Dotyczy wszystkich mocy: te bloki mają dla każdej mocy ten sam zapis w dokumentach, więc są pokazane raz. Linki do plików ulotki i ChPL każdej mocy są w tabeli „Dostępne moce i opakowania”.
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed zastosowaniem leku Figozap
Kiedy nie przyjmować leku Figozap:
- jeśli pacjent ma uczulenie na dapagliflozynę lub którykolwiek z pozostałych składników leku
(wymienionych w punkcie 6).
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Należy natychmiast skontaktować się z lekarzem lub najbliższym szpitalem
Cukrzycowa kwasica ketonowa:
• Jeśli u pacjenta z cukrzycą wystąpią nudności lub wymioty, ból brzucha, silne pragnienie,
szybkie i głębokie oddechy, splątanie, niezwykła senność lub zmęczenie, słodki zapach
oddechu, słodki lub metaliczny posmak w jamie ustnej lub zmiana zapachu moczu lub potu
bądź szybka utrata masy ciała.
• Wyżej wymienione objawy mogą świadczyć o „cukrzycowej kwasicy ketonowej” – rzadkim,
ale ciężkim, czasami zagrażającym życiu powikłaniu cukrzycy wynikającym ze zwiększonego
stężenia „ciał ketonowych” w moczu lub krwi, co stwierdza się w badaniach.
• Ryzyko cukrzycowej kwasicy ketonowej może zwiększać się w razie długotrwałego
głodzenia, nadmiernego spożycia alkoholu, odwodnienia, nagłego zmniejszenia dawki
insuliny, lub zwiększonego zapotrzebowania na insulinę z powodu poważnego zabiegu
chirurgicznego lub ciężkiej choroby.
• Podczas leczenia lekiem Figozap cukrzycowa kwasica ketonowa może wystąpić nawet
wówczas, gdy stężenie cukru we krwi jest prawidłowe.
Jeśli pacjent podejrzewa, że występuje u niego cukrzycowa kwasica ketonowa, powinien natychmiast
skontaktować się z lekarzem lub z najbliższym szpitalem i nie przyjmować tego leku.
Martwicze zapalenie powięzi krocza:
• Jeśli u pacjenta wystąpi zespół takich objawów, jak ból, wrażliwość na dotyk, zaczerwienienie
lub obrzęk zewnętrznych narządów płciowych albo okolicy między narządami płciowymi a
odbytem, z jednoczesną gorączką lub ogólnie złym samopoczuciem, należy niezwłocznie
zgłosić się do lekarza. Mogą to być objawy rzadkiego, ale ciężkiego lub nawet zagrażającego
życiu zakażenia, zwanego martwiczym zapaleniem powięzi krocza lub zgorzelą Fourniera,
prowadzącego do uszkodzenia tkanki podskórnej. Konieczne jest niezwłoczne rozpoczęcie
leczenia zgorzeli Fourniera.
Przed rozpoczęciem przyjmowania leku Figozap należy omówić to z lekarzem, farmaceutą lub
pielęgniarką
• jeśli pacjent ma „cukrzycę typu 1” - typ cukrzycy, który zazwyczaj rozpoczyna się u osób
młodych, których organizm nie produkuje insuliny. Leku Figozap nie należy stosować w
leczeniu tej choroby.
• jeśli u pacjenta z cukrzycą występują choroby nerek – lekarz może zalecić stosowanie
dodatkowego lub innego leku w celu kontrolowania stężenia cukru we krwi.
• jeśli u pacjenta występują choroby wątroby – lekarz może rozpocząć leczenie od mniejszej
dawki.
• jeśli pacjent przyjmuje leki obniżające ciśnienie tętnicze (leki przeciwnadciśnieniowe) i ma
niskie ciśnienie tętnicze w wywiadzie (hipotensja). Więcej informacji podano poniżej, w
punkcie „Lek Figozap a inne leki”.
• jeśli pacjent ma bardzo duże stężenie cukru we krwi, przez co jest odwodniony (utrata zbyt
dużej ilości płynów). Możliwe objawy nadmiernej utraty płynów wymienione są w punkcie 4.
Przed rozpoczęciem stosowania leku Figozap należy poinformować lekarza, jeśli wystąpił
którykolwiek z wymienionych objawów.
• jeśli u pacjenta występują nudności, wymioty lub gorączka lub jeśli pacjent nie jest zdolny do
jedzenia lub picia. Może to powodować odwodnienie. Lekarz może zalecić przerwanie
stosowania leku Figozap do chwili poprawy stanu pacjenta, aby zapobiec odwodnieniu.
• jeśli u pacjenta często występują zakażenia układu moczowego.
Jeśli którekolwiek z powyższych ostrzeżeń dotyczy pacjenta (lub pacjent nie jest pewien), należy
skonsultować się z lekarzem, farmaceutą lub pielęgniarką przed zastosowaniem leku Figozap.
Cukrzyca i pielęgnacja stóp
U pacjentów z cukrzycą ważne jest regularne kontrolowanie stanu stóp oraz przestrzeganie wszelkich
zaleceń dotyczących pielęgnacji stóp udzielanych przez lekarza.
Glukoza w moczu
Ze względu na mechanizm działania leku Figozap, badania laboratoryjne mogą wykazać obecność
cukru (glukozy) w moczu.
Dzieci i młodzież
Lek Figozap może być stosowany u dzieci w wieku 10 lat i starszych w leczeniu cukrzycy typu 2.
Brak danych dotyczących stosowania u dzieci w wieku poniżej 10 lat.
Lek Figozap nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat w leczeniu
niewydolności serca lub przewlekłej choroby nerek, ponieważ nie prowadzono badań w tej grupie
wiekowej.
Lek Figozap a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi, farmaceucie lub pielęgniarce o wszystkich lekach przyjmowanych
przez pacjenta obecnie lub ostatnio a także o lekach, które pacjent planuje przyjmować.
W szczególności należy powiedzieć lekarzowi:
• jeśli pacjent stosuje leki pomagające usunąć wodę z organizmu (diuretyki).
• jeśli pacjent przyjmuje inne leki zmniejszające stężenie cukru we krwi, takie jak insulina lub
pochodna sulfonylomocznika. Lekarz może zalecić zmniejszenie dawek innych leków, aby
zapobiec wystąpieniu zbyt małego stężenia cukru we krwi (hipoglikemii).
• jeśli pacjent przyjmuje lit, ponieważ lek Figozap może zmniejszać stężenie litu we krwi.
Ciąża i karmienie piersią
Jeśli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza, że może być w ciąży lub planuje mieć
dziecko, powinna poradzić się lekarza przed zastosowaniem tego leku. Jeśli pacjentka zajdzie w ciążę,
powinna przerwać stosowanie leku Figozap, ponieważ nie zaleca się jego stosowania w drugim i
trzecim trymestrze ciąży. Należy skonsultować się z lekarzem, aby ustalić najlepszy sposób kontroli
glikemii podczas ciąży.
Jeśli pacjentka karmi lub chciałaby karmić piersią, powinna o tym powiedzieć lekarzowi, zanim
zacznie przyjmować lek Figozap. Nie stosować leku Figozap w okresie karmienia piersią. Nie
wiadomo, czy ten lek przenika do mleka kobiecego.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Lek Figozap nie ma wpływu lub wywiera nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i
obsługiwania maszyn.
Stosowanie tego leku wraz z innymi lekami, takimi jak pochodna sulfonylomocznika lub insulina,
może spowodować nadmierne zmniejszenie stężenia cukru we krwi (hipoglikemia), objawiające się
drżeniem mięśni, nadmierną potliwością i zaburzeniami widzenia, co może wpływać na zdolność
prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
Nie należy prowadzić pojazdów ani obsługiwać narzędzi lub maszyn, jeśli po przyjęciu leku Figozap
pacjent ma zawroty głowy.
Lek Figozap zawiera laktozę
Lek Figozap zawiera laktozę (cukier zawarty w mleku). Jeśli u pacjenta stwierdzono nietolerancję
niektórych cukrów, pacjent powinien skontaktować się z lekarzem przed przyjęciem leku.
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Uwagi ogólne
Dapagliflozyny nie należy stosować u pacjentów z cukrzycą typu 1 (patrz „Cukrzycowa kwasica
ketonowa” w punkcie 4.4).
Zaburzenia czynności nerek
Ze względu na ograniczone doświadczenie nie zaleca się rozpoczynania leczenia dapagliflozyną u
pacjentów z GFR < 25 mL/min.
Skuteczność dapagliflozyny w odniesieniu do zmniejszania stężenia glukozy zależna jest od czynności
nerek, dlatego u pacjentów z GFR < 45 mL/min jest ona zmniejszona, a u pacjentów z ciężką
niewydolnością nerek skuteczność produktu leczniczego jest znikoma (patrz punkty 4.2, 5.1 i 5.2).
W jednym badaniu u pacjentów z cukrzycą typu 2 i umiarkowaną niewydolnością nerek (GFR < 60
mL/min ), u większej liczby pacjentów leczonych dapagliflozyną stwierdzono wystąpienie działań
niepożądanych jak zwiększenie stężenia kreatyniny, fosforu, parathormonu (PTH) i hipotensję w
porównaniu z placebo.
Zaburzenia czynności wątroby
Istnieje ograniczone doświadczenie w stosowaniu dapagliflozyny u pacjentów z zaburzeniami czynności
wątroby podczas badań klinicznych. Ekspozycja na działanie dapagliflozyny jest zwiększona u
pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby (patrz punkty 4.2 i 5.2).
Pacjenci, u których występuje ryzyko niedoboru płynów i (lub) hipotensji
W związku z mechanizmem działania dapagliflozyna zwiększa diurezę, co może skutkować
nieznacznym zmniejszeniem ciśnienia tętniczego obserwowanym w badaniach klinicznych (patrz punkt
5.1). Wyraźniej obserwuje się to u pacjentów z bardzo dużym stężeniem glukozy w osoczu.
Należy zachować ostrożność u pacjentów u których obniżenie ciśnienia tętniczego indukowane
dapagliflozyną mogłoby stanowić ryzyko, takich jak pacjentów leczonych na nadciśnienie tętnicze,
pacjentów z hipotensją w wywiadzie oraz pacjentów w podeszłym wieku.
W przypadku wystąpienia współistniejących schorzeń mogących prowadzić do niedoboru płynów (takich
jak choroby przewodu pokarmowego), zaleca się dokładne kontrolowanie poziomu płynów (np. badanie
fizykalne, pomiar ciśnienia tętniczego, badania laboratoryjne z uwzględnieniem wskaźnika
hematokrytowego i stężenia elektrolitów). U pacjentów, u których wystąpi niedobór płynów, należy
przerwać stosowanie dapagliflozyny do czasu przywrócenia właściwej zawartości płynów w organizmie
(patrz punkt 4.8).
Cukrzycowa kwasica ketonowa
U pacjentów leczonych inhibitorami kotransportera sodowo-glukozowego 2 (SGLT2), w tym
dapagliflozyną, zgłaszano rzadkie przypadki cukrzycowej kwasicy ketonowej (ang. diabetes
ketoacidosis, DKA), w tym przypadki zagrażające życiu i zakończone zgonem. W niektórych
przypadkach obraz kliniczny był nietypowy, tylko z umiarkowanym zwiększeniem stężenia glukozy we
krwi, poniżej 14 mmol/L (250 mg/dL).
Należy uwzględnić ryzyko cukrzycowej kwasicy ketonowej w razie wystąpienia niespecyficznych
objawów, takich jak: nudności, wymioty, jadłowstręt, ból brzucha, silne pragnienie, zaburzenia
oddychania, splątanie, niezwykłe zmęczenie lub senność. W razie wystąpienia takich objawów należy
niezwłocznie zbadać pacjentów, czy nie występuje u nich cukrzycowa kwasica ketonowa, niezależnie od
stężenia glukozy we krwi.
Należy natychmiast przerwać leczenie dapagliflozyną u pacjentów z podejrzeniem lub rozpoznaniem
DKA.
Należy przerwać leczenie u pacjentów hospitalizowanych z powodu dużych zabiegów chirurgicznych lub
ostrych ciężkich chorób. U tych pacjentów zaleca się monitorowanie stężeń ciał ketonowych. Lepiej jest
oznaczać stężenie ciał ketonowych we krwi niż w moczu. Leczenie dapagliflozyną można wznowić, gdy
stężenie ciał ketonowych będzie prawidłowe, a stan pacjenta ustabilizuje się.
Przed rozpoczęciem leczenia dapagliflozyną należy rozważyć w wywiadzie czynniki predysponujące
pacjenta do kwasicy ketonowej.
Zwiększone ryzyko kwasicy ketonowej (DKA) może istnieć u pacjentów z niską rezerwą czynnościową
komórek beta (np. u pacjentów z cukrzycą typu 2 z małym stężeniem peptydu C lub utajoną,
autoimmunologiczną cukrzycą dorosłych (ang. latent autoimmune diabetes in adults, LADA) lub u
pacjentów z zapaleniem trzustki w wywiadzie), u pacjentów ze stanami, które prowadzą do ograniczenia
spożywania pokarmów lub ciężkiego odwodnienia, u pacjentów, u których zredukowano dawki insuliny,
i u pacjentów ze zwiększonym zapotrzebowaniem na insulinę z powodu ostrej choroby, operacji
chirurgicznej lub nadużywania alkoholu. Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania
inhibitorów SGLT2 u tych pacjentów.
Nie zaleca się wznawiania leczenia inhibitorami SGLT2 u pacjentów, u których wcześniej wystąpiła
DKA podczas stosowania inhibitora SGLT2, chyba, że zidentyfikowano i usunięto inną wyraźną
przyczynę.
W badaniach dotyczących cukrzycy typu 1 z użyciem dapagliflozyny, DKA zgłaszano z częstością
występowania „Często”.
Dapagliflozyny nie należy stosować w leczeniu pacjentów z cukrzycą typu 1.
Martwicze zapalenie powięzi krocza (zgorzel Fourniera)
W okresie po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu zgłaszano przypadki martwiczego zapalenia
powięzi krocza (znanego także jako zgorzel Fourniera) u pacjentów płci żeńskiej i męskiej
przyjmujących inhibitory SGLT2 (patrz punkt 4.8). Jest to rzadkie, ale ciężkie i mogące zagrażać życiu
zdarzenie, które wymaga pilnej interwencji chirurgicznej i antybiotykoterapii.
Pacjentom należy zalecić, aby zgłosili się do lekarza, jeśli wystąpi u nich zespół objawów, takich jak ból,
wrażliwość na dotyk, rumień lub obrzęk w okolicy zewnętrznych narządów płciowych lub krocza, z
jednoczesną gorączką lub uczuciem rozbicia. Należy pamiętać o tym, że martwicze zapalenie powięzi
może być poprzedzone zakażeniem narządów układu moczowo-płciowego lub ropniem krocza. Jeśli
podejrzewa się wystąpienie zgorzeli Fourniera, należy przerwać stosowanie produktu leczniczego
Figozap i niezwłocznie rozpocząć leczenie (w tym antybiotykoterapię oraz chirurgiczne opracowanie
zmian chorobowych).
Zakażenia układu moczowego
Wydalanie glukozy z moczem może być związane ze zwiększonym ryzykiem zakażeń układu
moczowego, dlatego też należy rozważyć przerwanie stosowania dapagliflozyny w trakcie leczenia
odmiedniczkowego zapalenia nerek lub ogólnego zakażenia wywodzącego się z dróg moczowych.
Osoby w podeszłym wieku (≥ 65 lat)
U pacjentów w podeszłym wieku istnieje większe ryzyko wystąpienia niedoboru płynów i może ono być
większe u osób leczonych diuretykami.
U pacjentów w podeszłym wieku jest bardziej prawdopodobne występowanie zaburzeń czynności nerek i
(lub) są leczeni przeciwnadciśnieniowymi produktami leczniczymi, które mogą wpływać na
funkcjonowanie nerek takimi jak inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE-I) czy antagoniści receptora
angiotensyny II (ARB). Zalecenia dotyczące czynności nerek są takie same dla pacjentów w podeszłym
wieku jak i dla pozostałych pacjentów (patrz punkty 4.2, 4.4, 4.8 i 5.1).
Niewydolność serca
Doświadczenia z dapagliflozyną u pacjentów z grupy IV według NYHA są ograniczone.
Kardiomiopatia w przebiegu chorób naciekowych
Pacjenci z kardiomiopatią w przebiegu chorób naciekowych nie byli badani.
Przewlekła choroba nerek
Brak doświadczenia ze stosowaniem dapagliflozyny w leczeniu przewlekłej choroby nerek u pacjentów
bez cukrzycy, u których nie występuje albuminuria. Pacjenci z albuminurią mogą odnieść większe
korzyści z leczenia dapagliflozyną.
Zwiększony hematokryt
Podczas stosowania dapagliflozyny obserwowano zwiększenie wartości hematokrytu (patrz punkt 4.8).
Pacjentów ze zwiększoną wartością hematokrytu należy obserwować i badać czy nie występuje u nich
choroba hematologiczna.
Amputacje w obrębie kończyn dolnych
W długoterminowych badaniach klinicznych z cukrzycą typu 2 z zastosowaniem inhibitorów SGLT2
zaobserwowano zwiększoną częstość amputacji w obrębie kończyn dolnych (szczególnie palucha). Nie
wiadomo, czy jest to „efekt klasy leków”. Istotna jest edukacja pacjentów dotycząca profilaktycznej
pielęgnacji stóp.
Badanie moczu
Wynik testu na obecność glukozy w moczu jest dodatni dla pacjentów przyjmujących dapagliflozynę, ze
względu na mechanizm działania tego produktu leczniczego.
Laktoza
Tabletki zawierają laktozę. Produkt leczniczy nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko
występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania
glukozy-galaktozy.
Sód
Ten produkt leczniczy zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę powlekaną, to znaczy produkt
leczniczy uznaje się za „wolny od sodu”.
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
Podsumowanie profilu bezpieczeństwa
Cukrzyca typu 2
W badaniach klinicznych w cukrzycy typu 2 ponad 15 000 pacjentów otrzymywało leczenie
dapagliflozyną.
Pierwszą ocenę bezpieczeństwa stosowania i tolerancji przeprowadzono we wstępnie zdefiniowanej
sumarycznej analizie 13 krótkotrwałych (maksymalnie 24 tygodniowych) badań klinicznych
7
kontrolowanych placebo, z udziałem 2360 ochotników leczonych dapagliflozyną w dawce 10 mg oraz
2295 otrzymujących placebo.
W badaniu sercowo-naczyniowych skutków leczenia dapagliflozyną w cukrzycy typu 2 (badanie
DECLARE, patrz punkt 5.1) 8 574 pacjentów otrzymywało dapagliflozynę w dawce 10 mg, a 8 569
pacjentów otrzymywało placebo; mediana czasu ekspozycji wyniosła 48 miesięcy. Łącznie ekspozycja
na dapagliflozynę wyniosła 30 623 pacjento-lat.
Działaniami niepożądanymi zgłaszanymi najczęściej w badaniach klinicznych były zakażenia narządów
płciowych.
Niewydolność serca
W badaniu sercowo-naczyniowych skutków leczenia dapagliflozyną u pacjentów z niewydolnością serca
i zmniejszoną frakcją wyrzutową (badanie DAPA-HF) 2 368 pacjentów było leczonych dapagliflozyną w
dawce 10 mg, a 2 368 pacjentów otrzymywało placebo z medianą ekspozycji wynoszącą 18 miesięcy.
Populacja pacjentów obejmowała osoby z cukrzycą typu 2 i bez cukrzycy oraz pacjentów z eGFR ≥ 30
mL/min/1,73 m2. W badaniu sercowo-naczyniowych skutków leczenia dapagliflozyną u pacjentów z
niewydolnością serca i frakcją wyrzutową lewej komory > 40% (badanie DELIVER) 3 126 pacjentów
leczono dapagliflozyną w dawce 10 mg, a 3 127 pacjentów otrzymywało placebo z medianą czasu
ekspozycji wynoszącą 27 miesięcy. Populacja pacjentów obejmowała pacjentów z cukrzycą typu 2 i bez
cukrzycy oraz pacjentów z eGFR ≥ 25 mL/min/1,73 m2.
Ogólny profil bezpieczeństwa dapagliflozyny u pacjentów z niewydolnością serca był spójny ze znanym
profilem bezpieczeństwa dapagliflozyny.
Przewlekła choroba nerek
W badaniu skutków leczenia dapagliflozyną na nerki u pacjentów z przewlekłą chorobą nerek (badanie
DAPA-CKD) 2 149 pacjentów było leczonych dapagliflozyną w dawce 10 mg, a 2 149 pacjentów
otrzymywało placebo z medianą ekspozycji wynoszącą 27 miesięcy. Populacja pacjentów obejmowała
osoby z cukrzycą typu 2 i bez cukrzycy, z eGFR ≥ 25 do ≤ 75 mL/min/1,73 m2 oraz z albuminurią
(wskaźnik albumina/kreatynina w moczu [ang. urine albumin creatinine ratio, UACR] ≥ 200 i ≤ 5 000
mg/g). Leczenie było kontynuowane, jeśli wartość eGFR zmniejszyła się do poziomu poniżej 25
mL/min/1,73 m2.
Ogólny profil bezpieczeństwa dapagliflozyny u pacjentów z przewlekłą chorobą nerek był spójny ze
znanym profilem bezpieczeństwa dapagliflozyny.
Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych
Poniższe działania niepożądane zostały zgłoszone podczas badań klinicznych kontrolowanych placebo i
w okresie po wprowadzeniu leku do obrotu. Żadne z nich nie było zależne od dawki. Działania
niepożądane wymienione poniżej zostały sklasyfikowane zgodnie z częstością występowania i
systematyką układową (SOC). Częstość występowania została zdefiniowana zgodnie z poniższym
schematem: bardzo często (≥1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100),
rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/10 000) i nieznana (częstość nie może być
określona na podstawie dostępnych danych).
8
Tabela 1. Działania niepożądane w badaniach klinicznych kontrolowanych placeboa i z
doświadczenia po wprowadzeniu do obrotu
Często: Zapalenie sromu i pochwy, zapalenie żołędzi prącia i powiązane zakażenia narządów płciowych *, b, c , Zakażenia układu moczowego *, b, d
Niezbyt często: Zakażenia grzybicze**
Bardzo rzadko: Martwicze zapalenie powięzi krocza (zgorzel Fourniera) b, i
Bardzo często: Hipoglikemia (podczas jednoczesnego stosowania z SU (pochodną sulfonylomocznika) lub insuliną)b
Niezbyt często: Niedobór płynówb, e, Wzmożone pragnienie **
Rzadko: Cukrzycowa kwasica ketonowa (gdy lek jest stosowany w cukrzycy typu 2) b, i, k
Często: Zawroty głowy
Niezbyt często: Zaparcia ** Suchość w jamie ustnej **
Często: Wysypkaj
Bardzo rzadko: Obrzęk naczynioruchowy
Często: ból pleców*
Często: Dysuria wielomocz*,f
Niezbyt często: Nykturia **
Bardzo rzadko: Cewkowośródmiąższowe zapalenie nerek
Niezbyt często: Świąd sromu i pochwy** świąd narządów płciowych**
Często: Zwiększony hematokrytg , Obniżenie nerkowego klirensu kreatyniny podczas leczenia początkowegob, Dyslipidemiah
Niezbyt często: Zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi podczas leczenia początkowego **,b, Zwiększenie stężenia
9
Niezbyt często: mocznika we krwi **, Zmniejszenie masy ciała**
a Tabela przedstawia dane z badań klinicznych trwających do 24 tygodni (krótkotrwałe) bez względu na ochronę
glikemiczną.
b Należy zapoznać się z treścią właściwego akapitu poniżej, w celu uzyskania bliższych informacji.
c Zapalenie sromu i pochwy, zapalenie żołędzi prącia i powiązane zakażenia narządów płciowych dotyczą
wcześniej zdefiniowanych określeń: zakażenia grzybicze sromu i pochwy, zakażenia pochwy, zapalenie żołędzi
prącia, grzybicze zakażenia narządów płciowych, kandydoza sromu i pochwy, zapalenie sromu i pochwy, zapalenie
żołędzi wywołane przez Candida, kandydoza narządów płciowych, zakażenia narządów płciowych, zakażenia
męskich narządów płciowych, zakażenie prącia, zakażenie sromu, bakteryjne zakażenie pochwy, ropień sromu.
d Infekcja dróg moczowych dotyczy następujących określeń, wyszczególnionych według częstości raportowania:
infekcja dróg moczowych, zapalenie pęcherza moczowego, infekcja dróg moczowych Escherichia, zapalenie dróg
moczowo-płciowych, odmiedniczkowe zapalenie nerek, zapalenie trójkąta pęcherza, zapalenie cewki moczowej,
zapalenie nerek i zapalenie gruczołu krokowego.
e Niedobór płynów dotyczy m.in. wcześniej zdefiniowanych określeń: odwodnienie, hipowolemia, niedociśnienie
tętnicze.
f Wielomocz obejmuje preferowane określenia: częstomocz, wielomocz, zwiększone wydalanie moczu.
g Średnie zmiany wartości hematokrytu w stosunku do wartości początkowej u pacjentów stosujących
dapagliflozynę w dawce 10 mg wynosiły 2,30% vs. -0,33% w grupie placebo. Wartości hematokrytu >55%
raportowano u 1,3% pacjentów stosujących dapagliflozynę w dawce 10 mg vs. 0,4% w grupie kontrolnej placebo.
h Średnie zmiany procentowe względem wartości początkowej u pacjentów stosujących dapagliflozynę w dawce 10
mg vs. placebo, wynosiły: całkowity cholesterol 2,5% vs. 0,0%; frakcja HDL cholesterolu 6,0% vs. 2,7%; frakcja
LDL cholesterolu 2,9% vs. -1,0%; triglicerydy -2,7% vs. -0,7%.
i Patrz punkt 4.4.
j Działanie niepożądane stwierdzono po wprowadzeniu do obrotu. Wysypka obejmuje następujące zalecane
terminy, wymienione w kolejności częstości występowania w badaniach klinicznych: wysypka, wysypka
uogólniona, wysypka ze świądem, wysypka plamkowa, wysypka grudkowo-plamista, wysypka krostkowa,
wysypka pęcherzykowa i wysypka rumieniowa. W badaniach klinicznych z aktywnym komparatorem oraz
kontrolowanych placebo (dapagliflozyna, n = 5936; cała grupa kontrolna, n = 3403) częstość występowania
wysypki była podobna w przypadku dapagliflozyny (1,4%) i wszystkich grup kontrolnych (1,4%).
k Zgłaszana w badaniu skutków leczenia w układzie sercowo-naczyniowym u pacjentów z cukrzycą typu 2
(DECLARE). Częstość występowania jest oparta na odsetku rocznym.
* Zgłaszano u ≥ 2% pacjentów stosujących dapagliflozynę w dawce 10 mg i ≥ 1% częściej i co najmniej 3
ochotników więcej niż w grupie placebo.
** Zgłaszano przez badaczy jako możliwie mające związek, prawdopodobnie mające związek lub mające związek z
leczeniem u ≥ 0,2% ochotników i o ≥ 1% częściej i co najmniej 3 ochotników więcej leczonych dapagliflozyną w
dawce 10 mg w porównaniu z placebo.
Opis wybranych działań niepożądanych
Zapalenie sromu i pochwy, zapalenie żołędzi prącia i powiązane zakażenia narządów płciowych
W zbiorczych danych o bezpieczeństwie pochodzących z 13 badań zapalenie sromu i pochwy, zapalenie
żołędzi prącia i powiązane zakażenia narządów płciowych zgłaszano u 5,5% ochotników stosujących
dapagliflozynę w dawce 10 mg i u 0,6% ochotników stosujących placebo. Większość zakażeń miała
nasilenie łagodne do umiarkowanego, a pacjenci reagowali na rozpoczęte standardowe leczenie i rzadko
dochodziło do przerwania stosowania dapagliflozyny. Zakażenia zgłaszano częściej u kobiet niż u
mężczyzn (odpowiednio 8,4% i 1,2% dla dapagliflozyny i placebo), a osobnicy, którzy mieli podobne
zakażenia w wywiadzie, częściej ulegali zakażeniom nawracającym.
W badaniu DECLARE liczba pacjentów z ciężkimi zdarzeniami niepożądanymi dotyczącymi zakażeń
narządów płciowych była niewielka: po 2 pacjentów w grupie otrzymującej dapagliflozynę i w grupie
placebo.
10
W badaniu DAPA-HF żaden pacjent nie zgłaszał ciężkich zdarzeń niepożądanych dotyczących zakażeń
narządów płciowych w grupie leczonej dapagliflozyną i jeden pacjent zgłaszał takie zdarzenia w grupie
otrzymującej placebo. W grupie leczonej dapagliflozyną było 7 (0,3%) pacjentów ze zdarzeniami
niepożądanymi prowadzącymi do zakończenia leczenia z powodu zakażeń narządów płciowych, a w
grupie otrzymującej placebo nie było żadnego takiego pacjenta. W badaniu DELIVER po jednym (<
0,1%) pacjencie z każdej grupy terapeutycznej zgłosiło ciężkie zdarzenie niepożądane w postaci
zakażenia narządów płciowych. U 3 pacjentów (0,1%) wystąpiły zdarzenia niepożądane prowadzące do
zakończenia leczenia z powodu zakażenia narządów płciowych w grupie leczonej dapagliflozyną, a w
grupie otrzymującej placebo nie było takich pacjentów.
W badaniu DAPA-CKD u 3 (0,1%) pacjentów stwierdzono ciężkie zdarzenia niepożądane dotyczące
zakażenia narządów płciowych w grupie otrzymującej dapagliflozynę i żadnego takiego zdarzenia w
grupie otrzymującej placebo. W grupie leczonej dapagliflozyną u 3 (0,1%) pacjentów wystąpiły
zdarzenia niepożądane prowadzące do zakończenia leczenia z powodu zakażenia narządów płciowych, a
w grupie otrzymującej placebo nie było żadnego takiego przypadku. Ciężkie zdarzenia niepożądane
dotyczące zakażenia narządów płciowych lub zdarzenia niepożądane prowadzące do zakończenia
leczenia z powodu zakażenia narządów płciowych nie były zgłaszane u żadnego pacjenta bez cukrzycy.
Jednocześnie z zakażeniami narządów płciowych notowano przypadki stulejki lub stulejki nabytej, przy
czym w niektórych przypadkach konieczne było obrzezanie.
Martwicze zapalenie powięzi krocza (zgorzel Fourniera)
Po wprowadzeniu do obrotu zgłaszano przypadki wystąpienia zgorzeli Fourniera u pacjentów
przyjmujących inhibitory SGLT2, w tym dapagliflozynę (patrz punkt 4.4).
W badaniu DECLARE z udziałem 17 160 pacjentów z cukrzycą typu 2 i średnim czasem ekspozycji
wynoszącym 48 miesięcy zgłoszono w sumie 6 przypadków zgorzeli Fourniera, jeden w grupie leczonej
dapagliflozyną i 5 w grupie placebo.
Hipoglikemia
Częstość występowania hipoglikemii zależy od rodzaju terapii podstawowej stosowanej w badaniach
klinicznych z cukrzycą.
W badaniach klinicznych z zastosowaniem dapagliflozyny w monoterapii, w leczeniu skojarzonym z
metforminą lub w leczeniu skojarzonym z sytagliptyną (z metforminą lub bez niej), częstość
występowania zdarzeń lekkiej hipoglikemii była podobna (< 5%) pomiędzy grupami leczonych
pacjentów, z uwzględnieniem grupy placebo do 102 tygodni leczenia. We wszystkich badaniach
klinicznych zdarzenia ciężkiej hipoglikemii występowały niezbyt często, a częstość ta była
porównywalna we wszystkich grupach leczonych pacjentów, z uwzględnieniem grupy placebo. Częstość
występowania hipoglikemii była większa w badaniach klinicznych, w których dodatkowo podawano
pochodną sulfonylomocznika lub insulinę (patrz punkt 4.5).
W badaniach klinicznych, w których stosowano dodatkowo glimepiryd, w tygodniach 24 i 48, częściej
obserwowano lekką hipoglikemię w grupie pacjentów stosujących glimepiryd z dapagliflozyną w dawce
10 mg (6,0% i odpowiednio 7,9%), niż w grupie pacjentów stosujących glimepiryd z placebo (2,1% i
odpowiednio 2,1%).
W badaniach klinicznych, w których stosowano dodatkowo insulinę, w 24 i 104 tygodniu obserwowano
zdarzenia ciężkiej hipoglikemii odpowiednio u 0,5% i 1,0% pacjentów, którzy otrzymywali 10 mg
dapagliflozyny i insulinę oraz u 0,5% pacjentów otrzymujących placebo i insulinę. W 24 i 104 tygodniu
obserwowano zdarzenia lekkiej hipoglikemii odpowiednio u 40,3% i 53,1% pacjentów, którzy
otrzymywali 10 mg dapagliflozyny i insulinę oraz u 34,0% i 41,6% pacjentów otrzymujących placebo i
insulinę.
W badaniu, w którym stosowano dapagliflozynę jako terapię dodaną do leczenia metforminą oraz
pochodną sulfonylomocznika przez okres do 24 tygodni nie odnotowano ciężkiej hipoglikemii. Lekką
hipoglikemię stwierdzono u 12,8% pacjentów, którzy otrzymywali dapagliflozynę w dawce 10 mg w
11
skojarzeniu z metforminą oraz pochodną sulfonylomocznika oraz u 3,7% pacjentów, którzy otrzymywali
placebo w skojarzeniu z metforminą oraz pochodną sulfonylomocznika.
W badaniu DECLARE nie obserwowano zwiększonego ryzyka ciężkiej hipoglikemii pod wpływem
leczenia dapagliflozyną w porównaniu z placebo. Zdarzenia poważnej hipoglikemii zgłoszono u 58
(0,7%) pacjentów leczonych dapagliflozyną oraz 83 (1,0%) pacjentów leczonych placebo.
W badaniu DAPA-HF zdarzenia poważnej hipoglikemii zgłaszano u 4 (0,2%) pacjentów zarówno w
grupie leczonej dapagliflozyną, jak i w grupie otrzymującej placebo. W badaniu DELIVER, zdarzenia
poważnej hipoglikemii zgłoszono u 6 (0,2%) pacjentów z grupy leczonej dapagliflozyną i u 7 (0,2%)
pacjentów z grupy otrzymującej placebo. Zdarzenia poważnej hipoglikemii były obserwowane wyłącznie
u pacjentów z cukrzycą typu 2.
W badaniu DAPA-CKD zdarzenia poważnej hipoglikemii zgłoszono u 14 (0,7%) pacjentów z grupy
otrzymującej dapagliflozynę i u 28 (1,3%) pacjentów z grupy placebo; zdarzenia te były obserwowane
tylko u pacjentów z cukrzycą typu 2.
Niedobór płynów
W zbiorczych danych o bezpieczeństwie pochodzących z 13 badań reakcje sugerujące niedobór płynów
(w tym, odwodnienie, hipowolemia lub hipotensja) zgłaszano u 1,1% osobników stosujących 10 mg
dapagliflozyny i u 0,7% pacjentów otrzymujących placebo. Ciężkie działania niepożądane związane z
niedoborem płynów wystąpiły u < 0,2% pacjentów i były zrównoważone w obydwu grupach, z
dapagliflozyną i z placebo (patrz punkt 4.4).
W badaniu DECLARE liczba pacjentów ze zdarzeniami sugerującymi niedobór płynów była wyważona
pomiędzy grupami terapeutycznymi: 213 (2,5%) oraz 207 (2,4%) odpowiednio w grupie otrzymującej
dapagliflozynę i w grupie placebo. Ciężkie zdarzenia niepożądane były zgłaszane u 81 (0,9%) i 70
(0,8%) pacjentów odpowiednio z grupy leczonej dapagliflozyną i placebo. Zdarzenia były na ogół
wyważone pomiędzy grupami terapeutycznymi w podgrupach wyodrębnionych ze względu na wiek,
stosowanie leków moczopędnych, ciśnienie krwi oraz stosowanie inhibitorów konwertazy angiotensyny
(ACE-I) / antagonistów receptora angiotensyny II typu 1 (ARB). U pacjentów z wyjściową wartością
eGFR < 60 mL/min/1,73 m2 odnotowano 19 ciężkich zdarzeń niepożądanych sugerujących niedobór
płynów w grupie leczonej dapagliflozyną oraz 13 zdarzeń w grupie placebo.
W badaniu DAPA-HF liczba pacjentów ze zdarzeniami sugerującymi niedobór płynów wyniosła 170
(7,2%) w grupie leczonej dapagliflozyną i 153 (6,5%) w grupie otrzymującej placebo. Mniej pacjentów z
ciężkimi objawami sugerującymi niedobór płynów było w grupie leczonej dapagliflozyną (23 [1,0%]) w
porównaniu z grupą otrzymującą placebo (38 [1,6%]). Wyniki były podobne niezależnie od obecności
cukrzycy przed rozpoczęciem badania i wyjściowej wartości eGFR. W badaniu DELIVER liczba
pacjentów z ciężkimi objawami sugerującymi niedobór płynów wyniosła 35 (1,1%) w grupie leczonej
dapagliflozyną i 31 (1,0%) w grupie otrzymującej placebo.
W badaniu DAPA-CKD liczba pacjentów ze zdarzeniami sugerującymi niedobór płynów wyniosła 120
(5,6%) w grupie leczonej dapagliflozyną i 84 (3,9%) w grupie otrzymującej placebo. W grupie leczonej
dapagliflozyną u 16 (0,7%) pacjentów wystąpiły ciężkie zdarzenia niepożądane z objawami
sugerującymi niedobór płynów, a w grupie placebo zdarzenia te wystąpiły u 15 (0,7%) pacjentów.
Cukrzycowa kwasica ketonowa w cukrzycy typu 2
W badaniu DECLARE, przy medianie czasu ekspozycji wynoszącej 48 miesięcy zdarzenia DKA (ang.
diabetes ketoacidosis, DKA) były zgłaszane u 27 pacjentów z grupy otrzymującej dapagliflozynę w
dawce 10 mg oraz u 12 pacjentów z grupy otrzymującej placebo. Występowanie zdarzeń było rozłożone
równomiernie w całym okresie badania. Spośród 27 pacjentów ze zdarzeniami DKA w grupie leczonej
dapagliflozyną 22 jednocześnie otrzymywało leczenie insuliną w chwili wystąpienia zdarzenia. Czynniki
wywołujące DKA były zgodne z przewidywaniami dla populacji pacjentów z cukrzycą typu 2 (patrz
punkt 4.4).W badaniu DAPA-HF zdarzenia DKA zgłaszano u 3 pacjentów z cukrzycą typu 2 w grupie
leczonej dapagliflozyną i u żadnego pacjenta z grupy otrzymującej placebo. W badaniu DELIVER
12
zdarzenia DKA zgłaszano u 2 pacjentów z cukrzycą typu 2 w grupie leczonej dapagliflozyną i u żadnego
pacjenta z grupy otrzymującej placebo.
W badaniu DAPA-CKD u żadnego pacjenta z grupy leczonej dapagliflozyną nie zgłoszono zdarzeń
DKA, a w grupie otrzymującej placebo zdarzenia te zgłoszono u 2 pacjentów z cukrzycą typu 2.
Zakażenia układu moczowego
W zbiorczych danych o bezpieczeństwie pochodzących z 13 badań zakażenia układu moczowego
częściej zgłaszano w przypadku dapagliflozyny w dawce 10 mg w porównaniu z placebo (odpowiednio
4,7% vs. 3,5%; patrz punkt 4.4). Większość zgłaszanych zakażeń było łagodnych do umiarkowanych, a
ochotnicy zareagowali na standardowe leczenie. Zakażenia układu moczowego rzadko powodowały
przerwanie stosowania dapagliflozyny. Zakażenia częściej zgłaszano wśród kobiet, a ochotnicy z
zakażeniem układu moczowego w wywiadzie częściej ulegali zakażeniom nawracającym.
W badaniu DECLARE ciężkie zdarzenia zakażeń układu moczowego były zgłaszane rzadziej po
zastosowaniu dapagliflozyny w dawce 10 mg w porównaniu z placebo, odpowiednio 79 (0,9%) zdarzeń
w porównaniu z 109 (1,3%) zdarzeniami.
W badaniu DAPA-HF liczba pacjentów z ciężkimi zdarzeniami zakażeń układu moczowego wyniosła 14
(0,6%) w grupie leczonej dapagliflozyną i 17 (0,7%) w grupie otrzymującej placebo. W każdej z grup –
grupie leczonej dapagliflozyną i otrzymującej placebo – było 5 (0,2%) pacjentów ze zdarzeniami
niepożądanymi prowadzącymi do zakończenia leczenia z powodu zakażenia układu moczowego. W
badaniu DELIVER liczba pacjentów z ciężkimi zdarzeniami zakażeń układu moczowego wyniosła 41
(1,3%) w grupie leczonej dapagliflozyną i 37 (1,2%) w grupie otrzymującej placebo. W grupie leczonej
dapagliflozyną było 13 (0,4%) pacjentów ze zdarzeniami niepożądanymi prowadzącymi do zakończenia
leczenia z powodu zakażenia układu moczowego, a w grupie otrzymującej placebo było 9 (0,3%) takich
pacjentów.
W badaniu DAPA-CKD liczba pacjentów z ciężkimi zdarzeniami niepożądanymi zakażeń układu
moczowego wyniosła 29 (1,3%) w grupie leczonej dapagliflozyną i 18 (0,8%) w grupie placebo. W
grupie leczonej dapagliflozyną u 8 (0,4%) pacjentów wystąpiły zdarzenia niepożądane prowadzące do
zakończenia leczenia z powodu zakażeń układu moczowego, a w grupie placebo były 3 (0,1%) takie
przypadki. Liczba pacjentów bez cukrzycy zgłaszających ciężkie zdarzenia niepożądane zakażeń układu
moczowego lub zdarzenia niepożądane prowadzące do zakończenia leczenia z powodu zakażeń układu
moczowego była podobna w grupach terapeutycznych (6 [0,9%] w por. z 4 [0,6%] dla ciężkich zdarzeń
niepożądanych oraz 1 [0,1%] w porównaniu z 0 zdarzeń niepożądanych prowadzących do zakończenia
leczenia odpowiednio w grupie otrzymującej dapagliflozynę i w grupie placebo).
Wzrost wartości kreatyniny
Działania niepożądane mające związek ze wzrostem kreatyniny były pogrupowane (tj. obniżenie
nerkowego klirensu kreatyniny, niewydolność nerek, wzrost kreatyniny we krwi i obniżone tempo
przesączania kłębuszkowego). W zbiorczych danych o bezpieczeństwie pochodzących z 13 badań ta
grupa działań niepożądanych była raportowana odpowiednio u 3,2% i 1,8% pacjentów, którzy
otrzymywali dapagliflozynę w dawce 10 mg i placebo. U pacjentów z prawidłową czynnością nerek lub
niewydolnością nerek o słabym nasileniu (początkowe eGFR ≥ 60 mL/min/1,73 m2) ta grupa działań
niepożądanych była raportowana odpowiednio u 1,3% i 0,8% pacjentów, którzy otrzymywali
dapagliflozynę w dawce 10 mg i placebo. Te działania niepożądane były częstsze u pacjentów z
początkowym eGFR ≥ 30 i < 60 mL/min/1,73 m2 (18,5% dla dapagliflozyny 10 mg vs. 9,3% dla
placebo).
Dalsza ocena pacjentów, u których wystąpiły działania niepożądane związane z nerkami wykazała, że u
większości doszło do zmiany wartości kreatyniny w surowicy o ≤ 44 mikromole/L(≤ 0,5 mg/dL) w
stosunku do wartości początkowych. W trakcie kontynuowania terapii obserwowany wzrost kreatyniny
był generalnie przemijający bądź odwracalny w przypadku zaprzestania leczenia.
W badaniu DECLARE, obejmującym pacjentów w podeszłym wieku i pacjentów z zaburzeniami
czynności nerek (eGFR poniżej 60 mL/min/1,73 m2), eGFR zmniejszał się z czasem w obu grupach
13
terapeutycznych. Po upływie 1 roku średnia wartość eGFR była nieco mniejsza, a po 4 latach średnia
wartość eGFR była nieco większa w grupie leczonej dapagliflozyną w porównaniu z grupą placebo.
W badaniach DAPA-HF i DELIVER wartość eGFR zmniejszyła się z czasem zarówno w grupie leczonej
dapagliflozyną, jak i w grupie otrzymującej placebo. W badaniu DAPA-HF początkowe zmniejszenie
średniej wartości eGFR wyniosło -4,3 mL/min/1,73 m2 w grupie leczonej dapagliflozyną i -1,1
ml/min/1,73 m2 w grupie otrzymującej placebo. Po 20 miesiącach zmiana eGFR względem wartości
wyjściowych była podobna w grupach terapeutycznych: -5,3 mL/min/1,73 m2 w grupie leczonej
dapagliflozyną i -4,5 mL/min/1,73 m2 w grupie otrzymującej placebo. W badaniu DELIVER
zmniejszenie średniej eGFR po jednym miesiącu wyniosło -3,7 ml/min/1,73 m2 w grupie leczonej
dapagliflozyną i -0,4 mL/min/1,73 m2 w grupie otrzymującej placebo. Po 24 miesiącach zmiana eGFR
względem wartości początkowych była podobna w obu grupach terapeutycznych: -4,2 mL/min/1,73 m2
w grupie leczonej dapagliflozyną i -3,2 mL/min/1,73 m2 w grupie otrzymującej placebo.
W badaniu DAPA-CKD wartość eGFR zmniejszyła się z czasem zarówno w grupie otrzymującej
dapagliflozynę, jak i w grupie placebo. Początkowe (dzień 14.) zmniejszenie średniej wartości eGFR
wyniosło -4,0 mL/min/1,73 m2 w grupie otrzymującej dapagliflozynę i -0,8 mL/min/1,73 m2 w grupie
otrzymującej placebo. Po 28 miesiącach zmiana w eGFR względem wartości wyjściowych wyniosła -7,4
mL/min/1,73 m2 w grupie otrzymującej dapagliflozynę i -8,6 mL/min/1,73 m2 w grupie placebo.
Dzieci i młodzież
Profil bezpieczeństwa dapagliflozyny obserwowany w badaniu klinicznym u dzieci w wieku 10 lat i
starszych z cukrzycą typu 2 (patrz punkt 5.1) był podobny do profilu obserwowanego w badaniach z
udziałem dorosłych.
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie
podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych
Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i
Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181 C,
02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309,
strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.