Duodopa

Kiedy nie stosować leku Duodopa • jeśli pacjent ma uczulenie na lewodopę, karbidopę lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku (wymienionych w punkcie 6), • jeśli występuje choroba oczu o nazwie jaskra z wąskim kątem przesączania, • jeśli występują ciężkie zaburzenia serca, • jeśli występuje nieregularne bicie serca (ciężka arytmia), • jeśli pacjent przebył ciężki udar, • jeśli pacjent przyjmuje leki stosowane w depresji, nazywane selektywnymi inhibitorami MAO- A i nieselektywnymi inhibitorami MAO, takie jak moklobemid lub fenelzyna, • jeśli u pacjenta występuje guz nadnerczy (guz chromochłonny), • jeśli pacjent ma zaburzenia hormonalne, takie jak nadmierna produkcja kortyzolu (zespół Cushinga) lub za wysokie stężenie hormonów tarczycy (nadczynność tarczycy), • jeśli pacjent miał kiedykolwiek nowotwór skóry lub ma nietypowe znamiona („pieprzyki”) lub zmiany na skórze, których nie obejrzał lekarz. Nie stosować leku Duodopa, jeśli którykolwiek z powyższych punktów dotyczy pacjenta. W razie jakichkolwiek wątpliwości przed rozpoczęciem stosowania leku Duodopa należy zwrócić się do lekarza. Ostrzeżenia i środki ostrożności Przed rozpoczęciem stosowania leku Duodopa należy omówić to z lekarzem, jeśli: • pacjent przebył kiedykolwiek zawał serca, zablokowanie naczyń krwionośnych w sercu lub inne choroby serca, w tym zaburzenia rytmu serca (arytmię), • u pacjenta stwierdzono chorobę płuc, taką jak astma, • u pacjenta występowało kiedykolwiek zaburzenie hormonalne, • u pacjenta występowała kiedykolwiek depresja z myślami samobójczymi lub jakiekolwiek inne zaburzenia psychiczne, • u pacjenta stwierdzono chorobę oczu o nazwie jaskra z szerokim kątem przesączania, • pacjent miał kiedykolwiek wrzód żołądka, • u pacjenta występowały kiedykolwiek drgawki (konwulsje), • pacjent przebył kiedykolwiek zabieg chirurgiczny w obrębie górnej części jamy brzusznej, • u pacjentów leczonych żelem dojelitowym zawierającym lewodopę z karbidopą występowało narastające osłabienie, ból, drętwienie lub utrata czucia w palcach lub stopach (polineuropatia). Przed rozpoczęciem leczenia żelem dojelitowym zawierającym lewodopę z karbidopą lekarz zbada, czy u pacjenta występowały objawy neuropatii, a następnie będzie wykonywał badania okresowe. Należy skonsultować się z lekarzem, jeżeli pacjent ma już neuropatię lub stany związane z neuropatią. Jeśli powyższe dotyczy pacjenta (lub pacjent nie jest pewny), należy powiedzieć o tym lekarzowi przed zastosowaniem leku Duodopa. Należy zwrócić uwagę na następujące działania niepożądane Złośliwy zespół neuroleptyczny Nie należy przerywać stosowania lub zmniejszać dawki leku Duodopa, o ile nie zaleci tego lekarz. Nagłe przerwanie stosowania lub szybkie zmniejszenie dawki leku Duodopa może spowodować ciężkie zaburzenie nazywane złośliwym zespołem neuroleptycznym (patrz punkt 4 „Ciężkie działania niepożądane”). Uczucie senności lub zawroty głowy Jeśli pacjent nagle zasypia (napady snu) lub odczuwa nadmierną senność, lub uczucie pustki w głowie, lub zawroty głowy • nie powinien prowadzić pojazdów, używać narzędzi lub obsługiwać maszyn do chwili całkowitego przebudzenia lub ustąpienia uczucia pustki w głowie lub zawrotów głowy (patrz punkt 2 „Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn”). Zmiany skórne Należy powiedzieć lekarzowi, farmaceucie lub pielęgniarce, jeśli pacjent zauważył pojawienie się nietypowych zmian lub znamion („pieprzyków”) na skórze lub ich nasilenie (patrz punkt 4 „Inne działania niepożądane”). Zaburzenia kontroli impulsów – zmiany w zachowaniu pacjenta Należy powiedzieć o tym lekarzowi, jeśli pacjent, jego rodzina lub opiekun zauważą pojawienie się popędów lub nieodpartych pragnień ulegania zachowaniom, które są nietypowe dla pacjenta lub pacjent nie jest zdolny do przeciwstawienia się impulsywnemu pragnieniu, popędowi lub pokusie wykonania pewnych czynności, które mogą być szkodliwe dla niego samego lub innych. Takie zachowania są nazywane zaburzeniami kontroli impulsów i zalicza się do nich: • uzależnienie od hazardu, • nadmierne objadanie się lub wydawanie pieniędzy, • nadmierny popęd płciowy albo nasilone myśli lub odczucia o charakterze seksualnym. Może być konieczne ponowne przeanalizowanie stosowanego leczenia przez lekarza. Lekarz omówi z pacjentem sposoby radzenia sobie z tymi objawami lub zmniejszenia ich nasilenia (patrz punkt 4 „Zaburzenia kontroli impulsów – zmiany w zachowaniu pacjenta”). Zespół dysregulacji dopaminowej Jeśli pacjent lub jego rodzina (opiekun) zauważą wystąpienie objawów podobnych do uzależnienia, prowadzących do chęci przyjmowania dużych dawek Duodopa oraz innych leków stosowanych w leczeniu choroby Parkinsona, należy powiedzieć o tym lekarzowi. Problemy z obsługą pompy lub zgłębnika Wystąpić mogą problemy związane z korzystaniem z pompy i zgłębnika: • Pacjent zaczyna mieć trudności z obsługą pompy i zgłębnika, objawy choroby Parkinsona nasilają się lub wystąpiło pogorszenie możliwości wykonywania ruchów (bradykinezja) - być może pompa i zgłębnik nie działają prawidłowo. • Pacjent odczuwa ból brzucha, mdłości (nudności) i wymiotuje - należy natychmiast poinformować o tym lekarza (patrz punkt 4 „Ciężkie działania niepożądane”). • Wystąpić mogą również inne działania niepożądane w obrębie jelita i w miejscu wprowadzenia zgłębnika (patrz punkt 4 „Działania niepożądane związane z zastosowaniem pompy lub zgłębnika”). Duodopa i nowotwór W organizmie, karbidopa (substancja czynna zawarta w leku Duodopa) ulega rozpadowi do substancji o nazwie hydrazyna. Istnieje możliwość, że hydrazyna jest w stanie uszkadzać materiał genetyczny, co może prowadzić do rozwoju nowotworu. Jednakże, nie wiadomo, czy ilość hydrazyny wytworzona podczas przyjmowania prawidłowej dawki leku Duodopa może to powodować. Badania laboratoryjne Podczas stosowania leku Duodopa lekarz może zlecać wykonywanie pewnych badań krwi. Zabiegi chirurgiczne Przed zabiegiem chirurgicznym (w tym stomatologicznym), należy poinformować lekarza (lub stomatologa), że pacjent stosuje lek Duodopa. Dzieci i młodzież Leku Duodopa nie należy stosować u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat. Lek Duodopa a inne leki Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach stosowanych przez pacjenta obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje przyjmować. Dotyczy to również leków wydawanych bez recepty i leków ziołowych. Nie należy stosować leku Duodopa, jeśli: • pacjent przyjmuje leki na depresję nazywane selektywnymi inhibitorami MAO-A i nieselektywnymi inhibitorami MAO, takie jak moklobemid lub fenelzyna. Przed rozpoczęciem stosowania leku Duodopa należy poinformować lekarza lub farmaceutę, jeśli pacjent przyjmuje leki na: • niedokrwistość – takie jak preparaty żelaza, • gruźlicę – takie jak izoniazyd, • niepokój – takie jak pochodne benzodiazepiny, • nudności – takie jak metoklopramid, • nadciśnienie tętnicze – takie jak leki przeciwnadciśnieniowe, • skurcz naczyń krwionośnych – takie jak papaweryna, • drgawki (konwulsje) lub padaczkę – takie jak fenytoina, • chorobę Parkinsona – takie jak tolkapon, entakapon, amantadyna, • zaburzenia psychiczne – takie jak leki przeciwpsychotyczne, w tym pochodne fenotiazyny, pochodne butyrofenonu i rysperydon, • ciężkie reakcje uczuleniowe, astmę, przewlekłe zapalenie oskrzeli, choroby serca i niskie ciśnienie tętnicze – takie jak leki antycholinergiczne i sympatykomimetyki, • jeśli pacjent przyjmuje lek, który może powodować niskie ciśnienie tętnicze. Może to wywołać zaburzenie nazywane niedociśnieniem ortostatycznym – powoduje to zawroty głowy, gdy pacjent wstaje z krzesła lub łóżka. Lek Duodopa może to nasilać. Należy zawsze powoli zmieniać pozycje ciała. Duodopa z jedzeniem i piciem U niektórych pacjentów, lek Duodopa może nie działać skutecznie, jeśli zostanie przyjęty z pokarmem o wysokiej zawartości białka lub wkrótce po jego spożyciu (takie jak mięso, ryby, produkty mleczne, ziarna i orzechy). Należy powiedzieć lekarzowi, jeśli pacjent przypuszcza, że może go to dotyczyć. Ciąża i karmienie piersią • Jeśli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza że może być w ciąży lub gdy planuje mieć dziecko, powinna poradzić się lekarza przed rozpoczęciem stosowania leku Duodopa. • Nie należy stosować leku Duodopa w okresie karmienia piersią. Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn Nie należy prowadzić pojazdów, używać narzędzi lub obsługiwać maszyn, dopóki pacjent nie stwierdzi, jak działa na niego lek Duodopa. • Lek Duodopa może powodować znaczną senność lub niekiedy nagłe zaśnięcie (napady snu). • Lek Duodopa może obniżać ciśnienie tętnicze, co może powodować uczucie pustki w głowie lub zawroty głowy. Nie należy prowadzić pojazdów, używać narzędzi lub obsługiwać maszyn do chwili całkowitego przebudzenia albo ustąpienia uczucia pustki w głowie lub zawrotów głowy.

Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią. Ciężkie działania niepożądane leku Duodopa W przypadku wystąpienia wymienionych działań niepożądanych należy natychmiast przerwać stosowanie leku Duodopa i powiadomić lekarza. Pacjent może wymagać natychmiastowej pomocy lekarskiej: • Ostry ból oczu, ból głowy, niewyraźne widzenie, nudności i wymioty. Mogą to być objawy jaskry z zamkniętym kątem przesączania. Niezbyt często: może wystąpić u do 1 na 100 pacjentów. • Gorączka, ból gardła lub jamy ustnej lub problemy z oddawaniem moczu. Mogą to być objawy przedmiotowe zaburzenia dotyczącego białych krwinek nazywanego agranulocytozą. Lekarz pobierze próbkę krwi, aby to sprawdzić. Bardzo rzadkie: może wystąpić u do 1 na 10 000 pacjentów. • Obrzęk twarzy, języka lub gardła, które mogą utrudniać połykanie i oddychanie lub wysypka skórna typu pokrzywki. Mogą to być objawy przedmiotowe ciężkiej reakcji alergicznej (reakcja anafilaktyczna). Częstość występowania nie jest znana. Nie można jej określić na podstawie dostępnych danych. Należy natychmiast powiadomić lekarza, w przypadku wystąpienia któregokolwiek z następujących ciężkich działań niepożądanych: • Złośliwy zespół neuroleptyczny – objawami przedmiotowymi mogą być: - szybkie bicie serca, zmiana ciśnienia tętniczego, zwiększona potliwość, a następnie gorączka, - przyspieszony oddech, sztywność mięśni, zmniejszenie świadomości i śpiączka, - zwiększenie stężenia białek we krwi (enzymu nazywanego fosfokinazą kreatynową), co oceni lekarz odpowiednim testem. Rzadko: może wystąpić u do 1 na 1 000 pacjentów. Więcej informacji o złośliwym zespole neuroleptycznym, patrz punkt 3 „Przerwanie stosowania lub zmniejszenie dawki leku Duodopa”. Inne działania niepożądane leku Duodopa W przypadku wystąpienia któregokolwiek z następujących działań niepożądanych należy natychmiast powiadomić lekarza, farmaceutę lub pielęgniarkę. Bardzo często: może wystąpić u więcej niż 1 na 10 pacjentów • przewracanie się, • utrata masy ciała, • mdłości (nudności), zaparcia, • niepokój, depresja, niezdolność do zaśnięcia (bezsenność), • ruchy, których pacjent nie chce wykonywać (dyskineza), nasilenie objawów choroby Parkinsona, • zawroty głowy podczas wstawania lub zmiany pozycji (niedociśnienie ortostatyczne), spowodowane niskim ciśnieniem tętniczym. Należy zawsze powoli zmieniać pozycję ciała – nie przyjmować zbyt szybko pozycji stojącej, • zakażenia układu moczowego. Często: może wystąpić u do 1 na 10 pacjentów • zwiększenie masy ciała, • nieregularne bicie serca, • brak apetytu, • uczucie zmęczenia, osłabienia, • wysokie lub niskie ciśnienie tętnicze, • niedokrwistość – niskie stężenie żelaza we krwi, • dolegliwości bólowe, ból szyi, skurcze mięśni, osłabienie siły mięśni, • nagłe zasypianie (napady snu), uczucie znacznej senności, zaburzenia snu, • zwiększone stężenia aminokwasów lub zwiększenie stężenia homocysteiny we krwi, niedobór witamin B6 i B12, • zawroty głowy lub uczucie zagrażającego omdlenia lub omdlenie, • trudności w połykaniu lub suchość w ustach, zaburzenia smaku (gorzki smak), • bóle głowy, • postępujące osłabienie lub ból lub drętwienie lub utrata czucia w palcach lub stopach (polineuropatia), • wysypki, świąd, nasilona potliwość, obrzęk spowodowany zatrzymaniem płynów, • trudności w oddawaniu moczu (zatrzymanie moczu) lub niezdolność kontrolowania oddawania moczu (nietrzymanie moczu), • widzenie, słyszenie lub wyczuwanie przedmiotów lub wydarzeń, których nie ma w rzeczywistości (omamy), splątanie, nienormalne sny, uczucie pobudzenia, impulsywne zachowanie, zaburzenie psychotyczne, • zwiększenie obwodu brzucha, biegunka, wzdęcie z oddawaniem wiatrów, niestrawność (objawy dyspeptyczne), wymioty, • szybki lub niespodziewany nawrót objawów choroby Parkinsona – nazywany „zjawiskiem ON/OFF”, • zmniejszenie czucia dotyku, niekontrolowane skurcze mięśni oczu, głowy, szyi i ciała (dystonia), drżenie. Zaburzenia kontroli impulsów – zmiany w zachowaniu pacjenta. Często (może wystąpić u do 1 na 10 pacjentów) Niektóre osoby są niezdolne do przezwyciężenia impulsu do działania, które może być szkodliwe dla nich samych lub innych. Są to między innymi: • silny impuls do patologicznego hazardu, pomimo poważnych konsekwencji dla pacjenta lub jego rodziny, • zmiana lub nasilenie myśli i zachowań o charakterze seksualnym , co może być bardzo niepokojące dla pacjenta lub innych osób, na przykład zwiększenie popędu płciowego, • niekontrolowane nadmierne zakupy lub wydawanie pieniędzy, • okresowe objadanie się - spożywanie dużych ilości pokarmów w krótkim czasie lub kompulsywne objadanie się – zjadanie większej ilości pokarmu niż normalnie i więcej niż potrzebuje organizm. Należy poinformować o tym lekarza, jeśli pacjent, jego rodzina lub opiekun zauważą którekolwiek z tych zachowań. Może zaistnieć konieczność ponownego przeanalizowania stosowanego leczenia przez lekarza. Lekarz omówi z pacjentem sposoby postępowania lub zmniejszenia nasilenia objawów. Niezbyt często: może wystąpić u do 1 na 100 pacjentów • ciemny mocz, • chrypka, bóle w klatce piersiowej, • wypadanie włosów, zaczerwienienie skóry, pokrzywka, • zwiększone wydzielanie śliny, • obrzęk żył (zapalenie żył), • zmiana chodu, • próba odebrania sobie życia – samobójstwo, • uczucie zmęczenia lub ogólne złe samopoczucie, • przyspieszone i nieregularne bicie serca (kołatanie serca), • niska liczba białych krwinek lub zmiany liczby krwinek, które mogą powodować krwawienie, • dezorientacja, podwyższenie nastroju (nastrój euforyczny), zwiększone zainteresowanie sferą seksualną, koszmary senne, otępienie, uczucie lęku, • trudności w kontrolowaniu ruchów i wykonywanie gwałtownych ruchów, nad którymi pacjent nie może zapanować, • trudności z otwarciem oczu, podwójne widzenie, nieostre widzenie, uszkodzenie nerwu wzrokowego (niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego). Rzadko: może wystąpić u do 1 na 1000 pacjentów • nieprawidłowe myślenie, • nieregularna częstość oddechów i ich głębokość, • bolesny wzwód, który nie ustępuje, • pojawienie się nietypowych zmian lub znamion („pieprzyków”) na skórze lub ich nasilenie lub nowotwór skóry (czerniak złośliwy), • ciemne zabarwienie śliny lub potu, uczucie pieczenia języka, zgrzytanie zębami, czkawka. Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych • Chęć przyjmowania dużych dawek Duodopa, większych niż konieczne do opanowania objawów motorycznych, określana jest jako zespół dysregulacji dopaminowej. U niektórych pacjentów po zażyciu dużych dawek Duodopa mogą wystąpić ciężkie zaburzenia w postaci mimowolnych ruchów (dyskinezy), wahania nastroju lub inne działania niepożądane. Jeśli u pacjenta wystąpi któreś z powyższych działań niepożądanych, należy poinformować o tym lekarza, farmaceutę lub pielęgniarkę. Działania niepożądane związane z zastosowaniem pompy lub zgłębnika O następujących działaniach niepożądanych informowano w związku z pompą i zgłębnikiem (system do podawania leku). Jeśli u pacjenta wystąpi któreś z tych działań niepożądanych, należy o tym poinformować lekarza lub pielęgniarkę. • Jeśli pacjent zaczyna mieć trudności z obsługą pompy i zgłębnika, objawy choroby Parkinsona nasilają się lub wystąpiło pogorszenie możliwości wykonywania ruchów (bradykinezja) - być może pompa i zgłębnik nie działają prawidłowo. • Jeśli pacjent odczuwa ból brzucha, mdłości (nudności) i wymiotuje - należy natychmiast poinformować o tym lekarza – może być to problem z pompą lub zgłębnikiem. Bardzo często: może wystąpić u więcej niż 1 na 10 pacjentów • ból brzucha, • zakażenie miejsca, gdzie zgłębnik wprowadzono do jamy brzusznej – może być spowodowane przez zabieg chirurgiczny, • gruba blizna w miejscu, gdzie zgłębnik wprowadzono do jamy brzusznej, • dolegliwości związane z założeniem zgłębnika – ból lub obrzęk jamy ustnej i/lub gardła, trudności w połykaniu, uczucie dyskomfortu w jamie brzusznej, dolegliwości bólowe lub obrzęk, uszkodzenie gardła, jamy ustnej lub żołądka, krwawienie, wymioty, wzdęcie z oddawaniem wiatrów, niepokój, • dolegliwości związane z miejscem wprowadzenia zgłębnika do jamy brzusznej – zaczerwienienie lub otarcie skóry, odleżyny, wydzielina, ból lub podrażnienie. Często: może wystąpić u do 1 na 10 pacjentów • zakażenie w miejscu nacięcia, zakażenie pozabiegowe po umieszczeniu zgłębnika w jelicie, • stan zapalny ściany jamy brzusznej, • zakażenie w jelicie lub w miejscu wprowadzenia zgłębnika, • przesuwanie się zgłębnika w jelicie lub zatkanie zgłębnika – co może powodować, że wchłaniana jest mniejsza ilość leku, • ból podczas oddychania, uczucie duszności, zakażenia dolnych dróg oddechowych (zapalenie płuc, w tym zachłystowe zapalenie płuc). Niezbyt często: może wystąpić u do 1 na 100 pacjentów • zapalenie jelita grubego, • zapalenie trzustki, • przebicie ściany jelita grubego przez zgłębnik, • niedrożność, krwawienie lub wrzód jelita, • wsunięcie się części jelita w przylegającą część (wgłobienie jelita), • oblepianie zgłębnika pokarmem powodujące jego zatkanie, • ognisko zakażenia (ropień) – może powstać po wprowadzeniu zgłębnika do jamy brzusznej. Częstość nieznana: nie wiadomo jak często te działania niepożądane występują • zmniejszenie ukrwienia jelita cienkiego, • przebicie ściany żołądka lub jelita cienkiego przez zgłębnik, • zakażenie krwi (posocznica). Działania niepożądane doustnych leków zawierających lewodopę i karbidopę O następujących działaniach niepożądanych informowano w związku ze stosowaniem doustnych leków zawierających lewodopę i karbidopę (te same substancje czynne, co w leku Duodopa). Te działania niepożądane mogą wystąpić również w związku ze stosowaniem leku Duodopa. Rzadko: może wystąpić u do 1 na 1000 pacjentów • niedokrwistość – niskie stężenie żelaza we krwi, • zaburzenie oka o nazwie „zespół Hornera”, • niemożność pełnego otwarcia jamy ustnej (szczękościsk), • czerwona lub fioletowa wysypka, która wygląda jak drobne zasinienia (choroba Schönleina- Henocha), • złośliwy zespół neuroleptyczny (patrz punkt 4. „Ciężkie działania niepożądane”), • rozszerzenie źrenicy oka utrzymujące się przez dłuższy czas, zmniejszenie ruchów gałek ocznych. Bardzo rzadko: może wystąpić u do 1 na 10 000 pacjentów • zmiany wyników badania krwi. Zgłaszanie działań niepożądanych Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione w tej ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi, farmaceucie lub pielęgniarce. Działania niepożądane można zgłaszać bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych Al. Jerozolimskie 181C PL-02 222 Warszawa tel.: + 48 22 49 21 301 faks: + 48 22 49 21 309 Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu. Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat bezpieczeństwa stosowania leku.

Produkt Duodopa jest przeciwwskazany u pacjentów z: • nadwrażliwością na substancje czynne lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1, • jaskrą z wąskim kątem przesączania, • ciężką niewydolnością serca, • ciężkimi zaburzeniami rytmu serca, • ostrym udarem, • przeciwwskazane jest stosowanie z produktem Duodopa nieselektywnych inhibitorów MAO i selektywnych inhibitorów MAO typu A. Należy przerwać podawanie tych inhibitorów co najmniej na 2 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia produktem Duodopa. Produkt Duodopa można podawać równocześnie z zalecaną przez wytwórcę dawką inhibitora MAO o wybiórczym działaniu na MAO typu B (np. selegiliny chlorowodorek), patrz punkt 4.5. • chorobami, w przypadku których podawanie leków adrenomimetycznych jest przeciwwskazane, np. guz chromochłonny, nadczynność tarczycy oraz zespół Cushinga. Lewodopa może aktywować czerniaka złośliwego i dlatego nie należy stosować produktu Duodopa u pacjentów z podejrzanymi, nierozpoznanymi zmianami skórnymi lub z czerniakiem w wywiadzie.

Szereg ostrzeżeń i środków ostrożności dotyczy lewodopy, a więc również produktu Duodopa. • Produkt Duodopa nie jest zalecany w leczeniu polekowych reakcji pozapiramidowych. • Należy zachować ostrożność podając produkt Duodopa pacjentom z ciężką chorobą sercowo- naczyniową lub płuc, astmą oskrzelową, chorobą nerek, wątroby lub endokrynną, lub z chorobą wrzodową albo drgawkami w wywiadzie. • U pacjentów z zawałem mięśnia sercowego w wywiadzie, u których utrzymują się zaburzenia rytmu serca, pochodzące z węzła przedsionkowo-komorowego lub komorowe, podczas początkowego dostosowania dawki należy szczególnie dokładnie monitorować czynność serca. • Wszystkich pacjentów leczonych produktem Duodopa należy dokładnie monitorować pod kątem rozwoju zaburzeń psychicznych, depresji z tendencjami samobójczymi i innych poważnych zaburzeń psychicznych. Należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów z psychozami występującymi w przeszłości lub obecnie. • Należy zachować ostrożność przy równoczesnym podawaniu leków przeciwpsychotycznych o właściwościach blokowania receptorów dopaminowych, szczególnie antagonistów receptora D2, a pacjenci powinni być dokładnie obserwowani pod kątem utraty skuteczności działania przeciwparkinsonowskiego lub nasilenia objawów parkinsonizmu, patrz punkt 4.5. • Pacjentów z przewlekłą jaskrą z szerokim kątem przesączania można leczyć produktem Duodopa z zachowaniem ostrożności, pod warunkiem, że ciśnienie wewnątrzgałkowe jest dobrze kontrolowane, a pacjent jest dokładnie monitorowany w kierunku zmian ciśnienia wewnątrzgałkowego. • Produkt Duodopa może wywoływać niedociśnienie ortostatyczne. Dlatego należy zachować ostrożność jeśli produkt Duodopa jest podawany pacjentom przyjmującym inne produkty lecznicze mogące powodować niedociśnienie ortostatyczne, patrz punkt 4.5. • U pacjentów z chorobą Parkinsona stosowanie lewodopy wiązano z sennością i epizodami nagłego zasypiania. Dlatego należy zachować ostrożność podczas prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn, patrz punkt 4.7. • Po nagłym odstawieniu leków przeciwparkinsonowskich obserwowano objawy przypominające złośliwy zespół neuroleptyczny (ang. Neuroleptic Malignant Syndrome, NMS), w tym sztywność mięśni, podwyższoną temperaturę ciała oraz zmiany stanu psychicznego (np. pobudzenie, splątanie, śpiączka), a także zwiększoną aktywność fosfokinazy kreatynowej w surowicy. U pacjentów z chorobą Parkinsona rzadko obserwowano rabdomiolizę, wtórną do złośliwego zespołu neuroleptycznego lub ciężkich dyskinez. Dlatego po nagłym zmniejszeniu dawki lub przerwaniu podawania lewodopy z karbidopą należy dokładnie obserwować pacjentów, a szczególnie pacjentów przyjmujących leki przeciwpsychotyczne. Nie zgłaszano występowania NMS ani rabdomiolizy w związku z podawaniem produktu Duodopa. • Należy regularnie monitorować pacjentów pod kątem rozwoju zaburzeń kontroli impulsów. Należy poinformować pacjentów i ich opiekunów, że u osób leczonych agonistami dopaminy i (lub) innymi produktami dopaminergicznymi zawierającymi lewodopę, w tym produktem Duodopa mogą wystąpić behawioralne objawy zaburzeń kontroli impulsów, a w tym: uzależnienie od hazardu, zwiększone libido i hiperseksualność, kompulsywne wydawanie pieniędzy lub kupowanie oraz kompulsywne lub napadowe objadanie się. W takich przypadkach zaleca się przeanalizowanie stosowanego leczenia. • Badania epidemiologiczne wykazały, że u pacjentów z chorobą Parkinsona, w porównaniu do populacji ogólnej, występuje zwiększone ryzyko rozwoju czerniaka. Nie wyjaśniono, czy zaobserwowane zwiększone ryzyko było spowodowane chorobą Parkinsona czy innymi czynnikami, takimi jak leki stosowane w chorobie Parkinsona. Dlatego podczas stosowania produktu Duodopa, w każdym ze wskazań, zaleca się pacjentom i personelowi medycznemu regularną kontrolę w celu wykluczenia czerniaka. Najbardziej właściwe jest prowadzenie przez specjalistów (np. dermatologów) okresowych badań skóry. • Jeśli konieczne jest zastosowanie znieczulenia ogólnego, leczenie produktem Duodopa można kontynuować tak długo, dopóki pacjentowi wolno przyjmować doustnie płyny i leki. Jeśli terapię trzeba czasowo przerwać, podawanie produktu Duodopa w tej samej dawce co poprzednio można wznowić, gdy tylko dozwolone będzie doustne przyjmowanie płynów. • W celu uniknięcia dyskinez wywołanych przez lewodopę może być konieczne zmniejszenie dawki produktu Duodopa. • Podczas długookresowej terapii produktem Duodopa zaleca się okresową kontrolę czynności wątroby, układu krwiotwórczego, układu sercowo-naczyniowego oraz nerek. • Produkt Duodopa zawiera hydrazynę, produkt rozpadu karbidopy, która może być genotoksyczna i potencjalnie kancerogenna. Zalecana średnia dawka dobowa produktu Duodopa wynosi 100 ml i zawiera 2 g lewodopy oraz 0,5 g karbidopy. Maksymalna zalecana dawka dobowa wynosi 200 ml. Ekspozycja na hydrazynę wynosi średnio do 4 mg/dobę, a maksymalnie 8 mg/dobę. Znaczenie kliniczne takiej ekspozycji na hydrazynę nie jest znane. • Przeprowadzone w przeszłości zabiegi chirurgiczne w górnej części jamy brzusznej mogą powodować trudności w wytworzeniu gastrostomii lub jejunostomii. • Do powikłań odnotowanych podczas badań klinicznych i obserwowanych w trakcie badań postmarketingowych zalicza się ropień, bezoar, czasowe zatrzymanie perystaltyki jelit, nadżerkę lub wrzód w miejscu założenia zgłębnika, krwotok jelitowy, niedokrwienie jelita, niedrożność mechaniczną jelit, perforację jelita, wgłobienie jelita, zapalenie trzustki, zapalenie otrzewnej, zapalenie płuc (włączając zachłystowe zapalenie płuc), odmę otrzewnową, zakażenia ran pooperacyjnych oraz posocznicę. W badaniach postmarketingowych opisywano również wgłobienie jelita. Bezoary to zbite skupiska niestrawnego materiału (np. nieulegających trawieniu włókien warzywnych lub owocowych) zatrzymane w przewodzie pokarmowym. Większość bezoarów zalega w żołądku, ale bezoary mogą się też znajdować w innych odcinkach przewodu pokarmowego. Bezoar wokół zakończenia zgłębnika wprowadzonego do jelita czczego może stanowić punkt początkowy niedrożności jelita lub powstania wgłobienia. Objawem wymienionych powyżej powikłań mogą być bóle brzucha. Niektóre zdarzenia mogą mieć poważne konsekwencje, takie jak zabieg chirurgiczny i (lub) zgon. Należy poinformować pacjentów, aby zgłaszali lekarzowi prowadzącemu wystąpienie któregokolwiek objawu związanego z powyższymi zdarzeniami. • Obniżona zdolność do obsługiwania wyrobu medycznego (pompa, podłączenia zgłębnika) może prowadzić do powikłań. W przypadku takich pacjentów, choremu powinien pomagać opiekun (np. pielęgniarka, asystent pielęgniarki lub bliski krewny). • Nagłe lub stopniowe nasilanie się spowolnienia ruchowego może wskazywać na niedrożność wyrobów medycznych i wymaga sprawdzenia w celu ustalenia przyczyny. • Zespół dysregulacji dopaminowej (ang. Dopamine Dysregulation Syndrome, DDS) jest uzależnieniem prowadzącym do nadmiernego stosowania produktu, obserwowanym u niektórych pacjentów leczonych karbidopą z lewodopą. Przed rozpoczęciem leczenia należy ostrzec pacjenta i jego opiekunów o ryzyku DDS (patrz także punkt 4.8). • U pacjentów leczonych żelem dojelitowym zawierającym lewodopę z karbidopą notowano polineuropatię. Przed rozpoczęciem leczenia należy określić, czy u pacjenta w przeszłości występowały objawy polineuropatii oraz znane czynniki ryzyka, a następnie regularnie obserwować.

Nie przeprowadzono badań dotyczących interakcji z produktem Duodopa. Wymienione poniżej interakcje odnotowano podczas stosowania odtwórczego produktu zawierającego lewodopę z karbidopą. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania produktu Duodopa z następującymi produktami leczniczymi. Leki przeciwnadciśnieniowe Objawowe niedociśnienie ortostatyczne występowało, gdy lewodopa oraz inhibitor dekarboksylazy zostały dodatkowo zastosowane w leczeniu pacjentów otrzymujących już leki przeciwnadciśnieniowe. Konieczne może być dostosowanie dawki leku przeciwnadciśnieniowego. Leki przeciwdepresyjne Rzadko informowano o działaniach niepożądanych, w tym nadciśnieniu tętniczym i dyskinezach spowodowanych jednoczesnym podawaniem trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych i produktów zawierających karbidopę z lewodopą. Leki przeciwcholinergiczne Leki przeciwcholinergiczne mogą działać synergistycznie z lewodopą, zmniejszając drżenie. Ich jednoczesne stosowanie może jednak nasilać nieprawidłowe ruchy mimowolne. Leki przeciwcholinergiczne mogą osłabiać działanie lewodopy przez spowalnianie jej wchłaniania. Konieczne może być dostosowanie dawki produktu Duodopa. Inhibitory COMT (tolkapon, entakapon) Jednoczesne stosowanie inhibitorów COMT (katecholo-O-metylotransferazy) oraz produktu Duodopa może zwiększać biodostępność lewodopy. Konieczne może być dostosowanie dawki produktu Duodopa. Inne produkty lecznicze Antagoniści receptorów dopaminy (niektóre leki przeciwpsychotyczne, np. pochodne fenotiazyny, butyrofenonu, rysperydon oraz leki przeciwwymiotne, np. metoklopramid), pochodne benzodiazepiny, izoniazyd, fenytoina i papaweryna mogą osłabiać działanie terapeutyczne lewodopy. Pacjenci przyjmujący powyższe produkty lecznicze jednocześnie z produktem Duodopa powinni być dokładnie obserwowani w kierunku utraty odpowiedzi terapeutycznej. Produkt Duodopa można przyjmować jednocześnie z zalecanymi dawkami selektywnych inhibitorów MAO typu B (np. selegiliny chlorowodorek). Może być konieczne zmniejszenie dawki lewodopy, jeśli dodany jest selektywny inhibitor MAO typu B. Jednoczesne stosowanie selegiliny oraz lewodopy z karbidopą było związane z występowaniem ciężkiego niedociśnienia ortostatycznego. Amantadyna działa synergistycznie z lewodopą i może nasilać działania niepożądane związane z przyjmowaniem lewodopy. Może być konieczne dostosowanie dawki produktu Duodopa. Sympatykomimetyki mogą nasilać działania niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego związane z przyjmowaniem lewodopy. Lewodopa tworzy chelat z żelazem w przewodzie pokarmowym, co prowadzi do zmniejszenia wchłaniania lewodopy. Ponieważ lewodopa konkuruje z niektórymi aminokwasami, wchłanianie lewodopy może być zaburzone u pacjentów stosujących dietę bogatobiałkową. Nie badano wpływu przyjmowania środków zobojętniających sok żołądkowy i produktu Duodopa na biodostępność lewodopy.

Do działań niepożądanych związanych ze stosowaniem leku, które występują często w związku z użyciem produktu Duodopa zalicza się nudności i dyskinezy. Do działań niepożądanych związanych ze stosowaniem wyrobu medycznego i z zabiegiem jego wprowadzania, które występują często w związku z użyciem produktu Duodopa zalicza się bóle brzucha, powikłania po założeniu zgłębnika, nadmierne ziarninowanie, rumień w miejscu nacięcia, zakażenie rany pooperacyjnej, obecność wydzieliny po zabiegu, ból podczas zabiegu oraz odczyn w miejscu zabiegu. Większość z tych działań niepożądanych odnotowano we wczesnym okresie badań klinicznych. W następstwie zabiegu wytworzenia przezskórnej endoskopowej gastrostomii wystąpiły one w ciągu pierwszych 28 dni. Działania niepożądane odnotowane w związku ze stosowaniem produktu Duodopa Bezpieczeństwo produktu Duodopa porównywano ze standardową doustną postacią lewodopy z karbidopą (100 mg + 25 mg) u łącznie 71 pacjentów z zaawansowaną chorobą Parkinsona, którzy uczestniczyli w trwającym 12 tygodni randomizowanym badaniu klinicznym, z zastosowaniem metody podwójnie ślepej próby i podwójnego maskowania, z aktywną grupą kontrolną. Dodatkowe informacje dotyczące bezpieczeństwa stosowania uzyskano w trwającym 12 miesięcy badaniu otwartym, u 354 pacjentów z zaawansowaną chorobą Parkinsona oraz w otwartych badaniach kontynuacyjnych. Analizą objęto pacjentów, którzy otrzymywali produkt Duodopa we wszystkich badaniach, bez względu na rodzaj badania (metoda podwójnie ślepej próby lub badanie otwarte), co pozwoliło na sumaryczne przedstawienie działań niepożądanych związanych ze stosowaniem leku. Inną analizą objęto pacjentów, którzy otrzymywali produkt Duodopa lub placebo w postaci żelu przez zgłębnik PEG-J co pozwoliło na sumaryczne przedstawienie działań niepożądanych związanych z zabiegiem 7 i wyrobem medycznym we wszystkich badaniach, bez względu na rodzaj badania (metoda podwójnie ślepej próby lub badanie otwarte). Działania niepożądane związane z lekiem, zabiegiem lub wyrobem medycznym przedstawione zgodnie z częstością występowania działań niepożądanych podczas leczenia bez uwzględnienia przypisywanej im przyczynowości oraz działania niepożądane stwierdzone po dopuszczeniu produktu Duodopa do obrotu przedstawiono w Tabeli 1. Tabela 1. Dane dotyczące działań niepożądanych pochodzą z badań klinicznych i z doświadczeń postmarketingowych. omamy, dezorientacja, impulsywne nastrój zachowaniec, euforyczny, zaburzenie strach, psychotyczne, zwiększone napady snu, libido (patrz zaburzenie snu punkt 4.4), koszmary senne, próba samobójcza Zaburzenia układu Dyskinezy, Zawroty głowy, Ataksja, nerwowego choroba dystonia, drgawki, Parkinsona bóle głowy, zaburzenia hipestezja, chodu zjawisko ON-OFF, parestezje, 8 9 10 a Działania niepożądane obserwowane w badaniach klinicznych. Podane częstości odzwierciedlają częstości występowania działań niepożądanych i nie uwzględniają przyczynowości podanej przez badacza. b Działania niepożądane związane ze stosowaniem produktu Duodopa, dla których nie było możliwe oszacowanie częstości występowania. Częstość ustalono na podstawie historycznych danych dla doustnej postaci lewodopy z karbidopą. c Zaburzenia kontroli impulsów. U pacjentów leczonych agonistami dopaminy i (lub) innymi produktami dopaminergicznymi zawierającymi lewodopę, w tym produktem Duodopa, może wystąpić uzależnienie od hazardu, zwiększone libido, hiperseksualność, kompulsywne wydawanie pieniędzy lub kupowanie oraz kompulsywne lub napadowe objadanie się (patrz punkt 4.4). d Zespół dysregulacji dopaminowej (ang. dopamine dysregulation syndrome, DDS) jest uzależnieniem obserwowanym u niektórych pacjentów leczonych karbidopą z lewodopą. Pacjenci, u których występuje powyższe zaburzenie wykazują zaburzenie kompulsywne związane z przyjmowaniem większych dawek leku niż zalecane do opanowania objawów motorycznych, co może w niektórych przypadkach powodować ciężkie dyskinezy (patrz także punkt 4.4). e Powikłanie związane z założeniem wyrobu medycznego to często notowana reakcja niepożądana zarówno na zgłębnik nosowo-jelitowy, jak i na zgłębnik PEG-J. Ta reakcja niepożądana występowała wraz z jedną lub więcej następującymi reakcjami niepożądanymi na zgłębnik NJ: ból w części ustnej gardła, zwiększenie obwodu brzucha, bóle brzucha, uczucie dyskomfortu w jamie brzusznej, ból, podrażnienie gardła, uszkodzenie przewodu pokarmowego, krwotok z przełyku, niepokój, trudności w połykaniu i wymioty. W przypadku stosowania zgłębnika PEG-J taka reakcja niepożądana była odnotowana wraz z jedną lub więcej następującymi reakcjami niepożądanymi: bóle brzucha, uczucie dyskomfortu w jamie brzusznej, zwiększenie obwodu brzucha, wzdęcie z oddawaniem gazów lub odma otrzewnowa. Do innych reakcji niepożądanych o nieciężkim przebiegu, które notowano wraz z powikłaniem związanym z założeniem wyrobu medycznego zaliczano uczucie dyskomfortu w jamie brzusznej, ból w górnej części brzucha, wrzód dwunastnicy, krwotok z wrzodu dwunastnicy, nadżerkowe zapalenie błony śluzowej dwunastnicy, nadżerkowe zapalenie błony śluzowej żołądka, krwotok z przewodu pokarmowego, zapalenie otrzewnej, odma otrzewnowa, wrzód jelita cienkiego. Wsteczne przemieszczenie się zgłębnika dojelitowego do żołądka lub niedrożność wyrobu medycznego prowadzi do ponownego wystąpienia fluktuacji ruchowych. Następujące dodatkowe działania niepożądane (wg klasyfikacji układów i narządów MedDRA) obserwowano w związku ze stosowaniem doustnych postaci lewodopy z karbidopą i mogą one wystąpić w związku ze stosowaniem produktu Duodopa. 11 Tabela 2. Działania niepożądane obserwowane w związku ze stosowaniem doustnych postaci lewodopy z karbidopą. Rzadko: Niedokrwistość hemolityczna Bardzo rzadko: Agranulocytoza Rzadko: Szczękościsk, złośliwy zespół neuroleptyczny (patrz punkt 4.4) Rzadko: Zespół Hornera, zwężenie źrenic, napady przymusowego patrzenia w górę z rotacją gałek ocznych Rzadko: Obrzęk naczynioruchowy, plamica Schönleina-Henocha Badania laboratoryjne. Zgłaszano następujące nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych podczas leczenia lewodopą z karbidopą, które należy brać pod uwagę podczas leczenia pacjentów produktem Duodopa: podwyższone stężenie azotu mocznikowego we krwi, zwiększona aktywność fosfatazy alkalicznej, zwiększenie aktywności AspAT, AlAT, LDH, zwiększone stężenie bilirubiny, glukozy we krwi, kreatyniny, kwasu moczowego, dodatni odczyn Coombsa oraz zmniejszenie stężenia hemoglobiny i wartości hematokrytu. Notowano obecność leukocytów, bakterii oraz krwi w moczu. Lewodopa z karbidopą, a zatem również produkt Duodopa, mogą powodować fałszywie dodatni wynik, gdy stosowany jest test paskowy do wykrywania ciał ketonowych w moczu; reakcja ta nie ulega zmianie pod wpływem gotowania próbki moczu. Zastosowanie testu na obecność glukozy w moczu z oksydazą glukozową może dać fałszywie ujemne wyniki. Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych Al. Jerozolimskie 181C PL-02 222 Warszawa tel.: + 48 22 49 21 301 faks: + 48 22 49 21 309 Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.