększać wrażliwość pacjentów na zakażenia, w tym zakażenia oportunistyczne (patrz także punkt 4.4).
Może się zwiększyć częstość zakażeń (szczególnie nieżyt nosa, zapalenie oskrzeli i zapalenie płuc).
Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone ( w tym torbiele i polipy)
Stosowanie niektórych leków immunosupresyjnych zwiększa ryzyko wystąpienia nowotworów
złośliwych, szczególnie zaburzeń limfoproliferacyjnych.
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Często: leukopenia (leukocyty > 2 G/l)
Niezbyt często: niedokrwistość, łagodna trombocytopenia (płytki < 100 G/l)
Rzadko: niedokrwistość aplastyczna (prawdopodobnie spowodowana mechanizmem
przeciwproliferacyjnym), leukopenia (leukocyty < 2 G/l), eozynofilia
Bardzo rzadko: agranulocytoza
Poprzedzające, jednoczesne lub następujące po podawaniu leflunomidu stosowanie preparatów
o możliwym działaniu mielotoksycznym może być związane z większym ryzykiem występowania
niepożądanych reakcji hematologicznych
Zaburzenia układu immunologicznego
Często: łagodne reakcje alergiczne
Bardzo rzadko: ciężkie reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne, zapalenie naczyń, w tym zapalenie naczyń
z martwicą skóry
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
Często: zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK)
Niezbyt często: hipokaliemia, hiperlipidemia, hipofosfatemia
Rzadko: zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej (LDH)
Częstość nieznana: hipourykemia
Zaburzenia psychiczne
Niezbyt często: niepokój
Zaburzenia układu nerwowego
Często: parestezja, ból głowy, zawroty głowy, neuropatia obwodowa
Zaburzenia serca
Często: łagodny wzrost ciśnienia tętniczego krwi
Rzadko: znaczny wzrost ciśnienia tętniczego krwi
Choroby układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Rzadko: śródmiąższowe choroby płuc (w tym śródmiąższowe zapalenie płuc), które mogą prowadzić do
zgonu
Częstość nieznana: nadciśnienie płucne
Zaburzenia żołądka i jelit
Często: zapalenie okrężnicy, w tym mikroskopowe zapalenie okrężnicy, takie jak limfocytowe zapalenie
okrężnicy, kolagenowe zapalenie okrężnicy, biegunka, nudności, wymioty, jadłowstręt, choroby błony
śluzowej jamy ustnej (np. aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, owrzodzenie błony śluzowej jamy
ustnej), bóle brzucha
Niezbyt często: zaburzenia smaku
Bardzo rzadko: zapalenie trzustki
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Często: zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy, zwłaszcza AlAT, rzadziej
gamma-glutamylotransferazy, fosfatazy zasadowej i bilirubiny)
Rzadko: zapalenie wątroby, żółtaczka/cholestaza
Bardzo rzadko: ciężkie uszkodzenie wątroby takie jak niewydolność wątroby i ostra martwica wątroby,
które mogą prowadzić do zgonu
Zaburzenia skóry i tkanki łącznej
Często: nasilenie wypadania włosów, wyprysk, wysypka (w tym wysypka grudkowo-plamkowa), świąd,
suchość skóry
Niezbyt często: pokrzywka
Bardzo rzadko: toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień
wielopostaciowy
Częstość nieznana: postać skórna tocznia rumieniowatego, łuszczyca krostkowa lub nasilenie łuszczycy,
wysypka polekowa z eozynofilią oraz objawami ogólnymi (DRESS - ang. Drug Rash with Eosinophilia
and Systemic Symptoms), owrzodzenie skóry
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej
Często: zapalenie pochewek ścięgien
Niezbyt często: zerwanie ścięgna
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Częstość nieznana: niewydolność nerek
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
Częstość nieznana: minimalne (odwracalne) zmniejszenie stężenia plemników, całkowitej ilości
i ruchliwości plemników
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Często: anoreksja, zmniejszenie masy ciała (zazwyczaj nieznaczne), osłabienie
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie
podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych
Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych
i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301,
faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.