Dane pochodzą z oficjalnych ulotek i ChPL. Zostały wyodrębnione automatycznie (częściowo z użyciem AI), więc treści mogą być niepełne, przybliżone lub błędne. Wiążący jest zawsze oryginalny dokument. Brak informacji w serwisie nie oznacza, że jej nie ma. To nie jest porada medyczna, ranking ani polecenie leku: o wyborze i dawkowaniu decyduje lekarz lub farmaceuta. Nie odstawiaj leków na własną rękę. W razie nagłego, ciężkiego objawu dzwoń pod 112.
Podmiot odpowiedzialnyFirma, która posiada pozwolenie na dopuszczenie leku do obrotu i odpowiada za produkt wobec organów.
Ciężkie zakażeniawskazanie z ChPL źródło: „Biodacyna jest przeznaczona do krótkotrwałego leczenia ciężkich zakażeń wywołanych przez bakterie wrażliwe na amikacynę (w tym bakterie oporne na inne antybiotyki aminoglikozydowe):” · ChPL, pkt 4.1
Oparzenia i ranywskazanie z ChPL źródło: „Biodacyna jest przeznaczona do krótkotrwałego leczenia ciężkich zakażeń wywołanych przez bakterie wrażliwe na amikacynę (w tym bakterie oporne na inne antybiotyki aminoglikozydowe): zakażenia ran po oparzeniach i ran pooperacyjnych (również w chirurgii naczyniowej)” · ChPL, pkt 4.1
Posocznicawskazanie z ChPL źródło: „Biodacyna jest przeznaczona do krótkotrwałego leczenia ciężkich zakażeń wywołanych przez bakterie wrażliwe na amikacynę (w tym bakterie oporne na inne antybiotyki aminoglikozydowe): posocznice, najczęściej w skojarzeniu z antybiotykiem” · ChPL, pkt 4.1
Zakażenia dróg moczowychwskazanie z ChPL źródło: „Biodacyna jest przeznaczona do krótkotrwałego leczenia ciężkich zakażeń wywołanych przez bakterie wrażliwe na amikacynę (w tym bakterie oporne na inne antybiotyki aminoglikozydowe): ciężkie, powikłane i nawracające zakażenia dróg moczowych (w niepowikłanych zakażeniach amikacynę …” · ChPL, pkt 4.1
Zakażenia kości i stawówwskazanie z ChPL źródło: „Biodacyna jest przeznaczona do krótkotrwałego leczenia ciężkich zakażeń wywołanych przez bakterie wrażliwe na amikacynę (w tym bakterie oporne na inne antybiotyki aminoglikozydowe): zakażenia kości i stawów” · ChPL, pkt 4.1
Zakażenia skórywskazanie z ChPL źródło: „Biodacyna jest przeznaczona do krótkotrwałego leczenia ciężkich zakażeń wywołanych przez bakterie wrażliwe na amikacynę (w tym bakterie oporne na inne antybiotyki aminoglikozydowe): zakażenia skóry i tkanek miękkich” · ChPL, pkt 4.1
Zakażenia w obrębie jamy brzusznejwskazanie z ChPL źródło: „Biodacyna jest przeznaczona do krótkotrwałego leczenia ciężkich zakażeń wywołanych przez bakterie wrażliwe na amikacynę (w tym bakterie oporne na inne antybiotyki aminoglikozydowe): zakażenia wewnątrz jamy brzusznej, w tym zapalenie otrzewnej” · ChPL, pkt 4.1
Kiedy nie stosować (wg ChPL 4.3) wyodrębnione automatycznie
Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1.
Nadwrażliwość lub ciężkie reakcje toksyczności występujące w przeszłości po podaniu jakiegokolwiek aminoglikozydu mogą być przeciwwskazaniem do stosowania wszelkich aminoglikozydów, gdyż może wystąpić nadwrażliwość krzyżowa na leki tej grupy.
Dotyczy wszystkich mocy: te bloki mają dla każdej mocy ten sam zapis w dokumentach, więc są pokazane raz. Linki do plików ulotki i ChPL każdej mocy są w tabeli „Dostępne moce i opakowania”.
bezbarwny Lek ma postać bezbarwnego lub jasnożółtego roztworu wodnego. Opakowanie jednostkowe zawiera 1 ampułkę. Całkowita zawartość amikacyny w ampułce Stężenie roztworu amikacyny Objętość roztworu w ampułce 250 mg 125 mg/ml 2 ml 500 mg 250 mg/ml 2 ml 1 g 250 mg/ml 4 ml źródło: Ulotka, pkt 6, ChPL, pkt 3
Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
dokument nie rozstrzyga (brak danych lub badań)źródło: „Nie przeprowadzono badań nad wpływem produktu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Niektóre działania niepożądane mogą osłabiać u pacjenta zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn (patrz punkt 4.8).” · ChPL, pkt 4.7
Działania niepożądane
37 pozycji, według częstości
bardzo często: rzadko:
niezbyt często: Nadkażenia lub kolonizacja przez bakterie lekooporne lub drożdżakia; Nudności; wymioty; Wysypka
Dawkowanie wg dokumentu wyodrębnione automatycznie
Maksymalna dawka wg dokumentu
35 µg na dobę · niewydolność nerek „U pacjentów z prawidłową czynnością nerek produkt można podawać raz na dobę; maksymalne stężenie w surowicy w tym przypadku może przekroczyć 35 µg/ml.”
1,5 g na dobę · dzieci, dorośli „Nie należy przekraczać całkowitej dawki dobowej wynoszącej 1,5 g.”
1,5 g na dobę · dorosłych „Dawkę u dorosłych można zwiększyć do 500 mg co osiem godzin, ale nie powinna przekraczać 1,5 g/dobę i nie powinna być podawana dłużej niż 10 dni.”
Wcześniaki: „Wcześniaki Dawka zalecana dla wcześniaków wynosi 7,5 mg/kg mc. co 12 godzin (patrz punkty 4.4 i 5.2).”
Noworodki: „Noworodki Zalecana nasycająca dawka początkowa wynosi 10 mg/kg mc., następnie 7,5 mg/kg mc. co 12 godzin (patrz punkty 4.4 i 5.2).”
Niemowlęta od 4 tygodnia życia i dzieci do 12 lat„Niemowlęta od 4 tygodnia życia i dzieci do 12 lat Zalecana dawka domięśniowa lub dożylna (powolna infuzja) u dzieci z prawidłową czynnością nerek wynosi 15 do 20 mg/kg mc./dobę, podawana raz na dobę lub po 7,5 mg/kg mc. co 12 godzin. Podczas leczenia zapalenia wsierdzia i u pacjentów z neutropenią przebiegającą z gorączką produkt należy podawać dwa razy na dobę, ze względu na brak dostępnych danych potwierdzających skuteczność podawania produktu raz na dobę.”
Dorośli i dzieci w wieku powyżej 12 lat„Dorośli i dzieci w wieku powyżej 12 lat Zalecana dawka domięśniowa lub dożylna dla dorosłych i młodzieży z prawidłową czynnością nerek (klirensem kreatyniny ≥50 ml/min) wynosi 15 mg/kg mc./dobę i można ją podawać w jednorazowej dawce dobowej lub w dwóch równych dawkach podzielonych, wynoszących 7,5 mg/kg mc., podawanych co 12 godzin. Nie należy przekraczać całkowitej dawki dobowej wynoszącej 1,5 g. Podczas leczenia zapalenia wsierdzia i u pacjentów z neutropenią przebiegającą z gorączką produkt należy podawać dwa razy na dobę, ze względu na brak wystarczających danych potwierdzających skuteczność podawania produktu raz na dobę.”
dorosłych: „Podaje się 7,5 mg/kg mc./dobę w dwóch równych dawkach podzielonych (odpowiadających 250 mg dwa razy na dobę u dorosłych).”
niewydolność nerek„Jeśli klirens kreatyniny nie jest znany, a stan pacjenta jest stabilny, przerwy (w godzinach) pomiędzy zwykłymi pojedynczymi dawkami (czyli odpowiadające podawaniu pacjentowi z prawidłową czynnością nerek dawki 7,5 mg/kg mc. dwa razy na dobę) można wyliczyć przez pomnożenie stężenia kreatyniny w surowicy pacjenta (w mg/100 ml) przez dziewięć; tzn. jeśli stężenie kreatyniny w surowicy wynosi 2 mg/100 ml, zalecaną dawkę pojedynczą (7,5 mg/kg mc.) należy podawać co 18 godzin.”
Pacjenci w podeszłym wieku„Pacjenci w podeszłym wieku Amikacyna jest wydalana przez nerki. Jeśli jest to możliwe, należy określić czynność nerek i dostosować dawkowanie, jak to opisano w punkcie dotyczącym dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Zakażenia zagrażające życiu i (lub) zakażenia wywołane przez Pseudomonas Dawkę u dorosłych można zwiększyć do 500 mg co osiem godzin, ale nie powinna przekraczać 1,5 g/dobę i nie powinna być podawana dłużej niż 10 dni. Nie należy przekraczać maksymalnej całkowitej dawki dla dorosłych, wynoszącej 15 g.”źródło: ChPL, pkt 4.2
Zaburzenia czynności nerek„Zaburzenia czynności nerek U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, gdy klirens kreatyniny jest mniejszy niż 50 ml/min, nie jest wskazane podanie zalecanej całkowitej dawki dobowej amikacyny w pojedynczej dawce, ponieważ pacjent będzie długotrwale narażony na wysokie stężenie minimalne. Należy zapoznać się z zamieszczonymi poniżej informacjami o dostosowywaniu dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, otrzymujących zwykle amikacynę dwa lub trzy razy na dobę, należy, jeśli to możliwe, monitorować stężenie amikacyny w surowicy za pomocą odpowiednich metod oznaczania.”(początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie)źródło: ChPL, pkt 4.2
Ciąża„Ciąża Amikacynę można podawać kobietom w ciąży i noworodkom tylko w razie wyraźnej konieczności i pod nadzorem lekarza (patrz punkt 4.4). Dostępne dane dotyczące stosowania aminoglikozydów w ciąży są ograniczone. Aminoglikozydy mogą powodować uszkodzenie płodu. Aminoglikozydy przenikają przez łożysko i notowano występowanie całkowitej, nieodwracalnej, obustronnej wrodzonej głuchoty u dzieci, których matki otrzymywały streptomycynę podczas ciąży. Chociaż nie notowano niepożądanego działania na płód lub noworodka, gdy kobieta w ciąży była leczona innymi aminoglikozydami, jednak występuje ryzyko uszkodzeń.”(początek fragmentu; dalszy ciąg w dokumencie)źródło: ChPL, pkt 4.6
Karmienie piersią: „Karmienie piersią Nie wiadomo, czy amikacyna przenika do mleka kobiecego. Należy podjąć decyzję, czy przerwać karmienie piersią, czy zakończyć leczenie.” źródło: ChPL, pkt 4.6
Płodność: „Płodność Podczas badań nad toksycznym wpływem na reprodukcję u myszy i szczurów nie stwierdzono wpływu na płodność ani toksycznego działania na płód.” źródło: ChPL, pkt 4.6
Tabele z dokumentów wyodrębnione automatycznie
Dawkowanie przy zaburzeniach czynności nerek (tabela z dokumentu)
Stężenie kreatyniny w surowicy [mg/100 ml]
× 9
Przerwa pomiędzy dawkami amikacyny 7,5 mg/kg mc. i.m. [godziny]
Z ulotkiOficjalna informacja dla pacjenta dołączana do opakowania leku. i ChPLOficjalny dokument dla lekarzy i farmaceutów z pełnymi informacjami o leku.wyodrębnione automatycznie
Ulotka, pkt 2: Informacje ważne przed zastosowaniem leku Biodacyna
Kiedy nie stosować leku Biodacyna:
• jeśli pacjent ma uczulenie na amikacynę lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku
(wymienionych w punkcie 6);
• jeśli pacjent choruje na miastenię (nużliwość mięśni);
• jeśli pacjent ma uczulenie na jakikolwiek antybiotyk aminoglikozydowy (np. streptomycyna,
gentamycyna, tobramycyna, neomycyna) lub występowały u niego w przeszłości ciężkie
reakcje niepożądane po tych antybiotykach - może występować nadwrażliwość krzyżowa na
leki tej grupy.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem stosowania leku Biodacyna należy omówić to z lekarzem lub pielęgniarką.
• Lek Biodacyna należy stosować ściśle według zaleceń lekarza, który będzie kontrolował stan
pacjenta. Biodacyna niewłaściwie stosowana może powodować ciężkie zaburzenia układu
moczowego i (lub) zaburzenia słuchu i równowagi, a nawet utratę słuchu. Działanie
uszkadzające nerki, słuch lub porażenie nerwów jest bardziej prawdopodobne u pacjentów
z istniejącymi zaburzeniami czynności nerek i u pacjentów leczonych dużymi dawkami leku
dłużej niż to zalecane.
• Przed rozpoczęciem podawania leku Biodacyna lekarz zaleci zbadanie czynności nerek i słuchu.
Kontrola czynności nerek oraz badanie słuchu będą regularnie przeprowadzane również
w czasie leczenia. Jeżeli leczenie ma trwać siedem dni lub dłużej, u pacjentów z zaburzeniami
czynności nerek lub 10 dni u innych pacjentów, lekarz przed rozpoczęciem leczenia, a także
w trakcie terapii, zleci wykonanie audiogramu.
• Jeśli u pacjenta lub członków jego rodziny występuje choroba związana z mutacją
mitochondrialną (choroba genetyczna) lub utrata słuchu spowodowana stosowaniem leków
antybiotykowych, zaleca się poinformowanie o tym lekarza lub farmaceuty przed przyjęciem
aminoglikozydu; niektóre mutacje mitochondrialne mogą zwiększać ryzyko utraty słuchu po
zastosowaniu tego leku. Przed podaniem leku Biodacyna lekarz może zalecić wykonanie badań
genetycznych.
• W czasie leczenia pacjent powinien pić dużo płynów; może być konieczna kroplówka
uzupełniająca płyny, by nie dopuścić do gromadzenia się amikacyny w nerkach i uszkodzenia
kanalików nerkowych. U pacjentów ze zmniejszonym wydalaniem moczu i przy niewłaściwym
dawkowaniu antybiotyk może się gromadzić w organizmie i powodować działania niepożądane.
Jeśli to nastąpi, lekarz może zastosować hemodializę lub dializę otrzewnową.
• Jeśli u pacjenta zmniejszy się ilość wydalanego moczu, w badaniu krwi zostanie stwierdzone
zwiększenie stężenia azotu lub jeśli nastąpi uszkodzenie słuchu, należy natychmiast przerwać
leczenie lekiem Biodacyna. Jeśli u pacjenta wystąpią szumy uszne, zawroty głowy, utrata
słyszenia dźwięków o dużej częstotliwości, należy natychmiast powiedzieć o tym lekarzowi,
gdyż mogą to być pierwsze objawy działania toksycznego leku.
• Jeśli pacjent wcześniej był leczony jakimkolwiek antybiotykiem aminoglikozydowym, należy
powiedzieć o tym lekarzowi przed rozpoczęciem leczenia, zwłaszcza jeśli u pacjenta
występowały wtedy objawy toksyczności związane ze stosowaniem takiego antybiotyku
(uszkodzenie nerek lub słuchu).
• Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobą Parkinsona lub otrzymujących
jednocześnie leki zwiotczające mięśnie, leki znieczulające lub znaczne ilości krwi
konserwowanej cytrynianami. U pacjentów wrażliwych mogą wystąpić zaburzenia oddychania
(blokada nerwowo-mięśniowa z porażeniem mięśni oddechowych).
• Po podaniu do ciała szklistego (we wstrzyknięciu do oka) amikacyny opisywano występowanie
zawału plamki, niekiedy prowadzącego do trwałej utraty wzroku.
• Podobnie jak w przypadku stosowania innych antybiotyków, istnieje niebezpieczeństwo
nadkażenia niewrażliwymi bakteriami.
Dzieci
Aminoglikozydy należy stosować ostrożnie u wcześniaków i noworodków ze względu na
niedojrzałość nerek u tych pacjentów, co powoduje wydłużenie okresu półtrwania leków z tej grupy
w surowicy.
Lek Biodacyna a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi o wszystkich lekach przyjmowanych przez pacjenta obecnie lub
ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje przyjmować.
• Stosowanie leków mogących uszkadzać nerki, słuch lub układ nerwowy, takich jak:
bacytracyna, cisplatyna, amfoterycyna B, cyklosporyna, takrolimus, cefalorydyna,
paromomycyna, wiomycyna, polimyksyna B, kolistyna, wankomycyna oraz antybiotyki
aminoglikozydowe (np. streptomycyna, gentamycyna, tobramycyna, neomycyna) razem
z lekiem Biodacyna (lub w krótkim czasie przed rozpoczęciem lub po zakończeniu jej
stosowania) powoduje niebezpieczeństwo nasilenia działań niepożądanych.
• Stosowanie antybiotyków beta-laktamowych (penicyliny) u pacjentów z ciężką niewydolnością
nerek może spowodować osłabienie działania leku Biodacyna.
• Stosowanie leku Biodacyna razem z lekami zwiotczającymi mięśnie lub znieczulającymi (jak
eter, halotan, tubokuraryna, sukcynylocholina, dekametonium, atrakurium, rokuronium,
wekuronium) lub u pacjentów, którym przetoczono duże ilości krwi z dodatkiem cytrynianu
jako środka przeciwzakrzepowego może spowodować blokadę nerwowo-mięśniową i porażenie
mięśni oddechowych.
• Stosowanie leku Biodacyna razem z silnie działającymi lekami moczopędnymi, takimi jak
mannitol, kwas etakrynowy, furosemid, może spowodować uszkodzenie słuchu, a nawet
nieodwracalną głuchotę - należy unikać równoczesnego stosowania tych leków.
• Indometacyna może powodować zwiększenie stężenia amikacyny w osoczu u noworodków.
• Istnieje zwiększone ryzyko hipokalcemii, gdy aminoglikozydy podaje się równocześnie
z bisfosfonianami.
• Istnieje zwiększone ryzyko toksycznego uszkodzenia nerek i możliwość toksycznego
uszkodzenia słuchu, gdy aminoglikozydy podaje się równocześnie ze związkami platyny.
• Równocześnie podawana tiamina (witamina B1) może ulegać rozkładowi w wyniku reakcji
z sodu pirosiarczynem zawartym w roztworze leku Biodacyna.
Ciąża i karmienie piersią
Jeśli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza że może być w ciąży lub gdy planuje mieć
dziecko, powinna poradzić się lekarza przed zastosowaniem tego leku.
Ciąża
Stosowanie leku Biodacyna w ciąży jest dopuszczalne jedynie w sytuacji, gdy jest to bezwzględnie
konieczne dla matki, a zastosowanie bezpieczniejszego leku alternatywnego jest niemożliwe lub
przeciwwskazane.
Amikacyna szybko przenika przez łożysko do krążenia płodowego i płynu owodniowego i może
powodować uszkodzenia płodu.
Karmienie piersią
Należy unikać stosowania leku u kobiet karmiących piersią. W razie bezwzględnej konieczności
stosowania amikacyny u matki, lekarz podejmie decyzję, czy przerwać karmienie piersią, czy
zakończyć leczenie.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Nie określono wpływu amikacyny na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn, jednak
objawy choroby i stan pacjenta mogą uniemożliwiać wykonywanie tych czynności.
Lek Biodacyna zawiera sodu pirosiarczyn (E 223)
Lek rzadko może powodować ciężkie reakcje nadwrażliwości i skurcz oskrzeli.
Lek Biodacyna zawiera sód
Lek Biodacyna, 125 mg/ml, zawiera 3,73 mg (0,16 mmol) sodu (głównego składnika soli kuchennej)
w 1 ml. Odpowiada to 0,19% maksymalnej zalecanej dobowej dawki sodu w diecie u osób dorosłych.
Maksymalna dobowa dawka tego leku (1,5 g amikacyny, tj. 12 ml roztworu) zawiera 44,76 mg
(1,95 mmol) sodu (głównego składnika soli kuchennej). Odpowiada to 2,24% maksymalnej zalecanej
dobowej dawki sodu w diecie u osób dorosłych.
1 mmol (23 mg) sodu znajduje się w 6 ml produktu Biodacyna, 125 mg/ml.
Lek Biodacyna, 250 mg/ml, zawiera 7,49 mg (0,32 mmol) sodu (głównego składnika soli kuchennej)
w 1 ml. Odpowiada to 0,38% maksymalnej zalecanej dobowej dawki sodu w diecie u osób dorosłych.
Maksymalna dobowa dawka tego leku (1,5 g amikacyny, tj. 6 ml roztworu) zawiera 44,94 mg
(1,95 mmol) sodu (głównego składnika soli kuchennej). Odpowiada to 2,25% maksymalnej zalecanej
dobowej dawki sodu w diecie u osób dorosłych.
1 mmol (23 mg) sodu znajduje się w 3 ml produktu Biodacyna, 250 mg/ml.
Lek może być rozcieńczany - patrz „Instrukcja dotycząca przygotowania leku do stosowania“.
Zawartość sodu pochodzącego z rozcieńczalnika, powinna być brana pod uwagę w obliczeniu
całkowitej zawartości sodu w przygotowanym rozcieńczeniu leku. W celu uzyskania dokładnej
informacji dotyczącej zawartości sodu w roztworze wykorzystanym do rozcieńczenia leku, należy
zapoznać się z charakterystyką produktu leczniczego stosowanego rozcieńczalnika.
Ulotka, pkt 4: Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
Podczas stosowania leku Biodacyna mogą wystąpić opisane niżej działania niepożądane.
W razie wystąpienia objawów takich, jak:
• szumy uszne, pogorszenie słuchu,
• zmniejszenie ilości wydalanego moczu,
• trudności w oddychaniu,
• dolegliwości skórne, wysypka,
należy natychmiast powiadomić lekarza, gdyż może być konieczne przerwanie stosowania leku
Biodacyna i zastosowanie dodatkowego leczenia.
Inne możliwe działania niepożądane
Niezbyt często występujące działania niepożądane (mogą wystąpić rzadziej niż u 1 na 100 osób):
• zakażenia bakteriami lub drożdżakami niewrażliwymi na lek,
• nudności, wymioty,
• wysypka.
Rzadko występujące działania niepożądane (mogą wystąpić rzadziej niż u 1 na 1 000 osób):
• niedokrwistość,
• zwiększenie we krwi liczby pewnego rodzaju białych krwinek (eozynofili),
• zmniejszenie stężenia magnezu we krwi,
• zaburzenia równowagi,
• bóle głowy,
• zaburzenia czucia,
• drżenie,
• utrata wzroku (po wstrzyknięciu do oka),
• szumy uszne,
• utrata słuchu przemijająca lub trwała,
• niedociśnienie,
• świąd, pokrzywka,
• drżenia mięśni, bóle stawów,
• zmniejszenie objętości wydalanego moczu (skąpomocz),
• w badaniu krwi: zwiększenie stężenia azotu, mocznika i kreatyniny,
• w badaniu moczu: występowanie białka, krwinek białych lub czerwonych,
• gorączka.
Nieznana częstość występujących działań niepożądanych (nie może być określona na podstawie
dostępnych danych):
• reakcje alergiczne, w tym wstrząs anafilaktyczny,
• porażenie mięśni,
• utrata słuchu,
• bezdech,
• skurcz oskrzeli,
• ostra niewydolność nerek, toksyczne uszkodzenie nerek,
• w badaniu moczu: występowanie komórek.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w tej ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub pielęgniarce. Działania niepożądane można
zgłaszać bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów
Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów
Biobójczych
Al. Jerozolimskie 181C
02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.
ChPL, pkt 4.3: Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną
w punkcie 6.1.
- Miastenia.
- Nadwrażliwość lub ciężkie reakcje toksyczności występujące w przeszłości po podaniu
jakiegokolwiek aminoglikozydu mogą być przeciwwskazaniem do stosowania wszelkich
aminoglikozydów, gdyż może wystąpić nadwrażliwość krzyżowa na leki tej grupy.
ChPL, pkt 4.4: Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Należy zachować ostrożność u pacjentów ze stwierdzoną wcześniej niewydolnością nerek lub
uszkodzeniem słuchu lub narządu przedsionkowego. Jeśli pacjent otrzymuje aminoglikozydy
pozajelitowo, należy uważnie obserwować jego stan kliniczny, ze względu na możliwe działanie
ototoksyczne i nefrotoksyczne tych produktów. Nie potwierdzono bezpieczeństwa stosowania
amikacyny przez okres dłuższy niż 14 dni. Należy przestrzegać środków ostrożności związanych
z dawkowaniem i zapewnić odpowiedni poziom nawodnienia.
U pacjentów z niewydolnością nerek lub zmniejszonym przesączaniem kłębuszkowym należy ocenić
czynność nerek zwykłymi metodami przed rozpoczęciem leczenia, a następnie okresowo w trakcie
terapii. Należy zmniejszyć dawki dobowe i (lub) wydłużyć przerwy między dawkami, w zależności od
stężenia kreatyniny w surowicy, aby uniknąć nadmiernej kumulacji leku we krwi i ograniczyć do
minimum ryzyko ototoksyczności. Regularne kontrolowanie stężenia leku w surowicy i czynności
nerek jest szczególnie istotne u pacjentów w podeszłym wieku, u których zaburzenia czynności nerek
mogą występować bez ewidentnych zmian wyników rutynowych badań przesiewowych, tj. oznaczeń
stężenia mocznika we krwi i kreatyniny w surowicy.
Jeżeli leczenie ma trwać siedem dni lub dłużej u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub 10 dni
u innych pacjentów, należy przed leczeniem wykonać audiogram i powtarzać to badanie w trakcie
terapii. Leczenie amikacyną należy przerwać, jeśli wystąpią szumy uszne lub subiektywna utrata
słuchu albo jeżeli audiogramy kontrolne wykazują znaczącą utratę odpowiedzi na dźwięki o wysokiej
częstotliwości.
Neurotoksyczność i ototoksyczność
U pacjentów leczonych aminoglikozydami może wystąpić neurotoksyczność, objawiająca się jako
przedsionkowa i (lub) obustronna słuchowa ototoksyczność. Ryzyko wystąpienia ototoksyczności
indukowanej aminoglikozydami jest wyższe u pacjentów z niewydolnością nerek oraz u tych, którzy
otrzymują wysokie dawki leku lub są leczeni przez dłuższy czas (ponad 5-7 dni). Zazwyczaj najpierw
pojawia się utrata słyszenia dźwięków o wysokiej częstotliwości i można ją wykryć wyłącznie
w badaniach audiometrycznych. Mogą się pojawić zawroty głowy, które mogą stanowić objaw
uszkodzenia narządu przedsionkowego. Do innych możliwych objawów neurotoksyczności należą:
drętwienie, mrowienie skóry, drżenia mięśniowe i drgawki. Ryzyko ototoksyczności wywołanej przez
aminoglikozydy zwiększa się wraz ze stopniem narażenia na długotrwale utrzymujące się wysokie
zarówno maksymalne jak i minimalne stężenie w surowicy. U pacjentów, u których rozwijają się
uszkodzenia ślimaka lub narządu przedsionkowego, mogą nie występować w trakcie terapii objawy
ostrzegawcze toksycznych uszkodzeń nerwu VIII. Całkowita lub częściowa nieodwracalna,
obustronna głuchota lub zawroty głowy powodujące niepełnosprawność chorego mogą się pojawić po
odstawieniu produktu. Zmiany spowodowane ototoksycznością indukowaną przez aminoglikozydy są
zwykle nieodwracalne.
Zwiększone ryzyko ototoksyczności występuje u pacjentów z mutacjami mitochondrialnymi DNA
(zwłaszcza z zastąpieniem nukleotydu od 1555 A do G w genie rRNA 12S), nawet jeśli stężenie
aminoglikozydów w surowicy podczas leczenia mieści się w zalecanym zakresie. U tych pacjentów
należy rozważyć zastosowanie alternatywnych metod leczenia. U pacjentów, u których w wywiadzie
stwierdzono istotne mutacje lub głuchotę wywołaną przez aminoglikozydy, należy rozważyć
zastosowanie alternatywnych metod leczenia lub badań genetycznych przed podaniem.
Stosowanie amikacyny należy starannie rozważyć u pacjentów z alergią na aminoglikozydy
w wywiadzie lub u pacjentów z subklinicznym uszkodzeniem nerek lub nerwu VIII spowodowanym
wcześniejszym podawaniem leków nefrotoksycznych i (lub) ototoksycznych, takich jak
streptomycyna, dihydrostreptomycyna, gentamycyna, tobramycyna, kanamycyna, bekanamycyna,
neomycyna, polimyksyna B, kolistyna, cefalorydyna lub wiomycyna, ponieważ działania toksyczne
mogą się sumować.
U tych pacjentów amikacynę można stosować tylko wtedy, gdy w opinii lekarza korzyści
terapeutyczne przeważają ryzyko.
Toksyczny wpływ na układ nerwowo-mięśniowy
Obserwowano blokadę nerwowo-mięśniową i porażenie oddychania po wstrzykiwaniu pozajelitowym,
podaniu miejscowym (np. w płynach irygacyjnych stosowanych w ortopedii, do przemywania jamy
brzusznej lub w miejscowym leczeniu ropni) oraz podaniu doustnym aminoglikozydów. Należy wziąć
pod uwagę możliwość porażenia oddychania podczas podawania aminoglikozydów jakąkolwiek
drogą, zwłaszcza u pacjentów otrzymujących środki znieczulające, leki blokujące przewodnictwo
nerwowo-mięśniowe (patrz punkt 4.5) lub u pacjentów, którym przetoczono duże ilości krwi z
dodatkiem cytrynianu jako środka przeciwzakrzepowego. Jeżeli dojdzie do porażenia przewodnictwa
nerwowo-mięśniowego, sole wapnia mogą odwrócić porażenie oddychania, ale może być konieczne
zastosowanie mechanicznego wspomagania wentylacji. Blokadę przewodnictwa nerwowo-
mięśniowego i porażenie mięśni obserwowano u zwierząt laboratoryjnych otrzymujących duże dawki
amikacyny.
Amiakcyny nie należy stosować u pacjentów z miastenią. Aminoglikozydy należy stosować ostrożnie
u pacjentów z chorobami mięśni, takimi jak parkinsonizm, ponieważ leki te mogą nasilać osłabienie
mięśni ze względu na kuraropodobne działanie na połączenie nerwowo-mięśniowe.
Toksyczny wpływ na nerki
Aminoglikozydy mogą działać nefrotoksycznie. Toksyczny wpływ na nerki jest niezależny od stężenia
w osoczu (Cmax). Ryzyko wystąpienia nefrotoksyczności jest zwiększone u pacjentów
z niewydolnością nerek oraz u tych, którzy otrzymują duże dawki leku lub są leczeni przez dłuższy
czas. W trakcie leczenia należy dbać o dobre nawodnienie pacjenta. Należy kontrolować czynność
nerek rutynowymi metodami przed rozpoczęciem i codziennie w trakcie leczenia. Dawkę należy
zmniejszyć, jeśli wystąpią objawy zaburzenia czynności nerek, takie jak: występowanie w moczu
wałeczków, białych lub czerwonych krwinek, albuminuria, zmniejszenie klirensu kreatyniny,
zmniejszenie ciężaru właściwego moczu, zwiększenie we krwi stężenia azotu mocznikowego (BUN),
zwiększenie w surowicy stężenia kreatyniny, skąpomocz. Jeśli narasta azotemia lub stopniowo
zmniejsza się objętość oddawanego moczu, leczenie należy przerwać.
U pacjentów w podeszłym wieku zaburzenie czynności nerek może nie uwidaczniać się w wynikach
rutynowych badań przesiewowych, takich jak oznaczenie stężenia azotu mocznikowego we krwi
i kreatyniny w surowicy. Bardziej przydatnym badaniem może być wówczas oznaczenie klirensu
kreatyniny. Monitorowanie czynności nerek u pacjentów w podeszłym wieku w trakcie leczenia
aminoglikozydami jest szczególnie istotne.
Zalecane jest dokładne kontrolowanie czynności nerek i czynności VIII nerwu czaszkowego,
zwłaszcza u pacjentów z potwierdzonymi zaburzeniami czynności nerek lub u których podejrzewa się
takie zaburzenia na początku leczenia, a także u pacjentów z początkowo prawidłową czynnością
nerek, u których objawy niewydolności rozwinęły się w trakcie terapii. W miarę możliwości należy
monitorować stężenie amikacyny w surowicy, aby zapewnić jego prawidłową wartość i uniknąć
wystąpienia stężenia, które może być toksyczne. Należy wykonać badanie moczu z określeniem jego
ciężaru właściwego, zwiększonego wydzielania białek i obecności komórek lub wałeczków. Należy
okresowo wykonywać oznaczenia stężenia azotu mocznikowego we krwi, stężenia kreatyniny w
surowicy lub klirensu kreatyniny. W miarę możliwości należy wykonywać seryjne audiogramy u
pacjentów w wieku, który pozwala na takie badania, zwłaszcza z grupy wysokiego ryzyka. Jeśli
wystąpią objawy ototoksyczności (zawroty głowy, zaburzenia równowagi, szumy uszne, huczenie w
uszach lub utrata słuchu) lub nefrotoksyczności, konieczne jest odstawienie leku lub skorygowanie
jego dawkowania.
Należy unikać równoczesnego i (lub) następującego po kolei podawania ogólnego, doustnego lub
miejscowego innych produktów o działaniu neurotoksycznym lub nefrotoksycznym, w tym zwłaszcza
bacytracyny, cisplatyny, amfoterycyny B, cefalorydyny, paromomycyny, wiomycyny, polimyksyny B,
kolistyny, wankomycyny czy innych aminoglikozydów. Do innych czynników, które mogą zwiększać
ryzyko toksyczności, należą zaawansowany wiek i odwodnienie pacjenta.
Inaktywacja aminoglikozydów jest istotna klinicznie wyłącznie u pacjentów z ciężką niewydolnością
nerek. Inaktywacja może dalej przebiegać w próbkach płynów ustrojowych pobranych do badań, co
może prowadzić do niedokładnych odczytów stężeń aminoglikozydów. Z takimi próbkami należy
postępować we właściwy sposób (natychmiast badać, zamrozić lub potraktować beta-laktamazą).
Reakcje alergiczne
Produkt zawiera sodu pirosiarczyn, który rzadko może wywoływać ciężkie reakcje nadwrażliwości,
w tym reakcje anafilaktyczne i zagrażające życiu lub mniej ciężkie napady astmy u wrażliwych
pacjentów. Ogólna częstość występowania nadwrażliwości na siarczyny w populacji ogólnej jest
niezbyt częsta i prawdopodobnie niska. Nadwrażliwość na siarczyny obserwuje się częściej
u pacjentów chorych na astmę.
Inne informacje
Aminoglikozydy szybko i prawie całkowitemu wchłaniają się po podaniu miejscowym podczas
zabiegów chirurgicznych, z wyjątkiem podania do pęcherza moczowego. Zgłaszano przypadki
występowania nieodwracalnej głuchoty, niewydolności nerek oraz zgonu spowodowanego blokadą
nerwowo-mięśniową, po przepłukiwaniu aminoglikozydami zarówno małego, jak i dużego pola
operacyjnego.
Podobnie jak w przypadku innych antybiotyków, stosowanie amikacyny może doprowadzić do
nadmiernego rozrostu niewrażliwych na nią drobnoustrojów. W takim wypadku należy podjąć
właściwe leczenie.
Po podaniu amikacyny do ciała szklistego (we wstrzyknięciu do oka) raportowano występowanie
zawału plamki, niekiedy prowadzącego do trwałej utraty wzroku.
Stosowanie u dzieci
Aminoglikozydy należy stosować ostrożnie u wcześniaków i noworodków ze względu na
niedojrzałość nerek u tych pacjentów, co powoduje wydłużenie okresu półtrwania w surowicy leków z
tej grupy.
Produkt leczniczy zawiera sodu pirosiarczyn (E 223)
Produkt rzadko może powodować ciężkie reakcje nadwrażliwości i skurcz oskrzeli.
Produkt leczniczy zawiera sód
Produkt Biodacyna, 125 mg/ml, zawiera 3,73 mg (0,16 mmol) sodu w 1 ml, co odpowiada 0,19%
zalecanej przez WHO maksymalnej 2 g dobowej dawki sodu u osób dorosłych.
Maksymalna dobowa dawka tego produktu (1,5 g amikacyny, tj. 12 ml roztworu) zawiera 44,76 mg
(1,95 mmol) sodu, co odpowiada 2,24% zalecanej przez WHO maksymalnej 2 g dobowej dawki sodu
u osób dorosłych.
1 mmol (23 mg) sodu znajduje się w 6 ml produktu Biodacyna, 125 mg/ml.
Produkt Biodacyna, 250 mg/ml, zawiera 7,49 mg (0,32 mmol) sodu w 1 ml, co odpowiada 0,38%
zalecanej przez WHO maksymalnej 2 g dobowej dawki sodu u osób dorosłych.
Maksymalna dobowa dawka tego produktu (1,5 g amikacyny, tj. 6 ml roztworu) zawiera 44,94 mg
(1,95 mmol) sodu, co odpowiada 2,25% zalecanej przez WHO maksymalnej 2 g dobowej dawki sodu
u osób dorosłych.
1 mmol (23 mg) sodu znajduje się w 3 ml produktu Biodacyna, 250 mg/ml.
Należy to wziąć pod uwagę u pacjentów ze zmniejszoną czynnością nerek i u pacjentów
kontrolujących zawartość sodu w diecie.
Zawartość sodu pochodzącego z rozcieńczalnika powinna być brana pod uwagę w obliczeniu
całkowitej zawartości sodu w przygotowanym rozcieńczeniu produktu. W celu uzyskania dokładnej
informacji dotyczącej zawartości sodu w roztworze wykorzystanym do rozcieńczenia produktu, należy
zapoznać się z charakterystyką produktu leczniczego stosowanego rozcieńczalnika.
ChPL, pkt 4.5: Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Ze względu na możliwość sumowania się działań, należy unikać jednoczesnego lub następującego po
kolei stosowania innych produktów, które mogą działać nefro-, neuro- lub ototoksycznie, szczególnie
bacytracyny, cisplatyny, amfoterycyny B, cyklosporyny, takrolimusu, cefalorydyny, paromomycyny,
wiomycyny, polimyksyny B, kolistyny, wankomycyny lub innych aminoglikozydów, zarówno
podawanych ogólnie jak i miejscowo. Zwiększoną nefrotoksyczność raportowano po jednoczesnym
podaniu pozajelitowym antybiotyków aminoglikozydowych i cefalosporyn. Jednoczesne stosowanie
cefalosporyn może fałszywie zawyżać oznaczenia kreatyniny w surowicy. Jeśli nie jest możliwe
unikanie takiego połączenia, należy prowadzić staranną kontrolę.
Ryzyko ototoksyczności jest zwiększone, gdy amikacynę stosuje się razem z szybko działającymi
lekami moczopędnymi, zwłaszcza jeśli lek moczopędny jest podawany dożylnie. Leki moczopędne
mogą nasilać toksyczność aminoglikozydów poprzez zmianę stężeń antybiotyku w surowicy i
tkankach. Do takich leków zaliczają się furosemid i kwas etakrynowy, które same są substancjami
ototoksycznymi. Może dojść do nieodwracalnej utraty słuchu.
Indometacyna może powodować zwiększenie stężenia amikacyny w osoczu u noworodków.
U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek może dojść do zmniejszenia aktywności
aminoglikozydów, jeżeli równocześnie podawane są leki z grupy penicylin.
In vitro dodanie aminoglikozydów do antybiotyków beta-laktamowych (penicylin lub cefalosporyn)
może doprowadzić do istotnej wzajemnej inaktywacji tych substancji. Może również dojść do
zmniejszenia aktywności w surowicy w przypadku równoczesnego podania aminoglikozydu lub leku
z grupy penicylin podawanych in vivo oddzielnymi drogami. Inaktywacja aminoglikozydów jest
istotna klinicznie wyłącznie u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek. Inaktywacja może dalej
przebiegać w próbkach płynów ustrojowych pobranych do badań, co może prowadzić do
niedokładnych odczytów stężenia aminoglikozydów. Z takimi próbkami należy postępować we
właściwy sposób (natychmiast badać, zamrozić lub dodać beta-laktamazy).
Jeśli aminoglikozydy są podawane równocześnie z bisfosfonianami, zwiększa się ryzyko
hipokalcemii.
Jeśli aminoglikozydy są podawane równocześnie ze związkami platyny, zwiększa się ryzyko
nefrotoksyczności.
Równocześnie podawana tiamina (witamina B1) może ulegać rozkładowi w wyniku reakcji
z reaktywnym pirosiarczynem sodu zawartym w produkcie.
Jednoczesne podawanie amikacyny z lekami zwiotczającymi mięśnie lub środkami znieczulającymi
(w tym eter, halotan, tubokuraryna, sukcynylocholina, dekametonium, atrakurium, rokuronium,
wekuronium lub u pacjentów, którym przetoczono duże ilości krwi z dodatkiem cytrynianu jako
środka przeciwzakrzepowego) może spowodować blokadę nerwowo-mięśniową prowadzącą do
depresji oddechowej. Jeżeli dojdzie do blokady nerwowo-mięśniowej, sole wapnia mogą ją odwrócić.
ChPL, pkt 4.8: Działania niepożądane
Działania niepożądane uporządkowano według klasyfikacji układów i narządów; do określenia
częstości występowania zastosowano następującą klasyfikację:
bardzo często: (•1/10), często: (•1/100 do <1/10), niezbyt często: (•1/1000 do <1/100), rzadko:
(•1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko: (<1/10 000), częstość nieznana: (nie może być określona na
podstawie dostępnych danych).
Niezbyt często: Nadkażenia lub kolonizacja przez bakterie lekooporne lub drożdżakia
Rzadko: Niedokrwistość, eozynofilia
Częstość nieznana: Odpowiedź anafilaktyczna (reakcja anafilaktyczna, wstrząs anafilaktyczny i reakcja rzekomoanafilaktyczna), nadwrażliwość
Rzadko: Hipomagnezemia
Rzadko: Drżeniea, parestezjaa, ból głowy, zaburzenie równowagia
Częstość nieznana: Porażeniea
Rzadko: Ślepotab, zawał siatkówkib
Rzadko: Szumy usznea, niedosłucha
Częstość nieznana: Głuchota, głuchota nerwowoczuciowa a
Rzadko: Niedociśnienie
Częstość nieznana: Bezdech, skurcz oskrzeli
Niezbyt często: Nudności, wymioty
Niezbyt często: Wysypka
Rzadko: Świąd, pokrzywka
Rzadko: Bóle stawów, drżenia mięśnia
Rzadko: Skąpomocza, zwiększenie stężenia kreatyniny we krwia, albuminuriaa, azotemiaa, erytrocyty w moczua, leukocyty w moczua
Częstość nieznana: Ostra niewydolność nerek, toksyczna nefropatia,
9
Rzadko: Gorączka
a Patrz punkt 4.4.
b Amikacyna nie jest przeznaczona do podania do ciałka szklistego. Zawał siatkówki i ślepotę
odnotowano po podaniu amikacyny do ciałka szklistego (wstrzyknięcie do oka).
Wszystkie aminoglikozydy mogą działać ototoksycznie i nefrotoksycznie oraz mogą blokować
przewodnictwo nerwowo-mięśniowe. Działanie takie występuje częściej u pacjentów z zaburzeniami
czynności nerek, u pacjentów leczonych innymi lekami oto- lub nefrotoksycznymi oraz u pacjentów
leczonych przez dłuższy czas i (lub) większymi dawkami niż zalecane (patrz punkt 4.4).
Zmiany czynności nerek na ogół ustępują po przerwaniu podawania leku.
Działanie toksyczne na VIII nerw czaszkowy może prowadzić do utraty słuchu, utraty zdolności do
utrzymania równowagi lub do obu tych powikłań. Amikacyna wpływa przede wszystkim na czynność
słuchową. Uszkodzenie ślimaka obejmuje niesłyszenie wysokich tonów, pojawia się zazwyczaj przed
kliniczną utratą słuchu i może być wykryte w badaniach audiometrycznych (patrz punkt 4.4).
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać
wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania
Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych,
Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
Al. Jerozolimskie 181C
02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Dane rejestrowe
SubstancjaSkładnik leku odpowiedzialny za jego działanie.
Postać
Numer pozwoleniaNumer pozwolenia na dopuszczenie do obrotu wydanego dla leku.
Numer w rejestrzeIdentyfikator produktu w Rejestrze Produktów Leczniczych.